マハーバーラタ · 章 12.269
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.269.1
यथा प्रवर्तितो धर्मस्तुलां धारयता त्वया ।
स्वर्गद्वारं च वत्तिं च भूतानामवरोत्स्यते ॥ १२.२६९.१ ॥
秤を執るあなたによって法が確立されたので、天の門も生きる糧も妨げられることはないだろう。
12.269.2
कृष्या ह्यन्नं प्रभवति ततस्त्वमपि जिवसि ।
पशुभिश्चौषधीभिश्च मर्त्या जीवन्ति वाणिज ॥ १२.२६९.२ ॥
食物は農耕によって生じ、あなたもそれによって生きている。死すべき者は家畜と薬草と商業によって生きる。
12.269.3
ततो यज्ञः प्रभवति नास्तिक्यमपि जल्पसि ।
न हि वर्तेदयं लोको वार्तामुत्सृज्य केवलाम् ॥ १२.२६९.३ ॥
そこから祭祀が生じるのに、あなたは無神論を語っている。生計だけを捨てれば、この世界は存続できない。
12.269.4
वक्ष्यामि जाजले वृत्तिं नास्मि ब्राह्मण नास्तिकः ।
न यज्ञं च विनिन्दामि यज्ञवित्तु सुदुर्लभः ॥ १२.२६९.४ ॥
ジャージャリよ、私は生計について語ろう。バラモンよ、私は無神論者ではなく、祭祀を非難するものでもない。ただ祭祀を知る者は極めて稀である。
12.269.5
नमो ब्राह्मण यज्ञाय ये च यज्ञविदो जनाः ।
स्वयज्ञं ब्राह्मणा हित्वा क्षत्रयज्ञमनुष्ठिताः ॥ १२.२६९.५ ॥
祭祀のためにバラモンに礼拝し、祭祀を知る人々にも礼拝する。バラモンは自らの祭祀を捨て、クシャトリヤの祭祀を行っている。
12.269.6
लुब्धैर्वित्तपरैर्ब्रह्मन्नास्तिकैः संप्रवर्तितम् ।
वेदवादानभिज्ञानां सत्याभासमिवानृतम् ॥ १२.२६९.६ ॥
バラモンよ、これは貪欲で富に執着し、ヴェーダの教えを知らない無神論者たちによって推し進められたものである。真実のように見える虚偽である。
12.269.7
इदं देयमिदं देयमिति नान्यच्चिकीर्षति ।
अतः स्तैन्यं प्रभवति विकर्माणि च जाजले ॥ १२.२६९.७ ॥
彼は「これは与えるべきだ、これは与えるべきだ」と考えるだけで、それ以外を望まない。それゆえ、窃盗と悪行が生じるのだ、ジャージャリよ。
12.269.8
यदेव सुकृतं हव्यं तेन तुष्यन्ति देवताः ।
नमस्कारेण हविषा स्वाध्यायैरौषधैस्तथा।
पूजा स्याद्देवतानां हि यथाशास्त्रनिदर्शनम् ॥ १२.२६९.८ ॥
善行と供物によって神々は喜ぶ。礼拝によって、供物によって、ヴェーダの読誦によって、また薬草によっても同様である。神々への供養は聖典の示すとおりに行うべきである。
12.269.9
इष्टापूर्तादसाधूनां विदुषां जायते प्रजा ।
लुब्धेभ्यो जायते लुब्धः समेभ्यो जायते समः ॥ १२.२६९.९ ॥
悪人の供犠と功徳行為からも、賢者のそれからも、子孫は生まれる。貪る者からは貪る者が生まれ、平等な心の者からは平等な心の者が生まれる。
12.269.10
यजमाना यथाऽऽत्मानमृत्विजश्च तथा प्रजाः ।
यज्ञात्प्रजा प्रभवति नभसोऽम्भ इवामलम् ॥ १२.२६९.१० ॥
供犠者が自らのために行うように、祭官も、そして民もそうである。供犠から民は生じる、空から清らかな水が生じるように。
12.269.11
अग्नौ प्रास्ताहुतिर्ब्रह्मन्नादित्यमुपगच्छति ।
आदित्याज्जायते वृष्टिर्वृष्टेरन्नं ततः प्रजाः ॥ १२.२६९.११ ॥
ブラーフマナよ、火に注がれた供物は太陽に至る。太陽から雨が生じ、雨から食物が、食物から生きものが生じる。
12.269.12
तस्मात्सुनिष्ठिताः पूर्वे सर्वान्कामांश्च लेभिरे ।
अकृष्टपच्या पृथिवी आशीर्भिर्वीररुधोऽभवन् ॥ १२.२६९.१२ ॥
それゆえ、かつて確立した人々はすべての願いを得た。祝福によって大地は耕さずとも実り、英雄に満ちたものとなった。
12.269.13
न ते यज्ञेष्वात्मसु वा फलं पश्यन्ति किंचन ।
शङ्कमानाः फलं यज्ञे ये यजेरन्कथंचन ॥ १२.२६९.१३ ॥
彼らは供犠においても自己においても何の果報も見ない。供犠の果報を疑いながら、いかにしてか供犠を行う者たち。
12.269.14
जानन्तः सर्वथा साधु लुब्धा वित्तप्रयोजनाः ।
स स्म पापकृतां लोकान्गुच्छेदशुभकर्मणा ॥ १२.२६९.१४ ॥
あらゆる点で善を知りながら、貪欲で富を目的とする者は、不吉な行為によって悪人の世界へ行く。
12.269.15
प्रमाणमप्रमाणेन यः कुर्यादशुभं नरः ।
पापात्मा सोऽकृतप्रज्ञः सदैवेह द्विजोत्तम ॥ १२.२६९.१५ ॥
基準をもって基準ならざるものを用い、不吉を行う人は、罪深い心を持ち、未熟な智慧の者である。ああ、再生者の中の最良者よ、ここでは彼は常にそうである。
12.269.16
कर्तव्यमिति कर्तव्यं वेत्ति वै ब्राह्मणो भयम् ।
ब्रह्मैव वर्तते लोके नैव कर्तव्यतां पुनः ॥ १२.२६९.१६ ॥
「これをなすべし」と、なすべきことを知る者、バラモンは恐れを知る。世界にはブラフマンのみが存在し、もはや為すべきことはない。
12.269.17
विगुणं च पुनः कर्म ज्याय इत्यनुशुश्रुम् ।
सर्वभूतोपकारश्च फलभावे च संयमः ॥ १२.२६९.१७ ॥
また、功徳のない行為の方が優れているとも聞いている——すべての存在への利益と、果報の状態における自制である。
12.269.18
सत्ययज्ञा दमयज्ञा अलुब्धाश्चात्मवृत्तयः ।
उत्पन्नत्यागिनः सर्वे जना आसन्नमत्सराः ॥ १२.२६९.१८ ॥
真実を供犠とし、自制を供犠とし、貪欲なく、自己を制する振る舞いをし、自然に施し捨てる者たち——すべての人々がそのようであり、食物への妬みがなかった。
12.269.19
क्षेत्रक्षेत्रज्ञतत्त्वज्ञाः स्वयज्ञपरिनिष्ठिताः ।
ब्राह्मं वेदमधीयन्तस्तोषयन्त्यपरानपि ॥ १२.२६९.१९ ॥
場と場を知る者の真理を知り、自らの祭祀に堅く立ち、ブラフマンのヴェーダを学ぶ者たちは、他の人々をも満足させる。
12.269.20
अखिलं दैवतं सर्वं ब्रह्म ब्रह्मणि संश्रितम् ।
तृप्यन्ति तृप्यतो देवास्तृप्ताऽतृप्तस्य जाजले ॥ १२.२६९.२० ॥
あらゆる神性、すべてはブラフマンであり、ブラフマンに依って住する。満たされた者によって神々も満たされる。ジャージャリよ、満たされた者にも満たされない者にも同じである。
12.269.21
यथा सर्वरसैस्तृप्तो नाभिनन्दति किंचन ।
तथा प्रज्ञानतृप्तस्य नित्यतृप्तिः सुखोदया ॥ १२.२६९.२१ ॥
あらゆる味に満たされた者が特に何かを喜ばないように、智慧によって満たされた者の永遠の満足は幸福を生じる。
12.269.22
धर्माधारा धर्मसुखाः कृत्स्नव्यवसितास्तथा ।
अस्ति नस्तत्त्वतो भूय इति प्राज्ञस्त्ववेक्षते ॥ १२.२६९.२२ ॥
法を基盤とし、法に幸福を見出し、すっかり決意した者たち。賢者はこう見る、「実に我々にはまだ更に何かがある」と。
12.269.23
ज्ञानविज्ञानिनः केचित्परं पारं तितीर्षवः ।
अतीव पुण्यदं पुण्यं पुण्याभिजनसंहितम् ॥ १२.२६९.२३ ॥
知と識を備えた者の中には、この上なく功徳を与え、功徳あり、功徳ある家系と結ばれた至高の彼岸を渡ろうと望む者がいる。
12.269.24
यत्र गत्वा न शोचन्ति च च्यवन्ति व्यथन्ति च ।
ते तु तद्ब्रह्मणः स्थानं प्राप्नुवन्तीह सात्विकाः ॥ १२.२६९.२४ ॥
そこに至った者は嘆かず、堕ちず、悩まない。純質（サットヴァ）の者たちは、この世にあってさえもそのブラフマンの座を得る。
12.269.25
नैव ते स्वर्गमिच्छन्ति न यजन्ति यशोधनाः ।
सतां वर्त्मानुवर्तन्ते यथाबलमहिंसया ॥ १२.२६९.२५ ॥
彼らは天界を望まず、名声を富とする者は祭祀も行わない。自らの力に応じて、非暴力によって善人の道に従う。
12.269.26
वनस्पतीनोषधीश्च फलमूलानि ते विदुः ।
न चैतानृत्विजो लुब्धा याजयन्ति फलार्थिनः ॥ १२.२६९.२६ ॥
彼らは樹木、薬草、果実と根を知っている。しかし果報を求める貪欲な祭官は、これらによって祭祀を行わせない。
12.269.27
स्वमेव चार्थं कुर्वाणा यज्ञं चक्रुः पुनर्द्विजाः ।
परिनिष्ठितकर्माणाः प्रजानुग्रहकाम्यया ॥ १२.२६९.२७ ॥
自らの目的を果たしつつ、再生族は再び祭祀を行った。義務を終えた者は、生きとし生けるものの幸福を願って祭祀を行った。
12.269.28
तस्मात्तानृत्विजो लुब्धा याजयन्त्यशुभान्नरान् ।
प्रापयेयुः प्रजाः स्वर्गे स्वधर्माचरणेन वै।
इति मे वर्तते बुद्धिः समा सर्वत्र जाजले ॥ १२.२६९.२८ ॥
それゆえ貪欲な祭官は不吉な人々に祭祀をさせる。自らの義務を実践すれば、彼らは生きとし生けるものを天界へ導くこともできる。このように、ジャジャリよ、私の考えはどこでも等しい。
12.269.29
प्रयुञ्जते येन यज्ञे सदा प्राज्ञा द्विजर्षभाः ।
तेन ते देवयानेन पथा यान्ति महामुने ॥ १२.२६९.२९ ॥
叡智ある再生族の最上の人々が常に祭祀に従事する、その方法によって、大聖者よ、彼らは神々の道を行く。
12.269.30
आवृत्तिस्तस्य चैकस्य नास्त्यावृत्तिर्मनीषिणाः ।
उभौ तौ देवयानेन गच्छतो जाजले यथा ॥ १२.२६९.३० ॥
その一人には再来があるが、彼には再来がない、賢者たちよ。ジャジャリよ、二人とも神々の道を行く、そのように。
12.269.31
स्वयं चैषामनडुहो युञ्जन्ति च वहन्ति च ।
स्वयमुस्राश्च दुह्यन्ते मनःसंकल्पसिद्धिभिः ॥ १२.२६९.३१ ॥
彼らの牡牛は自ら軛につながれて荷を運び、雌牛も自ら乳を出す——心の決意の成就によって。
12.269.32
स्वयं यूपानुपादाय यजन्ते स्वाप्तदक्षिणाः ।
यस्तथा भावितात्मा स्यात्स गामालब्धुमर्हति ॥ १२.२६९.३२ ॥
彼らは自ら祭柱を担いで供犠を行い、自分の財で布施を果たす。このように魂の清らかな者こそ、牛を殺すに値する。
12.269.33
ओषधीभिस्तथा ब्रह्मन्यजेरंस्ते न तादृशाः ।
श्रद्धया गां पुरस्कृत्य तदृतं प्रब्रवीमि ते ॥ १२.२६९.३३ ॥
婆羅門よ、同じように彼らは薬草で供犠を行ってもよいが、彼らはそのような者ではない。信仰をもって牛を先頭に置く——この真理を汝に告げよう。
12.269.34
निराशिषमनारम्भं निर्नमस्कारमस्तुतिम् ।
अक्षीणं क्षीणकर्माणं तं देवा ब्राह्मणं विदुः ॥ १२.२६९.३४ ॥
祝福を求めず、事を起こさず、礼拝せず、讃えず、衰えず、業の尽きた者——神々はこれを婆羅門と知る。
12.269.35
न श्रावयन्न च यजन्न ददद्ब्राह्मणेषु च ।
काम्यां वृत्तिं लिप्समानः कां गतिं याति जाजले।
इदं तु दैवतं कृत्वा यथा यज्ञमवाप्नुयात् ॥ १२.२६९.३५ ॥
ヴェーダを誦じさせず、供犠せず、婆羅門に布施せず、欲望による生計を求める者——ジャージャリよ、彼はいかなる行き先に至るのか。これを神と定めれば、供犠の果を得られる。
12.269.36
न वै मुनीनां शृणुमः स्म तत्त्वं ।
पृच्छामि ते वाणिज कष्टमेतत्।
पूर्वेपूर्वे चास्य नावेक्षमाणा ।
नातः परं तमृषयः स्थापयन्ति ॥ १२.२६९.३६ ॥
聖者たちからその真理は聞いていない。商人よ、この難問を汝に問う。先人はこれを顧みず、聖仙たちもこれを超えて立ててはいない。
12.269.37
यस्मिन्नेवात्मतीर्थेन पशवः प्राप्नुयुर्मखम् ।
अथ स्म कर्मणा केन वाणिज प्राप्नुयात्सुखम्।
शंस मे तन्महाप्राज्ञ भृशं वै श्रद्दधामि ते ॥ १२.२६९.३७ ॥
自己という聖なる渡しによって、動物はどのように供犠に至るのか。どのような行為によって人は幸福を得るのか。商人よ、大いなる賢者よ、それを私に語れ。私はあなたを全く信頼している。
12.269.38
उत यज्ञा उतायज्ञा मस्वं नार्हन्ति ते क्वचित् ।
आज्येन पयसा दध्ना सत्कृत्यामिक्षया त्वचा।
बालैः शृङ्गेण पादेन संभरत्येव गौर्मखम् ॥ १२.२६९.३८ ॥
供犠であれ非供犠であれ、あなたはそれらを決して価値あるものと考えてはならない。澄ましバター、乳、凝乳、酸乳、皮、毛、角、蹄によって、敬われた雌牛こそが供犠を完成させる。
12.269.39
पत्नीव्रतेन विधिना प्रकरोति नियोजयन् ।
इष्टं तु दैवतं कृत्वा यथा यज्ञमवाप्नुयात् ॥ १२.२६९.३९ ॥
妻への誓いによって規定に従って行うことで、人は行為する。選ばれた神を目的とすることで、供犠に至る。
12.269.40
पुरोडाशो हि सर्वेषां पशूनां मेध्य उच्यते ।
सर्वा नद्यः सरस्वत्यः सर्वे पुण्याः शिलोच्चयाः।
जाजले तीर्थमात्मेव मा स्म देशातिथिर्भव ॥ १२.२६९.४० ॥
すべての獣の中で、プロダーシャ（供物の団子）だけが供犠に適すると言われる。すべての川はサラスヴァティーであり、すべての石の堆積は聖なるものである。ジャージャリよ、自己こそが聖なる渡しである。この国の客人になってはならない。
12.269.41
एतानीदृशकान्धर्मानाचरन्निह जाजले ।
कारणैर्धर्ममन्विच्छन्स लोकानाप्नुते शुभान् ॥ १२.२६९.४१ ॥
ジャージャリよ、ここでこのような義務を実践し、その原因によって法を求める者は、吉祥な世界に至る。
12.269.42
एतानीदृशकान्धर्मांस्तुलाधारः प्रशंसति ।
उपपत्त्याऽभिसंपन्नान्नित्यं सद्भिर्निषेवितान् ॥ १२.२६९.४२ ॥
秤の人はこのような法を称賛する。それは理によって成り、善き人々が常に実践するものである。