مهابهاراتا · أدهيايا 12.273
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.273.1
कथं राजा प्रजा रक्षेन्न च किंचित्प्रतापयेत् ।
पृच्छामि त्वां सतां श्रेष्ठ तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.२७३.१ ॥
كيف ينبغي للملك أن يحمي رعيته ولا يضطهد أحدًا البتة؟ أيها الأفضل بين الأخيار، يا جدّي، أسألك؛ فأخبرني بذلك.
12.273.2
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
द्युमत्सेनस्य संवादं राज्ञा सत्यवता सह ॥ १२.२७३.२ ॥
وهنا أيضًا يروون هذه الحكاية القديمة: حوار الملك ديومتسينا مع ساتياڤات.
12.273.3
अव्याहृतं व्याजहार सत्यवानिति नः श्रुतम् ।
वधाय नीयमानेषु पितुरेवानुशासनात् ॥ १२.२७३.३ ॥
سمعنا أن ساتياڤات، وهو بين من يُساقون إلى القتل، نطق بكلمة غامضة بأمر من أبيه نفسه.
12.273.4
अधर्मतां याति धर्मो यात्यधर्मश्च धर्मताम् ।
वधो नाम भवेद्धर्मो नैतद्भवितुमर्हति ॥ १२.२७३.४ ॥
يصير الحق باطلًا، ويصير الباطل حقًا. لا ينبغي أن يكون القتل حقًا؛ فذلك لا يجوز.
12.273.5
अथ चेदवधो धर्मोऽधर्मः को जातुचिद्भवेत् ।
दस्यवश्चेन्न हन्येरन्सत्यवन्संकरो भवेत् ॥ १२.२७३.५ ॥
إن كان عدم القتل هو الحق، فما الباطل يا ترى؟ وإن لم تُقتَل قُطّاع الطرق، يا ساتياڤات، حدثت الفوضى.
12.273.6
ममेदमिति नास्यैतत्प्रवर्तेत कलौ युगे ।
लोकयात्रा न चैव स्यादश्च चेद्वेत्थ शंस नः ॥ १२.२७३.६ ॥
في عصر كالي لا يخطر له شعور «هذا لي»، ولا تسير حينئذٍ شؤون العالم. إن كنت تعلم فأخبرنا.
12.273.7
सर्व एव त्रयो वर्णाः कार्या ब्राह्मणबन्धनाः ।
धर्मपाशनिबद्धानां नाल्पोऽप्यपचरिष्यति ॥ १२.२७३.७ ॥
ينبغي أن تُربط الطبقات الثلاث كلها بالبراهمة؛ ولن يتجاوز أدنى شيء من المقيدين بحبل الدهرما.
12.273.8
यो यस्तेषामपचरेत्तमाचक्षीत वै द्विजः ।
अयं मे न शृणोतीति तस्मिन्राजा प्रधारयेत् ॥ १२.२७३.८ ॥
من يتجاوز منهم، فليُبلّغ عنه المولود مرتين قائلاً: «هذا لا يسمع لي»؛ ثم يفرض الملك عليه العقوبة.
12.273.9
तत्त्वाभावेन यच्छास्त्रं तत्कुर्यान्नान्यथा वधः ।
असमीक्ष्यैव कर्माणि नीतिशास्त्रं यथाविधि।
दस्यून्निहन्ति वै राजा भूयसो वाऽप्यनागसः ॥ १२.२७३.९ ॥
عند غياب المعرفة الحقة، فليفعل المرء ما تقرره الشاستра لا غير؛ ولا يكن قتل. لا ينبغي أن يعمل المرء دون تروٍّ؛ فليمضِ وفق علم السياسة كما هو مقرر. يقتل الملك اللصوص، أو حتى كثيرين من الأبرياء.
12.273.10
भार्या माता पिता पुत्रो हन्यन्ते पुरुषेण ते ।
परेणापकृतो राजा तस्मात्सम्यक्प्रधारयेत् ॥ १२.२७३.१० ॥
تُقتل الزوجة والأم والأب والابن على يد إنسان؛ لذلك فليقرر الملك، المظلوم من غيره، الحكم الصواب.
12.273.11
असाधुश्चैव पुरुषो लभते शीतमेकदा ।
साधोश्चापि ह्यसाधुभ्यः शोभना जायते प्रजाः ॥ १२.२७३.११ ॥
قد ينال الشرير أحياناً الراحة (السعادة)؛ ومن الأخيار كما من الأشرار يولد النسل الحسن.
12.273.12
न मूलघातः कर्तव्यो नैष धर्मः सनातनः ।
अपि खल्ववधेनैव प्रायश्चित्तं विधीयते ॥ १२.२७३.१२ ॥
ينبغي ألا يُقتلع الجذر؛ فهذا ليس الدهرما الأزلي. فالكفارة تُفرض حتى دون قتل.
12.273.13
उद्वे तेन बन्धेन विरूपकरणेन च ।
वधदण्डेन क्लिश्या न पुरोहितससदि ॥ १२.२७३.१३ ॥
لا يُعذَّب الكهنة في مجلس الكهنة بذلك القلق، ولا بالأسر، ولا بالتشويه، ولا بعقوبة الإعدام.
12.273.14
यदा पुरोहितं वा ते पर्येयुः शरणैपिणः ।
करिष्यामः पुनर्ब्रह्मन्न पापमिति वादिनः ॥ १२.२७३.१४ ॥
حين يأتون إلى الكاهن طالبين الملجأ ويقولون: «أيها البرهمي، لن نفعل ذلك ثانية، وليس هذا ذنبًا»،
12.273.15
तदा विसर्गमर्हाः स्युरितीदं धातृशासनम् ।
विभ्रद्दण्डाजिनं मुण्डो ब्राह्मणोऽर्हति शासनम् ॥ १२.२७३.१५ ॥
عندئذٍ ينبغي إطلاقهم؛ هذا أمر الخالق. ولا يستحق العقوبة إلا البرهمي حليق الرأس الحامل للعصا وجلد الغزال.
12.273.16
गरीयांसो गरीयांसमपराधे पुनः पुनः ।
तदा विसर्गमर्हन्ति न यथा प्रथमे तथा ॥ १२.२७३.१६ ॥
إذا ارتكب الأعلى مقامًا الذنب مرارًا وتكرارًا، فلا يستحق الإطلاق كما في المرة الأولى.
12.273.17
यत्रयत्रैव शक्येरन्संयन्तुं समये प्रजाः ।
स तावान्प्रोच्यते धर्मो यावन्न प्रतिलङ्घ्यते।
अहन्यमानेषु पुनः सर्वमेव पराभवेत् ॥ १२.२७३.१७ ॥
حيثما أمكن ضبط الرعية بالنظام، فذلك هو الدهرما ما دام لا يُنتهك. ولكن إن لم يُقتلوا، فسيهلك كل شيء من جديد.
12.273.18
पूर्वे पूर्वतरे चैव सुशास्या ह्यभवञ्जनाः ।
मृदवः सत्यभूयिष्ठा अल्पद्रोहाल्पमन्यवः ॥ १२.२७३.१८ ॥
في الأزمنة السالفة وما قبلها كان الناس سهلي الانقياد؛ كانوا رقيقين، صادقين في الغالب، قليلي الحقد وقليلي الغضب.
12.273.19
पुरा धिग्दण्ड एवासीद्वाग्दण्डस्तदनन्तरम् ।
आसीदादानदण्डोऽपि वधदण्डोऽद्य वर्तते ॥ १२.२७३.१९ ॥
كان العقاب في القديم مجرد التوبيخ، ثم جاء العقاب بالكلام. ثم كان هناك عقاب بمصادرة المال، واليوم يسود عقاب القتل.
12.273.20
वधेनापि न शक्यन्ते नियन्तुमपरे जनाः ॥ १२.२७३.२० ॥
حتى بالقتل لا يمكن كبح الآخرين من الناس.
12.273.21
नैव दस्युर्मनुष्याणां न देवानामिति श्रुतिः ।
न गन्धर्वपितृणां च कः कस्येह न कश्चन ॥ १२.२७३.२१ ॥
لا لص بين البشر، ولا بين الآلهة، كما تقول الشروتي؛ ولا بين الغاندهاروا والأسلاف. فمن هو لمن هنا؟ لا أحد.
12.273.22
पक्वं श्मशानादादत्ते पिशाचांश्चापि दैवतम् ।
तेषु यः समयं कश्चित्कुर्वीत हतबुद्धिषु ॥ १२.२७३.२२ ॥
حتى الإله يأخذ الطعام المطبوخ من المحرقة، والبيشاشا كذلك. ومن عقد اتفاقًا مع أولئك الفاسدي العقول...
12.273.23
तान्न शक्नोषि चेत्साधून्परित्रातुमहिंसया ।
कस्यचिद्भूतभव्यस्य लोभेनान्तं तथा कुरु ॥ १२.२७३.२३ ॥
إن لم تستطع حماية الصالحين دون عنف، فأنهِ ذلك بطمع أحد الكائنات، الحاضرة أو المستقبلة.
12.273.24
राजानो लोकयात्रार्थं तप्यन्ते परमं तपः ।
तेऽपत्रपन्ति तादृग्भ्यस्तथावृत्ता भवन्ति च ॥ १२.२७३.२४ ॥
يتكبد الملوك أعظم التقشف من أجل سير العالم. يخجلون أمام أمثال أولئك، ولذلك ينكفئون.
12.273.25
वित्रास्यमानाः सुकृतो न कामाद्धन्ति दुष्कृतीन् ।
सुकृतेनैव राजानो भूयिष्ठं शासते प्रजाः ॥ १२.२७३.२५ ॥
حتى وهم مرعوبون لا يقتل الأخيار الأشرار بدافع الشهوة، والملوك في أغلبهم يحكمون الرعية بالسلوك الحسن وحده.
12.273.26
श्रेयसः श्रेयसोऽप्येवं वृत्तं लोकोऽनुवर्तते ।
सदैव हि गुरोर्वृत्तमनुवर्तन्ति मानवाः ॥ १२.२७३.२६ ॥
حتى أفضل الأفاضل يسلكون هكذا، والعالم يتبع سلوكهم؛ والناس يتبعون دائمًا سلوك المعلم.
12.273.27
आत्मानमसमाधाय समाधित्सति यः परान् ।
विषयेष्विन्द्रियवशं मानवाः प्रहसन्ति तम् ॥ १२.२७३.२७ ॥
من يريد تهدئة الآخرين دون أن يهدئ نفسه، ويكون خاضعًا لحواسه بين موضوعات الحواس — يسخر منه الناس.
12.273.28
यो राज्ञो दम्भमोहेन किंचित्कुर्यादसांप्रतम् ।
सर्वोपायैर्नियम्यः स तथा पापान्निवर्तते ॥ १२.२७३.२८ ॥
من يفعل شيئًا غير لائق بسبب كبرياء الملك وغفلته، ينبغي كبحه بكل وسيلة؛ وبذلك يرتد عن الشر.
12.273.29
आत्मैवादौ नियन्तव्यो दुष्कृंतं संनियच्छता ।
दण्डयेच्च महादण्डैरपि बन्धूननन्तरान् ॥ १२.२७३.२९ ॥
من أراد كبح الفساد فعليه أن يكبح نفسه أولًا؛ وينبغي أن يعاقب حتى الأقارب القريبين بعقوبات شديدة.
12.273.30
यो राजा लोभमोहेन किंचित्कुर्यादसांप्रतम् ।
सर्वोपायैर्नियम्यः स तथा पापान्निवर्तते ॥ १२.२७३.३० ॥
أي ملك يفعل شيئًا غير لائق بسبب الطمع والغفلة، ينبغي كبحه بكل وسيلة؛ وبذلك يرتد عن الشر.
12.273.31
यत्र वै पापकृन्नीचो न महद्दुःखमर्च्छति ।
वर्धन्ते तत्र पापानि धर्मो ह्रसति च ध्रुवम् ॥ १२.२७३.३१ ॥
حيث لا يلقى الوضيع فاعل الشر عذابًا عظيمًا، هناك تزداد الذنوب ويضمحل الدارما حتمًا.
12.273.32
इति कारुण्यशीलस्तु विद्वान्वै ब्राह्मणोऽन्वशात् ।
इति चैवानुशिष्टोऽस्मि पूर्वैस्तातपितामहैः।
आश्वासयद्भिः सुभृशमनुक्रोशात्तथैव च ॥ १२.२७३.३२ ॥
هكذا وعظني البراهمي العالم ذو الطبع الرحيم، وهكذا علّمني الأسلاف والآباء والأجداد، مواسين إياي كثيرًا بالشفقة.
12.273.33
एतत्प्रथमकल्पेन राजा कृतयुगे जयेत् ।
पादोनेनापि धर्मेण गच्छेत्रेतायुगे तथा।
द्वापरे तु द्विपादेन पादेन त्ववरे युगे ॥ १२.२७३.३३ ॥
وفق هذا الترتيب الأول، يظفر الملك في عصر كريتا؛ وبربع الدارما ناقصًا يمضي كذلك في عصر تريتا؛ وفي عصر دفابارا بنصف الدارما، وفي العصر التالي بربع الدارما.
12.273.34
तथा कलियुगे प्राप्ते राज्ञो दुश्चरितेन ह ।
भवेत्कालविशेषेण कला धर्मस्य षोडशी ॥ १२.२७३.३४ ॥
وكذلك حين يحل عصر كالي، فبسوء سلوك الملك، قد لا يبقى في زمن معين إلا الجزء السادس عشر من الدارما.
12.273.35
अथ प्रथमकल्पेन सत्यवन्संकरो भवेत् ।
आयुः शक्तिं च कालं च निर्दिश्य तप आदिशेत् ॥ १२.२७३.३५ ॥
والآن، وفق الترتيب الأول، قد يحدث اختلاط بين الصادقين؛ وبعد تحديد العمر والقوة والزمن ينبغي أن يُفرض التقشف.
12.273.36
सत्याय हि यथा नेह जह्याद्धर्मफलं महत् ।
भूतानामनुकम्पार्थं मनुः स्वायंभुवोऽब्रवीत् ॥ १२.२७३.३६ ॥
لئلا يترك أحد هنا من أجل الصدق ثمرة الدارما العظيمة، قال مانو سفايامبهوفا رحمةً بالكائنات.