Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.277

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

12.277.1

धर्ममर्थं च कामं च वेदाः शंसन्ति भारत ।
कस्य लाभो विशिष्टोऽत्र तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.२७७.१ ॥

ହେ ଭାରତ, ବେଦ ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ ଓ କାମର ଉପଦେଶ ଦିଅନ୍ତି। ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କାହାର ଲାଭ ଶ୍ରେଷ୍ଠ? ହେ ପିତାମହ, ତାହା ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ।

12.277.2

अत्र ते वर्तयिष्यामि इतिहासं पुरातनम् ।
कुण्डधारेण यत्प्रीत्या भक्तायोपकृतं पुरा ॥ १२.२७७.२ ॥

ଏଠାରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଏକ ପୁରାତନ ଇତିହାସ କହିବି, ଯାହା ପୂର୍ବେ କୁଣ୍ଡଧାର ପ୍ରୀତିରେ ଜଣେ ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ କରିଥିଲେ।

12.277.3

अधनो ब्राह्मणः कश्चित्कामाद्धनमवैक्षत ।
यज्ञार्थं सततोऽर्थार्थी तपोऽतप्यत दारुणम् ॥ १२.२७७.३ ॥

ଜଣେ ଦରିଦ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣ କାମନାରେ ଧନ ଚାହିଁଲେ। ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ସର୍ବଦା ଧନାର୍ଥୀ ହୋଇ ସେ କଠୋର ତପସ୍ୟା କଲେ।

12.277.4

स निश्चयमथो कृत्वा पूजयामास देवताः ।
भक्त्या न चैवाध्यगच्छद्धनं संपूज्य देवताः ॥ १२.२७७.४ ॥

ସେ ନିଶ୍ଚୟ କରି ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ। ଭକ୍ତିରେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ସେ ଧନ ପାଇଲେ ନାହିଁ।

12.277.5

ततश्चिन्तामनुप्राप्तः कतमद्दैवतं तु तत् ।
यन्मे द्रुतं प्रसीदेत मानुषैरजडीकृतम् ॥ १२.२७७.५ ॥

ତା'ପରେ ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ି ସେ ଭାବିଲେ, 'ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜାଗ୍ରତ ହୋଇଥିବା କେଉଁ ଦେବତା ମୋ ଉପରେ ଶୀଘ୍ର ପ୍ରସନ୍ନ ହେବେ?'

12.277.6

सोऽथ सौम्येन मनसा देवानुचरमन्तिके ।
प्रत्यपश्यज्जलधरं कुण्डधारमवस्थितम् ॥ १२.२७७.६ ॥

ଏବେ ଶାନ୍ତ ମନରେ ସେ ନିକଟରେ ଥିବା ଦେବତାଙ୍କ ସେବକକୁ ଦେଖିଲେ — ସେଠାରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇଥିବା ଜଳଧର କୁଣ୍ଡଧାରଙ୍କୁ।

12.277.7

दृष्ट्वैव तं महाबाहुं तस्य भक्तिरजायत ।
अयं मे धास्यति श्रेयो वपुरेतद्धि तादृशम् ॥ १२.२७७.७ ॥

ସେହି ମହାବାହୁଙ୍କୁ ଦେଖିବା ମାତ୍ରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଜାତ ହେଲା। ଏ ମୋତେ କଲ୍ୟାଣ ଦେବେ, କାରଣ ତାଙ୍କ ରୂପ ସେହିପରି।

12.277.8

संनिकृष्टश्च देवस्य न चान्यैर्मानुषैर्वृतः ।
एष मे दास्यति धनं प्रभूतं शीघ्रमेव च ॥ १२.२७७.८ ॥

ଏ ଦେବତାଙ୍କ ନିକଟରେ ଅଛନ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇ ନାହାନ୍ତି। ଏ ମୋତେ ଶୀଘ୍ର ପ୍ରଚୁର ଧନ ଦେବେ।

12.277.9

ततो धूपैश्च गन्धैश्च माल्यैरुच्चावचैरपि ।
बलिभिर्विविधाभिश्च पूजयामास तं द्विजः ॥ १२.२७७.९ ॥

ତା'ପରେ ସେଇ ଦ୍ୱିଜ ଧୂପ, ସୁଗନ୍ଧ, ବିବିଧ ମାଳା ଏବଂ ନାନା ପ୍ରକାର ବଳି ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ପୂଜା କଲେ।

12.277.10

ततस्त्वल्पेन कालेन तुष्टो जलधरस्तदा ।
तस्योपकारनियतामिमां वाचमुवाच ह ॥ १२.२७७.१० ॥

ତା'ପରେ ଅଳ୍ପ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଜଳଧର ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଉପକାରର ପ୍ରତିଦାନ ଦେବାକୁ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

12.277.11

ब्रह्मघ्ने च सुरापे च चोरे भग्नव्रते तथा ।
निष्कृतिर्विहिता सद्भिः कृतघ्ने नास्ति निष्कृतिः ॥ १२.२७७.११ ॥

ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାକାରୀ, ସୁରାପାନକାରୀ, ଚୋର ଓ ବ୍ରତଭଙ୍ଗକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ସଜ୍ଜନମାନେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ବିଧାନ କରିଛନ୍ତି; କିନ୍ତୁ କୃତଘ୍ନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନାହିଁ।

12.277.12

आशायास्तनयोऽधर्मः क्रोधोऽसूयासुतः स्मृतः ।
लोभः पुत्रो निकृत्यास्तु कृतघ्नो नार्हति प्रजां ॥ १२.२७७.१२ ॥

ଆଶାର ପୁତ୍ର ଅଧର୍ମ; ଅସୂୟାର ପୁତ୍ର କ୍ରୋଧ ବୋଲି ସ୍ମୃତ; ଲୋଭ ନିକୃତିର ପୁତ୍ର। କୃତଘ୍ନ ସନ୍ତାନ ପାଇବାର ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।

12.277.13

ततः स ब्राह्मणः स्वप्ने कुण्डधारस्य तेजसा ।
अपश्यत्सर्वभूतानि कुशेषु शयितस्तदा ॥ १२.२७७.१३ ॥

ତା'ପରେ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ୱପ୍ନରେ କୁଣ୍ଡଧାରଙ୍କ ତେଜରେ କୁଶ ଉପରେ ଶୟନ କରିଥିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

12.277.14

शमेन तपसा चैव भक्त्या च निरुपस्कृतः ।
शुद्धात्मा ब्राह्मणो रात्रौ निदर्शनमपश्यत ॥ १२.२७७.१४ ॥

ଶମ, ତପ ଓ ଭକ୍ତିରେ ନିର୍ମଳ ଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ରାତିରେ ଏକ ସଂକେତ ଦେଖିଲେ।

12.277.15

मणिभद्रं स तत्रस्थं देवतानां महाद्युतिम् ।
अपश्यत महात्मानं व्यादिशन्तं युधिष्ठिर ॥ १२.२७७.१५ ॥

ସେଠାରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହାଦ୍ୟୁତି ମଣିଭଦ୍ରଙ୍କୁ ସେ ଦେଖିଲେ; ସେହି ମହାତ୍ମା ଆଦେଶ ଦେଉଥିଲେ, ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର।

12.277.16

तत्र देवाः प्रयच्छन्ति राज्यानि च धनानि च ।
शुभैः कर्मभिरारब्धाः प्रच्छिदन्त्यशुभेषु च ॥ १२.२७७.१६ ॥

ସେଠାରେ ଦେବତାମାନେ ଶୁଭ କର୍ମରେ ଆରମ୍ଭ କରିଥିବାମାନଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟ ଓ ଧନ ଦିଅନ୍ତି, ଏବଂ ଅଶୁଭ କର୍ମୀମାନଙ୍କଠାରୁ ତାହା ହରଣ କରନ୍ତି।

12.277.17

पश्यतामथ यक्षाणं कुण्डधारो महाद्युतिः ।
निष्पत्य पतितो भूमौ देवानां भरतर्षभ ॥ १२.२७७.१७ ॥

ଯକ୍ଷମାନେ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ ମହାଦ୍ୟୁତି କୁଣ୍ଡଧାର ବାହାରି ଦେବତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ହେ ଭରତର୍ଷଭ।

12.277.18

ततस्तु देववचनान्मणिभद्रो महामनाः ।
उवाच पतितं भूमौ कुण्डधार किमिच्छसि ॥ १२.२७७.१८ ॥

ତା'ପରେ ଦେବତାଙ୍କ ବଚନରେ ମହାମନା ମଣିଭଦ୍ର ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିବା କୁଣ୍ଡଧାରଙ୍କୁ କହିଲେ: କୁଣ୍ଡଧାର, ତୁମେ କ'ଣ ଚାହୁଁଛ?

12.277.19

यदि प्रसन्ना देवा मे भक्तोऽयं ब्राह्मणो मम ।
अस्यानुग्रहमिच्छामि कृतं किंचित्सुखोदयम् ॥ १२.२७७.१९ ॥

ଯଦି ଦେବତାମାନେ ମୋ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ଅଛନ୍ତି ଏବଂ ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୋର ଭକ୍ତ, ତେବେ ମୁଁ ଏହାଙ୍କ ପ୍ରତି ସୁଖଦାୟକ କିଛି ଅନୁଗ୍ରହ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।

12.277.20

ततस्तं मणिभद्रस्तु पुनर्वचनमब्रवीत् ।
देवानामेव वचनात्कुण्डधारं माहद्युतिम् ॥ १२.२७७.२० ॥

ଏଥର ଦେବତାମାନଙ୍କ ବଚନାନୁସାରେ ମଣିଭଦ୍ର ସେହି ମହାଦ୍ୟୁତି କୁଣ୍ଡଧାରଙ୍କୁ ପୁଣି ଏହିପରି କହିଲେ।

12.277.21

उत्तिष्ठोत्तिष्ठ भद्रं ते कृतकृत्यः सुखी भव ।
धनार्थी यदि विप्रोऽयं धनमस्मै प्रदीयताम् ॥ १२.२७७.२१ ॥

ଉଠ, ଉଠ, ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। କୃତକୃତ୍ୟ ଓ ସୁଖୀ ହୁଅ। ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯଦି ଧନାର୍ଥୀ, ତେବେ ଏହାକୁ ଧନ ଦିଆଯାଉ।

12.277.22

यावद्धनं प्रार्थयते ब्राह्मणोऽयं सथा तव ।
देवानां शासनात्तावदसङ्ख्येयं ददाम्यहम् ॥ १२.२७७.२२ ॥

ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯେତେ ଧନ ମାଗନ୍ତି, ସେତିକି ତୁମ ଦ୍ୱାରା (ଦିଆଯାଉ)। ଦେବତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ମୁଁ ସେତିକି ଅସଂଖ୍ୟ ଦେବି।

12.277.23

विचार्य कुण्डधारस्तु मानुष्यं चलमध्रुवम् ।
तपसो मतिमाधत्त ब्राह्मणस्य यशस्विनः ॥ १२.२७७.२३ ॥

କୁଣ୍ଡଧାର ମାନବ ଜୀବନକୁ ଚଞ୍ଚଳ ଓ ଅନିତ୍ୟ ଭାବି ବିଚାର କଲେ, ଏବଂ ଯଶସ୍ୱୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ତପସ୍ୟା ପ୍ରତି ମନ ଦେଲେ।

12.277.24

नाहं धनानि याचामि ब्राह्मणाय धनप्रद ।
अन्यमेवाहमिच्छामि भक्तायानुग्रहं कृतम् ॥ १२.२७७.२४ ॥

ହେ ଧନଦାତା! ମୁଁ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ ଧନ ମାଗୁ ନାହିଁ। ମୁଁ ଭକ୍ତ ପ୍ରତି କରାଯାଇଥିବା ଅନ୍ୟ ଏକ ଅନୁଗ୍ରହ ଚାହେଁ।

12.277.25

पृथिवीं रत्नपूर्णां वा महद्वा रत्नसंचयम् ।
भक्ताय नाहमिच्छमि भवेदेष तु धार्मिकः ॥ १२.२७७.२५ ॥

ରତ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣ ପୃଥିବୀ ବା ମହାନ ରତ୍ନସଞ୍ଚୟ ମୁଁ ଭକ୍ତ ପାଇଁ ଚାହେଁ ନାହିଁ; ଏ ଧାର୍ମିକ ହେଉ।

12.277.26

धर्मेऽस्य रमतां बुद्धिर्धर्मं चैवोपजीवतु ।
धर्मप्रधानो भवतु ममैषोऽनुग्रहो मतः ॥ १२.२७७.२६ ॥

ଏହାର ବୁଦ୍ଧି ଧର୍ମରେ ରମଣ କରୁ, ଧର୍ମକୁ ହିଁ ଜୀବିକା କରୁ; ଏ ଧର୍ମପ୍ରଧାନ ହେଉ—ଏହା ହିଁ ମୋର ଅନୁଗ୍ରହ ବୋଲି ମାନ୍ୟ ହେଉ।

12.277.27

सदा धर्मफलं राज्यं सुखानि विविधानि च ।
फलान्येवायमश्नातु कायक्लेशविवर्जितः ॥ १२.२७७.२७ ॥

ଧର୍ମର ଫଳ—ରାଜ୍ୟ ଓ ବିବିଧ ସୁଖ ସଦା ମିଳୁ; ଶାରୀରିକ କ୍ଲେଶରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଏ ସେସବୁ ଫଳ ଭୋଗ କରୁ।

12.277.28

ततस्तदेव बहुशः कुण्डधारो महायशाः ।
अभ्यासमकरोद्धर्मे ततस्तुष्टास्तु देवताः ॥ १२.२७७.२८ ॥

ତା'ପରେ ମହାଯଶସ୍ୱୀ କୁଣ୍ଡଧାର ଧର୍ମର ବାରମ୍ବାର ଅଭ୍ୟାସ କଲେ; ତା'ପରେ ଦେବତାମାନେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।

12.277.29

प्रीतास्ते देवताः सर्वा द्विजस्यास्य तथैव च ।
भविष्यत्येष धर्मात्मा धर्मे चाधरस्यते मतिः ॥ १२.२७७.२९ ॥

ସେହି ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏହି ଦ୍ୱିଜଙ୍କ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ; ଏ ଧର୍ମାତ୍ମା ହେବ, ଏବଂ ଏହାର ବୁଦ୍ଧି ଧର୍ମରେ ହିଁ ରହିବ, ଅଧର୍ମରେ ନୁହେଁ।

12.277.30

ततः प्रीतो जलधरः कृतकार्यो युधिष्ठिर ।
ईप्सितं मनसो लब्ध्वा वरमन्यैः सुदुर्लभम् ॥ १२.२७७.३० ॥

ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର! ତା'ପରେ ପ୍ରସନ୍ନ ଜଳଧର ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧ ହେବାରୁ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅତି ଦୁର୍ଲଭ ମନର ଇପ୍ସିତ ବର ପାଇଲେ।

12.277.31

ततोऽपश्यत चीराणि सूक्ष्मणि द्विजसत्तमः ।
पार्श्वतोऽभ्याशतो न्यस्तान्यथ निर्वेदमागतः ॥ १२.२७७.३१ ॥

ଏଥର ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିକଟରେ ରଖାଯାଇଥିବା ସୂକ୍ଷ୍ମ ବସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଦେଖିଲେ; ତାଙ୍କଠାରେ ବୈରାଗ୍ୟ ଜାତ ହେଲା।

12.277.32

अयं न सुकृतं वेत्ति को न्वन्यो वेत्स्यते कृतम् ।
गच्छामि वनमेवाहं परं धर्मेण जीवितुम् ॥ १२.२७७.३२ ॥

ଏ କାହାରିର ସତ୍କର୍ମ ଜାଣେ ନାହିଁ; କୃତକର୍ମ ଅନ୍ୟ କେହି ଜାଣିବେ। ମୁଁ ଧର୍ମଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତମ ଜୀବନ ଧାରଣ କରିବାକୁ ବନକୁ ହିଁ ଯିବି।

12.277.33

निर्वेदाद्देवतानां च प्रसादात्स द्विजोत्तमः ।
वनं प्रविश्य सुमहत्तप आरब्धवांस्तदा ॥ १२.२७७.३३ ॥

ବୈରାଗ୍ୟ ଓ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହରୁ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବନରେ ପ୍ରବେଶ କରି ସେତେବେଳେ ମହାତପ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

12.277.34

देवतातिथिशेषेण फलमूलाशनो द्विजः ।
धर्मे चास्य महाराज दृढा बुद्धिरजायत ॥ १२.२७७.३४ ॥

ଦେବତା ଓ ଅତିଥିମାନଙ୍କଠାରୁ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଖାଇ ଫଳମୂଳ ଭୋଜନ କରୁଥିବା ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର, ହେ ମହାରାଜ, ଧର୍ମରେ ଦୃଢ଼ ବୁଦ୍ଧି ଜାତ ହେଲା।

12.277.35

त्यक्त्वा मूलफलं सर्वं पर्णाहारोऽभवद्द्विजः ।
पर्णं त्यक्त्वा जलाहारः पुनरासीद्द्विजस्तदा ॥ १२.२७७.३५ ॥

ମୂଳ ଓ ଫଳ ସବୁ ତ୍ୟାଗ କରି ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପତ୍ରାହାରୀ ହେଲେ; ପୁଣି ପତ୍ର ତ୍ୟାଗ କରି ଜଳାହାରୀ ହେଲେ।

12.277.36

वायुभक्षस्ततः पश्चाद्बहून्वर्षगणानभूत् ।
न चास्य क्षीयते प्राणस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ १२.२७७.३६ ॥

ପରେ ସେ ବାୟୁଭୋଜୀ ହେଲେ ଏବଂ ବହୁ ବର୍ଷ ସେପରି ରହିଲେ। ତାଙ୍କ ପ୍ରାଣ କ୍ଷୀଣ ହେଉ ନ ଥିଲା; ତାହା ଅଦ୍ଭୁତ ପରି ଦେଖାଗଲା।

12.277.37

धर्मे च श्रद्दधानस्य तपस्युग्रे च वर्ततः ।
कालेन महता तस्य दिव्या दृष्टिरजायत ॥ १२.२७७.३७ ॥

ଧର୍ମରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାବାନ ଏବଂ ଉଗ୍ର ତପସ୍ୟାରେ ରତ ତାଙ୍କର ଦୀର୍ଘକାଳ ପରେ ଦିବ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି ଜନ୍ମିଲା।

12.277.38

तस्य बुद्धिः प्रादुरासीद्यदि दद्यामहं धनम् ।
तुष्टः कस्यचिदेवेह मिथ्या वाङ्ग भवेन्मम ॥ १२.२७७.३८ ॥

"ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଏଠାରେ କାହାକୁ ଧନ ଦେଲେ ମୋର ବାକ୍ୟ ମିଥ୍ୟା ହେବ" ଏହି ଚିନ୍ତା ତାଙ୍କ ମନରେ ଉଦୟ ହେଲା।

12.277.39

ततः प्रहृष्टवदनो भूय आरब्धवांस्तपः ।
भूयश्चाचिन्तयत्सिद्धो यत्परं सोऽभिमन्यते ॥ १२.२७७.३९ ॥

ତା'ପରେ ପ୍ରସନ୍ନ ମୁଖରେ ସେ ପୁନର୍ବାର ତପସ୍ୟା ଆରମ୍ଭ କଲା; ସେହି ସିଦ୍ଧ ପୁରୁଷ ପୁଣି ଭାବିଲା ଯେ ସେ କ'ଣକୁ ପରମ ମାନେ।

12.277.40

यदि दद्यामहं राज्यं तुष्टो वै यस्य कस्यचित् ।
स भवेदचिराद्राजा न मिथ्या वाग्भवेन्मम ॥ १२.२७७.४० ॥

"ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ କାହାକୁ ରାଜ୍ୟ ଦେଲେ ସେ ଶୀଘ୍ର ରାଜା ହେବ; ମୋର ବାକ୍ୟ ମିଥ୍ୟା ହେବ ନାହିଁ।"

12.277.41

तस्य साक्षात्कुण्डधारो दर्शयामास भारत ।
ब्राह्मणस्य तपोयोगात्सौहृदेनाभिचोदितः ॥ १२.२७७.४१ ॥

ହେ ଭରତ, ତପସ୍ୟାର ବଳ ଓ ସ୍ନେହରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ କୁଣ୍ଡଧାରୀ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦର୍ଶନ ଦେଲେ।

12.277.42

समागम्य स तेनाथ पूजां चक्रे यथाविधि ।
ब्राह्मणः कुण्डधारस्य विस्मितश्चाभवन्नृप ॥ १२.२७७.४२ ॥

ତା'ପରେ ତାଙ୍କୁ ଭେଟି ସେ ବିଧିପୂର୍ବକ ପୂଜା କଲେ; ହେ ନୃପ, ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣ କୁଣ୍ଡଧାରୀଙ୍କୁ ଦେଖି ବିସ୍ମିତ ହେଲେ।

12.277.43

ततोऽब्रवीत्कुण्डधारो दिव्यं ते चक्षुरुत्तमम् ।
पश्य राज्ञां गतिं विप्र लोकांश्चैव तु चक्षुषा ॥ १२.२७७.४३ ॥

ଏଥିରେ କୁଣ୍ଡଧାର କହିଲେ, "ହେ ବିପ୍ର, ଏହା ତୁମର ଦିବ୍ୟ ଓ ଉତ୍ତମ ଚକ୍ଷୁ। ଏହି ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା ରାଜାମାନଙ୍କ ଗତି ଓ ଲୋକସବୁ ଦେଖ।"

12.277.44

ततो राजसहस्राणि मग्नानि निरये तदा ।
दूरादपश्यद्विप्रः स दिव्ययुक्तेन चक्षुषा ॥ १२.२७७.४४ ॥

ସେତେବେଳେ ହଜାର ହଜାର ରାଜା ନରକରେ ବୁଡ଼ିଥିଲେ। ସେହି ବିପ୍ର ଦିବ୍ୟ ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା ଦୂରରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

12.277.45

मां पूजयित्वा भावेन यदि त्वं दुःखमाप्नुयाः ।
कृतं मया भवेत्किं ते कश्च तेऽनुग्रहो भवेत् ॥ १२.२७७.४५ ॥

ମୋତେ ଭକ୍ତିରେ ପୂଜି ତୁମେ ଯଦି ଦୁଃଖ ପାଇବ, ତେବେ ମୋ ଦ୍ୱାରା କ'ଣ କରାଯାଇଥିଲା? ଏବଂ ତୁମ ପ୍ରତି କ'ଣ ଅନୁଗ୍ରହ ହୋଇଥିଲା?

12.277.46

पश्यपश्य च भूयस्त्वं कामानिच्छेत्कथं नरः ।
स्वर्गद्वारं हि संरुद्धं मानुषेषु विशेषतः ॥ १२.२७७.४६ ॥

ପୁଣି ପୁଣି ଦେଖ! ମଣିଷ କେମିତି କାମନା ଇଚ୍ଛା କରିବ? ବିଶେଷକରି ମଣିଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ୱର୍ଗଦ୍ୱାର ରୁଦ୍ଧ ଅଛି।

12.277.47

ततोऽपश्यत्स कामं च क्रोधं लोभं भयं मदम् ।
निद्रां तन्द्रीं तथाऽऽलस्यमावृत्त्य पुरुषान्स्थितान् ॥ १२.२७७.४७ ॥

ତା'ପରେ ସେ କାମ, କ୍ରୋଧ, ଲୋଭ, ଭୟ, ମଦ, ନିଦ୍ରା, ତନ୍ଦ୍ରା ଓ ଆଳସ୍ୟ ମଣିଷମାନଙ୍କୁ ଘେରି ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଦେଖିଲେ।

12.277.48

एतैर्लोकाः सुसंरुद्धा देवानां मानुषाद्भयम् ।
तथैव देववचनाद्विघ्नं कुर्वन्ति सर्वशः ॥ १२.२७७.४८ ॥

ଏମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଲୋକସବୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ରୁଦ୍ଧ; ମଣିଷମାନଙ୍କଠାରୁ ଦେବତାମାନେ ଭୟଭୀତ। ସେହିପରି ଦେବବଚନ ଅନୁସାରେ ଏମାନେ ସର୍ବତ୍ର ବିଘ୍ନ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି।

12.277.49

न देवैरननुज्ञातः कश्चिद्भवति धार्मिकः ।
एष शक्तोस्मि तपसा दातुं राज्यं धनानि च ॥ १२.२७७.४९ ॥

ଦେବତାଙ୍କ ଅନୁମତି ବିନା କେହି ଧାର୍ମିକ ହୁଏ ନାହିଁ। ମୁଁ ତପସ୍ୟା ବଳରେ ରାଜ୍ୟ ଓ ଧନ ଦେବାକୁ ସମର୍ଥ।

12.277.50

ततः पपात शिरसा ब्राह्मणस्तोयधारिणे ।
उवाच चैनं धर्मात्मा महान्मेऽनुग्रहः कृतः ॥ १२.२७७.५० ॥

ତେବେ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଜଳଧାରୀଙ୍କ ଚରଣରେ ମସ୍ତକ ନତ କରି ପଡ଼ିଗଲେ ଏବଂ କହିଲେ, "ଏହି ଧର୍ମାତ୍ମା ମୋ ଉପରେ ମହାନ ଅନୁଗ୍ରହ କରିଛନ୍ତି।"

12.277.51

कामलोभानुबन्धेन पुरा ते यदसूयितम् ।
मया स्नेहमविज्ञाय तत्र मे क्षन्तुमर्हसि ॥ १२.२७७.५१ ॥

ପୂର୍ବରେ କାମ ଓ ଲୋଭର ବନ୍ଧନରେ ପଡ଼ି ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରତି ଈର୍ଷା କରିଥିଲି; ସ୍ନେହ ନ ଜାଣିବାରୁ ହୋଇଥିବା ସେ ଦୋଷ ମୋତେ କ୍ଷମା କରନ୍ତୁ।

12.277.52

क्षान्तमेव मयेत्युक्त्वा कुण्डधारो द्विजर्षभम् ।
संपरिष्वज्य बाहुभ्यां तत्रैवान्तरधीयत ॥ १२.२७७.५२ ॥

"ମୁଁ କ୍ଷମା କରିଲି" ଏହା କହି କୁଣ୍ଡଧାର ସେହି ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦୁଇ ବାହୁରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ସେଠାରେ ଅନ୍ତର୍ଧ୍ୟାନ ହୋଇଗଲେ।

12.277.53

ततः सर्वांस्तदा लोकान्ब्राह्मणोऽनुचचार ह ।
कुण्डधारप्रसादेन तपसा सिद्धिमागतः ॥ १२.२७७.५३ ॥

ତେବେ ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣ କୁଣ୍ଡଧାରଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହ ଓ ତପସ୍ୟା ବଳରେ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ବିଚରଣ କରି ସିଦ୍ଧି ପାଇଲେ।

12.277.54

विहायसा च गमनं तथा संकल्पितार्थता ।
धर्माच्छक्त्या तथा योगाद्या चैव परमा गतिः ॥ १२.२७७.५४ ॥

ଆକାଶରେ ଗମନ, ସଂକଳ୍ପ ସିଦ୍ଧି, ଧର୍ମ, ଶକ୍ତି ଓ ଯୋଗରୁ ମିଳୁଥିବା ପରମ ଗତି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ମିଳିଲା।

12.277.55

देवता ब्राह्मणाः सन्तो यक्षा मानुषचारणाः ।
धार्मिकान्पूजयन्तीह न धनाढ्यान्न कामिनः ॥ १२.२७७.५५ ॥

ଦେବତା, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସଜ୍ଜନ, ଯକ୍ଷ ଓ ମାନୁଷ-ଚାରଣମାନେ ଏହି ଲୋକରେ ଧାର୍ମିକ ଲୋକଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି; ଧନୀଙ୍କୁ ନୁହେଁ, କାମୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।

12.277.56

सुप्रसन्ना हि ते देवा यत्ते धर्मे रता मतिः ।
धने सुखकला काचिद्धर्मे तु परमं सुखम् ॥ १२.२७७.५६ ॥

ତୁମ ମନ ଧର୍ମରେ ରମେ ବୋଲି ସେ ଦେବତାମାନେ ତୁମ ପ୍ରତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ। ଧନରେ କିଛି ସୁଖକଳା ଅଛି; କିନ୍ତୁ ଧର୍ମରେ ପରମ ସୁଖ ଅଛି।