مهابهاراتا · أدهيايا 12.283
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.283.1
अतिक्रामति कालेऽस्मिन्सर्वभूतभयावहे ।
किं श्रेयः प्रतिपद्येत तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.२८३.१ ॥
بينما يمضي هذا الزمان الذي يبعث الخوف في جميع الكائنات، أي خير ينبغي للإنسان أن يبلغه؟ أخبرني بذلك يا جدّي.
12.283.2
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
पितुः पुत्रेण संवादं तं निबोध युधिष्ठिर ॥ १२.२८३.२ ॥
وهنا يروي الناس هذه الحكاية القديمة، حوار الأب مع ابنه. فاستمع إليها يا يودهيشتهيرا.
12.283.3
द्विजातेः कस्यजित्पार्थ स्वाध्यायनिरतस्य वै ।
पुत्रो बभूव मेधावी मेधावी नाम नामतः ॥ १२.२८३.३ ॥
يا برتا، وُلد لأحد المولودين مرتين المنكبّين على دراسة الفيدا ابنٌ ذكيّ اسمه ميدهافين.
12.283.4
सोऽब्रवीत्पितरं पुत्रः स्वाध्यायकरणे रतम् ।
मोक्षधर्मेष्वकुशलं मोक्षधर्मविचक्षणः ॥ १२.२८३.४ ॥
قال ذلك الابن، الماهر في دهرما التحرر، لأبيه، المنكب على التلاوة، غير الماهر في دهرما التحرر.
12.283.5
धीरः किंस्वित्तात कुर्यात्प्रजानन् ।
क्षिप्रं ह्यायुर्भ्रश्यते मानवानाम्।
पितस्तथाऽऽख्याहि यथार्थयोगं ।
ममानुपूर्व्या येन धर्मं चरेयम् ॥ १२.२८३.५ ॥
يا أبي، إذ يعلم الحكيم أن عمر البشر ينقضي سريعًا، فماذا ينبغي له أن يفعل؟ أخبرني يا أبي بالوجه الصحيح لليوغا على ترتيبه، لأتمكن من ممارسة الدهرما.
12.283.6
अधीत्य वेदान्ब्रह्मचर्येषु पुत्र ।
पुत्रानिच्छेत्पावनार्थं पितृणाम्।
अग्नीनाधाय विधिवच्चेष्टयज्ञो ।
वनं प्रविश्याथ मुनिर्बुभूषेत् ॥ १२.२८३.६ ॥
بعد أن يدرس المرء الفيدا في مراحل حياة الطالب، ينبغي له أن يتمنى البنين لتطهير الأجداد؛ وبعد أن يقيم النيران المقدسة على الوجه المشروع ويؤدي القربان، ثم يدخل الغابة، ينبغي له أن يرغب في أن يصير حكيمًا.
12.283.7
एवमभ्याहते लोके सर्वतः परिवारिते ।
अमोधासु पतन्तीषु किं धीर इव भाषसे ॥ १२.२८३.७ ॥
وهكذا، والعالم مضروب ومحاصر من كل جانب، والأيام التي لا تُرَدّ تمضي، لماذا تتكلم كرجل ثابت؟
12.283.8
कथमभ्याहतो लोकः केन वा परिवारितः ।
अमोघाः काः पतन्तीह किंनु भीषयसीव माम् ॥ १२.२८३.८ ॥
كيف أُصيب العالم، وبماذا أُحيط؟ وأي أيام لا تُرَدّ تمضي هنا؟ لماذا تخيفني هكذا؟
12.283.9
मृत्युनाऽऽभ्याहतो लोको जस्या परिवारितः ।
अहोरात्राः पतन्तीमे तच्च कस्मान्न बुध्यसे ॥ १२.२८३.९ ॥
العالم مضروب بالموت ومحاصر بالشيخوخة. هذه الأيام والليالي تمضي — فلماذا لا تدرك ذلك؟
12.283.10
यदाहमेव जानामि न मृत्युस्तिष्ठतीति ह ।
सोहं कथं प्रतीक्षिप्ये ज्ञानेनापिहितश्चरन् ॥ १२.२८३.१० ॥
لأنني أعلم أن الموت لا يبقى ساكناً، فكيف لي، وأنا أتجول محجوباً بالمعرفة، أن أنتظره؟
12.283.11
रात्र्यांरात्र्यां व्यतीतायामायुरल्पतरं यदा ।
गाधोदके मत्स्य इव सुखं विन्देत कस्तदा ॥ १२.२८३.११ ॥
حين تمضي الليالي واحدة تلو الأخرى ويصير العمر أقصر بكثير، فمن يجد السعادة كالسمكة في الماء العميق؟
12.283.12
यामेकरात्रिं प्रथमां गर्भो विशति मातरम् ।
तामेव रात्रिं प्रस्वाप्य मरणाय विवर्तकः ॥ १२.२८३.१२ ॥
في الليلة الأولى التي يدخل فيها الجنين الأم، في تلك الليلة نفسها يُنوَّم المرء ويُصرف نحو الموت.
12.283.13
पुष्पाणीव विचिन्वन्तमन्यत्र गतमानसम् ।
अनवाप्तेषु कामेषु मृत्युरभ्येति गानवम् ॥ १२.२८३.१३ ॥
يأتي الموت على الرجل الذي يجمع الزهور وقلبه في مكان آخر، والرغبات لم تتحقق بعد.
12.283.14
श्वः कार्यमद्य कुर्वीत पूर्वाङ्गे चापराहिकम् ।
न हि प्रतीक्षते मृत्युः कृतं वाऽस्य न वा कृतम् ॥ १२.२८३.१४ ॥
ليفعل اليوم عمل الغد، وفي الصباح عمل المساء؛ فالموت لا ينتظر ليرى هل أنجز عمله أم لا.
12.283.15
अद्यैव कुरु यच्छ्रेयो मा त्वां कालोऽत्यगान्महान् ।
को हि जानाति कस्याद्य मृत्युकालो मविष्यति ॥ १२.२८३.१५ ॥
افعل اليوم ما هو خير، لئلا يمضي الزمن العظيم عنك. فمن يعلم أي إنسان سيأتي موته اليوم؟
12.283.16
अकृतेष्वेव कार्येषु मृत्युर्वै संप्रकर्षति ।
युवैव धर्मशीलः स्यादनिमित्तं हि जीवितम् ॥ १२.२८३.१६ ॥
ما دامت الأعمال غير منجزة، فإن الموت يجرّ الإنسان لا محالة. لذلك ينبغي أن يكون الشاب أيضاً ذا خلق ودين، فالحياة لا علامة محددة لها.
12.283.17
कृते धर्म भवेत्प्रीतिरिह प्रेत्य च शाश्वती ।
मोहेन हि समाविष्टः पुत्रदारार्तमुद्यतः ॥ १२.२८३.१७ ॥
إذا أُقيم الدهرم حصلت الفرحة الدائمة هنا وبعد الموت. أما من اعتراه الوهم، فهو مكروب لأجل الأبناء والزوجة، ومنصرف إليهم وحدهم.
12.283.18
कृत्वा कार्यमकार्यं वा तुष्टिमेषां प्रयच्छति ।
तं पुत्रपशुसंपन्नं व्याभक्तमनसं नरम् ॥ १२.२८३.१८ ॥
سواء فعل عملاً أو ما لا ينبغي فعله، فإنه يرضيهم. ذلك الرجل الغني بالأبناء والماشية، المشتت القلب، (يأخذه الموت).
12.283.19
सप्तं व्यायं महौघो वा मृत्युरादाय गच्छति ।
संविन्वानकमेवैनं कामानामवितृप्तकम् ॥ १२.२८३.१९ ॥
كما يجرف الفيضانُ العظيمُ الغارقَ المنهكَ، كذلك يأخذ الموتُ هذا المنشغلَ بالرغبات الذي لم يشبع منها.
12.283.20
वृकीवोरपमासाद्य मुत्युरादाय गच्छति ।
इदं कृतमिदं कार्यमिदमन्यत्कृताकृतम् ॥ १२.२८३.२० ॥
كما تقترب الذئبةُ من الشاة فتخطفها وتمضي، كذلك يأخذ الموتُ هذا: «هذا قد فُعل، وهذا ينبغي فعله، وهذا شيءٌ آخر، مفعولٌ وغيرُ مفعول».
12.283.21
एवमीहासमायुक्तं मृत्युरादाय गच्छति ।
कृतानां फलमप्राप्तं कार्याणां कर्मसङ्गिनाम् ॥ १२.२८३.२१ ॥
هكذا يأخذ الموتُ من انشغل بالسعي، ولم يبلغ ثمرةَ ما فعل، المتعلّقَ بالأعمال.
12.283.22
क्षेत्रापणगृहासक्तं मृत्युरादाय गच्छति ।
दुर्बलं बलवन्तं च प्राज्ञं शूरं जडं कविम् ॥ १२.२८३.२२ ॥
يأخذ الموتُ المتعلّقَ بالحقول والأسواق والبيوت، والضعيفَ والقويَّ، والحكيمَ والشجاعَ، والجاهلَ والشاعرَ.
12.283.23
अप्राप्तसर्वकामार्थं मृत्युरादाय गच्छति ।
मृत्युर्जरा च व्याधिश्चदुःखं चानेककारणम् ॥ १२.२८३.२३ ॥
يأخذ الموتُ من لم يبلغ شيئًا من رغباته وغاياته. الموتُ والهرمُ والمرضُ والألمُ الناشئُ من أسباب كثيرة.
12.283.24
असंत्याज्यं यदा मर्त्यैः किं स्वस्थ इव तिष्ठति ।
जातमेवान्तकोऽन्ताय जरा चाभ्येति देहिनम् ॥ १२.२८३.२४ ॥
وما لا يستطيع الفانون تركه قد حضر، فلماذا يقعدون كأنهم في أمان؟ منذ الولادة يأتي المُنهي للفناء، والشيخوخة تدنو من ذي الجسد أيضًا.
12.283.25
अनुषक्ता द्वयेनैते भावाः स्थावरजङ्गमाः ।
न मृत्युसेनामायान्तीं जातु कश्चित्प्रबाधते ॥ १२.२८३.२५ ॥
هذه الكائنات، الساكنة والمتحركة، مرتبطة بثنائية الأضداد. لا يصد أحد جيش الموت حين يقترب.
12.283.26
बलात्सत्यमृते त्वेकं सत्ये ह्यमृतमाश्रितम् ।
मृत्योर्वा गृहमेतद्वै या ग्रामे वसतो रतिः ॥ १२.२८३.२६ ॥
الحق والنظام الآتيان من القوة واحد. الخلود يستقر في الحق. أو هذا بيت الموت: لذة السكنى في القرية.
12.283.27
देवानामेषु वै गोष्ठो यदरण्यमिति श्रुतिः ।
निबन्धनी रज्जुरेषा या ग्रामे वसतो रतिः ॥ १२.२८३.२७ ॥
من بين ما للآلهة، الغابة هي الحظيرة، كما تقول الوحي. لذة السكنى في القرية هي الحبل الرابط.
12.283.28
छित्त्वैनां सुकृतो यान्ति नैनां छिन्दन्ति दुष्कृतः ।
यो न हिंसति सत्वानि मनोवाक्कर्महेतुभिः ॥ १२.२८३.२८ ॥
بقطعه يمضي الصالحون، والأشرار لا يقدرون على قطعه. من لا يؤذي كائنًا حيًّا بفكره وقوله وفعله.
12.283.29
जीवितार्थापनयनैः प्राणिभिर्न स बध्यते ।
तस्मात्सत्यव्रताचारः सत्यव्रतपरायणः ॥ १२.२८३.२९ ॥
لا يُقيَّد من يسلب حياة الكائنات وأرزاقها. لذلك من يكون سلوكه عهد الحق، ومنصرفًا إلى عهد الحق.
12.283.30
सत्यकामः समो दान्ताः सत्येनैवान्तकं जयेत् ।
अमृतं चैव मृत्युश्च द्वयं देहे प्रतिष्ठितम् ॥ १२.२८३.३० ॥
من يرغب في الحق، ومتساوي النفس، ومضبوط، يستطيع أن يغلب الموت نفسه بالحق. الخلود والموت كلاهما قائمان في الجسد.
12.283.31
मृत्युरापद्यते मोहात्सत्येनापद्यतेऽमृतम् ।
सोहं सत्यमहिंसाथीं कामक्रोधबहिष्कृतः ॥ १२.२८३.३१ ॥
يُدرَك الموت بالوهم، ويُدرَك الخلود بالحق. أنا الذي أطلب الحق وعدم الإيذاء، وقد تجردتُ من الشهوة والغضب.
12.283.32
समाश्रित्य सुखं क्षेमी मृत्युं हास्याम्यमृत्युवत् ।
शान्तियज्ञरतो दान्तो ब्रह्मयज्ञे स्थितो मुनिः ॥ १२.२८३.३२ ॥
متكئًا على السعادة والطمأنينة، سأترك الموت كمن هو بلا موت، حكيمًا يلتذ بقربان السلام، ضابطًا لنفسه، ثابتًا في قربان البراهمن.
12.283.33
वाङ्भनः कर्मयज्ञश्च भविष्याम्युदगायने ।
पशुयज्ञैः कथं हिंस्रैर्मादृशो यष्टुमर्हति ॥ १२.२८३.३३ ॥
سأصير قربانًا من الكلام والذهن والفعل في المسير الشمالي للشمس. كيف يقدّم مثلي قرابين الحيوانات القاسية؟
12.283.34
अन्तवद्भिरुत प्राज्ञः क्षत्रयज्ञैः पिशाचवत् ।
आत्मन्येवात्मना जात आत्मनिष्ठोऽप्रजः पितः ॥ १२.२८३.३४ ॥
بقرابين الكشاترية الفانية، يا أبي، يصير الحكيم كالشيطان. أنا المولود من الذات بالذات، المستقر في الذات، بلا ذرية.
12.283.35
आत्मयज्ञो भविष्यामि न मां तारयति प्रजा ।
यस्य वाङ्भनसी स्यातां सम्यक्प्रणिहिते सदा ॥ १२.२८३.३५ ॥
سأصير قربان الذات؛ فالذرية لن تعبر بي الضفة. لمن يكون كلامه وذهنه دائمًا موجَّهين توجيهًا صحيحًا.
12.283.36
तपस्त्यागश्च योगश्च स तैः सर्वमवाप्नुयात् ।
नास्ति विद्यासमं चक्षुर्नास्ति विद्यासमं फलम् ॥ १२.२८३.३६ ॥
بالتقشف والترك واليوغا ينال كل ذلك. ليس عين تعادل العلم، وليس ثمرة تعادل العلم.
12.283.37
नास्ति रागसमं दुःखं नास्ति त्यागसमं सुखम् ॥ १२.२८३.३७ ॥
لا شقاء يعادل التعلّق، ولا سعادة تعادل الترك.
12.283.38
नैतादृशं ब्राह्मणस्यास्ति वित्तं ।
यथैकता समता सत्यता च।
शीले स्थितिर्दण्डविधानमार्जवं ।
ततस्ततश्चोपरमः क्रियाभ्यः ॥ १२.२८३.३८ ॥
لا ثروة للبراهمي تماثل الوحدة والتسوية وصدق القول؛ والثبات في حسن السلوك، ونظام الضبط، والاستقامة، ثم الكفّ عن الأفعال.
12.283.39
किं ते धनैर्बान्धवैर्वाऽपि किं ते ।
किं ते दारैब्राह्मण यो मरिष्यसि।
आत्मानमन्विच्छ गृहा प्रविष्टं ।
पितामहास्ते क्व गताः पिता च ॥ १२.२८३.३९ ॥
أيها البراهمي، إن كنتَ ستموت فما نفعك بالثروة والأقارب والزوجات؟ اطلب ذاتك التي دخلت البيت. أين مضى أجدادك وأبوك؟
12.283.40
पुत्रस्यैतद्वचः श्रुत्वा तथाकार्षीत्पिता नृप ।
तथा त्वमपि राजेन्द्र सत्यधर्मपरो भव ॥ १२.२८३.४० ॥
ولمّا سمع الأب كلام ابنه فعل كذلك. وكذلك أنت أيها الملك، يا سيد الملوك، فكن مواظباً على الحق والدارما.