マハーバーラタ · 章 12.287
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.287.1
अहो धर्मिष्ठता तस्य वृत्रस्यामिततेजसः ।
यस्य विज्ञानमतुलं विष्णोर्भक्तिश्च तादृशी ॥ १२.२८७.१ ॥
ああ、無限の威光を持つあのヴリトラの法への忠実さはなんと偉大であったことか。その知識は比類なく、ヴィシュヌへの帰依もまたそのようであった。
12.287.2
दुर्विज्ञेयमिदं तस्य विष्णोरमिततेजसः ।
कथं वा राजशार्दूल पदं तु ज्ञातवानसौ ॥ १२.२८७.२ ॥
王者の中の虎よ、無限の威光を持つヴィシュヌのこの秘密は理解し難い。では、彼はどうしてその境地を知ったのか。
12.287.3
भवता कथितं ह्येतच्छ्रद्दधे चाहमच्युत ।
भूयश्च मे समुत्पन्ना बुद्धिरव्यक्तदर्शना ॥ १२.२८७.३ ॥
不滅なる方よ、あなたが語られたことを私は信じます。しかし再び私の心に、捉えどころのない思いが生じました。
12.287.4
कथं विनिहतो वृत्रः शक्रेण भरतर्षभ ।
धार्मिको विष्णुभक्तश्च तत्त्वज्ञश्च तदन्वये ॥ १२.२८७.४ ॥
バラタの牡牛よ、ヴリトラは法に篤く、ヴィシュヌに帰依し、真理を知る者であった。その子孫もまたそうであったのに、どうしてインドラに殺されたのか。
12.287.5
एतन्मे संशयं ब्रूहि पृच्छते भरतर्षभ ।
वृत्रः स राजशार्दूल यथा शक्रेण निर्जितः ॥ १२.२८७.५ ॥
バラタの牡牛よ、問う私のこの疑いを説き明かしてください。王者の中の虎よ、ヴリトラはどのようにインドラに征服されたのですか。
12.287.6
यथा चैवाभवद्युद्धं तच्चाचक्ष्व पितामह ।
विस्तरेण महाबाहो परं कौतूहलं हि मे ॥ १२.२८७.६ ॥
祖父よ、その戦いがどのように起こったのか詳しく語ってください。大いなる腕を持つ方よ、私はそれを大いに知りたいのです。
12.287.7
रथेनेन्द्रः प्रयातो वै सार्धं सुरगणैः पुरा ।
ददर्शाथाग्रतो वृत्रं धिष्ठितं पर्वतोपमम् ॥ १२.२८७.७ ॥
昔、インドラは神々の群れとともに戦車で出発した。そして彼は、山のように前に立つヴリトラを見た。
12.287.8
योजनानां शतान्यूर्ध्वं पञ्चोन्छ्रितमरिंदम् ।
शतानि विस्तरेणाथ त्रीणि चाभ्यधिकानि वै ॥ १२.२८७.८ ॥
敵を制する者よ、彼は高さ五百ヨージャナに聳え、幅は三百ヨージャナを超えていた。
12.287.9
तत्प्रेक्ष्य तादृशं रूपं त्रैलोक्येनापि दुर्जयम् ।
वृत्रस्य देवाः संत्रस्ता न शान्तिमुपलेभिरे ॥ १२.२८७.९ ॥
三界をもってしても打ち負かせないヴリトラのその姿を見て、神々は恐怖し、安らぎを得られなかった。
12.287.10
शक्रस्य तु तदा राजन्नूरुस्तम्भो व्यजायत ।
भयाद्वृत्रस्य सहसा दृष्ट्वा तद्रूपमुत्तमम् ॥ १२.२८७.१० ॥
王よ、そのときヴリトラのその至高の姿を見た恐怖から、インドラの腿は突然硬直した。
12.287.11
ततो नादः समभवद्वादित्राणां च निःस्वनः ।
देवासुराणां सर्वेषां तस्मिन्युद्धे ह्युपस्थिते ॥ १२.२८७.११ ॥
その戦いが始まると、楽器の音と神々・阿修羅すべての轟きが起こった。
12.287.12
अथ वृत्रस्य कौरव्य दृष्ट्वा शक्रमवस्थितम् ।
न संभ्रमो न भीः काचिदास्था वा समजायत ॥ १२.२८७.१२ ॥
クルの末裔よ、ヴリトラは目の前に立つインドラを見たが、その心には動揺も恐れも、何の決意も生じなかった。
12.287.13
ततः समभवद्युद्धं त्रैलोक्यस्य भयंकरम् ।
शक्रस्य च सुरेन्द्रस्य वृत्रस्य च महात्मनः ॥ १२.२८७.१३ ॥
そこで三界を恐れさせる戦いが起こった。神々の王シャクラと偉大なる魂のヴリトラとの間で。
12.287.14
असिभिः पट्टसैः शूलैः शक्तितोमरम्रुद्गरैः ।
शिलाभिर्विविधाभिश्च कार्मुकैश्च महास्वनैः ॥ १२.२८७.१४ ॥
剣、大刀、槍、投槍、棍棒、さまざまな石、そして大きな音を立てる弓で。
12.287.15
अस्त्रैश्च विविर्धौर्दिव्यैः पावकोल्काभिरेव च ।
देवासुरैस्ततः सैन्यैः सर्वमासीत्समाकुलम् ॥ १२.२८७.१५ ॥
種々の神的な武器と火の流星によって。そこで神々とアスラの軍勢により、すべてが混乱に陥った。
12.287.16
पितामहपुरोगाश्च सर्वे देवगणास्तदा ।
ऋषयश्च महाभागास्तद्युद्धं द्रष्टुमागमन् ॥ १२.२८७.१६ ॥
そのとき、祖父（ブラフマー）を先頭とするすべての神々の群れと、大いなる福徳の聖仙たちが、その戦いを見にやって来た。
12.287.17
विमानाग्र्यैर्महाराज सिद्धाश्च भरतर्षभ ।
गन्धर्वाश्च विमानाग्रैरप्सरोभिः समागमन् ॥ १२.२८७.१७ ॥
大王よ、バラタの牡牛よ。シッダたちは最上の天車で、ガンダルヴァたちはアプサラスとともに天車に乗ってやって来た。
12.287.18
ततोऽन्तरिक्षमावृत्य वृत्रो धर्मभूतां वरः ।
अश्मवर्षेण देवेन्द्रं सर्वतः समवाकिरत् ॥ १२.२८७.१८ ॥
そのとき、正義の者のうち最上のヴリトラは空を覆い、神々の王に四方から石の雨を降らせた。
12.287.19
ततो देवगणाः क्रुद्धाः सर्वतः शरवृष्टिभिः ।
अश्मवर्षमपोहन्त वृत्रप्रेरितमाहवे ॥ १२.२८७.१९ ॥
すると怒った神々の群れは四方から矢の雨によって、戦いにおいてヴリトラが放った石の雨を退けた。
12.287.20
वृत्रस्तु कुरुशार्दूल महामायो महाबलः ।
मोहयामास देवेन्द्रं मायायुद्धेन सर्वशः ॥ १२.२८७.२० ॥
しかしクルの虎、大いなる幻術と大力をもつヴリトラは、幻術の戦いによって神々の王インドラをあらゆる面から惑わせた。
12.287.21
तस्य वृत्रार्दितस्याथ मोह आसीच्छतक्रतोः ।
रथन्तरेण तं तत्र वसिष्ठः समबोधयत् ॥ १२.२८७.२१ ॥
ヴリトラに苦しめられた百祭者インドラに、そのとき惑いが生じた。そこでヴァシシュタはラタンタラの歌によって彼を完全に目覚めさせた。
12.287.22
देवश्रेष्ठोऽस्ति देवेन्द्र दैत्यासुरनिबर्हण ।
त्रैलोक्यबलसंयुक्तः कस्माच्छक्र विषीदसि ॥ १२.२८७.२२ ॥
あなたは神々の中で最も優れ、神々の王であり、ダイティヤとアスラを滅ぼし、三界の力を備えている。シャクラよ、なぜ落胆しているのか。
12.287.23
एष ब्रह्मा च विष्णुश्च शिवश्चैव जगत्पतिः ।
सोमश्च भगवान्देवः सर्वे च परमर्षयः ॥ १२.२८७.२३ ॥
ここにブラフマーとヴィシュヌとシヴァ、世界の主、尊き神ソーマ、そしてすべての至高の聖仙がいる。
12.287.24
समुद्विग्नं समीक्ष्य त्वां स्वस्तीत्यूचुर्जयाय ते ।
मा कार्षीः कश्मलं शक्र कश्चिदेवेतरो यथा।
आर्यां युद्धे मतिं कृत्वा जहि शत्रून्सुराधिप ॥ १२.२८७.२४ ॥
あなたがひどく動揺しているのを見て、彼らは勝利のために「幸いあれ」と言った。シャクラよ、ほかの誰かのように気落ちしてはならない。戦いにおいて高潔な決意を定め、敵を討て、神々の主よ。
12.287.25
एष लोकगुरुस्त्र्यक्षः सर्वलोकनमस्कृतः ।
निरीक्षते त्वां भगवांस्त्यज मोहं सुराधिप ॥ १२.२८७.२५ ॥
世界の師、三眼の神、一切の世界に礼拝される尊者がお前を見ている。神々の主よ、迷いを捨てよ。
12.287.26
एते ब्रह्मर्षयश्चैव बृहस्पतिपुरोगमाः ।
स्तवेन शक्र दिव्येन स्तुवन्ति त्वां जयाय वै ॥ १२.२८७.२६ ॥
ブリハスパティを先頭とするこれらの梵仙たちが、勝利のために神聖な讃歌でお前を讃えている、シャクラよ。
12.287.27
एवं संबोध्यमानस्य वसिष्ठेन महात्मना ।
अतीव वासवस्यासीद्बलमुत्तमतेजसः ॥ १२.२८७.२७ ॥
偉大なるヴァシシュタにこのように呼び覚まされると、最上の輝きを持つヴァーサヴァの力は極めて大きくなった。
12.287.28
ततो बुद्धिमुपागम्य भगवान्पाकशासनः ।
योगेन महता युक्तस्तां मायां व्यपकर्षत ॥ १२.२८७.२८ ॥
そこで知恵を得た尊きパーカシャーサナは、大いなるヨーガに満たされて、その幻影を払いのけた。
12.287.29
ततोऽङ्गिरः सुतः श्रीमांस्ते चैव सुमहर्षयः ।
दृष्ट्वा वृत्रस्य विक्रान्तुमुपागम्य महेश्वरम् ॥ १२.२८७.२९ ॥
その時、アンギラスの栄えある息子と偉大な仙人たちは、ヴリトラの武勇を見て、大自在神のもとへ近づいた。
12.287.30
ऊचुर्वृत्रविनाशार्थं लोकानां हितकाम्यया ।
ततो भगवतस्तेजो ज्वरो भूत्वा जगत्पतेः ॥ १२.२८७.३० ॥
ヴリトラを滅ぼすため、世界の福利を願って彼らは語った。すると世界の主たる尊者の輝きが熱病となった。
12.287.31
समाविशत्तदा रौद्रं वृत्रं लोकपतिं तदा ।
विष्णुश्च भगवान्देवः सर्वलोकाभिपूजितः ॥ १२.२८७.३१ ॥
その時、彼は恐ろしいヴリトラ、世界の主に入った。そして、すべての世界に崇拝される尊き神ヴィシュヌもまた入った。
12.287.32
ऐन्द्रं समाविशुद्वज्रं लोकसंरक्षणे रतः ।
ततो बृहस्पतिर्धीमानुपागम्य शतक्रतुम्।
वसिष्ठश्च महातेजाः सर्वे च परमर्षयः ॥ १२.२८७.३२ ॥
世界を守ることに専念していたインドラの雷霆（ヴァジュラ）が彼の中に入った。そこで賢明なブリハスパティが百祭者インドラのもとに近づき、偉大な光輝のヴァシシュタと、すべての至高の聖仙も同じようにした。
12.287.33
ते समासाद्य वरदं वासवं लोकपूजितम् ।
ऊचुरेकाग्रमनसो जहि वृत्रमिति प्रभो ॥ १२.२८७.३३ ॥
恩恵を与える、諸世界に崇拝されるヴァーサヴァ（インドラ）のもとに近づき、一心に言った。「主よ、ヴリトラを討て！」
12.287.34
एष वृत्रो महाञ्शक्रे बलेन महता वृतः ।
विश्वात्मा सर्वगश्चैव बहुमायश्च विश्रुतः ॥ १२.२८७.३४ ॥
この偉大なヴリトラは、インドラに対して大軍に囲まれており、万物の魂、遍在する者、多くの幻術をもつ者として名高い。
12.287.35
तदेनमसुरश्रेष्ठं त्रैलोक्येनापि दुर्जयम् ।
जहि त्वं योगमास्थाय मावमंस्थाः सुरेश्वर ॥ १२.२८७.३५ ॥
ゆえに、三界にとってさえ征服しがたいこのアスラの最上者を、ヨーガに拠って討て。諸神の主よ、彼を侮ってはならない。
12.287.36
अनेन हि तपस्तप्तं बलार्थममराधिप ।
षष्टिं वर्षसहस्राणि ब्रह्मा चास्मै वरं ददौ ॥ १२.२८७.३६ ॥
力を得るために、彼は六万年の苦行を行った。不死者の主よ、そしてブラフマーは彼に恩恵を授けた。
12.287.37
महत्त्वं योगिनां चैव महामायत्वमेव च ।
महाबलत्वं च तथा तेजश्चाग्र्यं सुरेश्वर ॥ १२.२८७.३७ ॥
ヨーギンの偉大さ、大いなるマーヤーの力、大いなる力と最高の輝き、神々の主よ。
12.287.38
एतत्त्वां मामकं तेजः समाविशति वासव ।
वृत्रमेवं त्ववध्यं तं वज्रेण जहि दानवम् ॥ १२.२८७.३८ ॥
この私の輝きがおまえに入る、ヴァーサヴァよ。ならば、その殺されえぬダーナヴァ・ヴリトラを金剛杵で打ち倒せ。
12.287.39
भगवंस्त्वत्प्रसादेन दितिजं सुदुरासदम् ।
वज्रेण निहनिष्यामि पश्यतस्ते सुरर्षभ ॥ १२.२८७.३९ ॥
尊き御方よ、あなたの恩寵により、近づき難いあの ディティの子を金剛杵で打ち倒しましょう。あなたがご覧になるなかで、神々の牡牛よ。
12.287.40
आविश्यमाने दैत्ये तु ज्वरेणाथ महासुरे ।
देवतानामृषीणां च हर्षान्नादो महानभूत् ॥ १२.२८७.४० ॥
熱病がそのダイティヤ、大アスラの内に入りつつあったとき、神々と聖仙たちの歓喜から大いなる響きが起こった。
12.287.41
ततो दुन्दुभयश्चैव शङ्ख्याश्च सुमहास्वनाः ।
मुरजा डिण्डिभाश्चैव प्रावाद्यन्त सहस्रशः ॥ १२.२८७.४१ ॥
そのとき、ドゥンドゥビ、極めて大きな音のシャンカ貝、ムラジャ鼓、ディンディマ鼓が幾千も鳴り響いた。
12.287.42
असुराणां तु सर्वेषां स्मृतिलोपो महानभूत् ।
मायानाशश्च बलवान्क्षणेन समपद्यत ॥ १२.२८७.४२ ॥
すべてのアスラに大いなる記憶の喪失が起こり、彼らの強力な幻術は一瞬にして消え去った。
12.287.43
तमाविष्टमथो ज्ञात्वा ऋषयो देवतास्तथा ।
स्तुवन्तः शक्नमीशानं तथा प्राचोदयन्नपि ॥ १२.२८७.४३ ॥
彼が憑依されたと知り、仙人と神々はシャクラとイーシャーナを讃えつつ、彼をも駆り立てた。
12.287.44
रथस्थस्य हि शक्रस्य युद्धकाले महात्मनः ।
ऋषिभिः स्तूयमानस्य रूपमासीन्सुदुर्दृशम् ॥ १२.२८७.४४ ॥
戦いの時、戦車に立ち、仙人たちに讃えられる偉大なるシャクラの姿は、見ることが極めて困難であった。