مهابهاراتا · أدهيايا 12.297
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.297.1
मनोरथरथं प्राप्य इन्द्रियार्थहयं नरः ।
रश्मिभिर्ज्ञानसंभूतैर्यो गच्छति स बुद्धिमान् ॥ १२.२९७.१ ॥
الرجل الذي، بعد أن ينال عربة الرغبة المربوطة بخيول موضوعات الحواس، يسوقها بلجام نشأ من المعرفة، فذلك هو الحكيم.
12.297.2
सेवाश्रितेन मनसा वृत्तिहीनस्य शस्यते ।
द्विजातिहस्तान्निर्वृत्ता न तु तुल्यात्परस्परात् ॥ १२.२९७.२ ॥
يُمدح لمن لا رزق له، بعقل متّكلٍ على الخدمة، المعيشةُ التي تُنال من أيدي المولودين مرتين، لا ما يُتبادل بين المتساوين.
12.297.3
आयुर्नसुलभं लब्ध्वा नावकर्षेद्विशांपते ।
उत्कर्षार्थं प्रयतते नरः पुण्येन कर्मणा ॥ १२.२९७.३ ॥
أيها سيد البشر، لا ينبغي للإنسان بعد أن ينال العمر، الذي لا يُنال بسهولة، أن يُنزله؛ بل عليه أن يجتهد في الارتقاء بالعمل الصالح.
12.297.4
वर्णेभ्यो हि परिभ्रष्टो न वै संमानमर्हति ।
न तु यः सत्क्रियां प्राप्य राजसं कर्म सेवते ॥ १२.२९७.४ ॥
إن من سقط من الطبقات لا يستحق التكريم حقًا؛ ولا من نال الطقس الصحيح ثم مارس عملًا من طبيعة الرجس.
12.297.5
वर्णोत्कर्षमवाप्नोति नरः पुण्येन कर्मणा ।
दुर्लभं तमलब्धा हि हन्यात्पापेन कर्मणा ॥ १२.२९७.५ ॥
ينال الإنسان ارتقاء الطبقة بالعمل الصالح؛ فإن لم ينله، وهو عسير المنال، أهلكه العمل السيئ.
12.297.6
अज्ञानाद्धि कृतं पापं तपसैवाभिनिर्णुदेत् ।
पापं हि कर्म फलति पापमेव स्वयंकृतम्।
तस्मात्पापं न सेवेत कर्म दुःखफलोदयम् ॥ १२.२९७.६ ॥
الذنب المرتكب عن جهل ينبغي أن يُدفع بالتقشف وحده. والعمل السيئ يُثمر لا محالة؛ إنما يُثمر الذنب الذي اقترفه المرء بنفسه. فلا ينبغي أن يُمارَس العمل السيئ الذي ثمرته ظهور الألم.
12.297.7
पापानुबन्धं यत्कर्म यद्यपि स्यान्महाफलम् ।
तन्न सेवेत मेधावी शुचिः कुशलिनं यथा ॥ १२.२९७.७ ॥
حتى لو كان العمل المقترن بالذنب يثمر ثمرة عظيمة، فلا ينبغي للحكيم الطاهر أن يفعله، كما لا يفعله من يطلب الخير.
12.297.8
किंकष्टमनुपश्यामि फलं पापस्य कर्मणः ।
प्रत्यापन्नस्य हि ततो नात्मा तावद्विरोचते ॥ १२.२९७.८ ॥
أيّ شقاء أرى في ثمرة العمل الآثم؟ فنفس من وقع فيه لا تُشرق في ذلك الحين.
12.297.9
प्रत्यापत्तिश्च यस्येह बालिशस्य न जायते ।
तस्यापि सुमहांस्तापः प्रस्थितस्योपजायते ॥ १२.२९७.९ ॥
فللأحمق الذي لا يحصل له هنا كفّارة، يحصل عظيم الكرب حتى لمن انطلق فيه.
12.297.10
विरक्तं शोध्यते वस्त्रं न तु कृष्णोपसंहितम् ।
प्रयत्नेन मनुष्येन्द्र पापमेवं निबोध मे ॥ १२.२९७.१० ॥
الثوب الباهت يُغسل، أما المصبوغ بالسواد فلا. يا سيد البشر، اعلم أن الذنب بالجهد كذلك، فتعلّمه مني.
12.297.11
स्वयं कृत्वा तु यः पापं शुभमेवानुतिष्ठति ।
प्रायश्चित्तं नरः कर्तुमुभयं सोऽश्नुते पृथक् ॥ १२.२९७.११ ॥
من ارتكب الذنب بنفسه ثم عمل الخير وأدّى الكفّارة، فإنه يذوق ثمرة كلٍّ منهما على حدة.
12.297.12
अज्ञानात्तु कृतां हिंसामहिंसा व्यपकर्षति ।
ब्राह्मणाः शास्त्रनिर्देशादित्याहुर्ब्रह्मवादिनः ॥ १२.२९७.१२ ॥
العنف الذي يُرتكب عن جهل يزيله اللاعنف، هكذا يقول البراهمة المبيّنون للبراهمان بحسب توجيه الشاستra.
12.297.13
तथा कामकृतं नास्य विहिंसैवानुकर्षति ।
इत्याहुर्ब्रह्मशास्त्रज्ञा ब्राह्मणा ब्रह्मवादिनः ॥ १२.२९७.१३ ॥
وكذلك فإن الفعل الذي يُفعل عن شهوة لا يجرّ إليه إلا الأذى. هكذا يقول البراهمة، العارفون بشاستر البراهمان، المتكلمون بالبراهمان.
12.297.14
अहं तु तावत्पश्यामि कर्म यद्धर्तते कृतम् ।
गुणयुक्तं प्रकाशं वा पापेनानुपसंहितम् ॥ १२.२९७.१४ ॥
أما أنا فأرى هذا: أن كل فعل يُفعل، سواء كان مقرونًا بالفضائل ظاهرًا، أو غير متصل بالذنب.
12.297.15
यथा सूक्ष्माणि कर्माणि फलन्तीह यथातथम् ।
बुद्धियुक्तानि तानीह कृतानि मनसा सह ॥ १२.२९७.१५ ॥
كما أن الأفعال الدقيقة تثمر هنا على حقيقتها، كذلك تلك الأفعال المقرونة بالفهم والمفعولة هنا مع العقل.
12.297.16
भवत्यल्पफलं कर्म सेवितं नित्यमुल्वणम् ।
अबुद्धिपूर्वं धर्मज्ञ कृतमुग्रेण कर्मणा ॥ १२.२९७.१६ ॥
الفعل الذي يُمارَس باستمرار وبعنف يثمر ثمرة قليلة. يا عارف الدهرما، ما يُفعل بلا فهم سابق بفعل عنيف.
12.297.17
कृतानि यानि कर्माणि दैवतैर्मुनिभिस्तथा ।
न चरेत्तानि धर्मात्मा श्रुत्वा चापि न कुत्सयेत् ॥ १२.२९७.१७ ॥
أما الأعمال التي فعلها الآلهة والحكماء، فلا ينبغي لذي النفس الصالحة أن يأتيها؛ وإن سمعها فلا ينبغي له أن يذمّها.
12.297.18
संचिन्त्य मनसा राजन्विदित्वा शक्तिमात्मनः ।
करोति यः शुभं कर्म स वै भद्राणि पश्यति ॥ १२.२९७.१८ ॥
أيها الملك، من يُحسن التفكير بعقله ويعلم قدرته، فيفعل الفعل الحسن، فذلك حقًا يرى الخير.
12.297.19
नवे कपाले सलिलं संन्यस्तं हीयते यथा ।
नवेतरे तथा भावं प्राप्नोति सुखभावितम् ॥ १२.२९७.१९ ॥
كما يضيع الماء المصبوب في إناء جديد، كذلك يبلغ في إناء جديد أو آخر حالًا مشبعًا بالسعادة.
12.297.20
सतोयेऽन्यत्तु यत्तोयं तस्मिन्नेव प्रसिच्यते ।
तद्धि वृद्धिमवाप्नोति सलिले सलिलं यथा ॥ १२.२९७.२० ॥
حين يُصبّ ماءٌ آخر في إناء فيه ماء، يختلط به وينمو، كما يتّحد الماء بالماء.
12.297.21
एवं कर्माणि यानीह बुद्धियुक्तानि पार्थिव ।
समानि चैव यानीह तानि पुण्यतमान्यपि ॥ १२.२९७.२१ ॥
هكذا، أيها الملك، الأعمال التي تُؤدّى هنا بحكمة، وكذلك المماثلة لها، هي أعظم ما يكون ثوابًا.
12.297.22
राज्ञा जेतव्याः शत्रवश्चोन्नताश्च ।
सम्यक्कर्तव्यं पालनं च प्रजानाम्।
अग्निश्चेयो बहुभिश्चापि यज्ञै ।
रन्त्ये मध्ये वा वनमाश्रित्य स्थेयम् ॥ १२.२९७.२२ ॥
على الملك أن يغلب أعداءه والمتكبرين، وأن يحمي رعيته حق الحماية، وأن يوقد النار بقرابين كثيرة، وأن يقيم في الغابة لاجئًا إليها، في آخر العمر أو في وسطه.
12.297.23
दमान्वितः पुरुषो धर्मशीलो ।
भूतानि चात्मानमिवानुपश्येत्।
गरीयसः पूजयेदात्मशक्त्या ।
सत्येन शीलेन सुखं नरेन्द्र ॥ १२.२९७.२३ ॥
على الرجل المتحلي بضبط النفس والسيرة الفاضلة أن يرى الكائنات كلها كنفسه، وأن يكرم الأجلاء بقدر طاقته؛ أيها سيد الرجال، إنما تأتي السعادة بالصدق وحسن السيرة.