ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.32
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.32.1
युधिष्ठिरस्य तद्वाक्यं श्रुत्वा द्वैपायनस्तदा ।
परीक्ष्य निपुणं बुद्ध्या ऋषिः प्रोवाच पाण्डवम् ॥ १२.३२.१ ॥
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ସେତେବେଳେ ଦ୍ୱୈପାୟନ ଋଷି ବୁଦ୍ଧିରେ ଭଲ ଭାବେ ବିଚାର କରି ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ କହିଲେ।
12.32.2
मा विषादं कृथा राजन्क्षत्रधर्ममनुस्मरन् ।
स्वधर्मेण हता ह्येते क्षत्रियाः क्षत्रियर्षभ ॥ १२.३२.२ ॥
ହେ ରାଜନ୍, କ୍ଷତ୍ରିୟଧର୍ମ ସ୍ମରଣ କରି ବିଷାଦ କର ନାହିଁ। ହେ କ୍ଷତ୍ରିୟଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏମାନେ ନିଜ ଧର୍ମରେ ହିଁ ନିହତ ହୋଇଛନ୍ତି।
12.32.3
काङ्क्षमाणाः श्रियं कृत्स्नां पृथिव्यां च मबद्यशः ।
कृतान्तविधिसंयुक्ताः कालेन निधनं गताः ॥ १२.३२.३ ॥
ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀର ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଓ ମହାନ ଯଶ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ଏମାନେ, ଯମବିଧାନରେ ବନ୍ଧା ହୋଇ କାଳବଶେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କଲେ।
12.32.4
नृ त्वं हन्ता न भीमोऽयं नार्जुनो न यमावपि ।
कालः पर्यायधर्मेण प्राणानादत्त देहिनाम् ॥ १२.३२.४ ॥
ତୁମେ ହନ୍ତା ନୁହଁ, ଏହି ଭୀମ ନୁହଁନ୍ତି, ଅର୍ଜୁନ ନୁହଁନ୍ତି, ଯମଜ ଭାଇମାନେ ମଧ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି। କ୍ରମର ଧର୍ମରେ କାଳ ଦେହଧାରୀମାନଙ୍କ ପ୍ରାଣ ହରଣ କରିଛି।
12.32.5
न तस्य मातापितरौ नानुग्राह्यो हि कश्चन ।
कर्मसाक्षी प्रजानां यस्तेन कालेन संहृताः ॥ १२.३२.५ ॥
ତାଙ୍କର ମାତା-ପିତା ନାହାନ୍ତି, କେହି ତାଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହର ପାତ୍ର ନୁହଁନ୍ତି। ସେ ପ୍ରଜାଙ୍କ କର୍ମର ସାକ୍ଷୀ; ସେହି କାଳ ଦ୍ୱାରା ଏମାନେ ସଂହୃତ ହେଲେ।
12.32.6
हेतुमात्रमिदं तस्य विहितं भरतर्षभ ।
यद्धन्ति भूतैर्भूतानि तदस्मै रूपमैश्वरम् ॥ १२.३२.६ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହା ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ କେବଳ ଏକ ନିମିତ୍ତ। ପ୍ରାଣୀମାନେ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ଯେଉଁ ବଧ କରନ୍ତି, ତାହା ସେହି ଈଶ୍ବରଙ୍କ ରୂପ।
12.32.7
कर्म मूर्त्यात्मकं विद्धि साक्षिणं शुभपापयोः ।
सुखदुःखगुणोदर्कं कालं कालफलप्रदम् ॥ १२.३२.७ ॥
ଶୁଭାଶୁଭର ସାକ୍ଷୀ, ମୂର୍ତ୍ତିମନ୍ତ କର୍ମକୁ ଜାଣ; ସୁଖଦୁଃଖ ଗୁଣର ଫଳ ଦେଉଥିବା କର୍ମକୁ ଏବଂ କାଳଫଳ ଦେଉଥିବା କାଳକୁ ଜାଣ।
12.32.8
तेषामपि महाबाहो कर्माणि परिचिन्तय ।
विनाशहेतुकानि त्वं यैस्तै कालवशं गताः ॥ १२.३२.८ ॥
ହେ ମହାବାହୁ! ସେମାନଙ୍କ କର୍ମକୁ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା କର; ଯାହା ବିନାଶର କାରଣ ଥିଲା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେମାନେ କାଳବଶ ହେଲେ।
12.32.9
आत्मनश्च विजानीहि नियतव्रतशीलताम् ।
यदा त्वमीदृशं कर्म विधिनाऽऽक्रम्य कारितः ॥ १२.३२.९ ॥
ନିଜର ନିୟତବ୍ରତ-ସ୍ୱଭାବ ମଧ୍ୟ ଜାଣ; ଯେତେବେଳେ ବିଧି ତୁମକୁ ଏଭଳି କର୍ମ ବଳପୂର୍ବକ କରାଇଲା।
12.32.10
त्वष्ट्रेव विहितं यन्त्रं यथा चेष्टयितुर्वशे ।
कर्मणा कालयुक्तेन तथेदं भ्राम्यते जगत् ॥ १२.३२.१० ॥
ତ୍ୱଷ୍ଟାଙ୍କ ନିର୍ମିତ ଯନ୍ତ୍ର ଯେପରି ଚାଳକର ବଶରେ ରହେ, ସେହିପରି କାଳଯୁକ୍ତ କର୍ମଦ୍ୱାରା ଏହି ଜଗତ ଘୂରାଯାଏ।
12.32.11
पुरुषस्य हि दृष्ट्वेमामुत्पत्तिमनिमित्ततः ।
यदृच्छया विनाशं च शोकहर्षावनर्थकौ ॥ १२.३२.११ ॥
ମନୁଷ୍ୟର ଏହି ଜନ୍ମକୁ ନିମିତ୍ତବିହୀନ, ଯଦୃଚ୍ଛାରେ ହେଉଥିବା ଦେଖି, ଏବଂ ତାହାର ବିନାଶ ଦେଖି, ଶୋକ ଓ ହର୍ଷ ଦୁଇଟି ବ୍ୟର୍ଥ।
12.32.12
व्यलीकमपि यत्त्वत्र चित्तवैतंसिकं तव ।
तदर्थमिष्यते राजन्प्रायश्चित्तं तदाचर ॥ १२.३२.१२ ॥
ଏଠାରେ ତୁମ ମନର ଭ୍ରମରୁ ଯାହା କିଛି ଭୁଲ ହୋଇଛି, ହେ ରାଜନ୍, ତା ପାଇଁ ବିହିତ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କର।
12.32.13
इदं तु श्रूयते पार्थ युद्धे देवासुरे पुरा ।
असुरा भ्रातरो ज्येष्ठा देवाश्चापि यवीयसः ॥ १२.३२.१३ ॥
ହେ ପାର୍ଥ, ପୂର୍ବକାଳରେ ଦେବାସୁର ଯୁଦ୍ଧରେ ଅସୁରମାନେ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭାଇ ଏବଂ ଦେବତାମାନେ କନିଷ୍ଠ ଭାଇ ଥିଲେ ବୋଲି ଶୁଣାଯାଏ।
12.32.14
तेषामपि श्रीनिमित्तं महानासीत्समुच्छ्रयः ।
युद्धं वर्षसहस्राणि द्वात्रिंशदभवत्किल ॥ १२.३२.१४ ॥
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରୀ (ରାଜଲକ୍ଷ୍ମୀ) ନିମିତ୍ତ ବଡ଼ ବିବାଦ ହେଲା; ସେ ଯୁଦ୍ଧ ବତ୍ରିଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ଚାଲିଲା।
12.32.15
एकार्णवां महीं कृत्वा रुधिरेण परिप्लुताम् ।
जघ्नुर्दैत्यांस्तथा देवास्त्रिदिवं चाभिलेभिरे ॥ १२.३२.१५ ॥
ରକ୍ତରେ ପ୍ଳାବିତ ହୋଇ ଏକ ମହାସାଗର ପରି ହୋଇଥିବା ପୃଥିବୀରେ ଦେବତାମାନେ ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲେ ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।
12.32.16
तथैव पृथिवीं लब्ध्वा ब्राह्मणा वेदपारगाः ।
संश्रिता दानवानां वै साह्यार्थं दर्पमोहिताः ॥ १२.३२.१६ ॥
ସେହିପରି, ପୃଥିବୀ ପ୍ରାପ୍ତ କରି ବେଦପାରଙ୍ଗତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟ ଅହଂକାରରେ ମୋହିତ ହୋଇ ଦାନବମାନଙ୍କ ସାହାଯ୍ୟ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ।
12.32.17
शालावृका इति ख्यातास्त्रिषु लोकेषु भारत ।
अष्टाशीतिसहस्राणि ते चापि विबुर्धैर्हताः ॥ १२.३२.१७ ॥
ହେ ଭାରତ, ତିନି ଲୋକରେ ଶାଳାବୃକ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ ସେହି ଅଠାଅଶୀ ହଜାର ଜଣ ମଧ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହତ ହେଲେ।
12.32.18
धर्मव्युच्छित्तिमिच्छतो येऽधर्मस्य प्रवर्तकाः ।
हन्तव्यास्ते दुरात्मानो देवैर्दैत्या इवोल्वणाः ॥ १२.३२.१८ ॥
ଯେଉଁମାନେ ଧର୍ମର ବିନାଶ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି ଏବଂ ଅଧର୍ମର ପ୍ରବର୍ତ୍ତକ, ସେହି ଦୁରାତ୍ମାମାନେ ଉଗ୍ର ଦୈତ୍ୟଙ୍କ ପରି ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଧଯୋଗ୍ୟ।
12.32.19
एकं हत्वा यदि कुले शिष्टानां स्यादनामयम् ।
कुलं हत्वा च राष्ट्रे च न तद्वृत्तोपघातकम् ॥ १२.३२.१९ ॥
ଜଣକୁ ମାରିବା ଦ୍ୱାରା ଯଦି କୁଳରେ ଶିଷ୍ଟଙ୍କର କଲ୍ୟାଣ ହୁଏ, ତେବେ କୁଳ ଓ ରାଷ୍ଟ୍ରକୁ ମାରିବା ମଧ୍ୟ ଆଚରଣର ବିନାଶକ ନୁହେଁ।
12.32.20
अधर्मरूपो धर्मो हि कश्चिदस्ति नराधिप ।
धर्मरूपो ह्यधर्मश्च तच्च ज्ञेयं विपश्चिता ॥ १२.३२.२० ॥
ହେ ନରାଧିପ, ଅଧର୍ମର ରୂପରେ କୌଣସି ଧର୍ମ ଥାଏ, ଏବଂ ଧର୍ମର ରୂପରେ ଅଧର୍ମ ମଧ୍ୟ ଥାଏ; ଏହା ବିଦ୍ୱାନଙ୍କ ଜାଣିବା ଉଚିତ।
12.32.21
तस्मात्संस्तम्भयात्मानं श्रुतवानसि पाण्डव ।
देवैः पूर्वगतं मार्गमनुयातोऽसि भारत ॥ १२.३२.२१ ॥
ଅତଏବ ହେ ପାଣ୍ଡବ, ନିଜକୁ ସଂଯମ କର; ତୁମେ ଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ। ହେ ଭାରତ, ଦେବତାମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଗଲା ପଥକୁ ତୁମେ ଅନୁସରଣ କରିଛ।
12.32.22
न हीदृशा गमिष्यन्ति नरकं पाण्डवर्षभ ।
भ्रातॄनाश्वासयैतांस्त्वं सुहृदश्च परंतप ॥ १२.३२.२२ ॥
ହେ ପାଣ୍ଡବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏପରି ଲୋକେ ନରକକୁ ଯିବେ ନାହିଁ। ହେ ଶତ୍ରୁତାପନ, ତୁମେ ଏହି ଭାଇ ଓ ସୁହୃଦମାନଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନା ଦିଅ।
12.32.23
यो हि पापसमारम्भे कार्ये तद्भावभावितः ।
कुर्वन्नपि तथैव स्यात्कृत्वा च निरपत्रपः ॥ १२.३२.२३ ॥
ପାପକର୍ମ ଆରମ୍ଭ କରିବାରେ ଯିଏ ସେହି ଭାବରେ ଭରପୂର, ସେ କରୁଥିବାବେଳେ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ଥାଏ, ଓ କରିସାରିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ନିର୍ଲଜ୍ଜ ହୋଇ ରହେ।
12.32.24
तस्मिंस्तत्कलुषं सर्वं समस्तमिति शब्दितम् ।
प्रायश्चित्तं न तस्यास्ति ह्रासो वा पापकर्मणः ॥ १२.३२.२४ ॥
ତା ଭିତରେ ସେହି ସମସ୍ତ କଳଙ୍କ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଅଛି ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି; ସେ ପାପକର୍ମୀ ପାଇଁ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ପାପର ହ୍ରାସ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।
12.32.25
त्वं तु शुक्लाभिजातीयः परदोषेण कारितः ।
अनिच्छमानः कर्मेदं कृत्वा च परितप्यसे ॥ १२.३२.२५ ॥
ମାତ୍ର ତୁମେ ଶୁକ୍ଲ ବଂଶରେ ଜନ୍ମିତ; ଅନ୍ୟର ଦୋଷରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ଇଚ୍ଛା ନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହି କର୍ମ କରି ତୁମେ ଅନୁତାପ କରୁଛ।
12.32.26
अश्वमेधो महायज्ञः प्रायश्चित्तमुदाहृतम् ।
तमाहर महाराज विपाप्मैवं भविष्यसि ॥ १२.३२.२६ ॥
ଅଶ୍ୱମେଧ ମହାଯଜ୍ଞକୁ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କୁହାଯାଇଛି। ହେ ମହାରାଜ, ତାହା ସମ୍ପାଦନ କର; ଏହିପରି ତୁମେ ପାପରହିତ ହେବ।
12.32.27
मरुद्भिः सह जित्वाऽरीन्भगवान्पाकशासनः ।
एकैकं क्रतुमाहृत्य शतकृत्वः शतक्रतुः ॥ १२.३२.२७ ॥
ମରୁତ୍ଗଣଙ୍କ ସହ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଜିତି ଭଗବାନ ପାକଶାସନ ଇନ୍ଦ୍ର ଏକ ଏକ ଯଜ୍ଞ କରି ଶହେ ଥର ଯଜ୍ଞ କଲେ; ସେଥିପାଇଁ ସେ ଶତକ୍ରତୁ ହେଲେ।
12.32.28
धूतपाप्मा जितस्वर्गो लोकान्प्राप्य सुखोदयान् ।
मरुद्गणैर्वृतः शक्रः शुशुभे भासयन्दिशः ॥ १२.३२.२८ ॥
ପାପ ଧୋଇ, ସ୍ୱର୍ଗ ଜିତି, ସୁଖଦାୟୀ ଲୋକ ପାଇ, ମରୁଦ୍ଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇ ଶକ୍ର ଦିଗ୍ ସକଳକୁ ଆଲୋକିତ କରି ଶୋଭିଲେ।
12.32.29
स्वर्गे लोके महीयन्तमप्सरोभिः शचीपतिम् ।
ऋषयः पर्युपासन्ते देवाश्च विबुधेश्वरम् ॥ १२.३२.२९ ॥
ସ୍ୱର୍ଗଲୋକରେ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ଶଚୀପତିଙ୍କୁ ଋଷିମାନେ ଉପାସନା କରନ୍ତି; ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କ ଅଧିପତିଙ୍କୁ ସେବା କରନ୍ତି।
12.32.30
सेयं त्वामनुसंप्राप्ता विक्रमेण वसुंधरा ।
निर्जिताश्च महीपाला विक्रमेण त्वयाऽनध ॥ १२.३२.३० ॥
ଏହି ବସୁନ୍ଧରା ପରାକ୍ରମରେ ତୁମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି; ହେ ନିଷ୍ପାପ, ତୁମ ପରାକ୍ରମରେ ମହୀପାଳମାନେ ଜିତା ଯାଇଛନ୍ତି।
12.32.31
तेषां पुराणि राष्ट्राणि गत्वा राजन्सुहृद्वॄतः ।
भ्रातॄन्पुत्रांश्च पौत्रांश्च स्वेस्वे राज्येऽभिषेचय ॥ १२.३२.३१ ॥
ହେ ରାଜନ, ସେମାନଙ୍କ ନଗର ଓ ରାଷ୍ଟ୍ରକୁ ଯାଇ, ସୁହୃଦମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବେଷ୍ଟିତ ହୋଇ, ତୁମ ଭାଇ, ପୁତ୍ର ଓ ପୌତ୍ରମାନଙ୍କୁ ନିଜ ନିଜ ରାଜ୍ୟରେ ଅଭିଷିକ୍ତ କର।
12.32.32
बालानपि च गर्भस्थान्सांत्वेन समुदाचरन् ।
रञ्जयन्प्रकृतीः सर्वाः परिपाहि वसुंधराम् ॥ १२.३२.३२ ॥
ଶିଶୁ ଓ ଗର୍ଭସ୍ଥ ସନ୍ତାନଙ୍କ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ସାନ୍ତ୍ୱନାରେ ଆଚରଣ କରି, ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ରଖି, ପୃଥିବୀକୁ ରକ୍ଷା କର।
12.32.33
कुमारो नास्ति येषां च कन्यास्तत्राभिषेचय ।
कामाशयो हि स्त्रीवर्गः शोकमेवं प्रहास्यसि ॥ १२.३२.३३ ॥
ଯାହାଙ୍କର ପୁତ୍ର ନାହିଁ, ସେଠାରେ ସେମାନଙ୍କ କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଅଭିଷିକ୍ତ କର। ସ୍ତ୍ରୀବର୍ଗ କାମନାପୂର୍ଣ୍ଣ; ଏହିପରି ତୁମେ ଶୋକ ତ୍ୟାଗ କରିବ।
12.32.34
एवमाश्वासनं कृत्वा सर्वराष्ट्रेषु भारत ।
यजस्व वाजिमेधेन यथेन्द्रो विजयी पुरा ॥ १२.३२.३४ ॥
ହେ ଭାରତ, ଏହିପରି ସମସ୍ତ ରାଷ୍ଟ୍ରରେ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ, ପୂର୍ବେ ବିଜୟୀ ଇନ୍ଦ୍ର ଯେପରି କରିଥିଲେ ସେପରି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କର।
12.32.35
अशोच्यास्ते महात्मानः क्षत्रियाः क्षत्रियर्षभ ।
स्वकर्मभिर्गता नाशं कृतान्तबलमोहिताः ॥ १२.३२.३५ ॥
ହେ କ୍ଷତ୍ରିୟଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେହି ମହାତ୍ମା କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଶୋକ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହନ୍ତି; ନିଜ କର୍ମରେ, କୃତାନ୍ତର ବଳରେ ମୋହିତ ହୋଇ ସେମାନେ ବିନାଶ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।
12.32.36
अवाप्तः क्षत्रधर्मस्ते राज्यं प्राप्तमकण्टकम् ।
रक्ष स्वधर्मं कौन्तेय श्रेयान्यः प्रेत्यभाविकः ॥ १२.३२.३६ ॥
ତୁମେ କ୍ଷାତ୍ରଧର୍ମ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛ, ନିଷ୍କଣ୍ଟକ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟ ପାଇଛ। ହେ କୌନ୍ତେୟ, ତୁମ ସ୍ୱଧର୍ମ ରକ୍ଷା କର; ଯାହା ପରଲୋକ ପାଇଁ ଶ୍ରେୟସ୍କର।