มหาภารตะ · อัธยายะ 12.322
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.322.1
तथैवोत्क्रमतां स्थानं शृणुष्वावहितो नृप ।
पद्भ्यामुत्क्रममाणस्य वैष्णवं स्थानमुच्यते ॥ १२.३२२.१ ॥
เช่นเดียวกัน ข้าแต่พระราชา จงฟังด้วยใจตั้งมั่นถึงที่ไปของผู้ที่จะออกจากร่าง ผู้ที่ออกจากร่างทางเท้า ว่ากันว่าจะได้ไปยังที่ของพระวิษณุ
12.322.2
जङ्घाभ्यां तु वसून्देवानाप्नुयादिति नः श्रुतम् ।
जानुभ्यां च महाभागान्साध्यान्देवानवाप्नुयात् ॥ १२.३२२.२ ॥
ทางน่อง ตามที่เราได้ฟังมา จะได้ไปถึงเหล่าวสุเทพ และทางเข่า จะได้ไปถึงเหล่าสาธยเทพผู้มีบุญยิ่ง
12.322.3
पायुनोत्क्रममाणस्तु मैत्रं स्थानमवाप्नुयात् ।
पृथिवीं जघनेनाथ ऊरुभ्यां च प्रजापतिम् ॥ १२.३२२.३ ॥
ผู้ที่ออกทางทวารหนักจะได้ไปยังที่ของพระมิตระ ทางสะโพกได้ไปยังแผ่นดิน และทางต้นขาได้ไปถึงพระประชาบดี
12.322.4
पार्श्वाभ्यां मरुतो देवान्नासाभ्यामिन्दुमेव च ।
बाहुभ्यामिन्द्रमित्याहुरुरसा रुद्रमेव च ॥ १२.३२२.४ ॥
ทางสีข้างได้ไปถึงเหล่ามรุตเทพ ทางรูจมูกได้ไปถึงพระจันทร์เอง ว่ากันว่าทางแขนได้ไปถึงพระอินทร์ และทางหน้าอกได้ไปถึงพระรุทร
12.322.5
ग्रीवया तु मुनिश्रेष्ठं नरमाप्नोत्यनुत्तमम् ।
विश्वेदेवान्मुखेनाथ दिशः श्रोत्रेण चाप्नुयात् ॥ १२.३२२.५ ॥
ทางลำคอได้ไปถึงนระผู้เป็นยอดฤๅษี ผู้สูงสุดอย่างยิ่ง ทางปากได้ไปถึงเหล่าวิศเวเทพ และทางหูได้ไปถึงทิศทั้งหลาย
12.322.6
घ्राणेन गन्धवहनं नेत्राभ्यां सूर्यमेव च ।
भ्रूभ्यां चैवाश्विनौ देवौ ललाटेन पितृनथ ॥ १२.३२२.६ ॥
ทางจมูกได้ไปถึงลมที่พาความหอม ทางดวงตาได้ไปถึงพระอาทิตย์ ทางคิ้วได้ไปถึงเทพอัศวินทั้งสอง และทางหน้าผากได้ไปถึงบรรพบุรุษ
12.322.7
ब्रह्माणमाप्नोति विभुं मूर्ध्ना देवाग्रजं तथा ।
एतान्युत्क्रमणस्थानान्युक्तानि मिथिलेश्वर ॥ १२.३२२.७ ॥
ทางศีรษะได้ไปถึงพระพรหมผู้ทั่วถึงทุกสิ่ง และเทพผู้เป็นบุตรคนแรกเช่นกัน ข้าแต่เจ้าแห่งมิถิลา นี่คือที่ออกไปของลมปราณที่ได้ประกาศไว้
12.322.8
अरिगनि प्रवक्ष्यामि विहितानि मनीषिभिः ।
संवत्सराद्धिमोक्षस्तु संभवेत शरीरिणः ॥ १२.३२२.८ ॥
เราจะประกาศเครื่องหมายแห่งความตายที่บัณฑิตกำหนดไว้ สำหรับผู้มีร่าง การหลุดพ้นจากชีวิตอาจมาถึงภายในหนึ่งปี
12.322.9
योऽरुन्धतीं न पश्येत दृष्टपूर्वा कदाचन ।
तथैव ध्रुवमतित्याहुः पूर्णेन्दुं दीपमेव च ॥ १२.३२२.९ ॥
ผู้ที่ไม่เห็นอรุนธตี ทั้งที่เคยเห็นมาก่อน ว่ากันว่าเขาก็เช่นเดียวกันจะล่วงพ้นดาวธรุวะ และเขาก็ไม่เห็นพระจันทร์เต็มดวงและประทีปด้วย
12.322.10
खण्डाभासं दक्षिणतस्तेऽपि संवत्सरायुषः ।
परचक्षुषि चात्मानं ये न पश्यन्ति पार्थिवः ॥ १२.३२२.१० ॥
แสงที่ปรากฏเป็นชิ้นแตกๆ ทางด้านขวา เป็นเครื่องหมายของผู้ที่เหลืออายุหนึ่งปี เช่นเดียวกัน ข้าแต่พระราชา ผู้ที่ไม่เห็นเงาของตนในดวงตาของผู้อื่นก็เช่นกัน
12.322.11
आत्मच्छायाकृतीभूतं तेऽपि संवत्सरायुषः ।
अतिद्युतिरतिप्रज्ञा अप्रज्ञा चाद्युतिस्तथा ॥ १२.३२२.११ ॥
ผู้ที่มีรูปร่างเป็นเงาของตนเองก็เช่นกัน เหลืออายุหนึ่งปี ความสว่างจ้าเกินไป ปัญญาเกินไป การขาดปัญญา และการขาดความรุ่งเรือง ก็เป็นเครื่องหมายคล้ายกัน
12.322.12
प्रकृतेर्विक्रियापत्तिः षण्मासान्मृत्युलक्षणम् ।
दैवतान्यवजानाति ब्राह्मणैश्च विरुध्यते ॥ १२.३२२.१२ ॥
การที่สภาพธรรมชาติของตนแปรเปลี่ยนไป เป็นเครื่องหมายแห่งความตายภายในหกเดือน ผู้ที่ดูหมิ่นเหล่าเทพและขัดแย้งกับพราหมณ์ก็ถูกกำหนดไว้เช่นกัน
12.322.13
कृष्णश्यावच्छविच्छायः षण्मासान्मृत्युलक्षणम् ।
शीर्णनाभिं यथा चक्रं छिद्रं सोमं प्रपश्यति ॥ १२.३२२.१३ ॥
ผู้ที่มีสีผิวดำคล้ำและน้ำเงินเข้ม เป็นเครื่องหมายแห่งความตายภายในหกเดือน เหมือนล้อที่ดุมหักแล้วมีรูโหว่ ผู้นั้นก็มองเห็นรูโหว่ในพระจันทร์
12.322.14
तथैव च सहस्रांशुं सप्तरात्रेण मृत्युभाक् ।
शवगन्धमुपाघ्राति सप्तरात्रेण मृत्युभाक्। ॥ १२.३२२.१४ ॥
เช่นเดียวกัน ผู้ที่เห็นพระอาทิตย์พันรัศมี จะถึงความตายภายในเจ็ดคืน และผู้ที่ดมกลิ่นศพ จะถึงความตายภายในเจ็ดคืน
12.322.15
कर्णनासावनमनं दन्तदृष्टिविरागितां ।
कर्णनासावनमनं दन्तदृष्टिविरागिता ॥ १२.३२२.१५ ॥
หูและจมูกตกห้อย และฟันกับดวงตาสูญเสียความสดใส
12.322.16
संज्ञालोपो निरूष्मत्वं सद्योमृत्युनिदर्शनम् ।
अकस्माच्च स्रवेद्यस्य वाममक्षि नराधिप ॥ १२.३२२.१६ ॥
สติหายไปและร่างกายไม่มีความอบอุ่น เป็นเครื่องชี้ความตายโดยทันที และเมื่อตาซ้ายของชายใดไหลออกมาโดยไม่มีเหตุ ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ นั่นก็เป็นเครื่องหมายเช่นกัน
12.322.17
मूर्ध्रतश्चोत्पतेद्धूमः सद्योमृत्युनिदर्शनम् ।
एतावन्ति त्वरिष्टानि विदित्वा मानवोऽऽत्मवान् ॥ १२.३२२.१७ ॥
ควันที่พวยพุ่งขึ้นจากศีรษะ ก็เป็นเครื่องชี้ความตายโดยทันที เมื่อรู้เครื่องหมายแห่งความตายมากมายเหล่านี้แล้ว มนุษย์ผู้มีสติควบคุมตน (…)
12.322.18
निशि चाहनि चात्मानं योजयेत्परमात्मनि ।
प्रतीक्षमाणस्तत्कालं यः कालः प्रकृतो भवेत् ॥ १२.३२२.१८ ॥
ทั้งกลางคืนและกลางวัน พึงเชื่อมตนเข้ากับปรมาตมัน คอยรอเวลานั้นที่ได้กำหนดไว้ (สำหรับความตาย)
12.322.19
अथास्य नेष्टं मरणं स्थातुमिच्छेदिमां क्रियाम् ।
सर्वगन्धान्रसांश्चैव धारयीत समाहितः ॥ १२.३२२.१९ ॥
แล้วผู้ที่ปรารถนาจะดำรงอยู่ในการปฏิบัตินี้ ก็ไม่ควรปรารถนาความตาย ด้วยจิตที่มั่นคง เขาพึงงดเว้นจากกลิ่นหอมและรสทั้งปวง
12.322.20
तथा मृत्युमुपादाय तत्परेणान्दरात्मना ।
स साङ्ख्यधारणं चैव विदित्वा मनुजर्षभ।
जयेच्च मृत्युं योगेन तत्परेणान्तरात्मना ॥ १२.३२२.२० ॥
ดังนั้น เมื่อยอมรับความตาย ด้วยอันตราตมันที่มุ่งมั่นต่อสิ่งนั้น และเมื่อเข้าใจการยึดถือสางขยะแล้ว ข้าแต่บุรุษผู้ประเสริฐ พึงเอาชนะความตายด้วยโยคะ ด้วยอันตราตมันที่มุ่งมั่นต่อสิ่งนั้น
12.322.21
गच्छेत्प्राप्याक्षयं कृत्स्नमजन्म शिवमव्ययम् ।
शाश्वतं स्थानमचलं दुष्प्रापमकृतात्मभिः ॥ १२.३२२.२१ ॥
เมื่อบรรลุภาวะที่สมบูรณ์ ไม่เสื่อมสูญ ไม่มีการเกิด เป็นมงคล ไม่แปรเปลี่ยน เป็นนิรันดร์ และไม่หวั่นไหว ก็พึงไปสู่ภาวะนั้นเถิด ภาวะนั้นยากที่ผู้ไม่ได้ฝึกตนจะบรรลุได้