ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 12.331
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.331.1
कथं व्यासस्य धर्मात्मा शुको जज्ञे महातपाः ।
सिद्धिं च परमां प्राप्तस्तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.३३१.१ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರ ಹೇಳಿದನು: ವ್ಯಾಸರ ಧರ್ಮಾತ್ಮ ಪುತ್ರ ಶುಕ, ಮಹಾತಪಸ್ವಿ, ಹೇಗೆ ಜನಿಸಿದನು? ಅವನು ಪರಮ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆದನು? ಪಿತಾಮಹರೇ, ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳಿ.
12.331.2
कस्यां चोत्पादयामास शुकं व्यासस्तपोधनः ।
न ह्यस्य जननीं विद्मो जन्म चाग्र्यं महात्मनः ॥ १२.३३१.२ ॥
ತಪೋಧನ ವ್ಯಾಸರು ಯಾವ ಸ್ತ್ರೀಯಲ್ಲಿ ಶುಕನನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದರು? ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ತಾಯಿಯನ್ನು ನಾವು ತಿಳಿಯೆವು, ಅವನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಜನ್ಮವನ್ನೂ ತಿಳಿಯೆವು.
12.331.3
कथं च बालस्य सतः सूक्ष्मज्ञाने रता मतिः ।
यथा नान्यस्य लोकेऽस्मिन्द्वितीयस्येह कस्यचित् ॥ १२.३३१.३ ॥
ಮಗುವಾಗಿದ್ದರೂ ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ರಮಿಸಿತು? ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಯಾರ ಮನಸ್ಸೂ ಹೀಗೆ ರಮಿಸಲಿಲ್ಲ.
12.331.4
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं विस्तरेण महामते ।
न हि मे तृप्तिरस्तीह शृण्वतोऽमृतमुत्तमम् ॥ १२.३३१.४ ॥
ಮಹಾಮತಿಯೇ! ಇದನ್ನು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಈ ಉತ್ತಮ ಅಮೃತವನ್ನು ಕೇಳಿದರೂ ನನಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಇಲ್ಲ.
12.331.5
माहात्म्यमात्मयोगं च विज्ञानं च शुकस्य ह ।
यथावदानुपूर्व्येण तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.३३१.५ ॥
ಶುಕನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು, ಅವನ ಆತ್ಮಯೋಗವನ್ನು ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು — ಪಿತಾಮಹರೇ, ಅವುಗಳನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ, ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ನನಗೆ ಹೇಳಿ.
12.331.6
न हायनैर्न पलितैर्न वित्तैर्न च बन्धुभिः ।
ऋषयश्चक्रिरे धर्मं योऽनूचानः स नो महान् ॥ १२.३३१.६ ॥
ಋಷಿಗಳು ವಯಸ್ಸಿನಿಂದಲ್ಲ, ನರೆಗೂದಲಿನಿಂದಲ್ಲ, ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದಲ್ಲ, ಬಂಧುಗಳಿಂದಲ್ಲ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು; ವೇದ ಪಠಿಸಿದವನೇ ನಮಗೆ ಮಹಾನ್.
12.331.7
तपोमूलमिदं सर्वं यन्मां पृच्छसि पाण्डव ।
तदिन्द्रियाणि संयम्य तपो भवति नान्यथा ॥ १२.३३१.७ ॥
ಪಾಂಡವನೇ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿರುವುದೆಲ್ಲವೂ ತಪಸ್ಸಿನ ಮೂಲದಿಂದಲೇ ಇದೆ. ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದೇ ತಪಸ್ಸು; ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲ.
12.331.8
इन्द्रियाणां प्रसङ्गेन दोषमृच्छत्यसंशयम् ।
संनियम्य तु तान्येव सिद्धिमाप्नोति मानवः ॥ १२.३३१.८ ॥
ಇಂದ್ರಿಯಗಳಲ್ಲಿನ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಮಾನವನು ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿ ದೋಷವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದರೆ ಮಾನವನು ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.331.9
अश्वमेधसहस्रस्य वाजपेयशतस्य च ।
योगस्य कलया तात न तुल्यं विद्यते फलम् ॥ १२.३३१.९ ॥
ತಾತ, ಯೋಗದ ಒಂದು ಅಂಶದ ಫಲವು ಸಾವಿರ ಅಶ್ವಮೇಧ ಮತ್ತು ನೂರು ವಾಜಪೇಯಗಳ ಫಲಕ್ಕೆ ಸಮವಲ್ಲ.
12.331.10
अत्र ते वर्तयिष्यामि जन्मयोगफलं तथा ।
शुकस्याग्र्यां गतिं चैव दुर्विदामकृतात्मभिः ॥ १२.३३१.१० ॥
ಇಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಯೋಗದ ಜನ್ಮಫಲವನ್ನೂ ಶುಕನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗತಿಯನ್ನೂ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಆತ್ಮನಿಗ್ರಹವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಇದು ತಿಳಿಯುವುದು ಕಷ್ಟ.
12.331.11
मेरुशृङ्गे किल पुरा कर्णिकारवनायुते ।
विजहार महादेवो भीमैर्भूतगणैर्वृतः ॥ १२.३३१.११ ॥
ಹಿಂದೆ ಮೇರುವಿನ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ, ಕರ್ಣಿಕಾರ ವನಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಭಯಂಕರ ಭೂತಗಣಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ಮಹಾದೇವನು ವಿಹರಿಸುತ್ತಿದ್ದನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
12.331.12
शैलराजसुता चैव देवी तत्राभवत्पुरा ।
तत्र दिव्यं तपस्तेषे कृष्णद्वैपायनः प्रभुः ॥ १२.३३१.१२ ॥
ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹಿಂದೆ ಪರ್ವತರಾಜನ ಪುತ್ರಿಯಾದ ದೇವಿಯೂ ಇದ್ದಳು; ಅಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಭು ಕೃಷ್ಣದ್ವೈಪಾಯನನು ದಿವ್ಯ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಮಾಡಿದನು.
12.331.13
योगेनात्मानमाविश्य योगधर्मपरायणः ।
धारयन्स तपस्तेपे पुत्रार्थं कुरुसत्तम ॥ १२.३३१.१३ ॥
ಯೋಗದಿಂದ ತನ್ನನ್ನೇ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಯೋಗಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ಅವನು ಪುತ್ರನಿಗಾಗಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು. ಓ ಕುರುಸತ್ತಮನೇ!
12.331.14
अग्नेर्भूमेरपां वायोरन्तरिक्षस्य वा विभो ।
वीर्येण संमितः पुत्रो मम भूयादिति स्म ह ॥ १२.३३१.१४ ॥
ಅಗ್ನಿ, ಭೂಮಿ, ನೀರು, ವಾಯು ಅಥವಾ ಆಕಾಶದ ವೀರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಮನಾದ ಪುತ್ರನು ನನಗಾಗಲಿ, ಓ ವಿಭೋ — ಎಂದು ಅವನು ಅಂದುಕೊಂಡನು.
12.331.15
संकल्पेनाथ मौनेन दुष्प्रापमकृतात्मभिः ।
वरयामास देवेशमास्थितस्तप उत्तमम् ॥ १२.३३१.१५ ॥
ಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ ಮತ್ತು ಮೌನದಿಂದ — ಅಕೃತಾತ್ಮರಿಗೆ ದುರ್ಲಭವಾದುದನ್ನು — ಉತ್ತಮ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಅವನು ದೇವೇಶನನ್ನು ವರ ಬೇಡಿದನು.
12.331.16
अतिष्ठन्मारुताहारः शतं किल समाः प्रभुः ।
आराधयन्महादेवं बहुरूपमुमापतिम् ॥ १२.३३१.१६ ॥
ಗಾಳಿಯನ್ನೇ ಆಹಾರವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾ, ಆ ಪ್ರಭು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿಂತಿದ್ದನು — ಅನೇಕ ರೂಪದ, ಉಮಾಪತಿಯಾದ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾ.
12.331.17
तत्र ब्रह्मर्षयश्चैव सर्वे देवर्षयस्तथा ।
लोकपालाश्च लोकेशं साध्याश्च वसुभिः सह ॥ १२.३३१.१७ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳು, ಎಲ್ಲ ದೇವರ್ಷಿಗಳು, ಲೋಕಪಾಲರು, ಲೋಕೇಶನು, ಸಾಧ್ಯರು ಮತ್ತು ವಸುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿದರು.
12.331.18
आदित्याश्चैव रुद्राश्च दिवाकरनिशाकरौ ।
मारुतो मरुतश्चैव सागराः सरितस्तथा ॥ १२.३३१.१८ ॥
ಆದಿತ್ಯರು ಮತ್ತು ರುದ್ರರು, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರ, ವಾಯು ಮತ್ತು ಮರುತ್ತುಗಳು, ಸಮುದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ನದಿಗಳು — ಅಂತೆಯೇ.
12.331.19
अश्विनौ देवगन्धर्वास्तथा नारदपर्वतौ ।
विश्वावसुश्च गन्धर्वः सिद्धाश्चाप्सरसां गणाः ॥ १२.३३१.१९ ॥
ಅಶ್ವಿನಿ ದೇವತೆಗಳು, ದೇವಗಂಧರ್ವರು, ನಾರದ ಮತ್ತು ಪರ್ವತರು, ಗಂಧರ್ವ ವಿಶ್ವಾವಸು, ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಅಪ್ಸರಸರ ಗಣಗಳು ಅಲ್ಲಿದ್ದರು.
12.331.20
तत्र रुद्रो महादेवः कर्णिकारमयीं शुभाम् ।
धारयाणः स्रजं भाति ज्योत्स्नामिव निशाकरः ॥ १२.३३१.२० ॥
ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾದೇವ ರುದ್ರನು ಕರ್ಣಿಕಾರ ಪುಷ್ಪಗಳ ಶುಭ ಮಾಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಚಂದ್ರನು ಬೆಳದಿಂಗಳಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುವಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು.
12.331.21
तस्मिन्दिव्ये वने रम्ये देवदेवर्षिसंकुले ।
आस्थितः परमं योगमृषिः पुत्रार्थमच्युतः ॥ १२.३३१.२१ ॥
ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ದಿವ್ಯ ರಮಣೀಯ ವನದಲ್ಲಿ, ಪುತ್ರನಿಗಾಗಿ ಅಚ್ಯುತ ಋಷಿ ಪರಮ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದನು.
12.331.22
न चास्य हीयते प्राणो न ग्लानिरुपजायते ।
त्रयाणामपि लोकानां तदद्भुतमिवाभवत् ॥ १२.३३१.२२ ॥
ಅವನ ಪ್ರಾಣ ಕುಂದಲಿಲ್ಲ, ಆಯಾಸವೂ ಉಂಟಾಗಲಿಲ್ಲ; ಅದು ಮೂರು ಲೋಕಗಳಿಗೂ ಅದ್ಭುತವಾಗಿತ್ತು.
12.331.23
जटाश्च तेजसा तस्य वैश्वानरशिखोपमाः ।
प्रज्वलन्त्यः स्म दृश्यन्ते युक्तस्यामिततेजसः ॥ १२.३३१.२३ ॥
ಅಮಿತ ತೇಜಸ್ವಿ, ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಮಗ್ನನಾದ ಅವನ ಜಟೆಗಳು ಅವನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ವೈಶ್ವಾನರನ ಜ್ವಾಲೆಗಳಂತೆ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದವು.
12.331.24
मार्कण्डेयो हि भगवानेतदाख्यातवान्मम ।
स देवचरितानीह कथयामास मे तदा ॥ १२.३३१.२४ ॥
ಭಗವಾನ್ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನೇ ಇದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು. ಆಗ ಇಲ್ಲಿ ಅವನು ನನಗೆ ದೇವತೆಗಳ ಚರಿತೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು.
12.331.25
एता अद्यापि कृष्णस्य तपसा तेन दीपिताः ।
अग्निवर्णा जटास्तात प्रकाशन्ते महात्मनः ॥ १२.३३१.२५ ॥
ಮಗನೇ, ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಕೃಷ್ಣನ (ದ್ವೈಪಾಯನನ) ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಬೆಳಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಗ್ನಿವರ್ಣದ ಅವನ ಜಟೆಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಹೊಳೆಯುತ್ತವೆ.
12.331.26
एवंविधेन तपसा तस्य भक्त्या च भारत ।
महेश्वरः प्रसन्नात्मा चकार मनसा मतिम् ॥ १२.३३१.२६ ॥
ಭರತವಂಶಜನೇ, ಇಂತಹ ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ಅವನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮಹೇಶ್ವರನು ಪ್ರಸನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನವನಾಗಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡನು.
12.331.27
ततस्तस्य महादेवो दर्शयामास साम्बिकः ।
उवाच चैवं भगवांख्यम्बकः प्रहसन्निव।
एवंविधस्ते तनयो द्वैपायन भविष्यति ॥ १२.३३१.२७ ॥
ಆಗ ಮಹಾದೇವನು ಅಂಬಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವನಿಗೆ ದರ್ಶನ ನೀಡಿದನು. ಭಗವಾನ್ ತ್ರ್ಯಂಬಕನು ನಗುತ್ತಾ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ದ್ವೈಪಾಯನ, ನಿನ್ನ ಮಗನು ಇಂತಹವನಾಗುವನು."
12.331.28
यथा ह्यग्निर्यथा वायुर्यथा भूमिर्यथा जलम् ।
यथाऽऽकारास्तथा शुद्धो भविता ते सुतो महान् ॥ १२.३३१.२८ ॥
ಅಗ್ನಿ, ವಾಯು, ಭೂಮಿ, ಜಲ ಹೇಗೋ ಹಾಗೆಯೇ ನಿನ್ನ ಮಹಾನ್ ಮಗನು ಶುದ್ಧನಾಗಿರುವನು.
12.331.29
तद्भावभावी तद्बुद्धिस्तदाऽऽत्मा तदपाश्रयः ।
तेजसाऽऽवृत्य लोकांस्त्रीन्यशः प्राप्स्यति ते सुतः ॥ १२.३३१.२९ ॥
ಆ ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲೇ ಇರುವವನಾಗಿ, ಆ ಬುದ್ಧಿ-ಆತ್ಮವುಳ್ಳವನಾಗಿ, ಅದನ್ನೇ ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ನಿನ್ನ ಮಗನು ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಆವರಿಸಿ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆಯುವನು.