ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 12.342
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.342.1
गृहस्थो ब्रह्मचारी वा वानप्रस्थोऽथ भिक्षुकः ।
य इच्छेत्सिद्धिमास्थातुं देवतां कां यजेत सः ॥ १२.३४२.१ ॥
ಗೃಹಸ್ಥ, ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿ, ವಾನಪ್ರಸ್ಥ ಅಥವಾ ಭಿಕ್ಷು — ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬಯಸುವವನು ಯಾವ ದೇವತೆಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು?
12.342.2
कुतो ह्यस्य ध्रुवः स्वर्गः कुतो नैःश्रेयसं परम् ।
विधिना केन जुहुयाद्दैवं पित्र्यं तथैव च ॥ १२.३४२.२ ॥
ಇವನಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಸ್ವರ್ಗ ಹೇಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ, ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಹೇಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ? ಯಾವ ವಿಧಿಯಿಂದ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಪಿತೃಗಳಿಗೂ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು?
12.342.3
मुक्तश्च कां गतिं गच्छेन्मोक्षश्चैव किमात्मकः ।
स्वर्गतश्चैव किं कुर्याद्येन न च्यवते दिवः ॥ १२.३४२.३ ॥
ಮುಕ್ತನು ಯಾವ ಗತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ, ಮೋಕ್ಷದ ಸ್ವರೂಪವೇನು? ಸ್ವರ್ಗ ತಲುಪಿದವನು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು, ಅದರಿಂದ ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಚ್ಯುತನಾಗದಿರಲು?
12.342.4
देवतानां च को देवः पितॄणां च पिता तथा ।
तस्मात्परतरं यच्च तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.३४२.४ ॥
ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇವನು ಯಾರು, ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತಂದೆ ಯಾರು? ಅವರಿಗಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು, ಪಿತಾಮಹ.
12.342.5
गूढं मां प्रश्नवित्प्रश्नं पृच्छसे त्वमिहानघ ।
न ह्येतत्तर्कया शक्यं वक्तुं वर्षशतैरपि ॥ १२.३४२.५ ॥
ಪಾಪರಹಿತನೇ, ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಬಲ್ಲ ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗೂಢ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ. ಇದನ್ನು ತರ್ಕದಿಂದ ನೂರು ವರ್ಷಗಳಿಂದಲೂ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
12.342.6
ऋते देवप्रसादाद्वा राजञ्ज्ञानागमेन वा ।
गहनं ह्येतदाख्यानं व्याख्यातव्यं तवारिहन् ॥ १२.३४२.६ ॥
ದೇವತೆಗಳ ಅನುಗ್ರಹವಿಲ್ಲದೆ, ಅಥವಾ ಜ್ಞಾನಪ್ರಾಪ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ, ರಾಜನೇ — ಈ ಉಪದೇಶ ಗಹನವಾದುದು. ಶತ್ರುಸಂಹಾರಕನೇ, ಇದನ್ನು ನೀನೇ ವಿವರಿಸಬೇಕು.
12.342.7
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
नारदस्य च संवादमृषेर्नारायणस्य च ॥ १२.३४२.७ ॥
ಇಲ್ಲಿಯೂ ಜನರು ಈ ಪುರಾತನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಉದಾಹರಿಸುತ್ತಾರೆ — ನಾರದ ಮತ್ತು ಋಷಿ ನಾರಾಯಣರ ಸಂವಾದವನ್ನು.
12.342.8
नारायणो हि विश्वात्मा चतुर्मूर्तिः सनातनः ।
धर्मात्मजः संबभूव पितैवं मेऽभ्यभाषत ॥ १२.३४२.८ ॥
ನಾರಾಯಣನು ವಿಶ್ವಾತ್ಮ, ನಾಲ್ಕು ರೂಪಗಳುಳ್ಳವನು, ಸನಾತನನು. ಧರ್ಮಾತ್ಮನಿಂದ ಅವನು ಉದ್ಭವಿಸಿದನು — ನನ್ನ ತಂದೆ ಹೀಗೆ ನನಗೆ ಹೇಳಿದರು.
12.342.9
कृते युगे महाराज पुरा स्वायंभुवेऽन्तरे ।
नरो नारायणश्चैव हरिः कृष्णस्तथैव च ॥ १२.३४२.९ ॥
ಮಹಾರಾಜ, ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ, ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ, ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ — ನರ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣ, ಹರಿ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣ ಕೂಡ.
12.342.10
तेषां नारायणनरौ तपस्तेपतुरव्ययौ ।
बदर्याश्रममासाद्य शकटे कनकामये ॥ १२.३४२.१० ॥
ಅವರಲ್ಲಿ ನಾರಾಯಣ ಮತ್ತು ನರ, ಅವ್ಯಯರಾದ ಇಬ್ಬರೂ, ಬದರೀ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ತಲುಪಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದರು — ಚಿನ್ನದ ರಥದಲ್ಲಿ.
12.342.11
अष्टचक्रं हि तद्यानं भूतयुक्तं मनोरमम् ।
तत्राद्यौ लोकनाथौ तौ कृशौ धमनिसंततौ ॥ १२.३४२.११ ॥
ಆ ವಾಹನವು ಎಂಟು ಚಕ್ರಗಳುಳ್ಳದ್ದು, ಭೂತಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟದ್ದು, ಅತಿ ಮನೋಹರವಾದದ್ದು. ಅಲ್ಲಿ ಆ ಇಬ್ಬರು ಆದಿ ಲೋಕನಾಥರು ಕೃಶರಾಗಿ, ನರಗಳಿಂದ ಆವೃತರಾಗಿದ್ದರು.
12.342.12
तपसा तेजसा चैव दुर्निरीक्ष्यौ सुरैरपि ।
यस्य प्रसादं कुर्वाते स देवौ द्रष्टुमर्हति ॥ १२.३४२.१२ ॥
ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಆ ಇಬ್ಬರೂ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಕಾಣಲಾಗದವರು. ಯಾರ ಮೇಲೆ ಅವರು ಅನುಗ್ರಹ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ ಅವನೇ ಆ ದೇವರುಗಳನ್ನು ಕಾಣಲು ಅರ್ಹನು.
12.342.13
नूनं तयोरनुमते हृदि हृच्छपचोदितः ।
महामेरोगिंरेः शृङ्गात्प्रत्युतो गन्धमादनम् ॥ १२.३४२.१३ ॥
ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿಯೂ ಅವರಿಬ್ಬರ ಅನುಮತಿಯಿಂದ, ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಹೃದಯಶಾಪದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ, ಮಹಾಮೇರು ಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಿಂದ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಗಂಧಮಾದನಕ್ಕೆ.
12.342.14
नारदः सुमहद्भूतं सर्वलोकानचीचरत् ।
तं देशमगमद्राजन्वदर्याश्रममाशुगः ॥ १२.३४२.१४ ॥
ಅತಿ ಮಹಾನ್ ನಾರದರು ಸರ್ವಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದರು; ರಾಜನೇ, ವೇಗವಾಗಿ ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಬದರಿ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದರು.
12.342.15
तयोराह्निकवेलायां तस्य कौतूहलं त्वभूत् ।
इदं तदास्पदं कृत्स्नं यस्मिँल्लोकाः प्रतिष्ठिताः ॥ १२.३४२.१५ ॥
ಅವರ ದೈನಂದಿನ ಕರ್ಮದ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಕುತೂಹಲ ಉಂಟಾಯಿತು — ಲೋಕಗಳೆಲ್ಲವೂ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಧಾರ ಇದೇ.
12.342.16
सदेवासुरगन्धर्वाः सकिन्नरमहोरगाः ।
एका मूर्तिरियं पूर्वं जाता भूयश्चतुर्विधा ॥ १२.३४२.१६ ॥
ದೇವತೆಗಳು, ಅಸುರರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಕಿನ್ನರರು, ಮಹಾನಾಗರೊಡನೆ — ಈ ಏಕ ರೂಪ ಮೊದಲು ಹುಟ್ಟಿ, ನಂತರ ನಾಲ್ಕು ವಿಧವಾಯಿತು.
12.342.17
धर्मस्य कुलसंताने धर्मादेभिर्विवर्धितः ।
अहो ह्यनुगृहीतोऽद्य धर्म एभिः सुरैरिह ॥ १२.३४२.१७ ॥
ಧರ್ಮದ ವಂಶ ಸಂತತಿಯಲ್ಲಿ, ಧರ್ಮದಿಂದ ಇವರಿಂದ ಬೆಳೆಸಲ್ಪಟ್ಟವರು — ಅಹೋ! ಇಂದು ಇಲ್ಲಿ ಈ ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಧರ್ಮವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅನುಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
12.342.18
नरनारायणाभ्यां च कृष्णेन हरिणा तथा ।
अत्र कृष्णो हरिश्चैव कस्मिंश्चित्कारणान्तरे ॥ १२.३४२.१८ ॥
ನರ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣರಿಂದ, ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಹರಿಯಿಂದಲೂ ಹಾಗೆಯೇ — ಇಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಹರಿಯೂ ಬೇರೆ ಯಾವುದೋ ಕಾರಣದಿಂದ.
12.342.19
स्थितौ धर्मसुतावेतौ तथा तपसि धिष्ठितौ ।
एतौ हि परमं धाम काऽनयोराह्निकक्रिया ॥ १२.३४२.१९ ॥
ಧರ್ಮನ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು ಇವರು ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರೇ ಪರಮ ಧಾಮ. ಇವರ ದೈನಂದಿನ ಕ್ರಿಯೆ ಏನು?
12.342.20
पितरौ सर्वभूतानां दैवतं च यशस्विनौ ।
कां देवतां तु यजतः पितॄन्वा कान्महामती ॥ १२.३४२.२० ॥
ಈ ಯಶಸ್ವಿಗಳಿಬ್ಬರೂ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ತಂದೆತಾಯಿ ಮತ್ತು ದೈವ. ಯಜ್ಞ ಮಾಡುವವನು ಯಾವ ದೇವತೆಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು, ಅಥವಾ ಪಿತೃಗಳನ್ನೇ, ಓ ಮಹಾಮತಿ?
12.342.21
इति संचिन्त्य मनसा भक्त्या नारायणस्य तु ।
सहसा प्रादुरभवत्समीपे देवयोस्तदा ॥ १२.३४२.२१ ॥
ಹೀಗೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸಿ, ನಾರಾಯಣನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ಆಗ ಆ ಇಬ್ಬರು ದೇವತೆಗಳ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷರಾದರು.
12.342.22
कृते दैवे च पित्र्ये च ततस्ताभ्यां निरीक्षितः ।
पूजितश्चैव विधिना यथाप्रोक्तेन शास्त्रतः ॥ १२.३४२.२२ ॥
ದೈವ ಮತ್ತು ಪಿತೃ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಅವರನ್ನು ಕಂಡು, ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ಹೇಳಿದಂತೆ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರು.
12.342.23
तद्दृष्ट्वा महदाश्चर्यमपूर्वं विधिविस्तरम् ।
उपोपविष्टः सुप्रीतो नारदो भगवानृषिः ॥ १२.३४२.२३ ॥
ಆ ಮಹಾ ಆಶ್ಚರ್ಯವನ್ನು, ಹಿಂದೆಂದೂ ಕಾಣದ ವಿಧಿಯ ವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ಕಂಡು, ಅತ್ಯಂತ ಸಂತುಷ್ಟರಾಗಿ ಭಗವಾನ್ ಋಷಿ ನಾರದರು ಸಮೀಪ ಕುಳಿತರು.
12.342.24
नारायणं संनिरीक्ष्य प्रसन्नेनान्तरात्मना ।
नमस्कृत्य महादेवमिदं वचनमब्रवीत् ॥ १२.३४२.२४ ॥
ಪ್ರಸನ್ನ ಅಂತರಾತ್ಮದಿಂದ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೋಡಿ, ಮಹಾದೇವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
12.342.25
वेदेषु सपुराणेषु साङ्गोपाङ्गेषु गीयसे ।
त्वमजः शाश्वतो धाता माता मृतमनुत्तमम् ॥ १२.३४२.२५ ॥
ನೀನು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ, ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ, ಅವುಗಳ ಅಂಗೋಪಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತೀಯ. ನೀನು ಜನ್ಮರಹಿತನು, ಶಾಶ್ವತನು, ಧಾರಕನು, ತಾಯಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಮೃತ.
12.342.26
प्रतिष्ठितं भूतभव्यं त्वयि सर्वमिदं जगत् ।
चत्वारो ह्याश्रमा देव सर्वे गार्हस्थ्यमूलकाः ॥ १२.३४२.२६ ॥
ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು, ಭೂತ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯ, ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ. ಓ ದೇವ, ನಾಲ್ಕು ಆಶ್ರಮಗಳೂ ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮದ ಮೂಲದಲ್ಲಿವೆ.
12.342.27
यजन्ते त्वामहरहर्नानामूर्तिसमास्थितम् ।
पिता माता च सर्वस्य देवतानां च शाश्वतम्।
कं त्वद्य यजसे देवं पितरं कं न विद्महे ॥ १२.३४२.२७ ॥
ಅವರು ದಿನದಿನವೂ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ನಿನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ನೀನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ, ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಶಾಶ್ವತ ತಂದೆ ತಾಯಿ. ಇಂದು ನೀನು ಯಾವ ದೇವನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯ? ನಾವು ಯಾವ ತಂದೆಯನ್ನು ತಿಳಿಯೆವು?
12.342.28
कमर्चसि महाभाग तन्मे प्रब्रूहि पृच्छतः ॥ १२.३४२.२८ ॥
ಓ ಮಹಾಭಾಗ, ನೀನು ಯಾರನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತೀಯ? ಕೇಳುತ್ತಿರುವ ನನಗೆ ಅದನ್ನು ಹೇಳು.
12.342.29
अवाच्यमेतद्वक्तव्यमात्मगुह्यं सनातनम् ।
तव भक्तिमतो ब्रह्मन्वक्ष्यामि तु यथातथम् ॥ १२.३४२.२९ ॥
ಇದು ಹೇಳಲಾಗದ್ದು, ಆದರೂ ಹೇಳಬೇಕಾದದ್ದು, ಆತ್ಮದ ಶಾಶ್ವತ ರಹಸ್ಯ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ನೀನು ಭಕ್ತಿಯುಳ್ಳವನಾದ್ದರಿಂದ ನಿನಗೆ ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
12.342.30
यत्तत्सूक्ष्ममविज्ञेयमव्यक्तमचलं ध्रुवम् ।
इन्द्रियैन्द्रियार्थैश्च सर्वभूतैश्च वर्जितम् ॥ १२.३४२.३० ॥
ಆ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದುದು, ತಿಳಿಯಲಾಗದುದು, ಅವ್ಯಕ್ತವಾದುದು, ಅಚಲವಾದುದು, ಧ್ರುವವಾದುದು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದಲೂ ಇಂದ್ರಿಯಾರ್ಥಗಳಿಂದಲೂ ಸಮಸ್ತ ಭೂತಗಳಿಂದಲೂ ರಹಿತವಾದುದು.
12.342.31
स ह्यन्तरात्मा भूतानां क्षेत्रज्ञश्चेति कथ्यते ।
त्रिगुणव्यतिरिक्तो वै पुरुषश्चेति कल्पितः ॥ १२.३४२.३१ ॥
ಅವನೇ ಜೀವಿಗಳ ಅಂತರಾತ್ಮ; ಅವನನ್ನು ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂರು ಗುಣಗಳನ್ನು ಮೀರಿದ ಪುರುಷನೆಂದು ಅವನನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
12.342.32
तस्मादव्यक्तमुत्पन्नं त्रिगुणं द्विजसत्तम ।
अव्यक्ताव्यक्तभावस्था या सा प्रकृतिरव्यया ॥ १२.३४२.३२ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನೇ, ಅವ್ಯಕ್ತದಿಂದ ತ್ರಿಗುಣಾತ್ಮಕವಾದುದು ಉತ್ಪನ್ನವಾಯಿತು. ಅವ್ಯಕ್ತ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತ ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿರುವುದೇ ಅವ್ಯಯ ಪ್ರಕೃತಿ.
12.342.33
तां योनिमावयोर्विद्धि योसौ सदसदात्मकः ।
आवाभ्यां पूज्यते यो हि दैवे पित्र्ये च कल्प्यते ॥ १२.३४२.३३ ॥
ಅದನ್ನು ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಯೋನಿ ಎಂದು ತಿಳಿ. ಅದು ಸತ್-ಅಸತ್ ಸ್ವರೂಪ; ನಾವಿಬ್ಬರೂ ಪೂಜಿಸುವುದು ಅದನ್ನೇ, ದೇವ ಮತ್ತು ಪಿತೃ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದೂ ಅದೇ.
12.342.34
नास्ति तस्मात्परोऽन्यो हि पिता देवोऽथवा द्विज ।
आत्मा हि नौ स विज्ञेयस्ततस्तं पूजयावहे ॥ १२.३४२.३४ ॥
ದ್ವಿಜನೇ, ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಿನ ಬೇರೆ ತಂದೆ ಅಥವಾ ದೇವರಿಲ್ಲ. ಅವನೇ ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಆತ್ಮವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾವಿಬ್ಬರೂ ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸೋಣ.
12.342.35
तेनैषा प्रथिता ब्रह्मन्मर्यादा लोकमाविनी ।
दैवं पित्र्यं च कर्तव्यमिति तस्यानुशासनम् ॥ १२.३४२.३५ ॥
ಅದರಿಂದಲೇ ಈ ಮರ್ಯಾದೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು, ಬ್ರಹ್ಮನ್; ಅದು ಲೋಕಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ. ದೇವಕಾರ್ಯ ಮತ್ತು ಪಿತೃಕಾರ್ಯ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ಅದರ ಅನುಶಾಸನ.
12.342.36
ब्रह्मा स्थाणुर्मनुर्दक्षो भृगुर्धर्मस्तथा यमः ।
मरीचिरङ्गिराश्चात्रिः पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः ॥ १२.३४२.३६ ॥
ಬ್ರಹ್ಮ, ಸ್ಥಾಣು, ಮನು, ದಕ್ಷ, ಭೃಗು, ಧರ್ಮ, ಹಾಗೆಯೇ ಯಮ, ಮರೀಚಿ, ಅಂಗಿರಸ, ಅತ್ರಿ, ಪುಲಸ್ತ್ಯ, ಪುಲಹ ಮತ್ತು ಕ್ರತು.
12.342.37
वसिष्ठः परमेष्ठी च विवस्वान्सोम एव च ।
कर्दमश्चापि यः प्रोक्तः क्रोधो विक्रीत एव च ॥ १२.३४२.३७ ॥
ವಸಿಷ್ಠ, ಪರಮೇಷ್ಠಿ, ವಿವಸ್ವಾನ್, ಸೋಮ, ಕರ್ದಮ, ಮತ್ತು ಕ್ರೋಧ, ವಿಕ್ರೀತ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟವರು.
12.342.38
एकविंशतिरुत्पन्नास्ते प्रजापतयः स्मृताः ।
तस्य देवस्य मर्यादां पूजयन्तः सनातनीम् ॥ १२.३४२.३८ ॥
ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವರೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ; ಅವರು ಆ ದೇವನ ಶಾಶ್ವತ ಮರ್ಯಾದೆಯನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.
12.342.39
दैवं पित्र्यं च सततं तस्य विज्ञाय तत्त्वतः ।
आत्मप्राप्तानि च ततो जानन्ति द्विजसत्तमाः ॥ १२.३४२.३९ ॥
ಆತನನ್ನು ತತ್ತ್ವತಃ ತಿಳಿದು, ದೈವ ಮತ್ತು ಪಿತೃ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನಿರಂತರ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಆತ್ಮಪ್ರಾಪ್ತವಾದವುಗಳನ್ನೂ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರು ಅರಿಯುತ್ತಾರೆ.
12.342.40
स्वर्गस्था अपि ये केचित्तान्नमस्यन्ति देहिनः ।
ते तत्प्रसादाद्गच्छन्ति तेनादिष्टफलां गतिम् ॥ १२.३४२.४० ॥
ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿರುವ ಕೆಲವರನ್ನು ದೇಹಧಾರಿಗಳು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ, ಆತ ನಿರ್ಧರಿಸಿದ ಫಲವುಳ್ಳ ಗತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ.
12.342.41
ये हीनाः सप्तदशभिर्गुणैः कर्मभिरेव च ।
कलाः पञ्चदश त्यक्त्वा ते मुक्ता इति निश्चयः ॥ १२.३४२.४१ ॥
ಹದಿನೇಳು ಗುಣಗಳು ಮತ್ತು ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಿ, ಹದಿನೈದು ಕಲೆಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದವರು ಮುಕ್ತರು — ಇದು ನಿಶ್ಚಯ.
12.342.42
मुक्तानां तु गतिर्ब्रह्मन्क्षेत्रज्ञ इति कल्पिता ।
स हि सर्वगतिश्चैव निर्गुणश्चैव कथ्यते ॥ १२.३४२.४२ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಮುಕ್ತರ ಗತಿ 'ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞ' ಎಂದು ಕಲ್ಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಆತನೇ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ಗುಣ ಎಂದೂ ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
12.342.43
दृश्यते ज्ञानयोगेन आवां च प्रसृतौ ततः ।
एवं ज्ञात्वा तमात्मानं पूजयावः सनातनम् ॥ १२.३४२.४३ ॥
ಜ್ಞಾನಯೋಗದಿಂದ ಅವನು ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ; ನಾವಿಬ್ಬರೂ ಅಲ್ಲಿಂದಲೇ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆವು. ಹೀಗೆ ಆ ಶಾಶ್ವತ ಆತ್ಮನನ್ನು ತಿಳಿದು ನಾವು ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸೋಣ.
12.342.44
तं वेदाश्चाश्रमाश्चैव नानातनुसमाश्रितम् ।
भक्त्या संपूजयन्त्यद्य गतिं चैषां ददाति सः ॥ १२.३४२.४४ ॥
ನಾನಾ ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಅವನನ್ನೇ ವೇದಗಳೂ ಆಶ್ರಮಗಳೂ ಇಂದು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತವೆ; ಅವನೇ ಅವರಿಗೆ ಗತಿಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾನೆ.
12.342.45
ये तु तद्भाविता लोके ह्येकान्तित्वं समास्थिताः ।
एतदभ्यधिकं तेषां यत्ते तं प्रविशन्त्युत ॥ १२.३४२.४५ ॥
ಆದರೆ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅವನಲ್ಲಿಯೇ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಏಕಾಂತ ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವವರಿಗೆ ಇದು ಇನ್ನೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ: ಅವರು ಅವನನ್ನೇ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ.
12.342.46
इति गुह्यसमुद्देशस्तव नारद कीर्तितः ।
भक्त्या प्रेम्णा च विप्रर्षे अस्मद्भक्त्या च ते श्रुतः ॥ १२.३४२.४६ ॥
ನಾರದ, ಹೀಗೆ ರಹಸ್ಯ ವಿಷಯದ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಓ ವಿಪ್ರರ್ಷಿಯೇ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೇಮದಿಂದ, ನಮ್ಮ ಮೇಲಿನ ನಿನ್ನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನೀನು ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೀಯ.