ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.342
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.342.1
गृहस्थो ब्रह्मचारी वा वानप्रस्थोऽथ भिक्षुकः ।
य इच्छेत्सिद्धिमास्थातुं देवतां कां यजेत सः ॥ १२.३४२.१ ॥
ଗୃହସ୍ଥ, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ, ବାନପ୍ରସ୍ଥ ବା ଭିକ୍ଷୁ — ଯିଏ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ସେ କେଉଁ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜିବ?
12.342.2
कुतो ह्यस्य ध्रुवः स्वर्गः कुतो नैःश्रेयसं परम् ।
विधिना केन जुहुयाद्दैवं पित्र्यं तथैव च ॥ १२.३४२.२ ॥
ଏହାର ସ୍ଥାୟୀ ସ୍ୱର୍ଗ କିପରି ମିଳେ, ପରମ କଲ୍ୟାଣ କିପରି ମିଳେ? କେଉଁ ବିଧିରେ ଦେବତା ଓ ପିତୃଗଣଙ୍କ ପାଇଁ ହୋମ କରିବ?
12.342.3
मुक्तश्च कां गतिं गच्छेन्मोक्षश्चैव किमात्मकः ।
स्वर्गतश्चैव किं कुर्याद्येन न च्यवते दिवः ॥ १२.३४२.३ ॥
ମୁକ୍ତ ପୁରୁଷ କେଉଁ ଗତି ପାଏ, ମୋକ୍ଷ କିପରି ସ୍ୱରୂପର? ସ୍ୱର୍ଗରେ ପହଞ୍ଚି କ’ଣ କରିବ ଯାହାଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗରୁ ଚ୍ୟୁତ ନ ହୁଏ?
12.342.4
देवतानां च को देवः पितॄणां च पिता तथा ।
तस्मात्परतरं यच्च तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.३४२.४ ॥
ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବ କିଏ, ଏବଂ ପିତୃଗଣଙ୍କର ପିତା କିଏ? ତାଙ୍କଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଯାହା ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାହା ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ, ହେ ପିତାମହ।
12.342.5
गूढं मां प्रश्नवित्प्रश्नं पृच्छसे त्वमिहानघ ।
न ह्येतत्तर्कया शक्यं वक्तुं वर्षशतैरपि ॥ १२.३४२.५ ॥
ହେ ନିଷ୍ପାପ, ପ୍ରଶ୍ନ ଜାଣୁଥିବା ତୁମେ ଏଠାରେ ମୋତେ ଏକ ଗୁହ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରୁଛ। ଏହା ତର୍କରେ ଶହେ ବର୍ଷରେ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇ ନ ପାରେ।
12.342.6
ऋते देवप्रसादाद्वा राजञ्ज्ञानागमेन वा ।
गहनं ह्येतदाख्यानं व्याख्यातव्यं तवारिहन् ॥ १२.३४२.६ ॥
ଦେବତାଙ୍କ କୃପା ବିନା, କିମ୍ବା ଜ୍ଞାନ ଲାଭ ବିନା, ହେ ରାଜନ୍ — ଏହି ଉପାଖ୍ୟାନ ଗହନ। ହେ ଶତ୍ରୁହନ୍ତା, ଏହାର ବ୍ୟାଖ୍ୟା ତୁମେ ହିଁ କରିବ।
12.342.7
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
नारदस्य च संवादमृषेर्नारायणस्य च ॥ १२.३४२.७ ॥
ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ଲୋକେ ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ଇତିହାସର ଉଦାହରଣ ଦିଅନ୍ତି — ନାରଦ ଓ ଋଷି ନାରାୟଣଙ୍କ ସଂବାଦ।
12.342.8
नारायणो हि विश्वात्मा चतुर्मूर्तिः सनातनः ।
धर्मात्मजः संबभूव पितैवं मेऽभ्यभाषत ॥ १२.३४२.८ ॥
ନାରାୟଣ ବିଶ୍ୱାତ୍ମା, ଚାରି ମୂର୍ତ୍ତିଧାରୀ, ସନାତନ। ଧର୍ମାତ୍ମାଙ୍କଠାରୁ ସେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ — ମୋ ପିତା ମୋତେ ଏହିପରି କହିଥିଲେ।
12.342.9
कृते युगे महाराज पुरा स्वायंभुवेऽन्तरे ।
नरो नारायणश्चैव हरिः कृष्णस्तथैव च ॥ १२.३४२.९ ॥
ହେ ମହାରାଜ, କୃତଯୁଗରେ, ପୂର୍ବକାଳରେ, ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ — ନର ଓ ନାରାୟଣ, ଏବଂ ହରି ଓ କୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ।
12.342.10
तेषां नारायणनरौ तपस्तेपतुरव्ययौ ।
बदर्याश्रममासाद्य शकटे कनकामये ॥ १२.३४२.१० ॥
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନାରାୟଣ ଓ ନର, ଅବ୍ୟୟ ଦୁହେଁ, ବଦରୀ ଆଶ୍ରମରେ ପହଞ୍ଚି ତପସ୍ୟା କଲେ — ସୁବର୍ଣ୍ଣ ରଥରେ।
12.342.11
अष्टचक्रं हि तद्यानं भूतयुक्तं मनोरमम् ।
तत्राद्यौ लोकनाथौ तौ कृशौ धमनिसंततौ ॥ १२.३४२.११ ॥
ସେହି ଯାନର ଆଠଟି ଚକ ଥିଲା, ଭୂତମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯୋଡ଼ା ହୋଇଥିଲା, ଅତି ମନୋରମ। ସେଠାରେ ସେହି ଦୁଇ ଆଦି ଲୋକନାଥ କୃଶ, ଶିରାରେ ଆବୃତ ଥିଲେ।
12.342.12
तपसा तेजसा चैव दुर्निरीक्ष्यौ सुरैरपि ।
यस्य प्रसादं कुर्वाते स देवौ द्रष्टुमर्हति ॥ १२.३४२.१२ ॥
ତପସ୍ୟା ଓ ତେଜରେ ସେହି ଦୁହେଁ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଦର୍ଶ। ଯାହା ଉପରେ ସେମାନେ କୃପା କରନ୍ତି, ସେହି ଦେବତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ସେ ଯୋଗ୍ୟ।
12.342.13
नूनं तयोरनुमते हृदि हृच्छपचोदितः ।
महामेरोगिंरेः शृङ्गात्प्रत्युतो गन्धमादनम् ॥ १२.३४२.१३ ॥
ନିଶ୍ଚୟ ସେମାନଙ୍କ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ସମ୍ମତିରେ, ହୃଦୟରେ ହୃଚ୍ଛାପ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ମହାମେରୁ ପର୍ବତର ଶିଖରରୁ ଫେରି ଗନ୍ଧମାଦନ ଆଡ଼କୁ।
12.342.14
नारदः सुमहद्भूतं सर्वलोकानचीचरत् ।
तं देशमगमद्राजन्वदर्याश्रममाशुगः ॥ १२.३४२.१४ ॥
ଅତି ମହାନ ନାରଦ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଭ୍ରମଣ କଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ଶୀଘ୍ର ସେ ସେହି ଅଞ୍ଚଳରେ ବଦରୀ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ।
12.342.15
तयोराह्निकवेलायां तस्य कौतूहलं त्वभूत् ।
इदं तदास्पदं कृत्स्नं यस्मिँल्लोकाः प्रतिष्ठिताः ॥ १२.३४२.१५ ॥
ସେମାନଙ୍କ ଦୈନିକ କର୍ମ ସମୟରେ ତାଙ୍କ ମନରେ କୌତୂହଳ ଜାତ ହେଲା — ଏହା ସେହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଧାର ଯେଉଁଥିରେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ।
12.342.16
सदेवासुरगन्धर्वाः सकिन्नरमहोरगाः ।
एका मूर्तिरियं पूर्वं जाता भूयश्चतुर्विधा ॥ १२.३४२.१६ ॥
ଦେବତା, ଅସୁର, ଗନ୍ଧର୍ବ, କିନ୍ନର ଓ ମହୋରଗ ସହିତ — ଏହି ଏକ ରୂପ ପ୍ରଥମେ ଜନ୍ମିଲା, ପରେ ଚାରି ପ୍ରକାର ହେଲା।
12.342.17
धर्मस्य कुलसंताने धर्मादेभिर्विवर्धितः ।
अहो ह्यनुगृहीतोऽद्य धर्म एभिः सुरैरिह ॥ १२.३४२.१७ ॥
ଧର୍ମର କୁଳ-ସନ୍ତାନରେ, ଧର୍ମରୁ ଏମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବର୍ଦ୍ଧିତ — ଅହୋ! ଆଜି ଏଠାରେ ଏହି ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମ ପ୍ରକୃତରେ ଅନୁଗ୍ରହୀତ ହେଲା।
12.342.18
नरनारायणाभ्यां च कृष्णेन हरिणा तथा ।
अत्र कृष्णो हरिश्चैव कस्मिंश्चित्कारणान्तरे ॥ १२.३४२.१८ ॥
ନର ଓ ନାରାୟଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଏବଂ କୃଷ୍ଣ ଓ ହରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ସେହିପରି — ଏଠାରେ କୃଷ୍ଣ ଓ ହରି ଅନ୍ୟ କୌଣସି କାରଣରୁ।
12.342.19
स्थितौ धर्मसुतावेतौ तथा तपसि धिष्ठितौ ।
एतौ हि परमं धाम काऽनयोराह्निकक्रिया ॥ १२.३४२.१९ ॥
ଧର୍ମଙ୍କ ଏହି ଦୁଇ ପୁତ୍ର ତପସ୍ୟାରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏମାନେ ହିଁ ପରମ ଧାମ। ଏମାନଙ୍କର ନିତ୍ୟକର୍ମ କ'ଣ?
12.342.20
पितरौ सर्वभूतानां दैवतं च यशस्विनौ ।
कां देवतां तु यजतः पितॄन्वा कान्महामती ॥ १२.३४२.२० ॥
ଏହି ଯଶସ୍ୱୀ ଦୁଇଜଣ ସର୍ବଭୂତଙ୍କ ମାତାପିତା ଓ ଦେବତା। ଯଜ୍ଞକର୍ତ୍ତା କେଉଁ ଦେବତାକୁ ଯଜିବ, ନା ପିତୃମାନଙ୍କୁ? ହେ ମହାମତି!
12.342.21
इति संचिन्त्य मनसा भक्त्या नारायणस्य तु ।
सहसा प्रादुरभवत्समीपे देवयोस्तदा ॥ १२.३४२.२१ ॥
ଏପରି ମନରେ ଚିନ୍ତା କରି, ନାରାୟଣଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିରେ, ସେତେବେଳେ ସେହି ଦୁଇ ଦେବତାଙ୍କ ନିକଟରେ ହଠାତ୍ ସେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।
12.342.22
कृते दैवे च पित्र्ये च ततस्ताभ्यां निरीक्षितः ।
पूजितश्चैव विधिना यथाप्रोक्तेन शास्त्रतः ॥ १२.३४२.२२ ॥
ଦୈବ ଓ ପିତୃ କର୍ମ ସମ୍ପନ୍ନ ହେଲା ପରେ, ସେତେବେଳେ ସେହି ଦୁଇଜଣ ତାହାଙ୍କୁ ଦେଖି ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ବିଧିବତ୍ ପୂଜା କଲେ।
12.342.23
तद्दृष्ट्वा महदाश्चर्यमपूर्वं विधिविस्तरम् ।
उपोपविष्टः सुप्रीतो नारदो भगवानृषिः ॥ १२.३४२.२३ ॥
ସେହି ମହା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅପୂର୍ବ ବିଧିବିସ୍ତାର ଦେଖି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଭଗବାନ ଋଷି ନାରଦ ନିକଟରେ ବସିଲେ।
12.342.24
नारायणं संनिरीक्ष्य प्रसन्नेनान्तरात्मना ।
नमस्कृत्य महादेवमिदं वचनमब्रवीत् ॥ १२.३४२.२४ ॥
ପ୍ରସନ୍ନ ଅନ୍ତରାତ୍ମାରେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଭଲଭାବେ ଦେଖି, ମହାଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ସେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
12.342.25
वेदेषु सपुराणेषु साङ्गोपाङ्गेषु गीयसे ।
त्वमजः शाश्वतो धाता माता मृतमनुत्तमम् ॥ १२.३४२.२५ ॥
ତୁମେ ବେଦ, ପୁରାଣ ଓ ସେମାନଙ୍କ ଅଙ୍ଗୋପାଙ୍ଗରେ ଗାତ ହୁଅ। ତୁମେ ଅଜ, ଶାଶ୍ୱତ, ଧାରକ, ମାତା ଓ ପରମ ଅମୃତ।
12.342.26
प्रतिष्ठितं भूतभव्यं त्वयि सर्वमिदं जगत् ।
चत्वारो ह्याश्रमा देव सर्वे गार्हस्थ्यमूलकाः ॥ १२.३४२.२६ ॥
ଏହି ସମଗ୍ର ଜଗତ, ଅତୀତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ, ତୁମରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ହେ ଦେବ, ଚାରି ଆଶ୍ରମ ଗୃହସ୍ଥାଶ୍ରମ ଉପରେ ମୂଳିତ।
12.342.27
यजन्ते त्वामहरहर्नानामूर्तिसमास्थितम् ।
पिता माता च सर्वस्य देवतानां च शाश्वतम्।
कं त्वद्य यजसे देवं पितरं कं न विद्महे ॥ १२.३४२.२७ ॥
ସେମାନେ ଦିନେ ଦିନେ ଅନେକ ରୂପରେ ସ୍ଥିତ ତୁମକୁ ପୂଜନ୍ତି। ତୁମେ ସମସ୍ତଙ୍କର, ଦେବତାମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଶାଶ୍ୱତ ପିତା ଓ ମାତା। ଆଜି ତୁମେ କେଉଁ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜ? ଆମେ କେଉଁ ପିତାଙ୍କୁ ଜାଣୁ ନାହିଁ?
12.342.28
कमर्चसि महाभाग तन्मे प्रब्रूहि पृच्छतः ॥ १२.३४२.२८ ॥
ହେ ମହାଭାଗ, ତୁମେ କାହାକୁ ପୂଜ? ପଚାରୁଥିବା ମୋତେ ତାହା କୁହ।
12.342.29
अवाच्यमेतद्वक्तव्यमात्मगुह्यं सनातनम् ।
तव भक्तिमतो ब्रह्मन्वक्ष्यामि तु यथातथम् ॥ १२.३४२.२९ ॥
ଏହା ଅବାଚ୍ୟ, ତଥାପି କହିବା ଉଚିତ, ଆତ୍ମାର ଶାଶ୍ୱତ ଗୁହ୍ୟ। ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତୁମେ ଭକ୍ତ, ତେଣୁ ତୁମକୁ ଯଥାର୍ଥ କହିବି।
12.342.30
यत्तत्सूक्ष्ममविज्ञेयमव्यक्तमचलं ध्रुवम् ।
इन्द्रियैन्द्रियार्थैश्च सर्वभूतैश्च वर्जितम् ॥ १२.३४२.३० ॥
ଯାହା ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଅବିଜ୍ଞେୟ, ଅବ୍ୟକ୍ତ, ଅଚଳ, ଧ୍ରୁବ, ଯାହା ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟାର୍ଥ ଓ ସର୍ବଭୂତରୁ ବର୍ଜିତ।
12.342.31
स ह्यन्तरात्मा भूतानां क्षेत्रज्ञश्चेति कथ्यते ।
त्रिगुणव्यतिरिक्तो वै पुरुषश्चेति कल्पितः ॥ १२.३४२.३१ ॥
ସେ ହିଁ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ଅନ୍ତରାତ୍ମା; ତାଙ୍କୁ କ୍ଷେତ୍ରଜ୍ଞ କୁହାଯାଏ। ତ୍ରିଗୁଣଠାରୁ ପର ପୁରୁଷ ବୋଲି ତାଙ୍କୁ କଳ୍ପନା କରାଯାଏ।
12.342.32
तस्मादव्यक्तमुत्पन्नं त्रिगुणं द्विजसत्तम ।
अव्यक्ताव्यक्तभावस्था या सा प्रकृतिरव्यया ॥ १२.३४२.३२ ॥
ଅତଏବ, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅବ୍ୟକ୍ତରୁ ତ୍ରିଗୁଣାତ୍ମକ ବ୍ୟକ୍ତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା। ଅବ୍ୟକ୍ତ ଓ ବ୍ୟକ୍ତ ଉଭୟ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିବା ସେହି ଅବ୍ୟୟ ପ୍ରକୃତି।
12.342.33
तां योनिमावयोर्विद्धि योसौ सदसदात्मकः ।
आवाभ्यां पूज्यते यो हि दैवे पित्र्ये च कल्प्यते ॥ १२.३४२.३३ ॥
ତାହାକୁ ଆମ ଦୁହିଁଙ୍କର ଯୋନି ବୋଲି ଜାଣ। ସେ ସତ୍-ଅସତ୍ ସ୍ୱରୂପ; ଆମେ ଦୁହେଁ ଯାହାର ପୂଜା କରୁ, ଦେବକାର୍ଯ୍ୟ ଓ ପିତୃକାର୍ଯ୍ୟରେ ଯାହା ବିହିତ, ସେହି।
12.342.34
नास्ति तस्मात्परोऽन्यो हि पिता देवोऽथवा द्विज ।
आत्मा हि नौ स विज्ञेयस्ततस्तं पूजयावहे ॥ १२.३४२.३४ ॥
ହେ ଦ୍ୱିଜ, ତାଙ୍କଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଉ କୌଣସି ପିତା ବା ଦେବତା ନାହାନ୍ତି। ସେ ଆମ ଦୁହିଁଙ୍କର ଆତ୍ମା ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ; ଅତଏବ ଆମେ ଦୁହେଁ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା।
12.342.35
तेनैषा प्रथिता ब्रह्मन्मर्यादा लोकमाविनी ।
दैवं पित्र्यं च कर्तव्यमिति तस्यानुशासनम् ॥ १२.३४२.३५ ॥
ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏହି ମର୍ଯ୍ୟାଦା ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯାହା ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାପ୍ତ। ଦେବକାର୍ଯ୍ୟ ଓ ପିତୃକାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ — ଏହା ତାଙ୍କର ଅନୁଶାସନ।
12.342.36
ब्रह्मा स्थाणुर्मनुर्दक्षो भृगुर्धर्मस्तथा यमः ।
मरीचिरङ्गिराश्चात्रिः पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः ॥ १२.३४२.३६ ॥
ବ୍ରହ୍ମା, ସ୍ଥାଣୁ, ମନୁ, ଦକ୍ଷ, ଭୃଗୁ, ଧର୍ମ ଓ ଯମ, ମରୀଚି, ଅଙ୍ଗିରା, ଅତ୍ରି, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ, ପୁଲହ ଏବଂ କ୍ରତୁ।
12.342.37
वसिष्ठः परमेष्ठी च विवस्वान्सोम एव च ।
कर्दमश्चापि यः प्रोक्तः क्रोधो विक्रीत एव च ॥ १२.३४२.३७ ॥
ବସିଷ୍ଠ, ପରମେଷ୍ଠୀ, ବିବସ୍ୱାନ, ସୋମ, କର୍ଦମ, ଏବଂ କ୍ରୋଧ ଓ ବିକ୍ରୀତ ନାମରେ ଯାହାଙ୍କ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି।
12.342.38
एकविंशतिरुत्पन्नास्ते प्रजापतयः स्मृताः ।
तस्य देवस्य मर्यादां पूजयन्तः सनातनीम् ॥ १२.३४२.३८ ॥
ଏକବିଂଶତି ପ୍ରଜାପତି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ସ୍ମୃତ; ସେମାନେ ସେହି ଦେବତାଙ୍କ ସନାତନ ମର୍ଯ୍ୟାଦାର ପୂଜା କରନ୍ତି।
12.342.39
दैवं पित्र्यं च सततं तस्य विज्ञाय तत्त्वतः ।
आत्मप्राप्तानि च ततो जानन्ति द्विजसत्तमाः ॥ १२.३४२.३९ ॥
ତାଙ୍କୁ ତତ୍ତ୍ୱତଃ ଜାଣି, ଦୈବ ଓ ପିତ୍ର୍ୟ କର୍ମ ସତତ କରି, ଆତ୍ମପ୍ରାପ୍ତ ବିଷୟ ମଧ୍ୟ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ଜାଣନ୍ତି।
12.342.40
स्वर्गस्था अपि ये केचित्तान्नमस्यन्ति देहिनः ।
ते तत्प्रसादाद्गच्छन्ति तेनादिष्टफलां गतिम् ॥ १२.३४२.४० ॥
ସ୍ୱର୍ଗରେ ଥିବା କେତେକଙ୍କୁ ଦେହଧାରୀମାନେ ନମସ୍କାର କରନ୍ତି; ତାଙ୍କ ପ୍ରସାଦରେ, ତାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଫଳଯୁକ୍ତ ଗତି ସେମାନେ ପାଆନ୍ତି।
12.342.41
ये हीनाः सप्तदशभिर्गुणैः कर्मभिरेव च ।
कलाः पञ्चदश त्यक्त्वा ते मुक्ता इति निश्चयः ॥ १२.३४२.४१ ॥
ଯେଉଁମାନେ ସତର ଗୁଣ ଓ କର୍ମରୁ ହୀନ, ପନ୍ଦର କଳା ତ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମୁକ୍ତ — ଏହାହିଁ ନିଶ୍ଚୟ।
12.342.42
मुक्तानां तु गतिर्ब्रह्मन्क्षेत्रज्ञ इति कल्पिता ।
स हि सर्वगतिश्चैव निर्गुणश्चैव कथ्यते ॥ १२.३४२.४२ ॥
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୁକ୍ତମାନଙ୍କର ଗତି 'କ୍ଷେତ୍ରଜ୍ଞ' ବୋଲି କଳ୍ପିତ; ସେ ହିଁ ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଓ ନିର୍ଗୁଣ ବୋଲି କଥିତ।
12.342.43
दृश्यते ज्ञानयोगेन आवां च प्रसृतौ ततः ।
एवं ज्ञात्वा तमात्मानं पूजयावः सनातनम् ॥ १२.३४२.४३ ॥
ଜ୍ଞାନଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ସେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହୁଅନ୍ତି; ଆମେ ଦୁହେଁ ସେଠାରୁ ପ୍ରକଟ ହେଲୁ। ଏହିପରି ସେ ସନାତନ ଆତ୍ମାଙ୍କୁ ଜାଣି ଆମେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା।
12.342.44
तं वेदाश्चाश्रमाश्चैव नानातनुसमाश्रितम् ।
भक्त्या संपूजयन्त्यद्य गतिं चैषां ददाति सः ॥ १२.३४२.४४ ॥
ଅନେକ ଶରୀରରେ ଆଶ୍ରିତ ସେହି ତାଙ୍କୁ ବେଦ ଓ ଆଶ୍ରମସମୂହ ଆଜି ଭକ୍ତିରେ ପୂଜା କରନ୍ତି; ସେ ହିଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଗତି ଦିଅନ୍ତି।
12.342.45
ये तु तद्भाविता लोके ह्येकान्तित्वं समास्थिताः ।
एतदभ्यधिकं तेषां यत्ते तं प्रविशन्त्युत ॥ १२.३४२.४५ ॥
କିନ୍ତୁ ଜଗତରେ ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କଠାରେ ଭାବିତ ହୋଇ ଏକାନ୍ତ ଭକ୍ତିରେ ସ୍ଥିତ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଅଧିକ: ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ତାଙ୍କଠାରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।
12.342.46
इति गुह्यसमुद्देशस्तव नारद कीर्तितः ।
भक्त्या प्रेम्णा च विप्रर्षे अस्मद्भक्त्या च ते श्रुतः ॥ १२.३४२.४६ ॥
ହେ ନାରଦ, ଏହିପରି ଗୁହ୍ୟ ବିଷୟର ବିବରଣୀ ତୁମକୁ କୁହାଯାଇଛି। ହେ ବିପ୍ରର୍ଷି, ଭକ୍ତି ଓ ପ୍ରେମ ଦ୍ୱାରା, ଏବଂ ଆମ ପ୍ରତି ତୁମର ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଏହା ଶୁଣିଛ।