ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 12.363

12.363.1

आसीत्किल नरश्रेष्ठ महापद्मे पुरोत्तमे ।
गङ्गाया दक्षिणे तीरे कश्चिद्विप्रः समाहितः ॥ १२.३६३.१ ॥

ನರಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಮಹಾಪದ್ಮ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಗರದಲ್ಲಿ, ಗಂಗೆಯ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿದ್ದನು; ಅವನು ಸಂಯಮಿಯೂ ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತನೂ ಆಗಿದ್ದನು.

सौम्यः सोमान्वये जातो जितात्मा गोत्रतो भृगुः ।
धर्मनित्यो जितक्रोधो नित्यतप्तो जितेन्द्रियः ॥ १२.३६३.२ ॥

ಅವನು ಸೌಮ್ಯನು, ಸೋಮವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವನು, ಆತ್ಮಜಯಿ; ಗೋತ್ರದಿಂದ ಭೃಗು; ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯನಿಷ್ಠನು, ಕ್ರೋಧವನ್ನು ಗೆದ್ದವನು, ಸದಾ ತಪಸ್ವಿ, ಇಂದ್ರಿಯಜಯಿ.

तपःस्वाध्यायनिरतः सत्यः सज्जनसंमतः ।
न्यायप्राप्तेन वित्तेन स्वेन शीलेन चान्वितः ॥ १२.३६३.३ ॥

ಅವನು ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ನಿರತನು, ಸತ್ಯವಂತನು, ಸಜ್ಜನರಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನು; ನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಪಡೆದ ಧನ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಶೀಲದಿಂದ ಕೂಡಿದವನು.

ज्ञाति संबन्धिविपुले पुत्रपौत्रप्रतिष्ठिते ।
कुले महति विख्याते विशिष्टां वृत्तिमास्थितः ॥ १२.३६३.४ ॥

ಅವನು ದೊಡ್ಡ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕುಲದಲ್ಲಿ, ಬಂಧುಬಾಂಧವರಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಮಕ್ಕಳು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳಿಂದ ನೆಲೆಗೊಂಡ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಜೀವನವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದನು.

स पुत्रान्बहुलाँल्लब्ध्वा विपुले कर्मणि स्थितः ।
कुलधर्माश्रितो राजन्धरर्मचर्यास्थितोऽभवत् ॥ १२.३६३.५ ॥

ರಾಜನೇ, ಅವನು ಅನೇಕ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪಡೆದು ದೊಡ್ಡ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡನು; ಕುಲಧರ್ಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಧರ್ಮಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾದನು.

ततः स धर्मं वेदोक्तं तथा शास्त्राक्तमेव च ।
शिष्टाचीर्णं च धर्मं च त्रिविधं चिन्त्य चेतसा ॥ १२.३६३.६ ॥

ಆಗ ಅವನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವೇದೋಕ್ತ ಧರ್ಮ, ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಟರಾಚರಿಸಿದ ಧರ್ಮ — ಈ ಮೂರು ವಿಧದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿದನು.

किंनु मे स्याच्छुभं कृत्वा किं कृतं किं परायणम् ।
इत्येवं चिन्तयन्नित्यं न च याति विनिश्चयम् ॥ १२.३६३.७ ॥

"ನನಗೆ ಯಾವುದು ಶುಭ? ಏನು ಮಾಡಿದರೆ ಶುಭ? ಯಾವುದು ಪರಮ ಆಶ್ರಯ?" ಎಂದು ನಿರಂತರ ಚಿಂತಿಸಿದರೂ ಅವನು ನಿಶ್ಚಯಕ್ಕೆ ಬರಲಿಲ್ಲ.

तस्यैवं चिन्त्यमानस्य धर्मं परममास्थितः ।
कदाचिदतिथिः प्राप्तो ब्राह्मणः सुसमाहितः ॥ १२.३६३.८ ॥

ಹೀಗೆ ಚಿಂತಿಸುತ್ತ, ಪರಮ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದ ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಒಮ್ಮೆ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಮಾಹಿತನಾದ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಬಂದನು.

स तस्मै सत्क्रियां चक्रे क्रियायुक्तेन हेतुना ।
विश्रान्तं सुसमासीनमिदं वचनमब्रवीत् ॥ १२.३६३.९ ॥

ಅವನು ಅವನಿಗೆ ವಿಧಿಯಂತೆ ಯೋಗ್ಯ ಸತ್ಕಾರ ಮಾಡಿದನು. ವಿಶ್ರಾಂತನಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಅವನಿಗೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.