महाभारत · अध्याय 12.39
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.39.1
ततः कुन्तीसुतो राजा गतमन्युर्गतज्वरः ।
काञ्चने प्राड्भुखो हृष्टो न्यषीदत्परमासने ॥ १२.३९.१ ॥
तेव्हा कुंतीपुत्र राजा, क्रोध आणि दाह दूर होऊन, आनंदाने पूर्वाभिमुख होऊन सोनेरी श्रेष्ठ आसनावर बसला.
12.39.2
तमेवाभिमुखौ पीठे प्रदीप्ते काञ्चने शुभे ।
सात्यकिर्वासुदेवश्च निषीदतुररिंदमौ ॥ १२.३९.२ ॥
त्यांच्यासमोर, तेजस्वी सुंदर सोनेरी आसनांवर सात्यकी आणि वासुदेव, शत्रूंचे दमन करणारे दोघे बसले.
12.39.3
मध्ये कृत्वा तु राजानं भीमसेनार्जुनावुभौ ।
निषीदतुर्महात्मानौ श्लक्ष्णयोर्मणिपीठयोः ॥ १२.३९.३ ॥
राजाला मध्ये ठेवून भीमसेन आणि अर्जुन, ते दोघे महात्मे, गुळगुळीत मणिपीठांवर बसले.
12.39.4
दान्ते शय्यासने शुभ्रे जाम्बूनदविभूषिते ।
पृथाऽपि सहदेवेन सहास्ते नकुलेन च ॥ १२.३९.४ ॥
हस्तिदंती, शुभ्र, जांबूनद सोन्याने सजवलेल्या शय्यासनांवर पृथाही सहदेव आणि नकुलासोबत बसली होती.
12.39.5
सुधर्मा विदुरो धौम्यो धृतराष्ट्रश्च कौरवः ।
निषेदुर्ज्वलनाकारेष्वासनेषु पृथक्पृथक् ॥ १२.३९.५ ॥
सुधर्मा, विदुर, धौम्य आणि कौरव धृतराष्ट्र अग्नीसारख्या तेजस्वी आसनांवर वेगवेगळे बसले.
12.39.6
युयुत्सुः सञ्जयश्चैव गान्धारी च यशस्विनी ।
धृतराष्ट्रो यतो राजा ततः सर्वे समाविशन् ॥ १२.३९.६ ॥
युयुत्सु, संजय आणि यशस्विनी गांधारीही, राजा धृतराष्ट्र जिथे बसला होता तिथेच सर्वजण बसले.
12.39.7
तत्रोपविष्टो धर्मात्मा श्वेताः सुमनसोऽस्पृशत् ।
स्वस्तिकानक्षतान्भूमिं सुवर्णं रजतं मणीन् ॥ १२.३९.७ ॥
तेथे बसलेल्या धर्मात्म्याने पांढरी फुले, स्वस्तिक चिन्हे, अक्षता, भूमी, सोने, चांदी आणि रत्ने यांना स्पर्श केला.
12.39.8
ततः प्रकृतयः सर्वाः पुरस्कृत्य पुरोहितम् ।
ददृशुर्धर्मराजानमादाय बहुमङ्गलम् ॥ १२.३९.८ ॥
नंतर सर्व प्रजाजनांनी पुरोहिताला पुढे करून अनेक मंगल वस्तू घेऊन आलेल्या धर्मराजाला पाहिले.
12.39.9
पृथिवीं च सुवर्णं च रत्नानि विविधानि च ।
आभिषेचनिकं भाण्डं सर्वसंभारसंभृतम् ॥ १२.३९.९ ॥
पृथ्वी, सोने, विविध रत्ने आणि अभिषेकासाठी लागणाऱ्या सर्व साहित्याने भरलेली पात्रे.
12.39.10
काञ्चनौदुम्बरास्तत्र राजताः पृथिवीमयाः ।
पूर्णकुम्भाः सुमनसो लाजा बर्हीषि गोरसाः ॥ १२.३९.१० ॥
तेथे सोन्याचे, उंबराच्या लाकडाचे, चांदीचे आणि मातीचे भरलेले कलश होते; फुले, लाह्या, दर्भ आणि दुग्धजन्य पदार्थ.
12.39.11
शमीपिप्पलपालाशसमिधो मधुसर्पिषी ।
स्रुव औदुम्बरः शङ्खस्तथा हेमविभूषितः ॥ १२.३९.११ ॥
शमी, पिंपळ व पळसाच्या समिधा, मध व तूप, उंबराची स्रुवा आणि सोन्याने अलंकृत शंख.
12.39.12
दाशार्हेणाभ्यनुज्ञातस्तत्र धौम्यः पुरोहितः ।
प्रागुदक्प्रवणे वेदीं लक्षणेनोपलिख्य च ॥ १२.३९.१२ ॥
दाशार्हाच्या (कृष्णाच्या) अनुज्ञेने तेथे पुरोहित धौम्याने पूर्व-उत्तर दिशेला उतरती वेदी खुणेने रेखाटली.
12.39.13
व्याघ्रचर्मोत्तरे शुक्ले सर्वतोभद्र आसने ।
दृढपादप्रतिष्ठाने हुताशनसमत्विपि ॥ १२.३९.१३ ॥
वाघाच्या कातड्याने आच्छादलेल्या पांढऱ्या सर्वतोभद्र आसनावर, दृढ पायांवर स्थिर, अग्नीसारख्या तेजस्वी त्या आसनावर.
12.39.14
उपवेश्य महात्मानं कृष्णां च द्रुपदात्मजाम् ।
जुहाव पावकं धीमान्विधिमन्त्रपुरस्कृतम् ॥ १२.३९.१४ ॥
महात्मा युधिष्ठिर आणि द्रुपदकन्या कृष्णा यांना बसवून, विधी व मंत्रांसह बुद्धिमान धौम्याने अग्नीत आहुती दिली.
12.39.15
तत उत्थाय दाशार्हः शङ्खमादाय पूरितम् ।
अभ्यषिञ्चत्पतिं पृथ्व्याः कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम्।
धृतराष्ट्रश्च राजर्षिः सर्वाः प्रकृतयस्तथा ॥ १२.३९.१५ ॥
नंतर दाशार्ह (कृष्ण) उठला, पाण्याने भरलेला शंख घेऊन, कुंतीपुत्र युधिष्ठिराचा पृथ्वीचा पती म्हणून अभिषेक केला. राजर्षी धृतराष्ट्र आणि सर्व प्रजाजनांनीही तसेच केले.
12.39.16
अनुज्ञातोऽथ कृष्णेन भ्रातृभिः सह पाण्डवः ।
पाञ्चजन्याभिषिक्तश्च राजाऽमृतमुखोऽभवत् ॥ १२.३९.१६ ॥
नंतर कृष्णाच्या अनुमतीने, बंधूंसह पांडव पांचजन्य शंखाने अभिषिक्त होऊन, अमृतमुख राजा झाला.
12.39.17
ततोऽनुवादयामासुः पणवानकदुन्दुभीन् ॥ १२.३९.१७ ॥
नंतर त्यांनी पणव, आनक आणि दुंदुभी वाजवायला लावली.
12.39.18
धर्मराजोऽपि तत्सर्वं प्रतिजग्राह धर्मतः ।
पूजयामास तांश्चापि विधिवद्भूरिदक्षिणः ॥ १२.३९.१८ ॥
धर्मराजानेही ते सर्व धर्माने स्वीकारले आणि विधीप्रमाणे, भरपूर दक्षिणा देऊन त्या सर्वांचा सन्मान केला.
12.39.19
ततो निष्कसहस्रेण ब्राह्मणान्स्वस्त्यवाचयन् ।
वेदाध्ययनसंपन्नान्धृतिशीलसमन्वितान् ॥ १२.३९.१९ ॥
मग हजार निष्कांनी वेदाध्ययनात निपुण, धृती व शीलसंपन्न ब्राह्मणांकडून स्वस्तिवाचन करवले.
12.39.20
ते प्रीता ब्राह्मणा राजन्स्वस्त्यूचुर्जयमेव च ।
हंसा इव च नर्दन्तः प्रशशंसुर्युधिष्ठिरम् ॥ १२.३९.२० ॥
हे राजा, प्रसन्न झालेले ते ब्राह्मण स्वस्ती व जय म्हणत, हंसांसारखे गर्जत युधिष्ठिराची स्तुती करू लागले.
12.39.21
युधिष्ठिर महाबाहो दिष्ट्या जयसि पाण्डव ।
दिष्ट्या स्वधर्मं प्राप्तोऽसि विक्रमेण महाद्युते ॥ १२.३९.२१ ॥
हे महाबाहो युधिष्ठिरा, हे पांडवा, सुदैवाने तू जिंकलास; सुदैवाने, हे महातेजस्वी, पराक्रमाने तू आपला स्वधर्म प्राप्त केलास.
12.39.22
दिष्ट्या गाण्डीवधन्वा च भीमसेनश्च पाण्डवः ।
त्वं चापि कुशली राजन्माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ॥ १२.३९.२२ ॥
सुदैवाने गांडीवधारी अर्जुन आणि पांडव भीमसेन; हे राजा, तू देखील कुशल आहेस, आणि माद्रीचे दोन पांडवपुत्रही.
12.39.23
मुक्ता वीरक्षयात्तस्मात्संग्रामाद्विजितद्विषः ।
क्षिप्रमुत्तरकार्याणि कुरु सर्वाणि भारत ॥ १२.३९.२३ ॥
वीरांच्या क्षयातून त्या संग्रामातून मुक्त होऊन, शत्रूंना जिंकले आहेस; हे भारता, लवकर सर्व उत्तरकार्ये कर.
12.39.24
ततः प्रीत्याऽर्चितः सद्भिर्धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
प्रतिपेदे महद्राज्यं सुहृद्भिः सह भारत ॥ १२.३९.२४ ॥
मग सज्जनांनी प्रेमाने सन्मानित केलेल्या धर्मराज युधिष्ठिराने, हे भारता, मित्रांसह विशाल राज्य प्राप्त केले.