Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.50

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

12.50.1

श्रुत्वा तु वचनं भीष्मो वासुदेवस्य धीमतः ।
किंचिदुन्नाम्य वदनं प्राञ्जलिर्वाक्यमब्रवीत् ॥ १२.५०.१ ॥

ବୁଦ୍ଧିମାନ ବାସୁଦେବଙ୍କ ବଚନ ଶୁଣି ଭୀଷ୍ମ ମୁଖକୁ ଟିକିଏ ଉପରକୁ ଉଠାଇ, ହାତ ଯୋଡ଼ି ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

12.50.2

नमस्ते भगवन्कृष्ण लोकानां प्रभवाप्यय ।
त्वं हि कर्ता हृषीकेश संहर्ता चापराजितः ॥ १२.५०.२ ॥

ହେ ଭଗବାନ କୃଷ୍ଣ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଲୋକମାନଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ ଲୟ ତୁମେ ହିଁ। ହେ ହୃଷୀକେଶ, ତୁମେ ହିଁ କର୍ତ୍ତା ଓ ସଂହର୍ତ୍ତା, ଅପରାଜିତ।

12.50.3

विश्वकर्मन्नमस्तेऽस्तु विश्वात्मन्विश्वसंभव ।
अपवर्गस्थ भूतानां पञ्चानां परतः स्थित ॥ १२.५०.३ ॥

ହେ ବିଶ୍ୱକର୍ମା, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ହେ ବିଶ୍ୱାତ୍ମା, ହେ ବିଶ୍ୱର ଉତ୍ପତ୍ତି, ତୁମେ ମୋକ୍ଷରେ ସ୍ଥିତ; ପଞ୍ଚଭୂତଙ୍କ ପରେ ସ୍ଥିତ।

12.50.4

नमस्ते त्रिषु लोकेषु नमस्ते परतस्त्रिषु ।
योगेश्वर नमस्तेऽस्तु त्वं हि सर्वपरायणः ॥ १२.५०.४ ॥

ତିନି ଲୋକରେ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ତିନିଙ୍କ ପରପାରେ ଥିବା ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ହେ ଯୋଗେଶ୍ୱର, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର; ତୁମେ ହିଁ ସମସ୍ତଙ୍କ ପରମ ଆଶ୍ରୟ।

12.50.5

मत्संश्रितं यदात्थ त्वं वचः पुरुषसत्तम ।
तेन पश्यामि ते दिव्यान्भावांस्त्रिषु च वर्त्मसु ॥ १२.५०.५ ॥

ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ମୋ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଯେଉଁ ବଚନ ତୁମେ କହିଲ, ତାହାରି ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମର ଦିବ୍ୟ ଭାବଗୁଡ଼ିକୁ ତିନି ପଥରେ ଦେଖୁଛି।

12.50.6

तच्च पश्यामि तत्वेन यत्ते रूपं सनातनम् ।
सप्त मार्गा निरुद्धास्ते वायोरमिततेजसः ॥ १२.५०.६ ॥

ସେହି ସନାତନ ରୂପକୁ ମୁଁ ତତ୍ତ୍ୱତଃ ଦେଖୁଛି; ଯେଉଁଥିରେ ଅମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ବାୟୁର ସପ୍ତ ପଥ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ରୁଦ୍ଧ ହୋଇଛି।

12.50.7

दिवं ते शिरसा व्याप्तं पभ्द्यां देवी वसुंधरा ।
दिशो भुजा रविश्चक्षुर्वीर्ये शुक्रः प्रतिष्ठितः ॥ १२.५०.७ ॥

ତୁମ ମସ୍ତକରେ ସ୍ୱର୍ଗ ବ୍ୟାପ୍ତ, ପାଦରେ ଦେବୀ ବସୁନ୍ଧରା ବ୍ୟାପ୍ତ। ଦିଗସବୁ ତୁମ ବାହୁ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ତୁମ ଚକ୍ଷୁ, ଶୁକ୍ର ତୁମ ବୀର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ।

12.50.8

अतसीपुष्पसंकाशं पीतवाससमच्युतम् ।
वपुर्ह्यनुमिमीमस्ते मेघस्येव सविद्युतः ॥ १२.५०.८ ॥

ଅଳସୀ ଫୁଲ ପରି, ପୀତବସ୍ତ୍ର ପରିହିତ, ଅଚ୍ୟୁତ ତୁମ ରୂପ — ବିଜୁଳି ସହିତ ମେଘ ପରି ଆମେ ଦେଖୁ।

12.50.9

त्वां प्रपन्नाय भक्ताय गतिमिष्टां जिगीषवे ।
यच्छ्रेयः पुण्डरीकाक्ष तद्ध्यायस्व सुरोत्तम ॥ १२.५०.९ ॥

ତୁମକୁ ଶରଣ ଆସିଥିବା ଭକ୍ତ ଓ ଜୟାକାଂକ୍ଷୀ ପାଇଁ ତୁମେ ହିଁ ଇଷ୍ଟ ଗତି। ହେ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ, ହେ ସୁରୋତ୍ତମ, ଯାହା ଶ୍ରେୟସ୍କର ତାହାରି ଧ୍ୟାନ କର।

12.50.10

यतः खलु परा भक्तिर्मयि ते पुरुषर्षभ ।
ततो मया वपुर्दिव्यं तव राजन्प्रदर्शितम् ॥ १२.५०.१० ॥

ମୋ ପ୍ରତି ତୁମର ପରମ ଭକ୍ତି ଅଛି, ତେଣୁ ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ହେ ରାଜନ୍, ମୁଁ ତୁମକୁ ମୋର ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଦେଖାଇଲି।

12.50.11

न ह्यभक्ताय राजेन्द्र भक्तायानृजवे न च ।
दर्शयाम्यहमात्मानं न चादान्ताय भारत ॥ १२.५०.११ ॥

ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଅଭକ୍ତ ଓ ଅସରଳ ଭକ୍ତକୁ ମୁଁ ନିଜକୁ ଦେଖାଏ ନାହିଁ; ହେ ଭାରତ, ଅଦାନ୍ତକୁ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।

12.50.12

भवांस्तु मम भक्तश्च नित्यं चार्जवमास्थितः ।
दमे तपसि सत्ये च दाने च निरतः शुचिः ॥ १२.५०.१२ ॥

କିନ୍ତୁ ତୁମେ ମୋର ଭକ୍ତ, ସଦା ସରଳତାରେ ସ୍ଥିତ; ଦମ, ତପ, ସତ୍ୟ ଓ ଦାନରେ ନିରତ, ଶୁଚି।

12.50.13

अर्हस्त्वं भीष्म मां द्रष्टुं तपसा स्वेन पार्थिव ।
तव ह्युपस्थिता लोका येभ्यो नावर्तते पुनः ॥ १२.५०.१३ ॥

ହେ ପାର୍ଥିବ ଭୀଷ୍ମ, ତୁମ ନିଜ ତପସ୍ୟାରେ ତୁମେ ମୋତେ ଦେଖିବାର ଯୋଗ୍ୟ। ତୁମ ପାଇଁ ସେହି ଲୋକସବୁ ଉପସ୍ଥିତ, ଯେଉଁଠାରୁ କେହି ଫେରନ୍ତି ନାହିଁ।

12.50.14

पञ्चाशतं षट् च कुरुप्रवीर ।
शेषं दिनानां तव जीवितस्य।
ततः शुभैः कर्मफलोदयैस्त्वं ।
समेष्यसे भीष्म विमुच्य देहम् ॥ १२.५०.१४ ॥

ହେ କୁରୁବୀର, ତୁମ ଜୀବନର ଅବଶିଷ୍ଟ ଦିନ ପଞ୍ଚାଶ ଓ ଛଅ। ତାପରେ, ହେ ଭୀଷ୍ମ, ଶୁଭ କର୍ମଫଳର ଉଦୟରେ ଦେହ ଛାଡ଼ି ତୁମେ (ସେହି ଲୋକସବୁକୁ) ପାଇବ।

12.50.15

एते हि देवा वसवो विमाना ।
न्यास्थाय सर्वे ज्वलिताग्निकल्पाः।
अन्तर्हितास्त्वां प्रतिपालयन्ति ।
काष्ठां प्रपद्यन्तमुदक्पतङ्गाम् ॥ १२.५०.१५ ॥

ଏହି ଦେବତା ଓ ବସୁମାନେ ବିମାନରେ ଆରୂଢ଼ ହୋଇ, ଜ୍ଵଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି ପରି, ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇ ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଯାଉଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟପଥରେ ଯାଉଥିବା ତୁମକୁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି।

12.50.16

व्यावृत्तमात्रे भगवत्युदीचीं ।
सूर्ये जगत्कालवशं प्रपन्ने।
गन्तासि लोकान्पुरुषप्रवीर ।
नावर्तते यानुपलभ्य विद्वान् ॥ १२.५०.१६ ॥

ହେ ପୁରୁଷପ୍ରବୀର, ଭଗବାନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଫେରି, ଜଗତ କାଳ ବଶରେ ଯିବା ବେଳେ, ତୁମେ ସେହି ଲୋକସବୁକୁ ଯିବ; ଯେଉଁଥିରେ ପହଞ୍ଚି ବିଦ୍ୱାନ ଫେରନ୍ତି ନାହିଁ।

12.50.17

अमुं च लोकं त्वयि भीष्म याते ।
ज्ञानानि सर्वाणि पराभविष्यन्।
अतस्तु सर्वे तव सन्निकर्षं ।
समागता धर्मविवेचनाय ॥ १२.५०.१७ ॥

ହେ ଭୀଷ୍ମ, ତୁମେ ସେହି ଲୋକକୁ ଗଲେ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନ ନଷ୍ଟ ହେବ। ତେଣୁ ଧର୍ମ ବିବେଚନା ପାଇଁ ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ତୁମ ନିକଟରେ ସମବେତ ହୋଇଛନ୍ତି।

12.50.18

तज्ज्ञातिशोकोपहतश्रुताय ।
सत्याभिसन्धाय युधिष्ठिराय।
प्रब्रूषि धर्मार्थसमाधियुक्तं ।
सत्यं वचोऽस्यापनुदेच्छुचं यत् ॥ १२.५०.१८ ॥

ତେଣୁ ସ୍ୱଜନଙ୍କ ଶୋକରେ ଆହତ ଶ୍ରବଣ ଏବଂ ସତ୍ୟସଙ୍କଳ୍ପ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥର ସମାଧାନଯୁକ୍ତ ସତ୍ୟ ବାକ୍ୟ କୁହନ୍ତୁ; ତାହା ତାଙ୍କ ଶୋକ ଦୂର କରୁ।