മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.50
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.50.1
श्रुत्वा तु वचनं भीष्मो वासुदेवस्य धीमतः ।
किंचिदुन्नाम्य वदनं प्राञ्जलिर्वाक्यमब्रवीत् ॥ १२.५०.१ ॥
ബുദ്ധിമാനായ വാസുദേവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ഭീഷ്മർ മുഖം അല്പം ഉയർത്തി, കൈകൂപ്പി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
12.50.2
नमस्ते भगवन्कृष्ण लोकानां प्रभवाप्यय ।
त्वं हि कर्ता हृषीकेश संहर्ता चापराजितः ॥ १२.५०.२ ॥
ഭഗവാനായ കൃഷ്ണാ, നമസ്കാരം. ലോകങ്ങളുടെ ഉത്പത്തിയും ലയവും നീ തന്നെ. ഹൃഷീകേശാ, നീയാണ് കർത്താവും സംഹർത്താവും, അപരാജിതനും.
12.50.3
विश्वकर्मन्नमस्तेऽस्तु विश्वात्मन्विश्वसंभव ।
अपवर्गस्थ भूतानां पञ्चानां परतः स्थित ॥ १२.५०.३ ॥
വിശ്വകർമ്മാവേ, നമസ്കാരം. വിശ്വാത്മാവേ, വിശ്വോത്പത്തിയേ, നീ മോക്ഷത്തിൽ സ്ഥിതനാണ്; പഞ്ചഭൂതങ്ങൾക്കപ്പുറം നിൽക്കുന്നവൻ.
12.50.4
नमस्ते त्रिषु लोकेषु नमस्ते परतस्त्रिषु ।
योगेश्वर नमस्तेऽस्तु त्वं हि सर्वपरायणः ॥ १२.५०.४ ॥
മൂന്നു ലോകങ്ങളിലുള്ള നിനക്കു നമസ്കാരം. മൂന്നിനും അപ്പുറമുള്ള നിനക്കു നമസ്കാരം. യോഗേശ്വരാ, നമസ്കാരം; നീയാണ് എല്ലാവർക്കും പരമ ആശ്രയം.
12.50.5
मत्संश्रितं यदात्थ त्वं वचः पुरुषसत्तम ।
तेन पश्यामि ते दिव्यान्भावांस्त्रिषु च वर्त्मसु ॥ १२.५०.५ ॥
പുരുഷോത്തമാ, എന്നെ ആശ്രയിച്ച് നീ പറഞ്ഞ വാക്കിനാൽ, നിന്റെ ദിവ്യഭാവങ്ങളെ മൂന്നു മാർഗ്ഗങ്ങളിലും ഞാൻ കാണുന്നു.
12.50.6
तच्च पश्यामि तत्वेन यत्ते रूपं सनातनम् ।
सप्त मार्गा निरुद्धास्ते वायोरमिततेजसः ॥ १२.५०.६ ॥
ആ സനാതന രൂപത്തെ ഞാൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ കാണുന്നു; അതിൽ അമിതതേജസ്സുള്ള വായുവിന്റെ ഏഴു മാർഗ്ഗങ്ങൾ നിന്നാൽ തടയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
12.50.7
दिवं ते शिरसा व्याप्तं पभ्द्यां देवी वसुंधरा ।
दिशो भुजा रविश्चक्षुर्वीर्ये शुक्रः प्रतिष्ठितः ॥ १२.५०.७ ॥
നിന്റെ ശിരസ്സിനാൽ സ്വർഗ്ഗം വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു; പാദങ്ങളാൽ ദേവി വസുന്ധര വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ദിശകൾ നിന്റെ ഭുജങ്ങൾ, സൂര്യൻ നിന്റെ കണ്ണ്, ശുക്രൻ നിന്റെ വീര്യത്തിൽ സ്ഥിതനാണ്.
12.50.8
अतसीपुष्पसंकाशं पीतवाससमच्युतम् ।
वपुर्ह्यनुमिमीमस्ते मेघस्येव सविद्युतः ॥ १२.५०.८ ॥
ചണപ്പൂവിന് സമാനമായ, മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിച്ച, അച്യുതനായ നിന്റെ രൂപത്തെ മിന്നലോടുകൂടിയ മേഘംപോലെ ഞങ്ങൾ കാണുന്നു.
12.50.9
त्वां प्रपन्नाय भक्ताय गतिमिष्टां जिगीषवे ।
यच्छ्रेयः पुण्डरीकाक्ष तद्ध्यायस्व सुरोत्तम ॥ १२.५०.९ ॥
നിന്നെ ശരണം പ്രാപിച്ച ഭക്തനും ജയം കാംക്ഷിക്കുന്നവനും നീയാണ് ആഗ്രഹിക്കപ്പെട്ട ഗതി. പുണ്ഡരീകാക്ഷ, സുരോത്തമ, ശ്രേയസ്സായതിനെ ധ്യാനിക്കുക.
12.50.10
यतः खलु परा भक्तिर्मयि ते पुरुषर्षभ ।
ततो मया वपुर्दिव्यं तव राजन्प्रदर्शितम् ॥ १२.५०.१० ॥
നിനക്ക് എന്നിൽ പരമമായ ഭക്തി ഉള്ളതിനാൽ, പുരുഷശ്രേഷ്ഠാ, അതിനാൽ രാജാവേ, ഞാൻ നിനക്ക് എന്റെ ദിവ്യരൂപം കാണിച്ചു.
12.50.11
न ह्यभक्ताय राजेन्द्र भक्तायानृजवे न च ।
दर्शयाम्यहमात्मानं न चादान्ताय भारत ॥ १२.५०.११ ॥
രാജേന്ദ്രാ, ഭക്തിയില്ലാത്തവനും നേരില്ലാത്ത ഭക്തനും ഞാൻ എന്നെ കാണിക്കുന്നില്ല; ഭാരതാ, അടക്കമില്ലാത്തവനും ഞാൻ എന്നെ കാണിക്കുന്നില്ല.
12.50.12
भवांस्तु मम भक्तश्च नित्यं चार्जवमास्थितः ।
दमे तपसि सत्ये च दाने च निरतः शुचिः ॥ १२.५०.१२ ॥
എന്നാൽ നീ എന്റെ ഭക്തനാണ്; എപ്പോഴും നേരിൽ നിലകൊള്ളുന്നവൻ; ദമം, തപസ്സ്, സത്യം, ദാനം എന്നിവയിൽ നിരതനായ ശുചിയാണ് നീ.
12.50.13
अर्हस्त्वं भीष्म मां द्रष्टुं तपसा स्वेन पार्थिव ।
तव ह्युपस्थिता लोका येभ्यो नावर्तते पुनः ॥ १२.५०.१३ ॥
പാർത്ഥിവനായ ഭീഷ്മാ, നിന്റെ സ്വന്തം തപസ്സിനാൽ നീ എന്നെ കാണാൻ യോഗ്യനാണ്. നിനക്കായി ആ ലോകങ്ങൾ തയ്യാറായിരിക്കുന്നു; അവയിൽ നിന്ന് ആരും തിരിച്ചുവരുന്നില്ല.
12.50.14
पञ्चाशतं षट् च कुरुप्रवीर ।
शेषं दिनानां तव जीवितस्य।
ततः शुभैः कर्मफलोदयैस्त्वं ।
समेष्यसे भीष्म विमुच्य देहम् ॥ १२.५०.१४ ॥
കുരുവീരാ, നിന്റെ ജീവിതത്തിലെ ശേഷിച്ച ദിവസങ്ങൾ അമ്പത്തിയാറാണ്. പിന്നീട്, ഭീഷ്മാ, ശുഭകർമഫലങ്ങളുടെ ഉദയത്താൽ ദേഹം ത്യജിച്ച് നീ എത്തിച്ചേരും.
12.50.15
एते हि देवा वसवो विमाना ।
न्यास्थाय सर्वे ज्वलिताग्निकल्पाः।
अन्तर्हितास्त्वां प्रतिपालयन्ति ।
काष्ठां प्रपद्यन्तमुदक्पतङ्गाम् ॥ १२.५०.१५ ॥
ഈ ദേവന്മാരും വസുക്കളും വിമാനങ്ങളിൽ കയറി, ജ്വലിക്കുന്ന അഗ്നിപോലെ, മറഞ്ഞിരുന്ന് വടക്കോട്ടു സഞ്ചരിക്കുന്ന സൂര്യമാർഗത്തിൽ പോകുന്ന നിന്നെ കാത്തിരിക്കുന്നു.
12.50.16
व्यावृत्तमात्रे भगवत्युदीचीं ।
सूर्ये जगत्कालवशं प्रपन्ने।
गन्तासि लोकान्पुरुषप्रवीर ।
नावर्तते यानुपलभ्य विद्वान् ॥ १२.५०.१६ ॥
പുരുഷപ്രവീരാ, ഭഗവാനായ സൂര്യൻ വടക്കോട്ട് തിരിയുകയും ലോകം കാലവശമാകുകയും ചെയ്തപ്പോൾ നീ ആ ലോകങ്ങളിൽ പോകും; അവയിൽ എത്തിയ വിദ്വാൻ തിരിച്ചുവരുന്നില്ല.
12.50.17
अमुं च लोकं त्वयि भीष्म याते ।
ज्ञानानि सर्वाणि पराभविष्यन्।
अतस्तु सर्वे तव सन्निकर्षं ।
समागता धर्मविवेचनाय ॥ १२.५०.१७ ॥
ഭീഷ്മാ, നീ ആ ലോകത്തേക്ക് പോകുമ്പോൾ എല്ലാ ജ്ഞാനങ്ങളും നശിക്കും. അതിനാൽ ധർമ്മവിവേചനത്തിനായി ഇവരെല്ലാവരും നിന്റെ സമീപം ഒത്തുചേർന്നിരിക്കുന്നു.
12.50.18
तज्ज्ञातिशोकोपहतश्रुताय ।
सत्याभिसन्धाय युधिष्ठिराय।
प्रब्रूषि धर्मार्थसमाधियुक्तं ।
सत्यं वचोऽस्यापनुदेच्छुचं यत् ॥ १२.५०.१८ ॥
അതിനാൽ ബന്ധുക്കളുടെ ദുഃഖത്താൽ ശ്രവണം ആഹതമായവനും സത്യസങ്കൽപ്പനുമായ യുധിഷ്ഠിരനോട് ധർമ്മാർത്ഥസമാധാനത്തോടുകൂടിയ സത്യവചനം പറയൂ; അത് അവന്റെ ദുഃഖത്തെ നീക്കട്ടെ.