Mahābhārata · Adhyāya 12.51
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.51.1
ततः कृष्णस्य तद्वाक्यं धर्मार्थसहितं हितम् ।
श्रुत्वा शान्तनवः कृष्णं प्रत्युवाच कृताञ्जलिः ॥ १२.५१.१ ॥
Entonces Bhīṣma, hijo de Śantanu, tras oír las palabras de Kṛṣṇa, llenas de dharma y de artha y beneficiosas, con las manos juntas respondió a Kṛṣṇa.
12.51.2
लोकनाथ महाबाहो शिव नारायणाच्युत ।
तव वाक्यमुपश्रुत्य हर्षेणास्मि परिप्लुतः ॥ १२.५१.२ ॥
¡Oh señor de los mundos, de brazos poderosos, Śiva, Nārāyaṇa, Acyuta! Al oír tus palabras, estoy colmado de alegría.
12.51.3
किंचाहमभिधास्यामि वाक्पते तव सन्निधौ ।
यदा वाचोगतं सर्वं तव वाचि समाहितम् ॥ १२.५१.३ ॥
Y lo que yo diga en tu presencia, oh señor de la palabra, todo lo que ha llegado a la palabra está reunido en tu palabra.
12.51.4
यच्च किंचित्कृतं लोके कर्तव्यं क्रियते च यत् ।
त्वत्तस्तन्निः सृतं देव लोके बुद्धिमतो हिते ॥ १२.५१.४ ॥
Oh dios, todo lo que se ha hecho en el mundo, lo que debe hacerse y lo que se está haciendo, todo ha surgido de ti, para el bien de los sabios en este mundo.
12.51.5
कथयेद्देवलोकं यो देवराजसमीपतः ।
धर्मकामार्थमोक्षाणां सोऽर्थं ब्रूयात्तवाग्रतः ॥ १२.५१.५ ॥
Quien describa el mundo divino junto al rey de los dioses, que te exponga ante ti el sentido de dharma, deseo, riqueza y liberación.
12.51.6
शराभितापाद्व्यथितं मनो मे मधुसूदन ।
गात्राणि चावसीदन्ति न च बुद्धिः प्रसीदति ॥ १२.५१.६ ॥
¡Oh Madhusūdana! Mi mente está afligida por el tormento de las flechas; mis miembros se hunden y mi intelecto no se aclara.
12.51.7
न च मे प्रतिभा काचिदस्ति किंचित्प्रभाषितुम् ।
पीड्यमानस्य गोविन्द विपानलसमैः शरैः ॥ १२.५१.७ ॥
Ni tengo fuerza alguna para hablar, oh Govinda, yo que estoy atormentado por flechas semejantes al fuego venenoso.
12.51.8
बलं मे प्रजहातीव प्राणाः सत्वरयन्ति च ।
मर्माणि परितप्यन्ति भ्रान्तचित्तस्तथा ह्यहम् ॥ १२.५१.८ ॥
Mi fuerza parece abandonarme; mis alientos vitales se apresuran; mis puntos vitales arden, y mi mente está confundida.
12.51.9
दौर्बल्यात्सज्जते वाङ्भे स कथं वक्तुमुत्सहे ।
साधु मे त्वं प्रसीदस्व दाशार्हकुलवर्धन ॥ १२.५१.९ ॥
Mi voz se atasca por la debilidad; ¿cómo podría atreverme a hablar? Oh acrecentador del linaje de los Dāśārha, sé benévolo conmigo.
12.51.10
तत्क्षमस्व महाबाहो न ब्रूयां किंचिदच्युत ।
त्वत्सन्निधौ च सीदेद्धि वाचस्पतिरपि ब्रुवन् ॥ १२.५१.१० ॥
Por eso, oh de brazos poderosos, perdóname; oh Acyuta, no diré nada, pues en tu presencia incluso el señor de la palabra vacilaría al hablar.
12.51.11
न दिशः संप्रजानामि नाकाशं न च मेदिनीम् ।
केवलं तव वीर्येण तिष्ठामि मधुसूदन ॥ १२.५१.११ ॥
No percibo las direcciones, ni el cielo, ni la tierra; oh Madhusūdana, sólo me sostengo por tu poder.
12.51.12
स्वयमेव भवांस्तस्माद्धर्मराजस्य यद्धितम् ।
तद्ब्रवीत्वाशु सर्वेषामागमानां त्वमागमः ॥ १२.५१.१२ ॥
Por tanto, que tú mismo declares pronto lo que es beneficioso para el rey Dharma, pues tú eres la autoridad de todas las escrituras.
12.51.13
कथं त्वयि स्थिते कृष्णे शाश्वते लोककर्तरि ।
प्रब्रूयान्मद्विधः कश्चिद्गुरौ शिष्य इव स्थिते ॥ १२.५१.१३ ॥
Kṛṣṇa, mientras tú, el eterno creador de los mundos, estás aquí, ¿cómo podría alguien como yo hablar, como un discípulo ante su maestro?
12.51.14
उपपन्नमिदं वाक्यं कौरवाणां धुरन्धरे ।
महावीर्ये महासत्वे स्थिरे सर्वार्थदर्शिनि ॥ १२.५१.१४ ॥
Tus palabras son apropiadas, oh principal de los Kurus, de gran valor y gran fortaleza, firme, que ves todos los fines.
12.51.15
यच्च मामात्थ गाङ्गेय बाणघातरुजं प्रति ।
गृहाणात्र वरं भीष्म मत्प्रसादकृतं प्रभो ॥ १२.५१.१५ ॥
Hijo de Gaṅgā, por lo que me dijiste sobre el dolor de las heridas de flecha, oh Bhīṣma, oh señor, acepta aquí un don concedido por mi favor.
12.51.16
न ते ग्लानिर्न ते मूर्च्छा न तापो न च ते रुजा ।
प्रभविष्यन्ति गाङ्गेय क्षुत्पिपासे न चाप्युत ॥ १२.५१.१६ ॥
Hijo de Gaṅgā, no te vendrá cansancio, ni desmayo, ni fiebre; tu dolor no te dominará, ni tampoco el hambre ni la sed.
12.51.17
ज्ञानानि च समग्राणि प्रतिभास्यन्ति तेऽनघ ।
न च ते क्वचिदासत्तिर्बुद्धेः प्रादुर्भविष्यति ॥ १२.५१.१७ ॥
Oh sin mácula, se te revelarán todos los conocimientos completos, y en tu intelecto no surgirá jamás apego alguno.
12.51.18
सत्वस्थं च मनो नित्यं तव भीष्म भविष्यति ।
रजस्तमोभ्यां निर्मुक्तं घनैर्मुक्त इवोडुराट् ॥ १२.५१.१८ ॥
Oh Bhīṣma, tu mente permanecerá siempre en la bondad, libre de pasión y oscuridad, como la luna liberada de las nubes.
12.51.19
यद्यच्च धर्मसंयुक्तमर्थयुक्तमथापि च ।
चिन्तयिष्यसि तत्राग्र्या बुद्धिस्तव भविष्यति ॥ १२.५१.१९ ॥
Todo lo que esté unido al dharma y ligado a la riqueza, o cualquier cosa que consideres, en ello tu intelecto será supremo.
12.51.20
इमं च राजशार्दूल भूतग्रामं चतुर्विधम् ।
चक्षुर्दिव्यं समाश्रित्य द्रक्ष्यस्यमितविक्रम ॥ १२.५१.२० ॥
¡Oh tigre entre los reyes! Recurriendo al ojo divino, verás esta multitud de seres de cuatro clases, oh tú de prowess inmensurable.
12.51.21
चतुर्विधं प्रजाजालं संयुक्तो ज्ञानचक्षुषा ।
भीष्म द्रक्ष्यसि तत्त्वेन जले मीन इवामले ॥ १२.५१.२१ ॥
Dotado del ojo del conocimiento, oh Bhīṣma, verás en verdad esta red de criaturas de cuatro clases, como un pez en agua clara.
12.51.22
ततस्ते व्याससहिताः सर्व एव महर्षयः ।
ऋग्यजुःसामसहितैर्वचोभिः कृष्णमार्चयन् ॥ १२.५१.२२ ॥
Entonces todos aquellos grandes videntes, junto con Vyāsa, honraron a Kṛṣṇa con palabras acompañadas del Ṛg, Yajus y Sāma.
12.51.23
ततः सर्वार्तवं दिव्यं पुष्पवर्षं न भस्तलात् ।
पपात यत्र वार्ष्णेयः सगाङ्गेयः सपाण्डवः ॥ १२.५१.२३ ॥
Entonces desde el cielo cayó una lluvia divina de flores de todas las estaciones, donde estaban Vārṣṇeya, el hijo de Gaṅgā y los Pāṇḍavas.
12.51.24
वादित्राणि च सर्वाणि जगुश्चाप्सरसां गणाः ।
न चाहितमनिष्टं च किंचित्तत्र व्यदृश्यत ॥ १२.५१.२४ ॥
Sonaron todos los instrumentos y las huestes de Apsarās cantaron; allí no se vio nada hostil ni de mal augurio.
12.51.25
ववौ शिवः सुखो वायुः सर्वगन्धवहः शुचिः ।
शान्तायां दिशिशन्ताश्च प्रावदन्मृगपक्षिणः ॥ १२.५१.२५ ॥
En la dirección apacible sopló un viento propicio, agradable, portador de toda fragancia y puro; y los ciervos y las aves calmados comenzaron a clamar.
12.51.26
ततो मुहूर्ताद्भगवान्सहस्रांशुर्दिवाकरः ।
दहन्वनमिवैकान्ते प्रतीच्यां प्रत्यदृश्यत ॥ १२.५१.२६ ॥
Luego, tras un instante, el glorioso sol de mil rayos, creador del día, apareció en el oeste, como si incendiara un bosque en un lugar apartado.
12.51.27
ततो महर्षयः सर्वे समुत्थाय जनार्दनम् ।
भीष्ममामन्त्रयांचक्रू राजानं च युधिष्ठिरम् ॥ १२.५१.२७ ॥
Entonces todos los grandes sabios se levantaron y se despidieron de Janārdana, de Bhīṣma y del rey Yudhiṣṭhira.
12.51.28
ततः प्रणाममकरोत्केशवः सहपाण्डवः ।
सात्यकिः स़ञ्जयश्चैव स च शारद्वतः कृपः ॥ १२.५१.२८ ॥
Entonces Keśava, junto con los Pāṇḍavas, hizo reverencia; también Sātyaki, Sañjaya y Kṛpa, hijo de Śaradvat.
12.51.29
ततस्ते धर्मनिरताः सम्यक् तैरभिपूजिताः ।
श्वः समेष्याम इत्युक्त्वा यथेष्टं त्वरिता ययुः ॥ १२.५१.२९ ॥
Entonces, bien honrados por ellos y consagrados al dharma, diciendo «Mañana nos volveremos a encontrar», se marcharon apresuradamente como quisieron.
12.51.30
तथैवामन्त्र्य गाङ्गेयं केशवः पाण्डवास्तथा ।
प्रदक्षिणमुपावृत्य रथानारुरुहुः शुभान् ॥ १२.५१.३० ॥
Igualmente, despidiéndose de Gāṅgeya Bhīṣma, Keśava y los Pāṇḍava le rodearon dejándolo a su derecha, y subieron a sus espléndidos carros.
12.51.31
ततो रथैः काञ्चनचित्रकूबरै ।
र्महीधराभैः समदैश्च दन्तिभिः।
हयैः सुपर्णैरिव चाशुगामिभिः ।
पदातिभिश्चात्तशरासनादिभिः ॥ १२.५१.३१ ॥
Entonces, con carros de varales dorados y pintados, con elefantes en celo semejantes a montañas, con caballos veloces como Suparṇa y con soldados de a pie que portaban arcos y otras armas.
12.51.32
ययौ रथानां पुरतो हि सा चमू ।
स्तथैव पश्चादतिमात्रसारिणी।
पुरश्च पश्चाच्च यथा महानदी ।
तमृक्षवन्तं गिरिमेत्य नर्मदा ॥ १२.५१.३२ ॥
Aquel ejército avanzó delante de los carros y asimismo se extendió muy lejos por detrás, como un gran río que fluye adelante y atrás, como el Narmadā llega a la montaña Ṛkṣavat.
12.51.33
ततः पुरस्ताद्भगवान्निशाकरः ।
समुत्थितस्तामभिहर्षयंश्चमूम्।
दिवाकरापीतरसा महौषधीः ।
पुनः स्वकेनैव गुणेन योजयन् ॥ १२.५१.३३ ॥
Entonces el bienaventurado Luna se alzó por el oriente, alegrando a aquel ejército, y devolvió a las grandes hierbas, cuyo jugo había bebido el sol, su vigor propio, uniéndolas de nuevo.
12.51.34
ततः पुरं सुरपुरसंमितद्युति ।
प्रविश्य ते यदुवृषपाण्डवास्तदा।
यथोचितान्भवनवरान्समाविशन् ।
श्रमान्विता मृगपतयो गुहा इव ॥ १२.५१.३४ ॥
Entonces, entrando en aquella ciudad resplandeciente como la ciudad de los dioses, los toros de los Yadus y los Pāṇḍavas entraron en las excelentes moradas que les correspondían, fatigados como leones que entran en sus cuevas.