มหาภารตะ · อัธยายะ 12.52
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.52.1
ततः प्रविश्य भवनं प्रविश्ये मधुसूदनः ।
याममात्रावशेषायां यामिन्यां प्रत्यबुध्यत ॥ १२.५२.१ ॥
จากนั้น มธุสูทนะเสด็จเข้าสู่ปราสาท และตื่นบรรทมเมื่อยามราตรีเหลือเพียงยามเดียว
12.52.2
स ध्यानपथमाविश्य सर्वज्ञानानि माधवः ।
अवलोक्य ततः पश्चाद्दध्यौ ब्रह्म सनातनम् ॥ १२.५२.२ ॥
มาธวะเข้าสู่มรรคาแห่งการทำสมาธิ และเมื่อเพ่งพิจารณาความรู้ทั้งปวงแล้ว ต่อจากนั้นจึงทรงพิจารณาพรหมันอันนิรันดร์
12.52.3
सूताः स्तुतिपुराणज्ञा रक्तकण्ठाः सुशिक्षिताः ।
अस्तुवन्विश्वकर्माणं वासुदेवं प्रजापतिम् ॥ १२.५२.३ ॥
บรรดาสูตะผู้ชำนาญในการสรรเสริญและปุราณะ มีเสียงอันก้องกังวาน ได้รับการฝึกฝนมาอย่างดี ต่างสรรเสริญวาสุเทพ ผู้สร้างจักรวาล เจ้าแห่งสรรพสัตว์
12.52.4
पठन्ति पाणिस्वनिकास्तथा गायन्ति गायनाः ।
शङ्खानथ मृदङ्गांश्च प्रवाद्यन्ति सहस्रशः ॥ १२.५२.४ ॥
นักตบมือขับบท และนักร้องขับร้อง และสังข์กับกลองนับพันถูกเป่าและตีขึ้น
12.52.5
वीणापणववेणूनां स्वनश्चातिमनोरमः ।
सहास इव विस्तीर्णः शुश्रुवे तस्य वेश्मनि ॥ १२.५२.५ ॥
เสียงพิณ กลอง และขลุ่ยอันไพเราะยิ่ง ดังแผ่กระจายไปทั่วปราสาทของพระองค์ ราวกับเต็มไปด้วยเสียงหัวเราะ
12.52.6
ततो युधिष्ठिरस्यापि राज्ञो मङ्गलसंहिताः ।
उच्चेरुर्मधुरा वाचो गीतवादित्रबृंहिताः ॥ १२.५२.६ ॥
ต่อจากนั้น สำหรับพระเจ้ายุธิษฐิระด้วย ถ้อยคำอันไพเราะและเป็นมงคลก็ถูกเปล่งขึ้นดังลั่น ดังกึกก้องด้วยบทเพลงและเสียงดนตรี
12.52.7
तत उत्थाय दाशार्हः स्नातः प्राञ्जलिरच्युतः ।
जप्त्वा गुह्यं महाबाहुरग्नीनाश्रित्य तस्थिवान् ॥ १२.५२.७ ॥
ต่อจากนั้น ทายาทแห่งทศารหะ ทรงสรงสนานแล้วลุกขึ้น ประนมพระหัตถ์ อัจยุตะ ผู้ไม่เคยตกต่ำ ทรงพึมพำมนตร์ลับ แล้วจึงประทับยืนใกล้เพลิงศักดิ์สิทธิ์ ผู้มีพระพาหาอันแข็งแรง
12.52.8
ततः सहस्रं विप्राणां चतुर्वेदविदां तथा ।
गवां सहस्रेणैकैकं वाचयामास माधवः ॥ १२.५२.८ ॥
จากนั้น มาธวะให้พราหมณ์นับพันผู้รู้พระเวททั้งสี่สวดพรคำอวยพร และพระองค์ได้ทรงประทานโคให้แก่พราหมณ์แต่ละคนคนละหนึ่งพันตัว
12.52.9
मङ्गलालम्भनं कृत्वा आत्मानमवलोक्य च ।
आदर्शे विमले कृष्णस्ततः सात्यकिमब्रवीत् ॥ १२.५२.९ ॥
กฤษณะ หลังจากสัมผัสสิ่งเป็นมงคลแล้ว และทอดพระเนตรพระองค์เองในกระจกอันใสสะอาด จึงตรัสกับสาตยกี
12.52.10
गच्छ शैनेय जानीहि गत्वा राजनिवेशनम् ।
अपि सञ्जो महातेजा भीष्मं द्रष्टुं युधिष्ठिरः ॥ १२.५२.१० ॥
ไปเถิด ไศเนยะ เมื่อไปถึงที่ประทับของพระราชาแล้ว จงไปสอบถามดูว่า สัญชัยผู้มีเดชานุภาพยิ่ง และยุธิษฐิระ ได้ไปเฝ้าภีษมะแล้วหรือยัง
12.52.11
ततः कृष्णस्य वचनात्सात्यंकिस्त्वरितो ययौ ।
उपगम्य च राजानं युधिष्ठिरमभाषत ॥ १२.५२.११ ॥
จากนั้น ตามพระดำรัสของกฤษณะ สาตยกีรีบไป เข้าเฝ้าพระเจ้ายุธิษฐิระ แล้วกราบทูลแด่พระองค์
12.52.12
युक्तो रथवरो राजन्वासुदेवस्य धीमतः ।
समीपमापगेयस्य प्रयास्यति जनार्दनः ॥ १२.५२.१२ ॥
ข้าแต่พระราชา รถศึกอันยอดเยี่ยมของวาสุเทพผู้มีปัญญาได้ถูกเทียมพร้อมแล้ว ชนารทนะจะเสด็จไปยังที่อยู่ของอาปเคยะ (ภีษมะ)
12.52.13
भवत्प्रतीक्षः कृष्णोऽसौ धर्मराज महाद्युते ।
यदत्रानन्तरं कृत्यं तद्भवान्कर्तुमर्हति ॥ १२.५२.१३ ॥
ข้าแต่พระราชาแห่งธรรม ผู้มีรัศมีอันรุ่งโรจน์ กฤษณะกำลังรอพระองค์อยู่ บัดนี้ หน้าที่ที่จะต้องทำต่อไปที่นี่ ขอพระองค์ทรงกระทำเถิด
12.52.14
एवमुक्तः प्रत्युवाच धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
युज्यतां मे रथवरः फल्गुनाप्रतिमद्युते ॥ १२.५२.१४ ॥
เมื่อได้ตรัสดังนี้แล้ว ธรรมบุตรยุธิษฐิระจึงตรัสตอบว่า ขอให้เทียมรถศึกอันยอดเยี่ยมของข้าพเจ้า ข้าแต่ผู้มีรัศมีที่ไม่มีใครเทียมได้ดุจพระฟัลคุนะ
12.52.15
न सैनिकैश्च यातव्यं यास्यामो वयमेव हि ।
न च पीडयितव्यो मे भीष्मो धर्मभृतां वरः ॥ १२.५२.१५ ॥
เราไม่ควรไปกับทหาร เราจะไปกันเองเท่านั้น และภีษมะ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้ทรงธรรม ก็ไม่ควรถูกเรารบกวน
12.52.16
अतः पुरःसराश्चापि निवर्तन्तु धनञ्जय ।
अद्यप्रभृति गाङ्गेयः परं गुह्यं प्रवक्ष्यति।
अतो नेच्छामि कौन्तेय पृथग्जनसमागमम् ॥ १२.५२.१६ ॥
ดังนั้น ข้าแต่ธนัญชัย ขอให้ผู้ที่ไปล่วงหน้าได้หันกลับเถิด ตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป คงคาบุตรจะเปิดเผยความลับอันสูงสุด ดังนั้น ข้าแต่กุนตีบุตร เราไม่ประสงค์จะพบปะกับคนสามัญ
12.52.17
स तद्वाक्यमथाज्ञाय कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः ।
युक्तं रथवरं तस्मा आचचक्षे नरर्षभः ॥ १२.५२.१७ ॥
ธนัญชัย โอรสของพระนางกุนตี ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่บุรุษ เมื่อทราบถ้อยคำนั้นแล้ว จึงแจ้งแก่พระองค์ว่ารถศึกอันยอดเยี่ยมได้ถูกเทียมแล้ว
12.52.18
ततो युधिष्ठिरो राजा यमौ भीमार्जुनावपि ।
भूतानीव समस्तानि ययुः कृष्णनिवेशनम् ॥ १२.५२.१८ ॥
จากนั้น พระราชายุธิษฐิระ ฝาแฝดทั้งสอง และภีมะกับอรชุนด้วย ต่างเสด็จไปยังที่ประทับของกฤษณะ ดุจสรรพสัตว์ทั้งปวง
12.52.19
आगच्छत्स्वथ कृष्णोऽपि पाण्डवेषु महात्मसु ।
शैनेयसहितो धीमान्रथमेवान्वपद्यत ॥ १२.५२.१९ ॥
เมื่อบรรดาปาณฑพผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่เสด็จมาถึง กฤษณะผู้มีปัญญาก็ทรงขึ้นรถศึกพร้อมกับไศเนยะ
12.52.20
रथस्थाः संविदं कृत्वा सुखां पृष्ट्वा च शर्वरीम् ।
मेघघोषै रथवरैः प्रययुस्ते नरर्षभाः ॥ १२.५२.२० ॥
บรรดาผู้เป็นดุจวัวในหมู่มนุษย์ ประทับอยู่บนรถศึกแล้ว ทรงตกลงกันเรียบร้อย และทรงถามถึงความสุขของราตรี จากนั้นจึงเสด็จออกไปด้วยรถศึกอันยอดเยี่ยม ซึ่งส่งเสียงกึกก้องดุจเมฆ
12.52.21
बलाहकं मेघपुष्पं शैब्यं सुग्रीवमेवच ।
दारुकश्चोदयामास वासुदेवस्य वाजिनः ॥ १२.५२.२१ ॥
ทารุกะขับม้าของพระวาสุเทพ ได้แก่ พลาหกะ เมฆปุษปะ ศัยพยะ และสุครีวะ
12.52.22
ते हया वासुदेवस्य दारुकेण प्रचोदिताः ।
गां खुराग्रैस्तथा राजँल्लिखन्तः प्रययुस्तदा ॥ १२.५२.२२ ॥
ม้าของพระวาสุเทพ ถูกทารุกะกระตุ้นให้วิ่งไป ขูดพื้นดินด้วยปลายกีบ โอ้พระราชา ม้าเหล่านั้นจึงมุ่งไปในบัดนั้น
12.52.23
ते ग्रसन्त इवाकाशं वेगवन्तो महाबलाः ।
क्षेत्रं धर्मस्य कृत्स्नस्य कुरुक्षेत्रमवातरन् ॥ १२.५२.२३ ॥
ม้าเหล่านั้นมีความเร็วและกำลังมาก ดุจจะกลืนท้องฟ้า จึงลงสู่กุรุเกษตร ทุ่งแห่งธรรมทั้งสิ้น
12.52.24
ततो ययुर्यत्र भीष्मः शरतल्पगतः प्रभुः ।
आस्ते महर्षिभिः सार्ध्रं ब्रह्मा देवगणैर्यथा ॥ १२.५२.२४ ॥
จากนั้นพวกเขาก็มุ่งไปยังที่ซึ่งภีษมะผู้เป็นเจ้านอนอยู่บนเตียงลูกศร พร้อมด้วยมหาฤๅษีทั้งหลาย ดุจพระพรหมประทับอยู่กับหมู่เทพ
12.52.25
ततोऽवतीर्य गोविन्दो रथात्स च युधिष्ठिरः ।
भीमो गाण्डीवधन्वा च यमौ सात्यकिरेव च।
ऋषीनभ्यर्चयामासुः करानुद्यम्य दक्षिणान् ॥ १२.५२.२५ ॥
จากนั้น พระโควินทะกับยุธิษฐิระก็ลงจากรถ ภีมะ อรชุนผู้ถือธนูคาณฑีวะ ฝาแฝด และสาตยกีก็ลงเช่นกัน พวกเขายกมือขวาขึ้นแล้วถวายความเคารพแด่เหล่าฤๅษี
12.52.26
स तैः परिवृतो राजा नक्षत्रैरिव चन्द्रमाः ।
अभ्याजगाम गाङ्गेयं ब्रह्माणमिव वासवः ॥ १२.५२.२६ ॥
พระราชาผู้ถูกล้อมด้วยพวกเขา เสด็จไปหาคงเคยะ ดุจพระจันทร์ล้อมด้วยดวงดาว ดุจพระอินทร์เสด็จไปหาพระพรหม
12.52.27
शरतल्पे शयानं तमादित्यं पतितं यथा ।
स ददर्श महाबाहुं भयाच्चागतसाध्वसः ॥ १२.५२.२७ ॥
เขาได้เห็นผู้มีแขนใหญ่นอนอยู่บนเตียงลูกศร ดุจดวงอาทิตย์ที่ตกลงสู่พื้นดิน ด้วยความหวาดกลัวและตัวสั่น เขาจึงมองดูท่านผู้นั้น