มหาภารตะ · อัธยายะ 12.59
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.59.1
ततः पुनः स गाङ्गेयमभिवाद्य पितामहम् ।
प्राञ्जलिर्नियतो भूत्वा पर्यपृच्छद्युधिष्ठिरः ॥ १२.५९.१ ॥
ต่อมา ยุธิษฐิระได้ถวายความเคารพแด่ปู่ผู้เป็นบุตรของคงคาอีกครั้ง แล้วประนมมือและสำรวมตน ทูลถามท่านว่า
12.59.2
के धर्माः सर्ववर्णानां चातुर्वर्ण्यस्य के पृथक् ।
चातुर्वर्ण्याश्रमाणां च राजधर्माश्च के मताः ॥ १२.५९.२ ॥
อะไรเป็นธรรมของคนทุกวรรณะ และอะไรเป็นธรรมเฉพาะของแต่ละวรรณะทั้งสี่ ธรรมของวรรณะทั้งสี่และของอาศรมทั้งสี่คืออะไร และธรรมของพระราชาคืออะไรที่ถือกันว่าเป็นเช่นนั้น
12.59.3
केन वै वर्धते राष्ट्रं राजा केन विवर्धते ।
केन पौराश्च भृत्याश्च वर्धन्ते भरतर्षभ ॥ १२.५९.३ ॥
ข้าแต่ผู้ยิ่งแห่งพงศ์ภรต แคว้นเจริญขึ้นด้วยสิ่งใด พระราชาเจริญรุ่งเรืองด้วยสิ่งใด และชาวเมืองกับผู้รับใช้เจริญขึ้นด้วยสิ่งใด
12.59.4
कोशं दण्डं च दुर्गं च सहायान्मन्त्रिणस्तथा ।
ऋत्विक्पुरोहिताचार्यान्कीदृशान्वर्जयेन्नृपः ॥ १२.५९.४ ॥
พระราชาควรหลีกเลี่ยงคนเช่นไรในหมู่คลังหลวง กำลังลงโทษ ป้อมปราการ พันธมิตร ที่ปรึกษา และปุโรหิต ผู้ประกอบพิธีบูชายัญ ผู้ทำหน้าที่ปุโรหิตประจำราชสำนัก และอาจารย์
12.59.5
केषु विश्वसितव्यं स्याद्राज्ञा कस्यांचिदापदि ।
कुतो वाऽऽत्मा दृढं रक्ष्यस्तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.५९.५ ॥
พระราชาควรไว้วางพระทัยผู้ใดในยามวิบัติใด และควรระวังตนให้มั่นคงจากผู้ใด ข้าแต่ปู่ ขอโปรดตรัสบอกข้าพเจ้าเรื่องนี้เถิด
12.59.6
द्वैधीभावे च भृत्यानां शपथः कीदृशो भवेत् ।
अधर्मस्य फलं यच्च शपथस्य विलङ्घने ॥ १२.५९.६ ॥
เมื่อข้ารับใช้จิตใจแตกแยก คำสาบานของพวกเขาควรเป็นเช่นไร และผลของอธรรมที่เกิดจากการละเมิดคำสาบานนั้นคืออะไร
12.59.7
सर्वमेतद्यथातत्वं व्यवहारं च तादृशम् ।
समासव्यासयोगेन कथयस्व पितामह ॥ १२.५९.७ ॥
ข้าแต่ปู่ ขอโปรดตรัสทุกสิ่งนี้ตามความจริง รวมทั้งการปฏิบัติตนเช่นนั้น ทั้งโดยย่อและโดยละเอียดด้วยเถิด
12.59.8
नमो धर्माय महते नमः कृष्णाय वेधसे ।
ब्राह्मणेभ्यो नमस्कृत्य धर्मान्वक्ष्यामि शाश्वतान् ॥ १२.५९.८ ॥
ขอนอบน้อมแด่ธรรมอันยิ่งใหญ่ ขอนอบน้อมแด่พระกฤษณะผู้เป็นผู้สร้าง ข้าพเจ้าจะถวายความนอบน้อมแด่พราหมณ์ทั้งหลาย แล้วจะกล่าวถึงธรรมอันนิรันดร์
12.59.9
अक्रोधः सत्यवचनं संविभागश्च सर्वशः ।
प्रजनं स्वेषु दारेषु शौचमद्रोह एव च ॥ १२.५९.९ ॥
การไม่โกรธ การพูดความจริง การแบ่งปันในทุกทาง การมีบุตรกับภรรยาของตนเอง ความบริสุทธิ์ และการไม่เบียดเบียนผู้อื่นด้วย
12.59.10
आर्जवं भृत्यभरणं त एते सार्ववर्णिकाः ।
ब्राह्मणस्य तु यो धर्मस्तं ते वक्ष्यामि केवलम् ॥ १२.५९.१० ॥
ความซื่อตรงและการเลี้ยงดูผู้อยู่ในความดูแล สิ่งเหล่านี้เป็นของทุกวรรณะ ส่วนธรรมของพราหมณ์นั้น ข้าพเจ้าจะบอกแก่ท่านโดยเฉพาะ
12.59.11
दममेव महाराज धर्ममाहुः पुरातनम् ।
स्वाध्यायोऽध्यापनं चैव तत्र कर्म समाप्यते ॥ १२.५९.११ ॥
ข้าแต่มหาราช ท่านกล่าวกันว่าการข่มใจตนเองคือธรรมโบราณ การศึกษาพระเวทและการสอนพระเวท ในสิ่งเหล่านี้หน้าที่ย่อมสำเร็จสมบูรณ์
12.59.12
तं चेद्द्विजमुपागच्छेद्वर्तमानं स्वकर्मणि ।
अकुर्वाणं विकर्माणि शान्तं प्रज्ञानतर्पितम् ॥ १२.५९.१२ ॥
หากผู้ใดเข้าไปหาพราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งผู้ดำรงอยู่ในหน้าที่ของตน ไม่กระทำการชั่ว สงบ และอิ่มเอิบด้วยปัญญา
12.59.13
कुर्वीतापत्यसंतानमथो दद्याद्यजेत च ।
संविभज्य च भोक्तव्यं धनं सद्भिरीतीष्यते ॥ १२.५९.१३ ॥
ให้เขามีบุตรสืบสกุล บริจาคทาน และประกอบยัญ ทรัพย์ควรใช้สอยหลังจากแบ่งปันแล้วเท่านั้น ดังที่ผู้ประเสริฐกล่าวไว้
12.59.14
परिनिष्ठितकार्यस्तु स्वाध्यायेनैव वै द्विजः ।
कुर्यादन्यन्न वा कुर्यान्मैत्रो ब्राह्मण उच्यते ॥ १२.५९.१४ ॥
พราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งผู้ทำหน้าที่ของตนสำเร็จแล้ว ควรอุทิศตนเพียงแต่การศึกษาพระเวท จะทำสิ่งอื่นหรือไม่ก็ได้ เขาเรียกว่าพราหมณ์ผู้เป็นมิตร
12.59.15
क्षत्रियस्यापि यो धर्मस्तं ते वक्ष्यामि भारत ।
दद्याद्राजा न याचेत यजेत न च याजयेत् ॥ १२.५९.१५ ॥
ข้าแต่ลูกภรต แม้หน้าที่ของกษัตริย์ข้าพเจ้าก็จะบอกแก่ท่าน พระราชาควรให้ทาน ไม่ควรขอ ควรประกอบยัญบูชาเอง ไม่ควรให้ผู้อื่นบูชาแทนตน
12.59.16
नाध्यापयेदधीयीत प्रजाश्च परिपालयेत् ।
नित्योद्युक्तो दस्युवदे रणे कुर्यात्पराक्रमम् ॥ १२.५९.१६ ॥
ไม่ควรสอนแต่ควรศึกษา ควรปกป้องประชาราษฎร์ ควรพร้อมอยู่เสมอ และแสดงความกล้าหาญในสงครามดุจโจร
12.59.17
ये तु क्रतुभिरीजानाः श्रुतवन्तश्च भूमिपाः ।
य एवाहवजेतारस्त एषां लोकजित्तमाः ॥ १२.५९.१७ ॥
กษัตริย์ผู้บูชาด้วยยัญพิธี มีความรู้ในคัมภีร์ และผู้ชนะในการรบ เหล่านี้คือผู้เลิศที่สุดในบรรดาผู้ชนะโลก
12.59.18
अविक्षतेन देहेन समराद्यो निवर्तते ।
क्षत्रियो नास्य तत्कर्म प्रशंसन्ति पुराविदः ॥ १२.५९.१८ ॥
ผู้รู้โบราณไม่สรรเสริญการกระทำของกษัตริย์ผู้กลับจากสมรภูมิโดยร่างกายไม่บาดเจ็บ
12.59.19
एवं हि क्षत्रबन्धूनां धर्ममाहुः प्रधानतः ।
नास्य कृत्यतमं किंचिदन्यद्दस्युनिबर्हणात् ॥ १२.५९.१९ ॥
ดังนั้น หน้าที่ของวงศ์ญาติแห่งวรรณะกษัตริย์จึงกล่าวกันว่าเป็นสิ่งสำคัญที่สุด สำหรับพวกเขาไม่มีสิ่งใดที่ควรทำยิ่งกว่าการปราบโจร
12.59.20
दानमध्ययनं यज्ञो राज्ञां क्षेमो विधीयते ।
तस्माद्राज्ञा विशेषेण योद्धव्यं धर्ममीप्सता ॥ १२.५९.२० ॥
สำหรับพระราชา การให้ทาน การศึกษา การประกอบยัญ และการรักษาความสงบของแผ่นดินถูกกำหนดไว้ ฉะนั้น พระราชาผู้ปรารถนาธรรมจึงต้องต่อสู้เป็นพิเศษ
12.59.21
स्वेषु धर्मेष्ववस्थाप्यः प्रजाः सर्वा महीपतिः ।
धर्मेण सर्वकृत्यानि शमनिष्ठानि कारयेत् ॥ १२.५९.२१ ॥
พระราชาผู้เป็นใหญ่แห่งแผ่นดินพึงตั้งประชาชนทั้งปวงให้อยู่ในหน้าที่ของตน และพึงให้กิจทั้งปวงดำเนินไปด้วยธรรม โดยมีความสงบเป็นที่หมาย
12.59.22
परिनिष्ठितकार्यस्तु नृपतिः परिपालनात् ।
कुर्यादन्यन्न वा कुर्यादैन्द्रो राजन्य उच्यते ॥ १२.५९.२२ ॥
พระราชาผู้มีกิจอันสำเร็จลงแล้วด้วยการคุ้มครองประชาชน จะทำสิ่งอื่นหรือไม่ทำก็ตาม ย่อมได้นามว่า ไอนทระ กษัตริย์ผู้ปกครอง
12.59.23
वैश्यस्यापि हि यो धर्मस्तं ते वक्ष्यामि शाश्वतम् ।
दानमध्ययनं यज्ञः शौचेन धनसंचयः ॥ १२.५९.२३ ॥
ธรรมอันนิรันดร์ของแพศย์ก็มีเช่นกัน เราจะกล่าวแก่ท่าน ได้แก่ การให้ทาน การศึกษาพระเวท การบูชายัญ และการสะสมทรัพย์ด้วยความบริสุทธิ์
12.59.24
पितृवत्पालयेद्वैश्यो युक्तः सर्वान्पशूनिह ।
विकर्म तद्भवेदन्यत्कर्म यत्स समाचरेत् ॥ १२.५९.२४ ॥
แพศย์ผู้ขยันหมั่นเพียรพึงคุ้มครองสัตว์เลี้ยงทั้งปวงในโลกนี้ ดุจบิดาคุ้มครองบุตร การงานอื่นใดที่เขาทำนอกเหนือจากนี้ย่อมเป็นวิกรรม คืออกรรม
12.59.25
रक्षया स हि तेषां वै महत्सुखमवाप्नुयात् ।
प्रजापतिर्हि वैश्याय सृष्ट्वा परिददौ पशून् ॥ १२.५९.२५ ॥
เพราะการคุ้มครองสัตว์เหล่านั้น เขาย่อมได้ความสุขอันยิ่งใหญ่โดยแท้ พระประชาบดีทรงสร้างแพศย์แล้ว ทรงมอบสัตว์เลี้ยงไว้ในความดูแลของเขา
12.59.26
ब्राह्मणाय च राज्ञे च सर्वाः परिददे प्रजाः ।
तस्य वृत्तिं प्रवक्ष्यामि यच्च तस्योपजीवनम् ॥ १२.५९.२६ ॥
และประชาชนทั้งปวงพระองค์ทรงมอบให้แก่พราหมณ์และพระราชาด้วย บัดนี้เราจะกล่าวถึงการดำรงชีพของเขา และวิธีที่เขาเลี้ยงชีพ
12.59.27
पण्णामेकां पिबेद्धेनुं शताच्च मिथुनं हरेत् ।
लये च सप्तमो भागस्तथा शृङ्गे कला खुरे ॥ १२.५९.२७ ॥
จากทุกหกส่วนเขาพึงรับโคหนึ่งตัว และจากทุกร้อยพึงรับคู่หนึ่ง เมื่อสิ้นสุดลงพึงรับส่วนที่เจ็ด และพึงรับส่วนเล็กน้อยที่เขาและที่กีบด้วย
12.59.28
सस्यानां सर्वबीजानामेषा सांवत्सरी भृतिः ॥ १२.५९.२८ ॥
นี่คือค่าจ้างประจำปีจากพืชผลแห่งเมล็ดพันธุ์ทั้งปวง
12.59.29
न च वैश्यस्य कामः स्यान्न रक्षेयं पशूनिति ।
वैश्ये चेच्छति नान्येन रक्षितव्याः कथंचन ॥ १२.५९.२९ ॥
แพศย์อย่าได้มีความคิดว่า "เราจะไม่คุ้มครองสัตว์เลี้ยง" เมื่อแพศย์ประสงค์จะคุ้มครอง ผู้อื่นไม่พึงคุ้มครองสัตว์เหล่านั้นด้วยประการใดๆ เลย
12.59.30
शूद्रस्यापि हि यो धर्मस्तं ते वक्ष्यामि भारत ।
प्रजापतिर्हि वर्णानां दासं शूद्रमकल्पयत् ॥ १२.५९.३० ॥
ธรรมอันเป็นหน้าที่ของศูทร เราก็จะกล่าวแก่ท่าน ดูก่อนภารตะ เพราะพระประชาบดีทรงกำหนดศูทรให้เป็นผู้รับใช้ของวรรณะทั้งหลาย
12.59.31
तस्माच्छूद्रस्य वर्णानां परिचर्या विधीयते ।
तेषां शुश्रूषणाच्चैव महत्सुखमवाप्नुयात् ॥ १२.५९.३१ ॥
เหตุนั้นการรับใช้วรรณะทั้งหลายจึงถูกกำหนดไว้สำหรับศูทร และด้วยการปรนนิบัติวรรณะเหล่านั้น เขาย่อมได้ความสุขอันยิ่งใหญ่
12.59.32
शूद्र एतान्परिचरेत्रीन्वर्णाननसूयकः ।
संचयांश्च न कुर्वीत जातु शूद्रः कथंचन ॥ १२.५९.३२ ॥
ศูทรพึงรับใช้วรรณะทั้งสามเหล่านี้โดยไม่อิจฉาริษยา และศูทรไม่พึงสะสมทรัพย์กองไว้ด้วยประการใดๆ เลย
12.59.33
पापीयान्हि धनं लब्ध्वा वशे कुर्याद्गरीयसः ।
राज्ञा वा समनुज्ञातः कामं कुर्वीत धार्मिकः ॥ १२.५९.३३ ॥
ผู้ชั่วช้ากว่าเมื่อได้ทรัพย์แล้วพึงให้อยู่ในอำนาจของผู้ที่ยิ่งกว่าตน หรือผู้ที่มีธรรมพึงทำตามความปรารถนาของตน เมื่อได้รับอนุญาตจากพระราชา
12.59.34
तस्य वृत्तिं प्रवक्ष्यामि यच्च तस्योपजीवनम् ।
अवश्यं भरणीयो हि वर्णानां शूद्र उच्यते ॥ १२.५९.३४ ॥
เราจะกล่าวถึงการดำรงชีพของเขา และวิธีที่เขาอาศัยเลี้ยงชีพ ผู้ที่เรียกว่าศูทรในหมู่วรรณะทั้งหลาย จำต้องได้รับการเลี้ยงดูเป็นแน่แท้
12.59.35
छत्रं वेष्टनमौशीरमुपानद्व्यजनानि च ।
यातयामानि देयानि शूद्राय परिचारिणे ॥ १२.५९.३५ ॥
ร่ม ผ้าโพกศีรษะ พัดหญ้าแฝก รองเท้า และพัดลม แม้จะเก่าชำรุดแล้ว ก็ควรให้แก่ศูทรผู้รับใช้
12.59.36
अधार्याणि विशीर्णानि वसनानि द्विजातिभिः ।
शूद्रायैव प्रदेयानि तस्य धर्मधनं हि तत् ॥ १२.५९.३६ ॥
ผ้านุ่งห่มที่เก่าขาดจนทวิชาติสวมใส่ไม่ได้อีกต่อไป พึงให้แก่ศูทรเท่านั้น นั่นคือทรัพย์แห่งธรรมของเขา
12.59.37
यंच कश्चिद्द्विजातीनां शूद्रः शुश्रूषुराव्रजेत् ।
कल्प्यां तेन तु तस्याहुर्वृत्तिं धर्मविदो जनाः ॥ १२.५९.३७ ॥
ศูทรใดเข้ามาหาทวิชาติด้วยความปรารถนาจะรับใช้ ผู้รู้ธรรมกล่าวว่า ทวิชาติพึงจัดการดำรงชีพที่เหมาะสมให้แก่ศูทรนั้น
12.59.38
देयः पिण्डोऽनपत्याय भर्तव्यौ वृद्धदुर्बलौ ।
शूद्रेण तु न हातव्यो भर्ता कस्यांचिदापदि ॥ १२.५९.३८ ॥
พึงถวายปิณฑะแก่ผู้ไม่มีบุตร พึงเลี้ยงดูผู้แก่และผู้อ่อนแอ และศูทรไม่พึงทอดทิ้งผู้เลี้ยงดูตน ในความทุกข์ยากใดๆ เลย
12.59.39
अतिरेकेण भर्तव्यो भर्ता द्रव्यपरिक्षये ।
न हि स्वमस्ति शूद्रस्य भर्तृहार्यधनो हि सः ॥ १२.५९.३९ ॥
แม้ทรัพย์จะหมดไป ก็พึงเลี้ยงดูผู้เลี้ยงดูตนให้ยิ่งขึ้นไปอีก เพราะศูทรไม่มีทรัพย์สมบัติของตน ทรัพย์ของเขาอาจถูกนายยึดไปได้
12.59.40
उक्तस्त्रयाणां वर्णानां यज्ञस्त्रय्येव भारत ।
स्वाहाकारवषट्कारौ मन्त्रः शूद्रे न विद्यते ॥ १२.५९.४० ॥
ดูก่อนภารตะ การบูชายัญได้ถูกกำหนดไว้สำหรับวรรณะทั้งสามตามไตรเวทแล้ว ในศูทรไม่มีคำว่า สวาหาการะ วษัฏการะ หรือมนตร์
12.59.41
तस्माच्छूद्रः पाकयज्ञैयजेताव्रतवान्स्वयम् ।
पूर्णपात्रमयीमाहुः पाकयज्ञस्य दक्षिणाम् ॥ १२.५९.४१ ॥
ดังนั้น ศูทรที่ไม่มีวัตรจึงอาจบูชายัญด้วยเครื่องบูชาที่หุงต้มแล้วได้ด้วยตนเอง กล่าวกันว่าค่าทักษิณาของการบูชายัญด้วยเครื่องบูชาที่หุงต้มคือภาชนะที่เต็มเปี่ยม
12.59.42
शूद्रः पैजवनो नाम सहस्राणां शतं ददौ ।
ऐन्द्राग्नेन विधानेन दक्षिणामिति नः श्रुतम् ॥ १२.५९.४२ ॥
ศูทรผู้มีนามว่าไปชวนะ ดังที่เราได้ยินมา ถวายค่าทักษิณาเป็นแสนคูณพันตามพิธีอินทราคนีย์
12.59.43
यतो हि सर्ववर्णानां यज्ञस्तस्यैव भारत ॥ १२.५९.४३ ॥
เพราะการบูชายัญของชนทุกวรรณะตั้งอยู่บนสิ่งนั้นเท่านั้น โอ ภารตะ
12.59.44
अग्रे सर्वेषु यज्ञेषु श्रद्धायज्ञो विधीयते ।
दैवतं हि महच्छ्रद्धा पवित्रं यजतां च यत्।
दैवतं हि परं विप्राः स्वेनस्वेन परस्परम् ॥ १२.५९.४४ ॥
ในการบูชายัญทั้งปวง การบูชายัญด้วยศรัทธาถูกกำหนดให้มาก่อน ศรัทธาคือเทพอันยิ่งใหญ่และเป็นสิ่งชำระผู้บูชายัญ โอ พราหมณ์ทั้งหลาย ศรัทธาคือเทพสูงสุด ต่างคนต่างตามวิถีของตนและเกื้อกูลกันเอง
12.59.45
अयजन्निह सत्रैस्ते तैस्तैः कामैः समाहिताः ।
संसृष्टा ब्राह्मणैरेव त्रिषु वर्णेषु सृष्टयः ॥ १२.५९.४५ ॥
พวกเขาบูชายัญที่นี่ด้วยการประชุมยัญอันยาวนาน มุ่งมั่นต่อความปรารถนาต่างๆ เผ่าพันธุ์ในวรรณะทั้งสามจึงเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อผสมกับพราหมณ์เท่านั้น
12.59.46
देवानामपि ये देवा यद्ब्रूयुस्ते परं हितम् ।
तस्माद्वर्णैः सर्वयज्ञाः संसृज्यन्ते न काम्यया ॥ १२.५९.४६ ॥
แม้ในหมู่เทพ ผู้ที่เป็นเทพ สิ่งที่พวกท่านกล่าวคือประโยชน์สูงสุด ดังนั้นการบูชายัญทั้งปวงจึงถูกประสานกันโดยวรรณะต่างๆ มิใช่เพราะความปรารถนา
12.59.47
ऋग्यजुः सामवित्पूज्यो नित्यं स्याद्देववद्द्विजः ।
अनृग्यजुरसामा च प्राजापत्य उपद्रवः।
यज्ञो मनीषया तात सर्ववर्णेषु भारत ॥ १२.५९.४७ ॥
พราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งผู้รู้ฤคเวท ยชุรเวท และสามเวท ควรได้รับการยกย่องเสมอดังเทพเจ้า ผู้ที่ไม่มีฤคเวท ยชุรเวท และสามเวท เป็นความวุ่นวายที่อุทิศแด่พระประชาบดี โอ ลูกรัก โอ ภารตะ การบูชายัญในวรรณะทั้งปวงถูกกำหนดด้วยปัญญา
12.59.48
नास्य यज्ञकृतो देवा ईहन्ते नेतरे जनाः ।
ततः सर्वेषु वर्णेषु श्रद्धायज्ञो विधीयते ॥ १२.५९.४८ ॥
สำหรับผู้ประกอบพิธีบูชายัญ เทพทั้งหลายและมนุษย์คนอื่นต่างไม่ปรารถนา ดังนั้นการบูชายัญด้วยศรัทธาจึงถูกกำหนดไว้ในทุกวรรณะ
12.59.49
स्वं दैवतं ब्राह्मणः स्वेन नित्यं ।
परान्वर्णानयजन्नैवमासीत्।
अधरो वितानस्त्वथ तत्र सृष्टो ।
न ब्राह्मणस्त्रिषु वर्णेषु राजन् ॥ १२.५९.४९ ॥
พราหมณ์บูชาเพียงเทพของตนเองเสมอ ไม่บูชาเพื่อวรรณะอื่น ต่อมาพิธีกรรมชั้นต่ำก็เกิดขึ้น โอ พระราชา และพราหมณ์จึงไม่ได้ถูกสร้างขึ้นในวรรณะทั้งสาม
12.59.50
तस्माद्वर्णा ऋजवो ज्ञातिवर्णाः ।
संसृज्यन्ते तस्य विकार एव।
एकं साम यजुरेकमृगेका ।
विप्रश्वैको निश्चये तेषु सृष्टः ॥ १२.५९.५० ॥
ดังนั้นวรรณะที่ซื่อตรงและวรรณะแห่งเครือญาติจึงถูกประสานเข้าด้วยกันในฐานะเพียงการเปลี่ยนแปลงของพระองค์ สามเวทหนึ่ง ยชุรเวทหนึ่ง ฤคหนึ่ง และพราหมณ์หนึ่ง ในบรรดาสิ่งเหล่านี้ โดยการกำหนดแน่นอน มีเพียงหนึ่งเดียวที่ถูกสร้างขึ้น
12.59.51
अत्र गाथा यज्ञगीताः कीर्तयन्ति पुराविदः ।
वैखानसानां राजेन्द्र मुनीनां यष्टुमिच्छताम् ॥ १२.५९.५१ ॥
ที่นี่ บรรดาผู้รู้โบราณขับร้องคาถาที่เรียกว่ายัชญคีตา โอ จอมกษัตริย์ เกี่ยวกับพวกไวขานสะและบรรดามุนีผู้ปรารถนาจะบูชายัญ
12.59.52
उदितेऽनुदिते वाऽपि श्रद्दधानो जितेन्द्रियः ।
वह्निं जुहोति धर्मेण श्रद्धा वै कारणं महत् ॥ १२.५९.५२ ॥
ไม่ว่าจะก่อนหรือหลังพระอาทิตย์ขึ้น ผู้มีศรัทธาที่ข่มอินทรีย์ได้แล้วย่อมบูชาไฟตามธรรม เพราะศรัทธาเป็นเหตุอันยิ่งใหญ่
12.59.53
यत्स्कन्नमस्य तत्पूर्वं यदस्कन्नं तदुत्तरम् ।
बहूनि यज्ञरूपाणि नानाकर्मफलानि च ॥ १२.५९.५३ ॥
สิ่งที่ขาดพร่องในนั้นก่อนหน้า และสิ่งที่ไม่ขาดพร่องหลังจากนั้น เหล่านี้คือรูปแบบของการบูชายัญอันมากมาย และผลของกรรมต่างๆ ด้วย
12.59.54
तानि यः संप्रजानाति ज्ञाननिश्चयनिश्चितः ।
द्विजातिः श्रद्धयोपेतः स यष्टुं पुरुषोऽर्हति ॥ १२.५९.५४ ॥
ผู้ที่รู้แจ้งสิ่งเหล่านี้ได้อย่างถ่องแท้ มั่นคงด้วยความแน่นอนแห่งญาณ เป็นทวิชาติและประกอบด้วยศรัทธา บุรุษเช่นนั้นย่อมคู่ควรแก่การบูชายัญ
12.59.55
स्तेनो वा यदि वा पापो यदि वा पापकृत्तमः ।
यष्टुमिच्छति यज्ञं यः साधुमेव वदन्ति तम् ॥ १२.५९.५५ ॥
แม้เป็นขโมย หรือเป็นคนบาป หรือเป็นผู้กระทำบาปยิ่งที่สุด ผู้ใดปรารถนาจะประกอบยัญ ผู้นั้นก็เรียกกันว่าผู้ดี
12.59.56
ऋषयस्तं प्रशंसन्ति साधु चैतदसंशयम् ।
सर्वथा सर्वदा वर्णैर्यष्टव्यमिति निर्णयः ॥ १२.५९.५६ ॥
บรรดาฤๅษีสรรเสริญเขา และสิ่งนี้เป็นความดีอย่างแน่นอนโดยไม่ต้องสงสัย การตัดสินคือวรรณะทั้งปวงควรบูชายัญเสมอและในทุกวิถีทาง
12.59.57
न हि यज्ञसमं किंचित्रिषु लोकेषु विद्यते ।
तस्माद्यष्टव्यमित्याहुः पुरुषेणानसूयता।
श्रद्धापवित्रमाश्रित्य यथाशक्ति यथेच्छया ॥ १२.५९.५७ ॥
ในโลกทั้งสามไม่มีสิ่งใดเทียบเท่ายัญ ดังนั้นจึงกล่าวกันว่าบุรุษผู้ไม่อิจฉาริษยาควรบูชายัญ โดยชำระด้วยศรัทธา ตามกำลังและตามความปรารถนาของตน