Mahābhārata · Adhyāya 12.59
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.59.1
ततः पुनः स गाङ्गेयमभिवाद्य पितामहम् ।
प्राञ्जलिर्नियतो भूत्वा पर्यपृच्छद्युधिष्ठिरः ॥ १२.५९.१ ॥
Dann verneigte sich Yudhiṣṭhira abermals vor dem Großvater, dem Sohn der Gaṅgā, und fragte ihn mit gefalteten Händen und beherrscht:
12.59.2
के धर्माः सर्ववर्णानां चातुर्वर्ण्यस्य के पृथक् ।
चातुर्वर्ण्याश्रमाणां च राजधर्माश्च के मताः ॥ १२.५९.२ ॥
Was sind die Pflichten aller Stände? Was sind die besonderen Pflichten der vierfachen Ordnung? Und welche gelten als Pflichten der vier Ordnungen und Lebensstadien sowie der Könige?
12.59.3
केन वै वर्धते राष्ट्रं राजा केन विवर्धते ।
केन पौराश्च भृत्याश्च वर्धन्ते भरतर्षभ ॥ १२.५९.३ ॥
Wodurch wächst das Reich, o Stier der Bharatas? Wodurch gedeiht der König? Und wodurch gedeihen die Bürger und Diener?
12.59.4
कोशं दण्डं च दुर्गं च सहायान्मन्त्रिणस्तथा ।
ऋत्विक्पुरोहिताचार्यान्कीदृशान्वर्जयेन्नृपः ॥ १२.५९.४ ॥
Welcher Art sollte der König seine Schatzkammer, seine Strafgewalt, seine Festungen, seine Verbündeten, seine Berater sowie seine Opferpriester, Hauspriester und Lehrer meiden?
12.59.5
केषु विश्वसितव्यं स्याद्राज्ञा कस्यांचिदापदि ।
कुतो वाऽऽत्मा दृढं रक्ष्यस्तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.५९.५ ॥
Wem soll der König in jeder Not vertrauen, und vor wem soll er sein eigenes Selbst fest bewahren? Sag mir das, o Großvater.
12.59.6
द्वैधीभावे च भृत्यानां शपथः कीदृशो भवेत् ।
अधर्मस्य फलं यच्च शपथस्य विलङ्घने ॥ १२.५९.६ ॥
Welcher Art soll der Eid der Diener sein, wenn ihre Treue geteilt ist? Und was ist die Frucht des Unrechts, die aus dem Bruch eines Eides entsteht?
12.59.7
सर्वमेतद्यथातत्वं व्यवहारं च तादृशम् ।
समासव्यासयोगेन कथयस्व पितामह ॥ १२.५९.७ ॥
Erzähle all dies wahrhaft und ebenso diese Lebensweise, sowohl knapp als auch ausführlich, o Großvater.
12.59.8
नमो धर्माय महते नमः कृष्णाय वेधसे ।
ब्राह्मणेभ्यो नमस्कृत्य धर्मान्वक्ष्यामि शाश्वतान् ॥ १२.५९.८ ॥
Verehrung dem großen Dharma; Verehrung Kṛṣṇa, dem Schöpfer. Den Brahmanen mich verneigend, werde ich von den ewigen Pflichten sprechen.
12.59.9
अक्रोधः सत्यवचनं संविभागश्च सर्वशः ।
प्रजनं स्वेषु दारेषु शौचमद्रोह एव च ॥ १२.५९.९ ॥
Zornlosigkeit, wahrhaftige Rede, Teilen in jeder Weise, Zeugung mit den eigenen Frauen, Reinheit und Nicht-Verrat.
12.59.10
आर्जवं भृत्यभरणं त एते सार्ववर्णिकाः ।
ब्राह्मणस्य तु यो धर्मस्तं ते वक्ष्यामि केवलम् ॥ १२.५९.१० ॥
Aufrichtigkeit und das Versorgen der Abhängigen: Dies gilt allen Ständen gleichermaßen. Doch die Pflicht des Brahmanen, eben sie werde ich dir allein verkünden.
12.59.11
दममेव महाराज धर्ममाहुः पुरातनम् ।
स्वाध्यायोऽध्यापनं चैव तत्र कर्म समाप्यते ॥ १२.५९.११ ॥
O großer König, Selbstbeherrschung nennt man die alte Pflicht; das Studium des Veda und seine Lehre — darin vollendet sich die Pflicht.
12.59.12
तं चेद्द्विजमुपागच्छेद्वर्तमानं स्वकर्मणि ।
अकुर्वाणं विकर्माणि शान्तं प्रज्ञानतर्पितम् ॥ १२.५९.१२ ॥
Wenn man sich jenem Zweimalgeborenen näherte, der seiner eigenen Pflicht nachgeht, keine verbotenen Handlungen begeht, still und durch Weisheit gesättigt ist…
12.59.13
कुर्वीतापत्यसंतानमथो दद्याद्यजेत च ।
संविभज्य च भोक्तव्यं धनं सद्भिरीतीष्यते ॥ १२.५९.१३ ॥
Er soll Nachkommen zeugen, Gaben geben und opfern; Reichtum soll man erst nach dem Teilen genießen, so lehren die Guten.
12.59.14
परिनिष्ठितकार्यस्तु स्वाध्यायेनैव वै द्विजः ।
कुर्यादन्यन्न वा कुर्यान्मैत्रो ब्राह्मण उच्यते ॥ १२.५९.१४ ॥
Ein Zweimalgeborener, dessen Pflichten vollendet sind, soll sich nur dem Selbststudium widmen; ob er anderes tut oder nicht, er heißt ein freundlicher Brahmane.
12.59.15
क्षत्रियस्यापि यो धर्मस्तं ते वक्ष्यामि भारत ।
दद्याद्राजा न याचेत यजेत न च याजयेत् ॥ १२.५९.१५ ॥
O Bhārata, auch die Pflicht des Kṣatriya will ich dir nennen: Der König soll geben und nicht betteln; er soll selbst opfern und nicht andere für sich opfern lassen.
12.59.16
नाध्यापयेदधीयीत प्रजाश्च परिपालयेत् ।
नित्योद्युक्तो दस्युवदे रणे कुर्यात्पराक्रमम् ॥ १२.५९.१६ ॥
Er soll nicht lehren, sondern lernen; er soll seine Untertanen schützen; stets bereit, soll er im Kampf Tapferkeit zeigen wie ein Räuber.
12.59.17
ये तु क्रतुभिरीजानाः श्रुतवन्तश्च भूमिपाः ।
य एवाहवजेतारस्त एषां लोकजित्तमाः ॥ १२.५९.१७ ॥
Jene Könige, die durch Opfer verehren und gelehrt sind, und jene, die im Kampf siegreich sind – sie sind die Besten unter den Welteroberern.
12.59.18
अविक्षतेन देहेन समराद्यो निवर्तते ।
क्षत्रियो नास्य तत्कर्म प्रशंसन्ति पुराविदः ॥ १२.५९.१८ ॥
Die alten Kenner loben nicht die Tat eines Kṣatriya, der unverletzt vom Kampf zurückkehrt.
12.59.19
एवं हि क्षत्रबन्धूनां धर्ममाहुः प्रधानतः ।
नास्य कृत्यतमं किंचिदन्यद्दस्युनिबर्हणात् ॥ १२.५९.१९ ॥
So wird die vornehmste Pflicht der Verwandten der Kriegerklasse genannt; für sie gibt es nichts Angemesseneres zu tun als die Räuber zu erschlagen.
12.59.20
दानमध्ययनं यज्ञो राज्ञां क्षेमो विधीयते ।
तस्माद्राज्ञा विशेषेण योद्धव्यं धर्ममीप्सता ॥ १२.५९.२० ॥
Für Könige sind Gabe, Studium, Opfer und der Schutz des Reiches vorgeschrieben; darum muss der König, der nach dem Dharma strebt, besonders kämpfen.
12.59.21
स्वेषु धर्मेष्ववस्थाप्यः प्रजाः सर्वा महीपतिः ।
धर्मेण सर्वकृत्यानि शमनिष्ठानि कारयेत् ॥ १२.५९.२१ ॥
Der Herrscher der Erde soll alle Untertanen in ihre eigenen Pflichten einsetzen und alle Handlungen nach dem Dharma, auf den Frieden ausgerichtet, vollziehen lassen.
12.59.22
परिनिष्ठितकार्यस्तु नृपतिः परिपालनात् ।
कुर्यादन्यन्न वा कुर्यादैन्द्रो राजन्य उच्यते ॥ १२.५९.२२ ॥
Ein König, dessen Aufgaben durch den Schutz seiner Untertanen vollendet sind, ob er nun anderes tut oder nicht, heißt ein Aindra-Kriegerkönig.
12.59.23
वैश्यस्यापि हि यो धर्मस्तं ते वक्ष्यामि शाश्वतम् ।
दानमध्ययनं यज्ञः शौचेन धनसंचयः ॥ १२.५९.२३ ॥
Auch das Dharma des Vaishya ist ewig; ich werde es dir nennen: Gabe, Studium, Opfer und das Anhäufen von Reichtum mit Reinheit.
12.59.24
पितृवत्पालयेद्वैश्यो युक्तः सर्वान्पशूनिह ।
विकर्म तद्भवेदन्यत्कर्म यत्स समाचरेत् ॥ १२.५९.२४ ॥
Der Vaishya soll hier alles Vieh wie ein Vater seine Kinder beschützen; jede andere Handlung, die er unternähme, wäre ein vikarma, eine unrechte Tat.
12.59.25
रक्षया स हि तेषां वै महत्सुखमवाप्नुयात् ।
प्रजापतिर्हि वैश्याय सृष्ट्वा परिददौ पशून् ॥ १२.५९.२५ ॥
Indem er sie schützt, wird er gewiss großes Glück erlangen. Nachdem der Herr der Geschöpfe den Vaiśya geschaffen hatte, übergab er ihm das Vieh.
12.59.26
ब्राह्मणाय च राज्ञे च सर्वाः परिददे प्रजाः ।
तस्य वृत्तिं प्रवक्ष्यामि यच्च तस्योपजीवनम् ॥ १२.५९.२६ ॥
Dem Brahmanen und dem König übergab er alle Geschöpfe. Nun werde ich seine Tätigkeit und seinen Lebensunterhalt darlegen.
12.59.27
पण्णामेकां पिबेद्धेनुं शताच्च मिथुनं हरेत् ।
लये च सप्तमो भागस्तथा शृङ्गे कला खुरे ॥ १२.५९.२७ ॥
Von sechs darf er eine Kuh nehmen, und von hundert ein Paar; bei der Auflösung den siebten Anteil, ebenso einen Teil an den Hörnern und am Huf.
12.59.28
सस्यानां सर्वबीजानामेषा सांवत्सरी भृतिः ॥ १२.५९.२८ ॥
Dies ist der jährliche Lohn von den Ernten aller Samen.
12.59.29
न च वैश्यस्य कामः स्यान्न रक्षेयं पशूनिति ।
वैश्ये चेच्छति नान्येन रक्षितव्याः कथंचन ॥ १२.५९.२९ ॥
Der Vaiśya soll nicht den Wunsch haben: »Ich will das Vieh nicht schützen.« Wenn der Vaiśya es will, dürfen sie auf keine Weise von einem anderen beschützt werden.
12.59.30
शूद्रस्यापि हि यो धर्मस्तं ते वक्ष्यामि भारत ।
प्रजापतिर्हि वर्णानां दासं शूद्रमकल्पयत् ॥ १२.५९.३० ॥
Auch die Pflicht des Śūdra werde ich dir darlegen, o Bhārata. Denn der Herr der Geschöpfe bestimmte den Śūdra zum Diener der Stände.
12.59.31
तस्माच्छूद्रस्य वर्णानां परिचर्या विधीयते ।
तेषां शुश्रूषणाच्चैव महत्सुखमवाप्नुयात् ॥ १२.५९.३१ ॥
Daher wird dem Śūdra der Dienst an den Varṇas vorgeschrieben, und durch ihre Pflege erlangt er großes Glück.
12.59.32
शूद्र एतान्परिचरेत्रीन्वर्णाननसूयकः ।
संचयांश्च न कुर्वीत जातु शूद्रः कथंचन ॥ १२.५९.३२ ॥
Der Śūdra soll diesen drei Varṇas ohne Neid dienen, und ein Śūdra soll auf keinerlei Weise Schätze anhäufen.
12.59.33
पापीयान्हि धनं लब्ध्वा वशे कुर्याद्गरीयसः ।
राज्ञा वा समनुज्ञातः कामं कुर्वीत धार्मिकः ॥ १२.५९.३३ ॥
Hat der Sündigere Reichtum erlangt, soll er ihn unter die Kontrolle seiner Höheren stellen; oder der Rechtschaffene darf mit Erlaubnis des Königs nach Belieben handeln.
12.59.34
तस्य वृत्तिं प्रवक्ष्यामि यच्च तस्योपजीवनम् ।
अवश्यं भरणीयो हि वर्णानां शूद्र उच्यते ॥ १२.५९.३४ ॥
Ich werde seinen Lebensunterhalt und die Mittel seines Auskommens darlegen; der unter den Varṇas Śūdra Genannte muss unbedingt versorgt werden.
12.59.35
छत्रं वेष्टनमौशीरमुपानद्व्यजनानि च ।
यातयामानि देयानि शूद्राय परिचारिणे ॥ १२.५९.३५ ॥
Ein Schirm, ein Turban, ein Vetiver-Fächer, Sandalen und Fächer — auch wenn abgenutzt — sollen dem dienenden Śūdra gegeben werden.
12.59.36
अधार्याणि विशीर्णानि वसनानि द्विजातिभिः ।
शूद्रायैव प्रदेयानि तस्य धर्मधनं हि तत् ॥ १२.५९.३६ ॥
Kleidung, die die Zweimalgeborenen nicht mehr tragen können, weil sie abgenutzt ist, soll allein dem Śūdra gegeben werden; das ist sein Dharma-Reichtum.
12.59.37
यंच कश्चिद्द्विजातीनां शूद्रः शुश्रूषुराव्रजेत् ।
कल्प्यां तेन तु तस्याहुर्वृत्तिं धर्मविदो जनाः ॥ १२.५९.३७ ॥
Ein Śūdra, der sich den Dvijāti in dem Wunsch nähert, ihnen zu dienen, dem, so sagen die Kenner des Dharma, soll von ihnen ein angemessener Lebensunterhalt gegeben werden.
12.59.38
देयः पिण्डोऽनपत्याय भर्तव्यौ वृद्धदुर्बलौ ।
शूद्रेण तु न हातव्यो भर्ता कस्यांचिदापदि ॥ १२.५९.३८ ॥
Dem Kinderlosen soll das Totenopfer gegeben werden; die Alten und Schwachen sollen unterhalten werden; und ein Śūdra soll seinen Versorger in keiner Not verlassen.
12.59.39
अतिरेकेण भर्तव्यो भर्ता द्रव्यपरिक्षये ।
न हि स्वमस्ति शूद्रस्य भर्तृहार्यधनो हि सः ॥ १२.५९.३९ ॥
Auch wenn der Reichtum schwindet, soll der Versorger umso mehr unterhalten werden, denn ein Śūdra besitzt kein eigenes Vermögen; sein Besitz kann vom Herrn genommen werden.
12.59.40
उक्तस्त्रयाणां वर्णानां यज्ञस्त्रय्येव भारत ।
स्वाहाकारवषट्कारौ मन्त्रः शूद्रे न विद्यते ॥ १२.५९.४० ॥
O Bhārata, das Opfer wurde für die drei Stände gemäß der dreifachen Veda verkündet; beim Śūdra gibt es weder svāhākāra, vaṣaṭkāra noch mantra.
12.59.41
तस्माच्छूद्रः पाकयज्ञैयजेताव्रतवान्स्वयम् ।
पूर्णपात्रमयीमाहुः पाकयज्ञस्य दक्षिणाम् ॥ १२.५९.४१ ॥
Darum darf der Śūdra ohne Gelübde selbst mit Speiseopfern opfern; die Dakṣiṇā des Speiseopfers gilt als ein volles Gefäß.
12.59.42
शूद्रः पैजवनो नाम सहस्राणां शतं ददौ ।
ऐन्द्राग्नेन विधानेन दक्षिणामिति नः श्रुतम् ॥ १२.५९.४२ ॥
Ein Śūdra namens Paijavana, so haben wir gehört, gab nach dem Aindrāgna-Ritus als Dakṣiṇā hunderttausend mal tausend.
12.59.43
यतो हि सर्ववर्णानां यज्ञस्तस्यैव भारत ॥ १२.५९.४३ ॥
Denn das Opfer aller Stände beruht eben darauf, o Bhārata.
12.59.44
अग्रे सर्वेषु यज्ञेषु श्रद्धायज्ञो विधीयते ।
दैवतं हि महच्छ्रद्धा पवित्रं यजतां च यत्।
दैवतं हि परं विप्राः स्वेनस्वेन परस्परम् ॥ १२.५९.४४ ॥
Unter allen Opfern wird zuerst das Opfer des Glaubens vorgeschrieben; der Glaube ist die große Gottheit und die Reinigerin derer, die opfern. O Brahmanen, der Glaube ist die höchste Gottheit, jeder auf seine Weise, einander.
12.59.45
अयजन्निह सत्रैस्ते तैस्तैः कामैः समाहिताः ।
संसृष्टा ब्राह्मणैरेव त्रिषु वर्णेषु सृष्टयः ॥ १२.५९.४५ ॥
Sie opferten hier in langen Opfersitzungen, auf verschiedene Wünsche gerichtet; nur im Verbund mit den Brahmanen entstanden in den drei Ständen Geschlechter.
12.59.46
देवानामपि ये देवा यद्ब्रूयुस्ते परं हितम् ।
तस्माद्वर्णैः सर्वयज्ञाः संसृज्यन्ते न काम्यया ॥ १२.५९.४६ ॥
Wer selbst unter den Göttern Götter sind, was sie sagen, ist das höchste Gut; deshalb werden alle Opfer von den Ständen gemeinsam vollzogen, nicht aus Verlangen.
12.59.47
ऋग्यजुः सामवित्पूज्यो नित्यं स्याद्देववद्द्विजः ।
अनृग्यजुरसामा च प्राजापत्य उपद्रवः।
यज्ञो मनीषया तात सर्ववर्णेषु भारत ॥ १२.५९.४७ ॥
Ein Zweimalgeborener, der Ṛg, Yajur und Sāma kennt, soll stets wie ein Gott verehrt werden. Wer ohne Ṛg, Yajur und Sāma ist, ist eine dem Prajāpati geweihte Störung. Lieber, o Bhārata, das Opfer in allen Ständen wird durch Verstand geleitet.
12.59.48
नास्य यज्ञकृतो देवा ईहन्ते नेतरे जनाः ।
ततः सर्वेषु वर्णेषु श्रद्धायज्ञो विधीयते ॥ १२.५९.४८ ॥
Für den, der das Opfer vollzieht, begehren weder die Götter noch andere etwas; deshalb ist das Opfer des Glaubens unter allen Ständen vorgeschrieben.
12.59.49
स्वं दैवतं ब्राह्मणः स्वेन नित्यं ।
परान्वर्णानयजन्नैवमासीत्।
अधरो वितानस्त्वथ तत्र सृष्टो ।
न ब्राह्मणस्त्रिषु वर्णेषु राजन् ॥ १२.५९.४९ ॥
Der Brahmane opferte stets nur seiner eigenen Gottheit, nicht für die anderen Stände. Da entstand ein niederer Opferritus, und, o König, der Brahmane wurde unter den drei Ständen nicht geschaffen.
12.59.50
तस्माद्वर्णा ऋजवो ज्ञातिवर्णाः ।
संसृज्यन्ते तस्य विकार एव।
एकं साम यजुरेकमृगेका ।
विप्रश्वैको निश्चये तेषु सृष्टः ॥ १२.५९.५० ॥
Daher vereinen sich die aufrechten Stände und die Verwandtenstände als bloße Abwandlung von ihm. Ein Sāman, ein Yajus, ein Ṛc und ein Brahmane — davon wurde nach Bestimmung nur einer geschaffen.
12.59.51
अत्र गाथा यज्ञगीताः कीर्तयन्ति पुराविदः ।
वैखानसानां राजेन्द्र मुनीनां यष्टुमिच्छताम् ॥ १२.५९.५१ ॥
Hier rezitieren die Kenner des Alten die Gāthās namens Opfergesänge, o Herr der Könige, über die Vaikhānasas und die Weisen, die opfern wollten.
12.59.52
उदितेऽनुदिते वाऽपि श्रद्दधानो जितेन्द्रियः ।
वह्निं जुहोति धर्मेण श्रद्धा वै कारणं महत् ॥ १२.५९.५२ ॥
Ob zum Sonnenaufgang oder nicht, der gläubige, seine Sinne bezwungen habende Mann opfert gemäß dem Dharma ins Feuer; wahrlich, der Glaube ist die große Ursache.
12.59.53
यत्स्कन्नमस्य तत्पूर्वं यदस्कन्नं तदुत्तरम् ।
बहूनि यज्ञरूपाणि नानाकर्मफलानि च ॥ १२.५९.५३ ॥
Was darin zuvor zu kurz kam, und was danach nicht zu kurz kam — das sind die vielen Formen des Opfers und auch die Früchte verschiedener Handlungen.
12.59.54
तानि यः संप्रजानाति ज्ञाननिश्चयनिश्चितः ।
द्विजातिः श्रद्धयोपेतः स यष्टुं पुरुषोऽर्हति ॥ १२.५९.५४ ॥
Der Mann, der sie vollständig versteht, fest in der Gewissheit des Wissens, zweimal geboren und mit Glauben begabt — dieser Mann ist geeignet zu opfern.
12.59.55
स्तेनो वा यदि वा पापो यदि वा पापकृत्तमः ।
यष्टुमिच्छति यज्ञं यः साधुमेव वदन्ति तम् ॥ १२.५९.५५ ॥
Selbst wenn jemand ein Dieb ist, ein Sünder oder der größte Übeltäter, so nennt man den, der ein Opfer darbringen will, einen Rechtschaffenen.
12.59.56
ऋषयस्तं प्रशंसन्ति साधु चैतदसंशयम् ।
सर्वथा सर्वदा वर्णैर्यष्टव्यमिति निर्णयः ॥ १२.५९.५६ ॥
Die Weisen preisen ihn, und das ist zweifellos richtig. Die Entscheidung lautet: Alle Stände sollen auf jede Weise und allezeit das Opfer vollziehen.
12.59.57
न हि यज्ञसमं किंचित्रिषु लोकेषु विद्यते ।
तस्माद्यष्टव्यमित्याहुः पुरुषेणानसूयता।
श्रद्धापवित्रमाश्रित्य यथाशक्ति यथेच्छया ॥ १२.५९.५७ ॥
In den drei Welten gibt es nichts, was dem Opfer gleichkommt. Daher sagt man, ein Mensch ohne Neid solle das Opfer darbringen, durch den Glauben geläutert, nach seinem Vermögen und nach seinem Wunsch.