マハーバーラタ · 章 12.84

12.84.1

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
बृहस्पतेश्च संवादं शक्रस्य च युधिष्ठिर ॥ १२.८४.१ ॥

ここでも人々はこの古い物語を語る。ブリハスパティとシャクラ（インドラ）の対話である、ユディシュティラよ。

किंस्विदेकपढं ब्रह्मन्पुरुषः सम्यगाचरन् ।
प्रमाणं सर्वभूतानां यशश्चैवाप्नुयान्महत् ॥ १२.८४.२ ॥

ブラフマンよ、人が正しく実践すれば、すべての存在の規範となり大いなる名声を得る、その一つの道とは何か。

सान्त्वमेकपदं शक्र पुरुषः सम्यगाचरन् ।
प्रमाणं सर्वभूतानां यशश्चैवाप्नुयान्महत् ॥ १२.८४.३ ॥

シャクラよ、宥和すなわち穏やかな言葉と柔和さ、それがその一つの道である。人がそれを正しく実践すれば、すべての存在の規範となり大いなる名声を得る。

एतदेकपदं शक्र सर्वलोकसुखावहम् ।
आचरन्सर्वभूतेषु प्रियो भवति सर्वदा ॥ १२.८४.४ ॥

シャクラよ、これこそ全世界に幸福をもたらすその一つの道である。これを実践する者は、すべての存在の中で常に愛される。

यो हि नाभाषते किंचित्सर्वदा भुकुटीमुखः ।
द्वेष्यो भवति भूतानां स सान्त्वमिह नाचरन् ॥ १२.८४.५ ॥

いつも眉をひそめて何も語らない者は、生きとし生けるものに憎まれる。ここで宥和を実践しない者もまた同様である。

यस्तु सर्वमभिप्रेक्ष्य पूर्वमेवाभिभाषते ।
स्मितपूर्वाभिभाषी च तस्य लोकः प्रसीदति ॥ १२.८४.६ ॥

しかし、すべてをよく見極めてから先に語り、微笑みを浮かべて話す者——その者の世界は喜ぶ。

दानमेव हि सर्वत्र सान्त्वेनानभिजल्पितम् ।
न प्रीणयति भूतानि निर्व्यञ्जनमिवाशनम् ॥ १२.८४.७ ॥

慰めの言葉を伴わずに与えられた施しは、どこにおいても生き物を喜ばせない。味付けのない食事のようなものである。

आददन्नपि भूतानां मधुरामीरयन्गिरम् ।
सर्वलोकमिमं शक्र सान्त्वेव कुरुते वशे ॥ १२.८४.८ ॥

シャクラよ、生き物から取りながらも甘い言葉を語る者は、慰めによってこの世界全体を支配下に置く。

तस्मात्सान्त्वं प्रयोक्तव्यं दण्डमाधित्सताऽपि हि ।
प्रीतिं च जनयत्येवं न चास्योद्विजते जनः ॥ १२.८४.९ ॥

それゆえ罰を与えようとする者も、慰めを用いるべきである。このようにして愛情が生まれ、人々は彼を恐れない。

सुकृतस्य हि सान्त्वस्य श्लक्ष्णस्य मधुरस्य च ।
सम्यगासेव्यमानस्य तुल्यं जातु न विद्यते ॥ १२.८४.१० ॥

よく行われ、正しく実践された、穏やかで甘い慰めに等しいものは決して見つからない。

इत्युक्तः कृतवान्सर्वं यथा शक्रः पुरोधसा ।
तथा त्वमपि कौन्तेय सम्यगेतत्समाचर ॥ १२.८४.११ ॥

司祭にこう言われたとおり、シャクラはすべてをそのように行った。クンティーの子よ、お前もこれをよく実践せよ。