มหาภารตะ · อัธยายะ 13.116
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.116.1
पवित्राणां पवित्रं यच्छ्रेष्ठं लोके च यद्भवेत् ।
पावनं परमं चैव तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १३.११६.१ ॥
ในบรรดาสิ่งที่ชำระ สิ่งใดบริสุทธิ์ที่สุดและประเสริฐที่สุดในโลก และสิ่งใดสูงสุดและชำระล้างได้ ขอท่านบอกข้าพเจ้าเรื่องนั้น ท่านปู่
13.116.2
गावो महार्थाः पुण्याश्च तारयन्ति च मानवान् ।
धारयन्ति प्रजाश्चेमा हविषा पयसा तथा ॥ १३.११६.२ ॥
โคเป็นของมีค่ามากและเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ โคย่อมนำมนุษย์ข้ามไปได้ และด้วยเครื่องบูชาและน้ำนม โคย่อมหล่อเลี้ยงสัตว์เหล่านี้ไว้
13.116.3
न हि पुण्यतमं किञ्चिद्गोभ्यो भरतसत्तम ।
एताः पुण्याः पवित्राश्च त्रिषु लोकेषु सत्तमाः ॥ १३.११६.३ ॥
ดูกรผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ภรตะ ไม่มีสิ่งใดศักดิ์สิทธิ์ยิ่งไปกว่าโค โคเหล่านี้ศักดิ์สิทธิ์และบริสุทธิ์ เป็นสิ่งประเสริฐที่สุดในทั้งสามโลก
13.116.4
देवानामुपरिष्टाच्च गावः प्रतिवसन्ति वै ।
दत्त्वा चैतास्तारयते यान्ति स्वर्गं मनीषिणः ॥ १३.११६.४ ॥
โคอาศัยอยู่เหนือแม้เทวดาทั้งหลาย ผู้มีปัญญาทั้งหลายเมื่อได้ถวายโคเหล่านี้เป็นทาน ย่อมได้รับการข้ามพ้น และไปสู่สวรรค์
13.116.5
मान्धाता यौवनाश्वश्च ययातिर्नहुषस्तथा ।
गा वै ददन्तः सततं सहस्रशतसम्मिताः ॥ १३.११६.५ ॥
มานธาตา ยौวนาศวะ ยยาติ และนหุษะ ก็เช่นกัน ได้บริจาคโคอยู่เป็นนิตย์ นับเป็นแสนๆ ตัว
13.116.6
गताः परमकं स्थानं देवैरपि सुदुर्लभम् ।
अपि चात्र पुरावृत्तं कथयिष्यामि तेऽनघ ॥ १३.११६.६ ॥
ท่านเหล่านั้นได้ไปถึงฐานะอันสูงสุด ซึ่งแม้เทวดาก็ยากจะบรรลุ ดูกรผู้ไร้บาป ข้าพเจ้าจะเล่าเรื่องเก่าแก่เกี่ยวกับเรื่องนี้ให้ท่านฟังด้วย
13.116.7
ऋषीणामुत्तमं धीमान्कृष्णद्वैपायनं शुकः ।
अभिवाद्याह्निकं कृत्वा शुचिः प्रयतमानसः ॥ १३.११६.७ ॥
ศุกะผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ฤๅษี ผู้มีปัญญา ได้กราบไหว้กฤษณทไวปายนะ (วยาสะ) ทำพิธีประจำวันเสร็จแล้ว ก็บริสุทธิ์และมีใจสงบ นั่งอยู่เฉพาะหน้าท่าน
13.116.8
पितरं परिपप्रच्छ दृष्टलोकपरावरम् ।
को यज्ञः सर्वयज्ञानां वरिष्ठोऽभ्युपलक्ष्यते ॥ १३.११६.८ ॥
ท่านทูลถามบิดาผู้ได้เห็นโลกทั้งสูงและต่ำ ว่า ในบรรดายัญทั้งหมด ยัญใดถือกันว่าประเสริฐที่สุด
13.116.9
किञ्च कृत्वा परं स्थानं प्राप्नुवन्ति मनीषिणः ।
केन देवाः पवित्रेण स्वर्गमश्नन्ति वा विभो ॥ १३.११६.९ ॥
ทำสิ่งใดแล้วผู้มีปัญญาจึงบรรลุฐานะอันสูงสุด และดูกรผู้ทรงอานุภาพ ด้วยความบริสุทธิ์ใด เทวดาจึงได้เสวยสวรรค์
13.116.10
किञ्च यज्ञस्य यज्ञत्वं क्व च यज्ञः प्रतिष्ठितः ।
दानानामुत्तमं किञ्च किञ्च सत्रमितः परम्।
पवित्राणां पवित्रं च यत्तद्ब्रूहि महामुने ॥ १३.११६.१० ॥
ความเป็นยัญของยัญคืออะไร และยัญตั้งอยู่ ณ ที่ใด ทานอันประเสริฐที่สุดคืออะไร และพิธีสัตร (การประชุมบูชา) ใดสูงกว่านี้ ดูกรมุนีผู้ยิ่งใหญ่ ขอท่านบอกข้าพเจ้าว่าสิ่งใดบริสุทธิ์ที่สุดในบรรดาสิ่งบริสุทธิ์ทั้งปวง
13.116.11
एतच्छ्रुत्वा तु वचनं व्यासः परमधर्मवित् ।
पुत्रायाकथयत्सर्वं तत्त्वेन भरतर्षभ ॥ १३.११६.११ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำนั้นแล้ว วยาสะผู้รู้ธรรมอันสูงสุด ได้เล่าทุกสิ่งแก่บุตรของตนตามความจริงและตามลำดับ ดูกรผู้ประเสริฐในหมู่ภรตะ
13.116.12
गावः प्रतिष्ठा भूतानां तथा गावः परायणम् ।
गावः पुण्याः पवित्राश्च गोधनं पावनं तथा ॥ १३.११६.१२ ॥
โคเป็นรากฐานของสรรพสัตว์ และโคก็เป็นที่พึ่งอันสูงสุดเช่นกัน โคเป็นสิ่งมีบุญและบริสุทธิ์ และทรัพย์คือโคก็ชำระล้างได้
13.116.13
पूर्वमासन्नंशृङ्गा वै गाव इत्यनुशश्रुम ।
शृङ्गार्थे समुपासन्त ताः किल प्रभुमव्ययम् ॥ १३.११६.१३ ॥
ในกาลก่อน พวกเราได้ยินมาว่า โคมีเขาเป็นอวัยวะ เพื่อประโยชน์ของเขา โคเหล่านั้นจึงบูชาพระผู้เป็นเจ้าผู้ไม่เสื่อมสูญองค์นั้น
13.116.14
ततो ब्रह्मा तु गाः सत्रमुपविष्टाः समीक्ष्य ह ।
ईप्सितं प्रददौ ताभ्यो गोभ्यः प्रत्येकशः प्रभुः ॥ १३.११६.१४ ॥
ครั้นนั้น พระพรหม เมื่อเห็นโคเหล่านั้นนั่งประชุมอยู่ในพิธีสัตร พระผู้เป็นเจ้าจึงประทานพรที่แต่ละตัวปรารถนาให้แก่โคเหล่านั้นทีละตัว
13.116.15
तासां शृङ्गाण्यजायन्त तस्या यादृङ्भनोगतम् ।
नानावर्णाः शृङ्गवन्त्यस्ता व्यरोचन्त पुत्रक ॥ १३.११६.१५ ॥
เขาทั้งหลายได้งอกขึ้นแก่โคเหล่านั้น ตามที่แต่ละตัวนึกปรารถนาในใจ ดูกรลูกรัก โคที่มีเขาเหล่านั้นมีสีต่างๆ กัน และส่องแสงรุ่งเรือง
13.116.16
ब्रह्मणा वरदत्तास्ता हव्यकव्यप्रदाः शुभाः ।
पुण्याः पवित्राः सुभगा दिव्यसंस्थानलक्षणाः ॥ १३.११६.१६ ॥
โคเหล่านั้น อันพระพรหมประทานพร เป็นผู้ให้เครื่องบูชาแก่เทวดาและแก่บรรพบุรุษ เป็นมงคล ศักดิ์สิทธิ์ บริสุทธิ์ น่าเอ็นดู และมีรูปร่างลักษณะอันเป็นทิพย์
13.116.17
गावस्तेजो महद्दिव्यं गवां दानं प्रशस्यते ।
ये चैताः सम्प्रयच्छन्ति साधवो वीतमत्सराः ॥ १३.११६.१७ ॥
โคเป็นเดชะอันยิ่งใหญ่และเป็นทิพย์ และการให้โคเป็นทานก็เป็นที่สรรเสริญ ผู้ดีทั้งหลายที่มอบโคเหล่านี้ให้ โดยปราศจากความริษยา
13.116.18
ते वै सुकृतिनः प्रोक्ताः सर्वदानप्रदाश्च ते ।
गवां लोकं तथा पुण्यमाप्नुवन्ति च तेऽनघ ॥ १३.११६.१८ ॥
ท่านเหล่านั้นได้รับการกล่าวว่าเป็นผู้มีบุญกุศล เป็นผู้ให้ทานทุกประการ ดูกรผู้ไร้บาป ท่านเหล่านั้นย่อมบรรลุโลกของโคอันศักดิ์สิทธิ์
13.116.19
यत्र वृक्षा मधुफला दिव्यपुष्पफलोपगाः ।
पुष्पाणि च सुगन्धीनि दिव्यानि द्विजसत्तम ॥ १३.११६.१९ ॥
ที่ซึ่งมีต้นไม้ที่ให้ผลหวาน ประดับด้วยดอกและผลอันเป็นทิพย์ และมีดอกไม้หอมอันเป็นทิพย์ ดูกรผู้ประเสริฐในหมู่ทวิชา
13.116.20
सर्वा मणिभयी भूमिः सर्वकाञ्चनवालुकाः ।
सर्वर्तुसुखसंस्पर्शा निष्पङ्का निरजाः शुभाः ॥ १३.११६.२० ॥
พื้นดินทั้งหมดทำด้วยอัญมณี ทรายทั้งหมดเป็นทอง สัมผัสแล้วสบายในทุกฤดูกาล ปราศจากโคลนและฝุ่น เป็นมงคล
13.116.21
रक्तोत्पलवनैश्चैव मणिखण्डैर्हिरण्मयैः ।
तरुणादित्यसङ्काशैर्भान्ति तत्र जलाशयाः ॥ १३.११६.२१ ॥
ที่นั่นแหล่งน้ำส่องประกาย ด้วยป่าบัวแดงและแผ่นทองคำกับอัญมณี เปล่งแสงดุจดวงอาทิตย์ยามเช้า
13.116.22
महार्हमणिपत्रैश्च काञ्चनप्रभकेसरैः ।
नीलोत्पलविमिश्रैश्च सरोभिर्बहुपङ्कजैः ॥ १३.११६.२२ ॥
ทะเลสาบมีใบเป็นอัญมณีมีค่ายิ่ง มีเกสรเปล่งประกายดุจทอง ปนกับบัวนิลและบัวอีกมากมาย
13.116.23
करवीरवनैः फुल्लैः सहस्रावर्तसंवृतैः ।
सन्तानकवनैः फुल्लैर्वृक्षेश्च समलङ्कृताः ॥ १३.११६.२३ ॥
ประดับด้วยป่าดอกกรเวียระที่บานสะพรั่ง ล้อมรอบด้วยน้ำวนนับพัน และด้วยป่าสันตานกะกับต้นไม้ที่บานสะพรั่ง
13.116.24
निर्मिलाभिश्च मुक्ताभिर्मणिभिश्च महाप्रभैः ।
उद्भूतपुलिनास्तत्र जातरूपैश्चि निम्नगाः ॥ १३.११६.२४ ॥
ที่นั่นมีแม่น้ำทองไหลไปมีฝั่งสูง ใสสะอาดด้วยไข่มุกและอัญมณีแวววาวยิ่ง
13.116.25
सर्वरत्नमयैश्चित्रैरवगाढा द्रुमोत्तमैः ।
जातरूपमयैश्चान्यैर्हुताशनसमप्रभैः ॥ १३.११६.२५ ॥
เต็มไปด้วยต้นไม้ชั้นเลิศงดงามน่าอัศจรรย์ ทำจากอัญมณีทุกชนิด และจากทองคำกับวัสดุอื่น เปล่งแสงดุจไฟบูชายัญ
13.116.26
सौवर्णि गिरयस्तत्र मणिरत्नशिलोच्चयाः ।
सर्वरत्नमयैर्भान्ति शृङ्गैश्चारुभिरुच्छ्रितैः ॥ १३.११६.२६ ॥
ที่นั่นมีภูเขาทองคำ เป็นกองหินทำจากอัญมณีและแก้วมณี เปล่งประกายด้วยยอดสูงงดงามที่ทำจากอัญมณีทุกชนิด
13.116.27
नित्यपुष्पफलास्तत्र नगाः पत्ररथाकुलाः ।
दिव्यगन्धरसैः पुष्पैः फलैश्च भरतर्षभ ॥ १३.११६.२७ ॥
ที่นั่นต้นไม้มีดอกและผลอยู่เสมอ เต็มไปด้วยฝูงนก ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งวงศ์ภรตะ ดอกและผลของมันมีกลิ่นและรสทิพย์
13.116.28
रमन्ते पुण्यकर्माणस्तत्र नित्यं युधिष्ठिर ।
सर्वकामसमृद्धार्था निःशोका गतमन्यवः ॥ १३.११६.२८ ॥
ที่นั่นผู้กระทำความดีย่อมเพลิดเพลินอยู่เสมอ ข้าแต่ยุธิษฐิระ เปี่ยมด้วยความปรารถนาและจุดหมายทั้งปวง ปราศจากความโศกและความโกรธ
13.116.29
विमानेषु विचित्रेषु रमणीयेषु भारत ।
मोदन्ते पुण्यकर्माणो विरहन्तो यशस्विनः ॥ १३.११६.२९ ॥
ข้าแต่ภารตะ ผู้มีชื่อเสียงที่กระทำความดีย่อมรื่นรมย์ในวิมานอันวิจิตรและน่ารื่นรมย์
13.116.30
उपक्रीडन्ति तान्राजञ्शुभाश्चाप्सरसां गणाः ।
एतान्लोकानवाप्नोति गां दत्त्वा वै युधिष्ठिर ॥ १३.११६.३० ॥
ข้าแต่พระราชา ฝูงอัปสรผู้งดงามย่อมเล่นกับเขาเหล่านั้น ข้าแต่ยุธิษฐิระ ผู้ที่ถวายโคย่อมได้โลกเหล่านี้เป็นแน่
13.116.31
यासामधिपतिः पूषा मारुतो बलवान्बले ।
ऐश्वर्ये वरुणो राजा ता मां पान्तु युगन्धराः ॥ १३.११६.३१ ॥
ผู้ที่พูษันเป็นเจ้า มารุตผู้มีกำลังแข็งแรงในพลัง และพระวรุณผู้เป็นกษัตริย์ในอำนาจ ขอให้ผู้แบกแอกเหล่านั้นคุ้มครองข้าพเจ้า
13.116.32
सुरूपा बहुरूपाश्च विश्वरूपाश्च मातरः ।
प्राजापत्या इति ब्रह्मञ्जपेन्नित्यं यतव्रतः ॥ १३.११६.३२ ॥
มารดาสุรูปา พหุรูปา และวิศวรูปา ผู้เรียกกันว่าประชาบดี ข้าแต่พราหมณ์ ผู้มั่นในคำปฏิญาณควรสวดภาวนาถึงท่านเหล่านั้นเป็นนิตย์
13.116.33
गाश्च शुश्रूषते यश्च समन्वेति च सर्वशः ।
तस्मै तुष्टाः प्रयच्छन्ति वरानपि सुदुर्लभान् ॥ १३.११६.३३ ॥
ผู้ใดปรนนิบัติโคและติดตามโคไปทุกแห่ง ท่านเหล่านั้นย่อมพอพระทัยและประทานพรที่หาได้ยากยิ่งแก่ผู้นั้น
13.116.34
द्रुह्येन मनसा वाऽपि गोषु ता हि सुखप्रदाः ।
अर्चयेत सदा चैव नमस्कारैश्च पूजयेत् ॥ १३.११६.३४ ॥
อย่าได้มีจิตคิดร้ายต่อโคแม้ในใจ เพราะท่านเหล่านั้นให้ความสุข ควรบูชาท่านอยู่เสมอ และนมัสการท่านด้วยการกราบไหว้
13.116.35
दान्तः प्रीतमना नित्यं गवां व्युष्टिं तथाऽश्नुते ।
त्र्यहमुष्णं पिबेन्मूत्रं त्र्यहमुष्णं पिबेत्पयः ॥ १३.११६.३५ ॥
ผู้ข่มใจได้ มีใจยินดีอยู่เสมอ ย่อมได้รับความเจริญของโคเช่นนั้น เป็นเวลาสามวันควรดื่มน้ำปัสสาวะโคอุ่น และเป็นเวลาสามวันควรดื่มนมโคอุ่น
13.116.36
गवामुष्णं पयः पीत्वा त्र्यहमुष्णं घृतं विबेत् ।
त्र्यहमुष्णं घृतं पीत्वा वायुभक्षो भवेत्र्यहम् ॥ १३.११६.३६ ॥
ดื่มนมโคอุ่นแล้ว ควรดื่มเนยใสอุ่นเป็นเวลาสามวัน ดื่มเนยใสอุ่นเป็นเวลาสามวันแล้ว ควรเป็นผู้กินลมอยู่เป็นเวลาสามวัน
13.116.37
योन देवाः पवित्रेणि भुञ्जते लोकमुत्तमम् ।
यत्पवित्रं पवित्राणां तद्धृतं शिरसा वहेत् ॥ १३.११६.३७ ॥
สิ่งที่เทวดาเสวยด้วยวิธีชำระให้บริสุทธิ์ โลกอันสูงสุด เนยใสที่บริสุทธิ์ยิ่งกว่าสิ่งบริสุทธิ์ทั้งปวง ควรนำขึ้นไว้บนศีรษะ
13.116.38
घृतेन जुहुयादग्निं घृतेन स्वस्ति वाचयेत् ।
घृतं प्राशेद्धृतं दद्याद्गवां पुष्टिं तथाऽश्नुते ॥ १३.११६.३८ ॥
ควรบูชาไฟด้วยเนยใส ให้สวดขอพรมงคลด้วยเนยใส ควรดื่มเนยใสและถวายเนยใส ผู้นั้นย่อมได้ความเจริญของโค
13.116.39
निर्हृतैश्च यवैर्गोभिर्मासं प्रश्रितयावकः ।
ब्रह्महत्यासमं पापं सर्वमेतेन शुध्यते ॥ १३.११६.३९ ॥
เป็นเวลาหนึ่งเดือน กินข่าวต้มชนิดลอกเปลือกแล้วพร้อมผลิตภัณฑ์จากโค ผู้นั้นย่อมชำระบาปทั้งปวงที่เสมอด้วยการฆ่าพราหมณ์ได้ด้วยวิธีนี้
13.116.40
पराभवार्थं दैत्यानां देवैः शौचमिदं कृतम् ।
ते देवत्वमपि प्राप्ताः संसिद्धाश्च महाबलाः ॥ १३.११६.४० ॥
เพื่อให้พ่ายแพ้แก่อสูรไดตยะ เทวดาจึงได้กระทำการชำระให้บริสุทธิ์นี้ และเหล่าผู้ทรงพลังนั้นได้บรรลุความเป็นเทพและสำเร็จแล้ว
13.116.41
गावः पवित्राः पुण्याश्च पावनं परमं महत् ।
ताश्च दत्त्वा द्विजातिभ्यो नरः स्वर्गमुपाश्नुते ॥ १३.११६.४१ ॥
วัวทั้งหลายบริสุทธิ์และเป็นบุญ เป็นเครื่องชำระอันสูงสุดและยิ่งใหญ่ เมื่อให้วัวเหล่านั้นแก่ผู้เกิดสองครั้ง คนก็ได้ขึ้นสวรรค์
13.116.42
गवां मध्ये शुचिर्भूत्वा गोमतीं मनसा जपेत् ।
पूताभिरद्भिराचम्यि शुचिर्भवति निर्मलः ॥ १३.११६.४२ ॥
ให้ผู้นั้นทำตนให้บริสุทธิ์ท่ามกลางฝูงวัว แล้วภาวนาคาถาโคมตีในใจ เมื่อชำระตนด้วยน้ำที่บริสุทธิ์แล้ว ผู้นั้นย่อมบริสุทธิ์และไร้มลทิน
13.116.43
अग्निमध्ये गवां मध्ये ब्राह्मणानां च संसदि ।
विद्यावेदप्रतस्नाता ब्राह्मणाः पुण्यकर्मिणः ॥ १३.११६.४३ ॥
ท่ามกลางไฟ ท่ามกลางฝูงวัว และในที่ประชุมของพราหมณ์ พราหมณ์ผู้อาบชำระด้วยความรู้และพระเวท ผู้กระทำกรรมแห่งบุญ ย่อมบริสุทธิ์
13.116.44
अध्यापयेरञ्शिष्यान्वै गोमतीं यज्ञसम्मिताम् ।
त्रिरात्रोपोषितो भूत्वा गोमतीं लभते वरम् ॥ १३.११६.४४ ॥
พึงสอนศิษย์ให้ท่องคาถาโคมตี ซึ่งเทียบเท่ากับการบูชายัญ เมื่อผู้ใดถือศีลอดอาหารเป็นเวลาสามราตรี และภาวนาคาถาโคมตี ผู้นั้นย่อมได้รับพร
13.116.45
पुत्रिकामश्च लभते पुत्रं धनमथापि वा ।
पतिकामा च भर्तारं सर्वकामांश्च मानवः ॥ १३.११६.४५ ॥
ผู้ปรารถนาบุตรย่อมได้บุตรหรือทรัพย์ หญิงผู้ปรารถนาสามีย่อมได้สามี และมนุษย์ย่อมได้สิ่งที่ตนปรารถนาทั้งปวง
13.116.46
गावस्तुष्टाः प्रयच्छन्ति सेविता वै न संशयः ।
एवमेतां महाभागा यज्ञियाः सर्वकामदाः।
रोहिण्य इति जानीहि नैताभ्यो विद्यते परम् ॥ १३.११६.४६ ॥
วัวทั้งหลายเมื่อได้รับการปรนนิบัติย่อมพอใจและประทานพร ไม่ต้องสงสัยเลย ดังนั้นพึงรู้ว่าวัวโรหิณีผู้มีโชคยิ่งเหล่านี้ควรแก่การบูชายัญ และประทานทุกสิ่งที่ปรารถนา ไม่มีสิ่งใดสูงกว่าวัวเหล่านี้
13.116.47
इत्युक्तः स महातेजाः शुकः पित्रा महात्मना ।
पूजयामास तां नित्यं तस्मात्त्वमपि पूजय ॥ १३.११६.४७ ॥
เมื่อบิดาผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ได้กล่าวดังนี้แก่ศุกะผู้มีเดชานุภาพ ศุกะจึงบูชาวัวเหล่านั้นเป็นนิตย์ ดังนั้นแม้ท่านก็พึงบูชาวัวเหล่านั้นเช่นกัน