Mahābhārata · Adhyāya 13.118
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.118.1
सुरभेः काः प्रजाः पूर्वं मार्ताण्डादभवन्पुरा ।
एतन्मे शंस तत्वेनि गोषु मे प्रीयते मनः ॥ १३.११८.१ ॥
¿Qué descendencia nació antaño de Surabhi y de Mārtāṇḍa, el sol? Dímelo con verdad, pues mi mente se deleita con lo que concierne a las vacas.
13.118.2
शृणु नामानि दिव्यानि गोमातॄणां विशेषतः ।
याभिर्व्याप्तास्त्रयो लोकाः कल्याणीभिर्जनाधिप ॥ १३.११८.२ ॥
Escucha, oh señor de los hombres, los nombres divinos de las madres vacas, sobre todo de aquellas auspiciosas por quienes están colmados los tres mundos.
13.118.3
सुरभ्यः प्रथमोद्भूता याश्च स्युः प्रथमाः प्रजाः ।
मयोच्यमानाः शृणु ताः प्राप्स्यसे विपुलं यशः ॥ १३.११८.३ ॥
De las Surabhi, que nacieron primero y fueron la descendencia principal, te hablaré; escúchalas y obtendrás una vasta fama.
13.118.4
तप्त्वा तपो घोरतपाः सुरभिर्दिप्ततेजसः ।
सुषावैकादश सुतान्रुद्रा ये च्छन्दसि स्तुताः ॥ १३.११८.४ ॥
Tras practicar una austeridad terrible, Surabhi, de resplandor ardiente, dio a luz once hijos, los Rudras, alabados en el Veda.
13.118.5
अजैकपादहिर्बुध्न्यस्त्र्यम्बकश्च महायशाः ।
वृषाकपिश्च शम्भुश्च कपाली रैवतस्तथा ॥ १३.११८.५ ॥
Aja-Ekapād, Ahirbudhnya, el de gran fama Tryambaka, Vṛṣākapi, Śambhu, Kapālin y Raivata, igualmente.
13.118.6
हरश्च बहुरूपश्च उग्र उग्रोऽथ वीर्यवान् ।
तस्य चैवात्मजः श्रीमान्विश्वरूपो महायशाः ॥ १३.११८.६ ॥
Hara y Bahurūpa, Ugra y Ugra, luego el poderoso; y su hijo, el glorioso Viśvarūpa, de gran fama.
13.118.7
एकादशैते कथिता रुद्रास्ते नाम नामतः ।
महात्मानो महायोगास्तेजोयुक्ता महाबलाः ॥ १३.११८.७ ॥
Estos once Rudras han sido nombrados uno a uno: magnánimos, de gran poder yóguico, dotados de esplendor y de gran fuerza.
13.118.8
एते वरिष्ठजन्मानो देवानां ब्रह्मवादिनाम् ।
विप्राणां प्रकृतिर्लोके एत एव हि विश्रुताः ॥ १३.११८.८ ॥
Estos, de nacimiento excelso entre los dioses, portavoces del Veda, son en verdad la naturaleza misma de los brahmanes en el mundo, pues son los renombrados.
13.118.9
एत एकादश प्रोक्ता रुद्रास्त्रिभुवनेश्वराः ।
शतं त्वेतत्समाख्यातं शतरुद्रं महात्मनाम् ॥ १३.११८.९ ॥
Estos once Rudras han sido proclamados señores de los tres mundos; así se ha relatado el «centenar de Rudras» de los magnánimos.
13.118.10
सुषुवे प्रथमां कन्यां सुरभिः पृथिवीं तदा ।
विश्वकामदुघा धेनुर्या धारयति देहिनः ॥ १३.११८.१० ॥
Entonces Surabhi dio a luz a una primera hija, la Tierra; aquella vaca que concede todos los deseos es la que sostiene a los seres encarnados.
13.118.11
सुतं गोब्राह्मणं राजन्नेकमित्यभिधीयते ।
गोब्राह्मणस्य जननी सुरभिः परिकीर्त्यते ॥ १३.११८.११ ॥
Oh rey, un hijo se llama Go-Brāhmaṇa; la madre de Go-Brāhmaṇa se proclama que es Surabhi.
13.118.12
सृष्ट्वा तु प्रथमं रुद्रान्वरदान्रुद्रसम्भवान् ।
पश्चात्प्रभुं ग्रहपतिं सुषुवे लोकसम्मतम् ॥ १३.११८.१२ ॥
Habiendo engendrado primero a los Rudras otorgadores de dones, nacidos de Rudra, después dio a luz al señor Grahapati, honrado por los mundos.
13.118.13
सोमराजानममृतं यज्ञसर्वस्वमुत्तमम् ।
ओषधीनां रसानां च देवानां जीवितस्य च ॥ १३.११८.१३ ॥
Al rey Soma, el inmortal, la esencia total del sacrificio, el más elevado, el jugo de las hierbas y la vida de los dioses.
13.118.14
ततः श्रियं च मेधां च कीर्तिं देवीं सरस्वतीम् ।
चतस्रः सुषुवे कन्या योगेषु नियताः स्तिताः ॥ १३.११८.१४ ॥
Luego engendró cuatro doncellas: Śrī, Medhā, Kīrti y la diosa Sarasvatī, que estaban firmes y dominadas en el yoga.
13.118.15
एताः सृष्ट्वा प्रजा एषा सुरभिः कामरूपिणी ।
सुषुवे परमं भूयो दिव्या गोमातरः शुभाः ॥ १३.११८.१५ ॥
Tras crear estas criaturas, Surabhi, que toma la forma que desea, dio a luz de nuevo a las madres del ganado, supremamente divinas y auspiciosas.
13.118.16
पुण्यां मायां मधुश्च्योतां शिवां शीघ्रां सरिद्वराम् ।
हिरण्यवर्णां सुभगां गव्यां पृश्नीं कुथावतीम् ॥ १३.११८.१६ ॥
Puṇyā, Māyā, Śivā la que destila miel, la veloz Śīghrā, la mejor de los ríos, la de color dorado Subhagā, Gavyā, Pṛśnī y Kuthāvatī.
13.118.17
अङ्गावतीं घृतवतीं दधिक्षीरपयोवतीम् ।
अमोघां सुरमां सत्यां रेवतीं मारुतीं रसाम् ॥ १३.११८.१७ ॥
Aṅgāvatī, rica en manteca, rica en cuajada, leche y suero, la infalible, la fragante Surabhā, la verdadera Satyā, Revatī, Mārutī y Rasā.
13.118.18
अजां च सिकतां चैव शुद्धधूमामधारिणीम् ।
जीवां प्राणवतीं धन्यां शुद्धां धेनुं धनावहाम् ॥ १३.११८.१८ ॥
Ajā y Sikatā, Śuddhadhūmā y Adhāriṇī, Jīvā, Prāṇavatī, la bendita, la pura vaca lechera, portadora de riqueza.
13.118.19
इन्द्रामृद्धिं च शान्ति च शान्तपापां सरिद्वराम् ।
चत्वारिंशतिमेकां च धन्यास्ता दिवि पूजिताः ॥ १३.११८.१९ ॥
Indrā, la prosperidad y la paz, Śāntapāpā, la mejor de los ríos — estas cuarenta y una son bendecidas y honradas en el cielo.
13.118.20
भूयो जज्ञे सुरभ्याश्च श्रीमांश्चन्द्रांशुसप्रभः ।
वृपो दक्ष इति ख्यातः कण्ढे मणितलप्रभः। ॥ १३.११८.२० ॥
De nuevo nació de Surabhi un toro espléndido, resplandeciente como los rayos de la luna; se hizo famoso como Dakṣa, y llevaba en el cuello un brillo como la superficie de una joya.
13.118.21
स्रग्वी ककुद्मान्द्युतिमान्मृणालसदृशप्रभः ।
सुरभ्यनुमते दत्तो ध्वजो माहेशअवरस्तु सः ॥ १३.११८.२१ ॥
Adornado con guirnaldas, con joroba, radiante, de brillo como el tallo del loto — con el consentimiento de Surabhi fue dado como estandarte; es el mejor de los toros de Maheśa.
13.118.22
सुरभ्यः कामरूपिण्यो गावः पुण्यार्थमुत्कटाः ।
आदित्येभ्यो वसुभ्यश्च विश्वेभ्यश्च ददौ वरान् ॥ १३.११८.२२ ॥
Las vacas Surabhi, capaces de tomar cualquier forma a voluntad, eminentes por su mérito, concedieron dones a los Ādityas, los Vasus y los Viśvedevas.
13.118.23
सुरभिस्तु तपस्तप्त्वा सुषुवे गास्ततः पुनः ।
या दत्ता लोकपालानामिन्द्रादीनां युधिष्ठिर ॥ १३.११८.२३ ॥
Surabhi, tras practicar austeridades, volvió a dar a luz vacas, las cuales fueron entregadas a los guardianes de los mundos, Indra y los demás, oh Yudhiṣṭhira.
13.118.24
सुष्टुनां कपिलां चैव रोहिणीं च यशस्विनीम् ।
सर्वकामदुघां चैव मरुतां कामरूपिणीम् ॥ १३.११८.२४ ॥
Suṣṭunā, Kapilā y la famosa Rohiṇī, que ordeña todos los deseos, la vaca capaz de tomar cualquier forma a voluntad entre los Maruts.
13.118.25
गावो मृष्टदुघा ह्येतास्ताश्चतस्रोऽत्र संस्तुताः ।
यासां भूत्वा पुरा वत्साः पिबन्त्यमृतमुत्तमम् ॥ १३.११८.२५ ॥
Estas vacas dan leche dulce; aquí se alaban estas cuatro, cuyos becerros en tiempos antiguos bebieron el néctar supremo.
13.118.26
सुष्टुतां देवराजाय वासवाय महात्मने ।
कपिलां धर्मराजाय वरुणाय च रोहिणीम् ॥ १३.११८.२६ ॥
La bien alabada para Vāsava, rey de los dioses, el de gran alma; Kapilā para el rey del dharma, y Rohiṇī para Varuṇa.
13.118.27
सर्वकामदुघां धेनुं राज्ञे वैश्रवणाय च ।
इत्येता लोकमहिता विश्रुताः सुरभेः प्रजाः ॥ १३.११८.२७ ॥
La vaca que concede todos los deseos para el rey y para Vaiśravaṇa (Kubera). Así, estas, honradas por los mundos, son los renombrados descendientes de Surabhi.
13.118.28
एतासां प्रजया पूर्णा पृथिवी मुनिपुङ्गवः ।
गोभ्यः प्रभवते सर्वं यत्किंचिदिह शोभनम् ॥ १३.११८.२८ ॥
La tierra está llena de su descendencia; de las vacas, oh el mejor de los sabios, surge todo lo auspicioso aquí.
13.118.29
सुरभ्यपत्यमित्येतन्नामतस्तेऽनुपूर्वशः ।
कीर्तितं ब्रूहि राजेन्द्र किं भूयः कथयामि ते ॥ १३.११८.२९ ॥
Así, la descendencia de Surabhi te ha sido relatada por sus nombres, en orden. Habla, oh señor de reyes: ¿qué más te diré?