مہابھارت · ادھیائے 13.118
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.118.1
सुरभेः काः प्रजाः पूर्वं मार्ताण्डादभवन्पुरा ।
एतन्मे शंस तत्वेनि गोषु मे प्रीयते मनः ॥ १३.११८.१ ॥
قدیم زمانے میں سُرَبھی سے اور مارتانڈ (سورج) سے کون سی اولادیں پیدا ہوئیں؟ یہ مجھے سچ سچ بتائیے، کیونکہ گایوں کے ذکر سے میرا دل خوش ہوتا ہے۔
13.118.2
शृणु नामानि दिव्यानि गोमातॄणां विशेषतः ।
याभिर्व्याप्तास्त्रयो लोकाः कल्याणीभिर्जनाधिप ॥ १३.११८.२ ॥
اے جنادھپ! گئو ماتاؤں کے دِویہ ناموں کو خاص طور پر سنو، جن کلیانی ماتاؤں سے تینوں لوک بھرے ہوئے ہیں۔
13.118.3
सुरभ्यः प्रथमोद्भूता याश्च स्युः प्रथमाः प्रजाः ।
मयोच्यमानाः शृणु ताः प्राप्स्यसे विपुलं यशः ॥ १३.११८.३ ॥
جو سُرَبھیاں پہلے پیدا ہوئیں اور جو اولین اولادیں تھیں، جو میں بیان کر رہا ہوں، انہیں سنو؛ تمہیں وسیع شہرت حاصل ہوگی۔
13.118.4
तप्त्वा तपो घोरतपाः सुरभिर्दिप्ततेजसः ।
सुषावैकादश सुतान्रुद्रा ये च्छन्दसि स्तुताः ॥ १३.११८.४ ॥
سخت تپسیا کر کے، روشن تیجس والی سُرَبھی نے گیارہ بیٹوں کو جنم دیا؛ وہی رُدر ہیں جن کی ویدوں میں ستائش ہوئی۔
13.118.5
अजैकपादहिर्बुध्न्यस्त्र्यम्बकश्च महायशाः ।
वृषाकपिश्च शम्भुश्च कपाली रैवतस्तथा ॥ १३.११८.५ ॥
اَج اِیکپاد، اہِربُدھنیہ، مہایشسوی تریَمبک، وِرِشاکپی، شمبھو، کپالی اور رَیوت — اسی طرح۔
13.118.6
हरश्च बहुरूपश्च उग्र उग्रोऽथ वीर्यवान् ।
तस्य चैवात्मजः श्रीमान्विश्वरूपो महायशाः ॥ १३.११८.६ ॥
ہر اور بہُروپ، اُگر اور اُگر، پھر ویریَوان؛ اور اسی کا بیٹا شریمان وِشوروپ، مہایشسوی۔
13.118.7
एकादशैते कथिता रुद्रास्ते नाम नामतः ।
महात्मानो महायोगास्तेजोयुक्ता महाबलाः ॥ १३.११८.७ ॥
یہ گیارہ رُدر اپنے ناموں سے بیان کیے گئے ہیں؛ وہ مہاتما، مہایوگی، تیج والے اور مہابلی ہیں۔
13.118.8
एते वरिष्ठजन्मानो देवानां ब्रह्मवादिनाम् ।
विप्राणां प्रकृतिर्लोके एत एव हि विश्रुताः ॥ १३.११८.८ ॥
یہ دیوتاؤں میں بہترین پیدائش والے، برہم واد کرنے والے ہیں؛ دنیا میں برہمنوں کی فطرت یہی ہیں، کیونکہ یہی مشہور ہیں۔
13.118.9
एत एकादश प्रोक्ता रुद्रास्त्रिभुवनेश्वराः ।
शतं त्वेतत्समाख्यातं शतरुद्रं महात्मनाम् ॥ १३.११८.९ ॥
یہ گیارہ رُدر تینوں جہانوں کے خداوند کہے گئے ہیں؛ اور مہاتماؤں کے 'شت رُدر' کا بیان یہی ہے۔
13.118.10
सुषुवे प्रथमां कन्यां सुरभिः पृथिवीं तदा ।
विश्वकामदुघा धेनुर्या धारयति देहिनः ॥ १३.११८.१० ॥
تب سُربھی نے پہلی بیٹی کے طور پر زمین کو جنم دیا؛ وہ دھینو جو ہر خواہش پوری کرتی ہے، ذی جسم مخلوقات کو سنبھالتی ہے۔
13.118.11
सुतं गोब्राह्मणं राजन्नेकमित्यभिधीयते ।
गोब्राह्मणस्य जननी सुरभिः परिकीर्त्यते ॥ १३.११८.११ ॥
اے بادشاہ، ایک بیٹا گوبرہمن کہلاتا ہے؛ گوبرہمن کی ماں سُربھی بیان کی جاتی ہے۔
13.118.12
सृष्ट्वा तु प्रथमं रुद्रान्वरदान्रुद्रसम्भवान् ।
पश्चात्प्रभुं ग्रहपतिं सुषुवे लोकसम्मतम् ॥ १३.११८.१२ ॥
پہلے رُدر سے پیدا ہونے والے عطا کرنے والے رُدروں کو تخلیق کر کے، پھر جہانوں کے مقبول خداوند گرہپتی کو جنم دیا۔
13.118.13
सोमराजानममृतं यज्ञसर्वस्वमुत्तमम् ।
ओषधीनां रसानां च देवानां जीवितस्य च ॥ १३.११८.१३ ॥
سومراجا کو، امرت کو، یگیہ کے سروسو کو، اتم کو، اوشدھیوں کے رسوں کو اور دیوتاؤں کی زندگی کو۔
13.118.14
ततः श्रियं च मेधां च कीर्तिं देवीं सरस्वतीम् ।
चतस्रः सुषुवे कन्या योगेषु नियताः स्तिताः ॥ १३.११८.१४ ॥
پھر اس نے شری، میدھا، کیرتی اور دیوی سرسوتی — ان چار کنیاؤں کو جنم دیا، جو یوگ میں قائم و مستحکم تھیں۔
13.118.15
एताः सृष्ट्वा प्रजा एषा सुरभिः कामरूपिणी ।
सुषुवे परमं भूयो दिव्या गोमातरः शुभाः ॥ १३.११८.१५ ॥
ان مخلوقات کو پیدا کرنے کے بعد، خواہش کے مطابق صورت اختیار کرنے والی سرابھی نے پھر پرم دیویہ، شبھ گئوماتاؤں کو جنم دیا۔
13.118.16
पुण्यां मायां मधुश्च्योतां शिवां शीघ्रां सरिद्वराम् ।
हिरण्यवर्णां सुभगां गव्यां पृश्नीं कुथावतीम् ॥ १३.११८.१६ ॥
پُنیہ، مایا، شہد ٹپکانے والی شِوا، شیگھرا، ندیوں میں بہترین، سنہری رنگ والی، سبھگا، گویا، پرشنی اور کتھاوتی۔
13.118.17
अङ्गावतीं घृतवतीं दधिक्षीरपयोवतीम् ।
अमोघां सुरमां सत्यां रेवतीं मारुतीं रसाम् ॥ १३.११८.१७ ॥
انگاوتی، گھرتوتی، دہی-کھیر-پیووتی، اموگھا، سرما، ستیہ، ریوتی، ماروتی اور رسا۔
13.118.18
अजां च सिकतां चैव शुद्धधूमामधारिणीम् ।
जीवां प्राणवतीं धन्यां शुद्धां धेनुं धनावहाम् ॥ १३.११८.१८ ॥
اجا اور سکتا، شدھ دھومہ اور ادھارنی، جیوا، پران وتی، دھنیہ، شدھ — وہ دھینوئیں جو دھن لاتی ہیں۔
13.118.19
इन्द्रामृद्धिं च शान्ति च शान्तपापां सरिद्वराम् ।
चत्वारिंशतिमेकां च धन्यास्ता दिवि पूजिताः ॥ १३.११८.१९ ॥
इन्द्रा، समृद्धि اور شانتی، پاپوں کو شانت کرنے والی شانتپاپا، ندیوں میں بہترین — یہ چالیس اور ایک ہیں؛ مبارک، آسمان پر پوجی گئیں۔
13.118.20
भूयो जज्ञे सुरभ्याश्च श्रीमांश्चन्द्रांशुसप्रभः ।
वृपो दक्ष इति ख्यातः कण्ढे मणितलप्रभः। ॥ १३.११८.२० ॥
پھر سُرابھی سے چاند کی کرنوں جیسی چمک والا ایک شان دار بیل پیدا ہوا؛ وہ دکش کے نام سے مشہور ہوا، اس کی گردن پر مانی کی سطح جیسی روشنی تھی۔
13.118.21
स्रग्वी ककुद्मान्द्युतिमान्मृणालसदृशप्रभः ।
सुरभ्यनुमते दत्तो ध्वजो माहेशअवरस्तु सः ॥ १३.११८.२१ ॥
مالا پہنے ہوئے، کوہان والا، روشن، کنول کی ڈنڈی جیسی چمک والا — سُرابھی کی اجازت سے وہ پرچم کے طور پر دیا گیا؛ وہ مہیش کا بہترین بیل ہے۔
13.118.22
सुरभ्यः कामरूपिण्यो गावः पुण्यार्थमुत्कटाः ।
आदित्येभ्यो वसुभ्यश्च विश्वेभ्यश्च ददौ वरान् ॥ १३.११८.२२ ॥
خواہش کے مطابق صورت بدلنے والی سُرابھی گائیں، پُن کے لیے اعلیٰ — انہوں نے آدتیوں، وسوؤں اور وشودیوؤں کو وردان دیے۔
13.118.23
सुरभिस्तु तपस्तप्त्वा सुषुवे गास्ततः पुनः ।
या दत्ता लोकपालानामिन्द्रादीनां युधिष्ठिर ॥ १३.११८.२३ ॥
سُرابھی نے تپسیا کر کے پھر گائیں جنم دیں؛ اے یدھشٹر، وہ اندر وغیرہ لوکپالوں کو دی گئیں۔
13.118.24
सुष्टुनां कपिलां चैव रोहिणीं च यशस्विनीम् ।
सर्वकामदुघां चैव मरुतां कामरूपिणीम् ॥ १३.११८.२४ ॥
سُشٹونا، کپیلا اور یشسوی روہنی، جو ہر خواہش دوہنے والی ہے، مَرُتوں کی خواہش کے مطابق صورت بدلنے والی گائے۔
13.118.25
गावो मृष्टदुघा ह्येतास्ताश्चतस्रोऽत्र संस्तुताः ।
यासां भूत्वा पुरा वत्साः पिबन्त्यमृतमुत्तमम् ॥ १३.११८.२५ ॥
میٹھا دودھ دینے والی یہ گائیں ہیں؛ یہاں ان چاروں کی ستائش کی گئی ہے۔ پہلے جو ان کے بچھڑے تھے وہ اعلیٰ امرت پیتے تھے۔
13.118.26
सुष्टुतां देवराजाय वासवाय महात्मने ।
कपिलां धर्मराजाय वरुणाय च रोहिणीम् ॥ १३.११८.२६ ॥
دیوراج، مہاتما واسو (اندر) کے لیے ستائی گئی دھینو؛ دھرم راج کے لیے کپلا، اور ورن کے لیے روہنی۔
13.118.27
सर्वकामदुघां धेनुं राज्ञे वैश्रवणाय च ।
इत्येता लोकमहिता विश्रुताः सुरभेः प्रजाः ॥ १३.११८.२७ ॥
سرو کام دھا دھینو راجا کے لیے، اور ویشرون (کبیر) کے لیے؛ یوں یہ دنیاؤں میں قابل تعظیم، سُرَبھی کی مشہور اولاد ہیں۔
13.118.28
एतासां प्रजया पूर्णा पृथिवी मुनिपुङ्गवः ।
गोभ्यः प्रभवते सर्वं यत्किंचिदिह शोभनम् ॥ १३.११८.२८ ॥
ان کی نسل سے زمین بھری ہوئی ہے؛ اے منیوں میں افضل، گایوں ہی سے یہاں جو کچھ بھی مبارک ہے وہ سب پیدا ہوتا ہے۔
13.118.29
सुरभ्यपत्यमित्येतन्नामतस्तेऽनुपूर्वशः ।
कीर्तितं ब्रूहि राजेन्द्र किं भूयः कथयामि ते ॥ १३.११८.२९ ॥
سُرَبھی کی اولاد یوں، ناموں کے مطابق ترتیب سے تمہیں بیان کی گئی۔ اے راجیندر، کہو، تمہیں اور کیا بیان کروں؟