ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.123
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.123.1
ता गावो रन्तिदेवस्य गत्वा यज्ञं मनीषिणः ।
आत्मानं ज्ञापयामासुर्महर्षीणां समक्षतः ॥ १३.१२३.१ ॥
ରନ୍ତିଦେବଙ୍କ ସେହି ଯଜ୍ଞକୁ ଯାଇ ସେହି ଗାଈମାନେ ଜ୍ଞାନୀ ମହର୍ଷିମାନଙ୍କ ସମକ୍ଷରେ ନିଜକୁ ଜଣାଇଲେ।
13.123.2
रन्तिदेवस्ततो राजा प्रयतः प्राञ्जलिः शुचिः ।
उवाच गावः प्रणतः किमागमनमित्यपि ॥ १३.१२३.२ ॥
ସେତେବେଳେ ଶୁଚି ଓ ସଂଯମୀ ରାଜା ରନ୍ତିଦେବ ହାତ ଯୋଡ଼ି ନମି ସେହି ଗାଈମାନଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଆପଣମାନଙ୍କ ଆଗମନର କାରଣ କ'ଣ?"
13.123.3
इच्चामस्तव राजेन्द्र सत्रेऽस्मिन्विनियोजनम् ।
पशुत्वमुपसम्प्राप्तुं प्रसादं कर्तुमर्हसि ॥ १३.१२३.३ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଆମେ ଏହି ସତ୍ରରେ ଆମକୁ ବଳି ଭାବେ ଅର୍ପଣ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁ। ପଶୁତ୍ୱ ପାଇବାର କୃପା ଆପଣ କରନ୍ତୁ।
13.123.4
नास्ति शक्तो गवां घातं कर्तुं शतसहस्रशः ।
घातयित्वा त्वहं युष्मान्कथमात्मानमुत्तरे ॥ १३.१२३.४ ॥
ଶହ ଶହ ହଜାର ଗାଈ ମାରିବାର ଶକ୍ତି ମୋର ନାହିଁ। ତୁମମାନଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଦେଇ ପରଲୋକରେ ମୁଁ ନିଜକୁ କିପରି ଦେଖିବି?
13.123.5
यः पशुत्वेन संयोज्य युष्मान्स्वर्गं नयेदिह ।
आत्मानं चैव तपसा गावः समुपगम्यताम् ॥ १३.१२३.५ ॥
ଯିଏ ତୁମମାନଙ୍କୁ ପଶୁରୂପରେ ନିଯୋଜିତ କରି ଏଠାରୁ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ନେଇଯାଏ, ଏବଂ ତପସ୍ୟାରେ ନିଜକୁ ମଧ୍ୟ (ପାଏ), ହେ ଗାଈମାନେ, ସେ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସୁ।
13.123.6
अस्माकं तारणे युक्तो धर्मात्मा तपसि स्थितः ।
श्रुतोऽस्माभिर्भवान्राजंस्ततस्तु स्वयमागताः ॥ १३.१२३.६ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଆପଣ ଧର୍ମାତ୍ମା, ତପସ୍ୟାରେ ସ୍ଥିତ ଏବଂ ଆମ ଉଦ୍ଧାର ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ବୋଲି ଆମେ ଶୁଣିଛୁ; ତେଣୁ ଆମେ ନିଜେ ଆପଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଛୁ।
13.123.7
मम सत्रे पशुत्वं वो यद्येवं हि मनीषितम् ।
समयेनाहमेतेन जुहुयां वो हुताशने ॥ १३.१२३.७ ॥
ଯଦି ଆପଣମାନଙ୍କର ଏହାହିଁ ଇଚ୍ଛା, ତେବେ ମୋ ଯଜ୍ଞରେ ଆପଣମାନେ ପଶୁ ହୁଅନ୍ତୁ; ଏହି ସର୍ତ୍ତରେ ମୁଁ ଆପଣମାନଙ୍କୁ ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି ଦେବି।
13.123.8
कदाचिद्यदि वः काचिदकामा विनियुज्यते ।
तदा समाप्तिः सत्रस्य गवां स्यादिति नैष्ठिकी ॥ १३.१२३.८ ॥
ଆପଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ଅନିଚ୍ଛାରେ ଯଦି ଏଥିରେ ନିଯୋଜିତ ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ଗାଈମାନଙ୍କର ଏହି ଯଜ୍ଞ ନିଶ୍ଚୟ ସମାପ୍ତ ହେବ।
13.123.9
एवमस्तु महाराज यथा त्वं प्रब्रवीषि नः ।
अकामाः स्युर्यदा गावस्तदा सत्रं समाप्यताम् ॥ १३.१२३.९ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଆପଣ ଆମକୁ ଯେପରି କହୁଛନ୍ତି ସେପରି ହେଉ; ଗାଈମାନେ ଅନିଚ୍ଛୁକ ହେଲେ ଯଜ୍ଞ ସମାପ୍ତ ହେଉ।
13.123.10
ततः प्रवृत्ते गोसत्रे रन्तिदेवस्य धीमतः ।
गोसहस्राण्यहरहर्नियुज्यन्ते शमीतृभिः ॥ १३.१२३.१० ॥
ତା'ପରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ରନ୍ତିଦେବଙ୍କ ଗୋସତ୍ର ଆରମ୍ଭ ହେଲା; ପ୍ରତିଦିନ ହଜାରେ ଗାଈ ଶମୀତୃମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୋଜିତ ହେବାକୁ ଲାଗିଲେ।
13.123.11
एवं बहनि वर्षाणि व्यतीतानि नराधिप ।
गवां वै वध्यमानानां न चान्तः प्रत्यदृश्यत ॥ १३.१२३.११ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ଏହିପରି ଅନେକ ବର୍ଷ ବିତିଗଲା; ବଧ ହେଉଥିବା ଗାଈମାନଙ୍କର ଶେଷ ଦେଖାଗଲା ନାହିଁ।
13.123.12
गवां चर्मसहस्रैस्तु राशयः पर्वतोपमाः ।
बभूवुः कुरुशार्दूल बहुधा मेघसंनिभाः ॥ १३.१२३.१२ ॥
ହେ କୁରୁଶାର୍ଦ୍ଦୁଳ, ହଜାରେ ଗୋଚର୍ମର ରାଶି ପର୍ବତ ପରି ହେଲେ; ନାନା ଭାବେ ସେମାନେ ମେଘ ପରି ଦେଖାଗଲେ।
13.123.13
मेदःक्लेदवहा चैव प्रावर्तत महानदी ।
अद्यापि भुवि विख्याता नदी चर्मण्वती शुभा ॥ १३.१२३.१३ ॥
ମେଦ ଓ ରକ୍ତ ବହନକାରୀ ଏକ ମହାନଦୀ ପ୍ରବାହିତ ହେଲା; ଆଜିିଓ ପୃଥିବୀରେ ଚର୍ମଣ୍ୱତୀ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସେହି ଶୁଭ ନଦୀ।
13.123.14
ततः कदाचित्स्वं वत्सं गौरुपामन्त्र्य दुःखिता ।
एहि वत्स स्तनं पाहि मा त्वं पश्चात्क्षुदार्दितः ॥ १३.१२३.१४ ॥
ତା'ପରେ ଏକ ସମୟରେ ଦୁଃଖିତା ଗାଈ ନିଜ ବାଛୁରୀକୁ ଡାକିଲା: 'ଆ ପୁଅ, ସ୍ତନ ପାନ କର; ପରେ ଭୋକରେ ପୀଡ଼ିତ ହୁଅ ନାହିଁ।'
13.123.15
तप्स्यसे विमना दुःखं घातितायां मयि ध्रुवम् ।
एते ह्यायान्ति चण्डालाः सशस्त्रामां जिघांसवः ॥ १३.१२३.१५ ॥
ମୋ ବଧ ହେଲେ ତୁ ମନରେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ନିଶ୍ଚୟ ଶୋକ କରିବୁ; ଏହି ଚଣ୍ଡାଳମାନେ ଅସ୍ତ୍ର ଧରି ମୋତେ ମାରିବାକୁ ଆସୁଛନ୍ତି।
13.123.16
अथ शुश्राव तां वाणीं मानुषीं समुदाहृताम् ।
रन्तिदेवो महाराज ततस्तां समवारयत् ॥ १३.१२३.१६ ॥
ତା'ପରେ ହେ ମହାରାଜ, ରନ୍ତିଦେବ ସେହି ମାନବୀ ବାଣୀ ଶୁଣିଲେ; ଏବଂ ତାକୁ ରୋକିଦେଲେ।
13.123.17
स्थापयामास गोसत्रमथ तं पार्तिवर्षभ ।
सत्रोत्सृष्टाः परित्यक्ता गावोऽन्याः समुपाश्रिताः ॥ १३.१२३.१७ ॥
ତା'ପରେ ହେ ରାଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ସେହି ଗୋସତ୍ର ସ୍ଥାପନ କଲା; ସତ୍ରରୁ ଛାଡ଼ିଦିଆ ଓ ତ୍ୟାଗ କରାଯାଇଥିବା ଅନ୍ୟ ଗାଈମାନେ ତାର ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ।
13.123.18
यास्तस्य राज्ञो निहता गावो यज्ञे महात्मनः ।
ता गोलोकमुपाजग्मुः प्रेक्षिता ब्रह्मवादिभिः ॥ १३.१२३.१८ ॥
ସେହି ମହାତ୍ମା ରାଜାଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ ଯେଉଁ ଗାଈମାନେ ନିହତ ହେଲେ, ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମବାଦୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦେଖାଯାଇ ଗୋଲୋକକୁ ଗଲେ।
13.123.19
रन्तिदेवोपि राजर्षिरिष्ट्वा यज्ञं यथाविधि ।
ततः सख्यं सुरपतेस्त्रिदिवं चाक्षयं ययौ ॥ १३.१२३.१९ ॥
ରାଜର୍ଷି ରନ୍ତିଦେବ ମଧ୍ୟ ବିଧି ଅନୁସାରେ ଯଜ୍ଞ କରି ସୁରପତିଙ୍କ ସଖ୍ୟ ପାଇ ଅକ୍ଷୟ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ।
13.123.20
फेनपो दिवि गोलोके मुमुदे शाश्वतीः समाः ।
अवशिष्टश्च या गवस्ता बभूवुर्वनेचराः ॥ १३.१२३.२० ॥
ଫେନପ ସ୍ୱର୍ଗରେ, ଗୋଲୋକରେ ଶାଶ୍ୱତ ବର୍ଷ ଧରି ଆନନ୍ଦ କଲେ। ଅବଶିଷ୍ଟ ଗାଈମାନେ ବନଚାରୀ ହେଲେ।
13.123.21
फेनपाख्यानमेतत्ते गवां माहात्म्यमेव च ।
कथितं पावनं पुण्यं कृष्णद्वैपायनेरितम् ॥ १३.१२३.२१ ॥
ଫେନପଙ୍କ ଏହି ଆଖ୍ୟାନ ଏବଂ ଗାଈମାନଙ୍କ ମାହାତ୍ମ୍ୟ ତୁମକୁ କୁହାଯାଇଛି; ଏହା ପବିତ୍ର ଓ ପୁଣ୍ୟଦାୟକ, କୃଷ୍ଣଦ୍ୱୈପାୟନଙ୍କ କଥିତ।
13.123.22
नारायणोऽपि भगवान्दृष्ट्वा गोषु परं यशः ।
शुश्रूषां परमां चक्रे भक्तिं च भरतर्षभ ॥ १३.१२३.२२ ॥
ଭଗବାନ ନାରାୟଣ ମଧ୍ୟ ଗାଈମାନଙ୍କଠାରେ ପରମ ଯଶ ଦେଖି ସେମାନଙ୍କୁ ପରମ ସେବା ଓ ଭକ୍ତି କଲେ। ହେ ଭରତଋଷଭ!
13.123.23
तस्मात्त्वमपि राजेन्द्र गा वै पूजय भारत ।
द्विजेभ्यश्चैव सततं प्रयच्छ कुरुसत्तम ॥ १३.१२३.२३ ॥
ତେଣୁ ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଗାଈମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କର, ହେ ଭାରତ! ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ସତତ ଦାନ ଦିଅ, ହେ କୁରୁସତ୍ତମ!