ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.131
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.131.1
असुरस्तारको नाम त्वया दत्तवरः प्रभो ।
सुरानृषींश्च क्लिश्नाति वधस्तस्य विधीयताम् ॥ १३.१३१.१ ॥
ಪ್ರಭುವೇ, ನೀವು ವರ ನೀಡಿದ ತಾರಕ ಎಂಬ ಅಸುರನು ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ ಋಷಿಗಳನ್ನೂ ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಅವನ ವಧೆಗೆ ಉಪಾಯವನ್ನು ವಿಧಿಸಿ.
13.131.2
तस्माद्भयं समुत्पन्नमस्माकं वै पितामह ।
परित्रायस्व नो देव न ह्यन्या गतिरस्ति नः ॥ १३.१३१.२ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಪಿತಾಮಹನೇ, ನಮಗೆ ಭಯ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ದೇವನೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು; ನಮಗೆ ಬೇರೆ ಆಶ್ರಯವಿಲ್ಲ.
13.131.3
ब्रह्मोवाच ।
समोहं सर्वभूतानामधर्मं नेह रोचये।
हन्यतां तारकः क्षिप्र सुरर्षिगणबाधिता ॥ १३.१३१.३ ॥
ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಮೋಹ ತರುವ ಅಧರ್ಮವನ್ನು ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ. ದೇವ-ಋಷಿ ಗಣಗಳನ್ನು ಪೀಡಿಸುವ ತಾರಕನನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕೊಲ್ಲಬೇಕು.
13.131.4
वेदा धर्माश्च नोच्छेदं गच्छेयुः सुरसत्तमाः ।
विहितं पूर्वमेवात्र मया वै व्येतु वो ज्वरः ॥ १३.१३१.४ ॥
ಶ್ರೇಷ್ಠ ದೇವತೆಗಳೇ, ವೇದಗಳು ಮತ್ತು ಧರ್ಮಗಳು ನಾಶವಾಗದಿರಲಿ. ಈ ಉಪಾಯವನ್ನು ನಾನು ಮೊದಲೇ ವಿಧಿಸಿದ್ದೇನೆ; ನಿಮ್ಮ ಸಂತಾಪ ತೊಲಗಲಿ.
13.131.5
वरदानाद्भगवतो दैतेयो बलगर्वितः ।
देवैर्न शक्यते हन्तु स कथं प्रशमं व्रजेत् ॥ १३.१३१.५ ॥
ಭಗವಂತನ ವರದಿಂದ ಬಲಗರ್ವಿತನಾದ ದೈತ್ಯನನ್ನು ದೇವತೆಗಳು ಕೊಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಅವನು ಹೇಗೆ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುವನು?
13.131.6
स हि नैव स्म देवानां नासुराणां न रक्षसाम् ।
वध्यः स्यामिति जग्राह वरं त्वत्तः पितामह ॥ १३.१३१.६ ॥
"ದೇವತೆಗಳಿಂದಾಗಲಿ, ಅಸುರರಿಂದಾಗಲಿ, ರಾಕ್ಷಸರಿಂದಾಗಲಿ ನಾನು ವಧಿಸಲ್ಪಡದಿರಲಿ" ಎಂಬ ವರವನ್ನು ಅವನು ನಿಮ್ಮಿಂದ ಪಡೆದನು, ಪಿತಾಮಹನೇ.
13.131.7
देवाश्च शप्ता रुद्राण्या प्रजोच्छेदे पुरा कृते ।
न भविष्यति वोऽपत्यमिति सर्वे जगत्पते ॥ १३.१३१.७ ॥
ಹಿಂದೆ ಪ್ರಜೆಗಳ ನಾಶವಾದಾಗ ರುದ್ರಾಣಿಯಿಂದ ಶಪಿತರಾದ ದೇವತೆಗಳು ಹೇಳಿದರು: ಓ ಜಗತ್ಪತಿಯೇ, ನಿಮಗೆ ಸಂತಾನವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
13.131.8
ब्रह्मोवाच ।
हुताशनो न तत्रासीच्छापकाले सुरोत्तमाः।
स उत्पादयिताऽपत्यं वधाय त्रिदशद्विषाम् ॥ १३.१३१.८ ॥
ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು: ಓ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದೇವತೆಗಳೇ, ಶಾಪದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ ಅಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅವನೇ ದೇವಶತ್ರುಗಳ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಸಂತತಿಯನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವನು.
13.131.9
तद्वै सर्वानतिक्रम्य देवदानवराक्षसान् ।
मानुषानथ गन्धर्वान्नागानथ च पक्षिणः ॥ १३.१३१.९ ॥
ಅವನು ದೇವತೆಗಳು, ದಾನವರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಮನುಷ್ಯರು, ಗಂಧರ್ವರು, ನಾಗರು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಮೀರಿ ಹೋಗುವನು.
13.131.10
अस्त्रेणामोघपातेन शक्त्या तं घातयिष्यति ।
यतो वो भयपुत्पन्नं ये चान्ये सुरशत्रवः ॥ १३.१३१.१० ॥
ಅಮೋಘ ಅಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಿಸುವನು; ನಿಮಗೆ ಭಯ ಉಂಟಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವಶತ್ರುಗಳೂ ಇರುವುದರಿಂದ.
13.131.11
सनातनो हि सङ्कल्पः काम इत्यभिधीयते ।
रुद्रस्य तेजः प्रस्कन्नमग्नौ निपतितं च यत् ॥ १३.१३१.११ ॥
ಶಾಶ್ವತ ಸಂಕಲ್ಪವೇ ಕಾಮ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ರುದ್ರನ ತೇಜಸ್ಸು ಚೆಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದದ್ದು,
13.131.12
तत्तजोऽग्निर्महद्भूतं द्वितीयमिव पावकम् ।
वधार्थं देवशत्रूणां गङ्गायां जनयिष्यति ॥ १३.१३१.१२ ॥
ಆ ತೇಜಸ್ಸು, ಅಗ್ನಿ, ಎರಡನೆಯ ಪಾವಕನಂತೆ ಮಹಾ ಜೀವಿಯಾಗಿ, ದೇವಶತ್ರುಗಳ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಗಂಗೆಯಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ನೀಡುವನು.
13.131.13
स तु नावाप तं शापं नष्टः स हुतभुक्तदा ।
तस्माद्वो भयहृद्देवाः समुत्पत्स्यति पावकिः ॥ १३.१३१.१३ ॥
ಆ ಅಗ್ನಿ ಆಗ ನಾಶಗೊಂಡವನಾಗಿ ಆ ಶಾಪವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ದೇವತೆಗಳೇ, ನಿಮ್ಮ ಭಯವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುವ ಪಾವಕಿ (ಅಗ್ನಿಪುತ್ರ) ಉದಯಿಸುವನು.
13.131.14
अन्विष्यतां वै ज्वलनस्तथा चाद्य नियुज्यताम् ।
तारकस्य वधोपायः कथितो वै मयाऽनघाः ॥ १३.१३१.१४ ॥
ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಈಗಲೇ ಹುಡುಕಿರಿ, ಅವನನ್ನು ನೇಮಿಸಿರಿ. ಓ ನಿಷ್ಪಾಪರೇ, ತಾರಕನ ವಧೋಪಾಯವನ್ನು ನಾನೇ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ.
13.131.15
न हि तेजस्विनां शापास्तेजःसु प्रभवन्ति वै ।
बलान्यतिबलं प्राप्य दुर्बलानि भवन्ति वै ॥ १३.१३१.१५ ॥
ತೇಜಸ್ವಿಗಳ ಶಾಪಗಳು ತೇಜಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ. ಅತಿ ಬಲವನ್ನು ಪಡೆದಾಗ ದುರ್ಬಲ ಬಲಗಳೂ ಬಲವಂತವಾಗುತ್ತವೆ.
13.131.16
हन्यादवध्यान्वरदानपि चैव तपस्विनः ।
सङ्कल्पाभिरुचिः कामः सनातनतमोऽभवत् ॥ १३.१३१.१६ ॥
ವರದಿಂದ ತಪಸ್ವಿಗಳು ಸಹ ಅವಧ್ಯರನ್ನು ಕೊಲ್ಲಬಲ್ಲರು. ಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಆಸೆಯೇ ಕಾಮ; ಅದು ಸನಾತನ ತಮಸ್ಸಾಯಿತು.
13.131.17
जगत्पतिरनिर्देश्य सर्वगः सर्वभावनः ।
हृच्छयः सर्वभूतानां ज्येष्ठो रुद्रादपि प्रभुः ॥ १३.१३१.१७ ॥
ಜಗತ್ಪತಿ, ಅನಿರ್ದೇಶ್ಯ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ಸರ್ವಭಾವಕ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವವನು, ರುದ್ರನಿಗಿಂತಲೂ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಭು.
13.131.18
अन्विष्यतां स तु क्षिप्रं तेजोराशिर्हुताशनः ।
स वो मनोगतं कामं देवः सम्पादयिष्यति ॥ १३.१३१.१८ ॥
ಆ ತೇಜೋರಾಶಿ ಹುತಾಶನನನ್ನು ಬೇಗನೆ ಹುಡುಕಿರಿ. ಆ ದೇವನು ನಿಮ್ಮ ಮನದ ಆಸೆಯನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವನು.
13.131.19
एतद्वाक्यमुपश्रुत्य ततो देवा महात्मनः ।
जग्मु- संसिद्धसङ्कल्पाः पर्येषन्तो विभावसुम् ॥ १३.१३१.१९ ॥
ಮಹಾತ್ಮನ ಈ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ, ದೇವತೆಗಳು ಸಂಕಲ್ಪ ಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ವಿಭಾವಸು (ಅಗ್ನಿ)ವನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಹೊರಟರು.
13.131.20
ततस्त्रैलोक्यमृषयो व्यचिन्वन्त सुरैः सह ।
काङ्क्षन्तो दर्शनं वह्नेः सर्वे तद्गतमानसाः ॥ १३.१३१.२० ॥
ನಂತರ ಋಷಿಗಳು ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಹುಡುಕಿದರು; ಅಗ್ನಿದರ್ಶನವನ್ನು ಬಯಸಿ, ಎಲ್ಲರ ಮನಸ್ಸು ಅದರಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲೆಸಿತ್ತು.
13.131.21
परेण तपसा युक्ताः श्रीमन्तो लोकविश्रुताः ।
लोकानन्वचरन्सिद्धाः सर्व एव भृगूत्तम।
नष्टमात्मनि संलीनं नाभिजग्मुर्हुताशनम् ॥ १३.१३१.२१ ॥
ಮಹಾ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ, ತೇಜಸ್ವಿ, ಲೋಕಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಿದ್ಧರು ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದರು, ಭೃಗುಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಆದರೆ ತನ್ನೊಳಗೆ ಅಡಗಿ ಕಳೆದುಹೋದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಅವರು ಸಮೀಪಿಸಲಿಲ್ಲ.
13.131.22
ततः संजातसंत्रासानग्निदर्शनलालसान् ।
जलेचरः क्लान्तमनास्तेजसाऽग्नेः प्रदीपितः।
उवाच देवान्मण्डूको रसातलतलोत्थितः। ॥ १३.१३१.२२ ॥
ಆಗ ಭಯಗೊಂಡು ಅಗ್ನಿದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಕಪ್ಪೆ, ದಣಿದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಅಗ್ನಿಯ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಉರಿದು, ರಸಾತಲದ ತಳದಿಂದ ಮೇಲೆದ್ದು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿತು.
13.131.23
रसातलतले देवा वसत्यग्निरिति प्रभो ।
सन्तापादिह सम्प्राप्तः पावकप्रभवादहम् ॥ १३.१३१.२३ ॥
ಓ ದೇವತೆಗಳೇ! ಓ ಪ್ರಭು! ರಸಾತಲದ ತಳದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಅಗ್ನಿಯ ಮೂಲದ ಸಂತಾಪದಿಂದ ನಾನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.
13.131.24
स संसुप्तो जले देवा भगवान्हव्यवाहनः ।
अपः संसृज्य तेजोभिस्तेन सन्तापिता वयम् ॥ १३.१३१.२४ ॥
ಓ ದೇವತೆಗಳೇ! ಆ ಹವ್ಯವಾಹನ ಭಗವಂತನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದಾನೆ; ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸುಗಳಿಂದ ನೀರನ್ನು ಕಲಸಿ, ಅವನಿಂದ ನಾವು ಸಂತಪ್ತರಾದೆವು.
13.131.25
तस्य दर्शनमिष्टं वो यदि देवा विभावसोः ।
तत्रैवमधिगच्छध्वं कार्यं वो यदि वह्निना ॥ १३.१३१.२५ ॥
ದೇವತೆಗಳೇ, ವಿಭಾವಸು (ಅಗ್ನಿ)ಯ ದರ್ಶನ ನಿಮಗೆ ಇಷ್ಟವಾದರೆ, ನಿಮ್ಮ ಕಾರ್ಯ ಅಗ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದರೆ, ಅಲ್ಲಿಗೇ ಹೋಗಿ ಅದನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ.
13.131.26
गम्यतां साधयिष्यामो वयं ह्यग्निभयात्सुराः ।
एतावदुक्त्वा मण्डूकस्त्वरितो जलमाविशत् ॥ १३.१३१.२६ ॥
"ಅಗ್ನಿಯ ಭಯದಿಂದ ನಾವು ದೇವತೆಗಳು; ನಾವೇ ಅದನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತೇವೆ, ನೀವು ಹೋಗಿ." ಇಷ್ಟು ಹೇಳಿ, ಕಪ್ಪೆ ಬೇಗನೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು.
13.131.27
हुताशनस्तु बुबुधे मण्डूकस्य च पैशुनम् ।
शशाप स तमासाद्य न रसान्वेत्स्यसीति वै ॥ १३.१३१.२७ ॥
ಆದರೆ ಅಗ್ನಿ ಕಪ್ಪೆಯ ವಂಚನೆಯನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡನು. ಅದರ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಶಪಿಸಿದನು: "ನೀನು ರಸಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ."
13.131.28
तं वै संयुज्य शापेन मण्डूकं त्वरितो ययौ ।
अन्यत्र वासाय विभुर्न चात्मानमदर्शयत् ॥ १३.१३१.२८ ॥
ಕಪ್ಪೆಯನ್ನು ಶಾಪದಿಂದ ಬಂಧಿಸಿ, ಸರ್ವಸಮರ್ಥ ಅಗ್ನಿ ಬೇರೆಡೆ ವಾಸಿಸಲು ಬೇಗನೆ ಹೊರಟುಹೋದನು; ತನ್ನನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.
13.131.29
देवास्त्वनुग्रहं चक्रुर्मण्डूकानां भृगूत्तम ।
यत्तच्छृणु महाबाहो गदतो मम सर्वशः ॥ १३.१३१.२९ ॥
ಆದರೆ ದೇವತೆಗಳು ಕಪ್ಪೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅನುಗ್ರಹ ಮಾಡಿದರು. ಭೃಗುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ನಾನು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೇಳು.
13.131.30
अग्निशापादजिह्वाऽपि रसज्ञानबहिष्कृताः ।
सरस्वतीं बहुविधां यूममुच्चारयिष्यथ ॥ १३.१३१.३० ॥
"ಅಗ್ನಿಯ ಶಾಪದಿಂದ ನಾಲಿಗೆ ಇಲ್ಲದವರಾದರೂ, ರಸಜ್ಞಾನದಿಂದ ಹೊರಗಿಟ್ಟವರಾದರೂ, ನೀವು ಹಲವು ವಿಧದ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು (ವಾಣಿಯನ್ನು) ಉಚ್ಚರಿಸುವಿರಿ."
13.131.31
बिलवासं गतांश्चैव निराहारानचेतसः ।
गतासूनपि वः शुष्कान्भूमिः सन्धारयिष्यति ॥ १३.१३१.३१ ॥
ಬಿಲಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರಾಗಿ, ಹಸಿವಿನಿಂದ, ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿ ಹೋದವರಾದ ನಿಮ್ಮನ್ನು, ಪ್ರಾಣ ಹೋಗಿ ಒಣಗಿದರೂ ಭೂಮಿ ಧರಿಸುವುದು.
13.131.32
तमोघनायामपि वै निशायां विचरिष्यथ ।
इत्युक्त्वा तांस्ततो देवाः पुनरेव महीमिमाम् ॥ १३.१३१.३२ ॥
ದಟ್ಟ ಕತ್ತಲೆಯ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲೂ ನೀವು ಸಂಚರಿಸುವಿರಿ ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿ, ದೇವತೆಗಳು ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಈ ಭೂಮಿಗೆ ಹೋದರು.
13.131.33
परीयुर्ज्वलनस्यार्थे न चाविन्दन्हुताशनम् ।
अथ तान्द्विरदः कश्चित्सुरेन्द्रद्विरदोपमः ॥ १३.१३१.३३ ॥
ಬೆಂಕಿಗಾಗಿ ಅವರು ಸುತ್ತಿದರು, ಆದರೆ ಹುತಾಶನನನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಇಂದ್ರನ ಆನೆಯಂತಿದ್ದ ಒಂದು ಆನೆ ಅವರ ಬಳಿ ಬಂತು.
13.131.34
अश्वत्थस्थोऽग्निरित्येवमाह देवान्भृगूद्वह ।
शशाप ज्वलनः सर्वान्द्विरदान्क्रोधमूर्च्छितः ॥ १३.१३१.३४ ॥
"ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷದಲ್ಲಿರುವ ಅಗ್ನಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ" ಎಂದು, ಓ ಭೃಗುವಂಶ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿ, ಕೋಪದಿಂದ ಮೂರ್ಛಿತನಾದ ಅಗ್ನಿ ಎಲ್ಲ ಆನೆಗಳನ್ನು ಶಪಿಸಿದ.
13.131.35
प्रतीपा भवतां जिह्वा भवित्रीति भृगूद्वह ।
इत्युक्त्वा निःसृतोऽश्वत्थादग्निर्वारणसूचितः।
प्रविवेश शमीगर्भमथ वह्निः सुषुप्सया ॥ १३.१३१.३५ ॥
"ನಿಮ್ಮ ನಾಲಿಗೆ ವಿಪರೀತವಾಗುವುದು" ಎಂದು, ಓ ಭೃಗುವಂಶ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಹೇಳಿ, ಆನೆಗಳಿಂದ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಗ್ನಿ ಅಶ್ವತ್ಥದಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಶಮೀ ಗರ್ಭವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ; ಆಗ ಅಗ್ನಿ ಮಲಗುವ ಬಯಕೆಯಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದ.
13.131.36
अनुग्रहं तु नागानां यं चक्रुः शृणु तं प्रभो ।
देवा भृगुकुलश्रेष्ठ प्रीत्या सत्यपराक्रमाः ॥ १३.१३१.३६ ॥
ಆದರೆ ಆನೆಗಳಿಗೆ ದೇವತೆಗಳು ಮಾಡಿದ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಕೇಳು, ಓ ಪ್ರಭು. ಓ ಭೃಗುಕುಲಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಸತ್ಯಪರಾಕ್ರಮಿಗಳಾದ ದೇವತೆಗಳು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಮಾಡಿದರು.
13.131.37
प्रतीपया जिह्वयाऽपि सर्वाहारान्हरिष्यथ ।
वाचं चोच्चारयिष्यध्वमुच्चैरव्यञ्जिताक्षराम्।
इत्युक्त्वा पुनरेवाग्निमनुसस्रुर्दिवौकसः ॥ १३.१३१.३७ ॥
"ತಿರುಗಿದ ನಾಲಿಗೆಯಿಂದಲೂ ನೀನು ಎಲ್ಲ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವೆ; ಎತ್ತರದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುವೆ." ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತೆ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು.
13.131.38
अश्वत्थान्निःसृतश्चाग्निः शमीगर्भमुपाविशत् ।
शुकेन ख्यापितो विप्र तं देवाः समुपाद्रवन् ॥ १३.१३१.३८ ॥
ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷದಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಅಗ್ನಿ ಶಮೀ ವೃಕ್ಷದ ಗರ್ಭವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು. ಓ ವಿಪ್ರನೇ, ಗಿಳಿಯು ತೋರಿಸಿದ್ದರಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ಅವನನ್ನು ಬೆನ್ನಟ್ಟಿ ಓಡಿದರು.
13.131.39
शशाप सुकमग्निस्तु वाग्विहीनो भविष्यसि ।
जिह्वामावर्तयामास तस्यापि हुतभुक्तदा ॥ १३.१३१.३९ ॥
ಅಗ್ನಿಯು ಶುಕನನ್ನು ಶಪಿಸಿದನು: "ನೀನು ವಾಣೀರಹಿತನಾಗುವೆ." ಆಗ ಆ ಹುತಭುಕ್ ಅಗ್ನಿಯೂ ತನ್ನ ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿಕೊಂಡನು.
13.131.40
दृष्ट्वा तु ज्वलनं देवाः शुकमूचुर्दयान्विताः ।
भविता न त्वमत्यन्तं शुकत्वे नष्टवागिति ॥ १३.१३१.४० ॥
ಉರಿಯುವ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ದಯೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ದೇವತೆಗಳು ಶುಕನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: "ಶುಕತ್ವದಲ್ಲಿ ನೀನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಾಕ್ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ."
13.131.41
आवृत्तजिह्वस्य सतो वाक्यं कान्तं भविष्यति ।
बालस्येव प्रवृद्धस्य कलमव्यक्तमद्भुतम् ॥ १३.१३१.४१ ॥
ನಾಲಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದರೂ ನಿನ್ನ ಮಾತು ಮನೋಹರವಾಗಿರುವುದು; ಮಗುವಿನ ಅಥವಾ ಬೆಳೆದವನ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಅದ್ಭುತ ಕಲರವದಂತೆ.
13.131.42
इत्युक्त्वा तं शमीगर्भे वह्निमालक्ष्य देवताः ।
तदेवायतनं चक्रुः पुण्यं सर्वक्रियास्वपि ॥ १३.१३१.४२ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಶಮೀ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿರುವ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ದೇವತೆಗಳು ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪುಣ್ಯವಾದ ಆಯತನವನ್ನೇ ಮಾಡಿದರು.
13.131.43
तदाप्रभृति चाप्यग्निः शमीगर्भेषु दृश्यते ।
उत्पादने तथोपायमभिजग्मुश्च मानवाः ॥ १३.१३१.४३ ॥
ಅಂದಿನಿಂದ ಶಮೀ ಮರದ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ; ಅದನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಉಪಾಯವನ್ನು ಮಾನವರು ಅನುಸರಿಸಿದರು.
13.131.44
आपो रसातले यास्तु संस्पृष्टाश्चित्रभानुना ।
ताः पर्वतप्रस्रवणैरूष्मां मुञ्चन्ति भार्गव।
पावकेनाधिशयता सन्तप्तास्तस्य तेजसा ॥ १३.१३१.४४ ॥
ರಸಾತಲದ ನೀರುಗಳು ಚಿತ್ರಭಾನುವಿನಿಂದ ಸ್ಪರ್ಶಿತವಾಗಿ, ಪರ್ವತ ಚಿಲುಮೆಗಳ ಮೂಲಕ ಶಾಖವನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಿವೆ, ಭಾರ್ಗವ; ಅವನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ತಪ್ತವಾಗಿ ಪಾವಕನ ಕೆಳಗೆ ಮಲಗಿವೆ.
13.131.45
अथाग्निर्देवता दृष्ट्वा बभूव व्यथितस्तदा ।
किमागमनमित्येवं तानपृच्छत पावकः ॥ १३.१३१.४५ ॥
ಆಗ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಅಗ್ನಿ ವ್ಯಥೆಗೊಂಡನು; ಪಾವಕನು ಅವರನ್ನು 'ನಿಮ್ಮ ಆಗಮನದ ಕಾರಣವೇನು?' ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.
13.131.46
तमूचुर्विबुधाः सर्वे ते चैव परमर्षयः ।
त्वां नियोक्ष्यामहे कार्ये तद्भवान्कर्तुमर्हति।
कृते च तस्मिन्भविता तवापि सुमहान्गुणः ॥ १३.१३१.४६ ॥
ಆಗ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪರಮ ಋಷಿಗಳು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ನಿನ್ನನ್ನು ಒಂದು ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ನಿಯೋಜಿಸುತ್ತೇವೆ; ಅದನ್ನು ನೀನೇ ಮಾಡುವುದು ಯೋಗ್ಯ. ಅದು ನೆರವೇರಿದರೆ ನಿನಗೂ ಮಹಾ ಲಾಭವಾಗುವುದು.'
13.131.47
अग्निरुवाच ।
ब्रूत यद्भवतां कार्यं कर्तास्मि तदहं सुराः।
भवतां तु नियोज्योस्मि मावोत्रास्तु विचारणा ॥ १३.१३१.४७ ॥
ಅಗ್ನಿ ಹೇಳಿದನು: 'ಓ ದೇವತೆಗಳೇ, ನಿಮ್ಮ ಕಾರ್ಯವೇನೆಂದು ಹೇಳಿ; ನಾನು ಅದನ್ನು ಮಾಡುವೆನು. ನೀವು ನನ್ನನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಿ; ಭಯವನ್ನಾಗಲಿ ಸಂದೇಹವನ್ನಾಗಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ.'
13.131.48
असुरस्तारको नाम ब्रह्मणो वरदर्पितः ।
अस्मान्प्रबाधते वीर्याद्वधस्तस्य विधीयताम् ॥ १३.१३१.४८ ॥
'ಬ್ರಹ್ಮನ ವರದಿಂದ ಮದಿಸಿದ ತಾರಕ ಎಂಬ ಅಸುರನು ತನ್ನ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಅವನ ವಧೆಯ ಏರ್ಪಾಡಾಗಲಿ.'
13.131.49
इमान्देवगणांस्तात प्रजापतिगणांस्तथा ।
ऋषींश्चापि महाभाग परित्रायस्व पावक ॥ १३.१३१.४९ ॥
ಮಗನೇ, ಮಹಾಭಾಗ ಪಾವಕ, ಈ ದೇವಗಣಗಳನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಣಗಳನ್ನು, ಋಷಿಗಳನ್ನೂ ರಕ್ಷಿಸು.
13.131.50
अपत्यं तेजसा युक्तं प्रवीरं जनयक प्रभो ।
यद्भयं नोऽसुरात्तस्मान्नाशयेद्धव्यवाहन ॥ १३.१३१.५० ॥
ಪ್ರಭುವೇ, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪ್ರವೀರನಾದ ಸಂತಾನವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸು; ಆ ಅಸುರನಿಂದ ನಮಗಿರುವ ಭಯವನ್ನು ಅವನು ನಾಶಮಾಡಲಿ, ಹವ್ಯವಾಹನ.
13.131.51
शप्तानां नो महादेव्या नान्यदस्ति परायणम् ।
अन्यत्र भवतो वीर तस्मात्त्रायस्व नः प्रभो ॥ १३.१३१.५१ ॥
ಮಹಾದೇವಿಯಿಂದ ಶಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಮಗೆ ನಿನ್ನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಆಶ್ರಯವಿಲ್ಲ, ವೀರನೇ; ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಭುವೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.
13.131.52
इत्युक्तः स तथेत्युक्त्वा भगवान्हव्यवाहनः ।
जगामाथ दुराधर्षो गङ्गां भागीरथीं प्रति ॥ १३.१३१.५२ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಅವನು, 'ಹಾಗೆಯೇ' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ದುರಾಧರ್ಷನಾದ ಭಗವಾನ್ ಹವ್ಯವಾಹನ ಭಾಗೀರಥಿ ಗಂಗೆಯ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟನು.
13.131.53
तया चाप्यभवन्मिश्रो गर्भं चास्यां दधे तदा ।
ववृधे स तदा गर्भः कक्षे कृष्णगतिर्यथा ॥ १३.१३१.५३ ॥
ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಅವನು ಬೆರೆತು ಅವಳಲ್ಲಿ ಗರ್ಭವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು; ಆಗ ಆ ಗರ್ಭವು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಗತಿಯ ಬೆಂಕಿಯಂತೆ ಬೆಳೆಯಿತು.
13.131.54
तेजसा तस्य देवस्य गङ्गा विह्वलचेतना ।
सन्तापमगमत्तीव्रं वोढुं सा न शशाक ह ॥ १३.१३१.५४ ॥
ಆ ದೇವನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಗಂಗೆ ವಿಹ್ವಲ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳವಳಾಗಿ ತೀವ್ರ ಸಂತಾಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದಳು; ಅದನ್ನು ಹೊರಲು ಅವಳಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.
13.131.55
आहिते ज्वलनेनाथ गर्भे तेजःसमन्विते ।
गङ्गायामसुरः कश्चिद्भैरवं नादमानदत् ॥ १३.१३१.५५ ॥
ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಗಂಗೆಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಭ್ರೂಣವನ್ನು ಇರಿಸಿದಾಗ, ಒಬ್ಬ ಅಸುರನು ಭಯಂಕರ ಗರ್ಜನೆ ಮಾಡಿದನು.
13.131.56
अबुद्धिपतितेनाथ नादेन विपुलेन सा ।
वित्रस्तोद्धान्तनयना गङ्गा विप्लुतलोचना ॥ १३.१३१.५६ ॥
ಆ ಹಠಾತ್ತಾಗಿ ಬಿದ್ದ ಭಯಂಕರ ಗರ್ಜನೆಯಿಂದ ಗಂಗೆ ಭಯಭೀತಳಾಗಿ, ಕಣ್ಣುಗಳು ಕಂಗೆಟ್ಟು ತಳಮಳಗೊಂಡಳು.
13.131.57
विसंज्ञा नाशकद्गर्भं वोढुमात्मानमेव च ।
सा तु तेजःपरीताङ्गी कम्पमाना च जाह्नवी ॥ १३.१३१.५७ ॥
ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿದ ಅವಳು ಗರ್ಭವನ್ನೂ ತನ್ನನ್ನೂ ಹೊರಲಾರದಾದಳು; ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಆವೃತವಾದ ದೇಹದ, ನಡುಗುತ್ತಿದ್ದ ಜಾಹ್ನವಿ ಗಂಗೆ ಅವಳು.
13.131.58
उवाच ज्वलनं विप्र तदा गर्भबलोद्धुता ।
नते शक्ताऽस्मि भगवंस्तेजसोऽस्य विधारणे ॥ १३.१३१.५८ ॥
ಆಗ ಗರ್ಭದ ಬಲದಿಂದ ಕಂಪಿಸಿದ ಗಂಗೆ ಅಗ್ನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು: "ಓ ವಿಪ್ರನೇ, ಭಗವಂತನೇ, ಈ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಧರಿಸಲು ನಾನು ಶಕ್ತಳಲ್ಲ."
13.131.59
विमूढाऽस्मि कृताऽनेन न मे स्वास्ध्यं यथा पुरा ।
विह्वला चास्मि भगवंश्चेतो नष्टं च मेऽनघ ॥ १३.१३१.५९ ॥
ಇದರಿಂದ ನಾನು ಮೂಢಳಾಗಿದ್ದೇನೆ; ನನ್ನ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಮೊದಲಿನಂತಿಲ್ಲ. ಭಗವಂತನೇ, ನಾನು ವಿಹ್ವಲಳಾಗಿದ್ದೇನೆ; ಓ ನಿಷ್ಪಾಪನೇ, ನನ್ನ ಚಿತ್ತ ನಷ್ಟವಾಗಿದೆ.
13.131.60
धारणे नास्य शक्ताऽहं गर्भस्य तपतांवर ।
उत्स्रक्ष्येऽहमिमं दुःखान्न तु कामात्कथञ्चन ॥ १३.१३१.६० ॥
ಓ ತಪಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಈ ಗರ್ಭವನ್ನು ಧರಿಸಲು ನಾನು ಶಕ್ತಳಲ್ಲ. ದುಃಖದಿಂದ ಇದನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವೆ; ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಆಸೆಯಿಂದಲ್ಲ.
13.131.61
न तेजसाऽस्ति संस्पर्शो मम देव विभावसो ।
आपदर्थे हि सम्बन्धः सुसूक्ष्मोऽपि महाद्युते ॥ १३.१३१.६१ ॥
ಓ ದೇವ ವಿಭಾವಸು, ನನಗೆ ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ಯಾವ ಸಂಸ್ಪರ್ಶವೂ ಇಲ್ಲ. ಓ ಮಹಾದ್ಯುತಿ, ಆಪತ್ತಿಗಾಗಿಯೇ ಈ ಅತಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಂಬಂಧ ಉಂಟಾಗಿದೆ.
13.131.62
यदत्र गुणसम्पन्नमितरद्वा हुताशन ।
त्वय्येव तदहं मन्ये धर्माधर्मौ च केवलौ ॥ १३.१३१.६२ ॥
ಓ ಹುತಾಶನ, ಇಲ್ಲಿ ಗುಣಸಂಪನ್ನವಾದುದಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಬೇರೆಯದಾಗಲಿ ಏನಿದ್ದರೂ, ಅದನ್ನು ನಾನು ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಇದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ; ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅಧರ್ಮ ಎರಡೂ ಕೇವಲ ನಿನ್ನನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿವೆ.
13.131.63
तामुवाच ततो वह्निर्धार्यतां धार्यतामिति ।
गर्भो मत्तेजसा युक्तो महागुणफलोदयः ॥ १३.१३१.६३ ॥
ಆಗ ಅಗ್ನಿ ಆಕೆಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಧರಿಸು, ಧರಿಸು". ನನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ಗರ್ಭವು ಮಹಾ ಗುಣ ಮತ್ತು ಫಲದ ಉದಯವನ್ನು ತರುವುದು.
13.131.64
शक्ता ह्यसि महीं कृत्स्नां वोढुं धारयितुं तथा ।
न हि ते किञ्चिदप्राप्यमन्यतो धारणादृते ॥ १३.१३१.६४ ॥
ನೀನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊರಲು ಮತ್ತು ಧರಿಸಲು ಸಮರ್ಥನು. ಧಾರಣದ ಹೊರತು ನಿನಗೆ ಬೇರೆಡೆಯಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗದ್ದು ಏನೂ ಇಲ್ಲ.
13.131.65
एवमुक्ता तु सा देवी तत्रैवान्तरधीयत ।
पावकश्चापि तेजस्वी कृत्वा कार्यं दिवौकसाम्।
जगामेष्टं तदा देशं ततो भार्गवनन्दन ॥ १३.१३१.६५ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ದೇವಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅಂತರ್ಧಾನಳಾದಳು. ತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಅಗ್ನಿಯೂ ದೇವತೆಗಳ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಆಗ ತನ್ನಿಷ್ಟದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಓ ಭಾರ್ಗವನ ಮಗನೇ!
13.131.66
सा वह्निना वार्यमाणा देवैरपि सरिद्वरा ।
समुत्ससर्ज तं गर्भं मेरौ गिरिवेर तदा ॥ १३.१३१.६६ ॥
ಅಗ್ನಿಯಿಂದಲೂ ದೇವತೆಗಳಿಂದಲೂ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನದಿ ಆಗ ಆ ಗರ್ಭವನ್ನು ಮೇರು ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ, ಗಿರಿಶ್ರೇಷ್ಠದಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟಳು.
13.131.67
समर्था धारणे चापि रुद्रतेजःप्रधर्षिता ।
नाशकत्सा तदा गर्भं सन्धारयितुमोजसा।
समुत्ससर्ज तं दुःखाद्दीप्तवैश्वानरप्रभम् ॥ १३.१३१.६७ ॥
ರುದ್ರನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಅಭಿಭೂತಳಾಗಿ, ಧರಿಸಲು ಸಮರ್ಥಳಾಗಿದ್ದರೂ, ಆಗ ತನ್ನ ಬಲದಿಂದ ಆ ಗರ್ಭವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡಲು ಅವಳಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ದುಃಖದಿಂದ ಆಕೆ ಉರಿಯುವ ಅಗ್ನಿಯ ಕಾಂತಿಯ ಆ ಗರ್ಭವನ್ನು ಬಿಟ್ಟಳು.
13.131.68
दर्शयामास चाग्निस्तां तदा गङ्गां भृगूद्वह ।
पप्रच्छ सरितां श्रेष्ठां कच्चिद्गर्भः सुखोदयः ॥ १३.१३१.६८ ॥
ಆಗ ಅಗ್ನಿ ಆ ಗಂಗೆಗೆ ದರ್ಶನ ನೀಡಿದನು. ಓ ಭೃಗುವಂಶಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳಾದ ಆಕೆಯನ್ನು ಗರ್ಭವು ಸುಖದಿಂದ ಉದಯಿಸುವುದೇ ಎಂದು ಅವನು ಕೇಳಿದನು.
13.131.69
कीदृग्गुणोपि वा देवि कीदृग्रूपश्च दृश्यते ।
तेजसा केन वा युक्तः सर्वमेतद्ब्रवीहि मे ॥ १३.१३१.६९ ॥
ಓ ದೇವಿ, ಅದು ಯಾವ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ, ಯಾವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ? ಯಾವ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದೆ? ಇದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನನಗೆ ಹೇಳು.
13.131.70
गङ्गोवाच ।
जातरूपः स गर्भो वै तेजसा त्वमिवानघ।
सुवर्णो विमलो दीप्तः पर्वतं चावभासयन् ॥ १३.१३१.७० ॥
ಗಂಗೆ ಹೇಳಿದಳು: ನಿರ್ದೋಷನೇ, ಆ ಗರ್ಭವು ಚಿನ್ನದ ರೂಪದ್ದು; ತೇಜಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಂತೆಯೇ ಇದೆ. ಅದು ನಿರ್ಮಲ, ಸುವರ್ಣವರ್ಣ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದ್ದು ಪರ್ವತವನ್ನೂ ಬೆಳಗಿಸುತ್ತಿದೆ.
13.131.71
पद्मोत्पलविमिश्राणां ह्रदानामिव शीतलः ।
गन्धोस्य स कदम्बानां तुल्यो वै तपतांवर ॥ १३.१३१.७१ ॥
ಅದರ ಪರಿಮಳ ತಾವರೆ ಮತ್ತು ನೀಲೋತ್ಪಲಗಳು ಬೆರೆತ ಸರೋವರಗಳಂತೆ ತಂಪಾಗಿದೆ. ತಪಸ್ವಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅದು ಕದಂಬ ವೃಕ್ಷಗಳ ಪರಿಮಳಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ.
13.131.72
तेजसा तस्य गर्भस्य भास्करस्येव रश्मिभिः ।
यद्द्रव्यं परिसंसृष्टं पृथिव्यां पर्वतेषु च।
तत्सर्वं काञ्चनीभूतं समन्तात्प्रत्यदृश्यत ॥ १३.१३१.७२ ॥
ಆ ಗರ್ಭದ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ, ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಂತೆ, ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಪರ್ವತಗಳ ಮೇಲೆ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಯಾವ ವಸ್ತುವೇ ಆಗಲಿ, ಅದೆಲ್ಲವೂ ಚಿನ್ನವಾಗಿ ಸುತ್ತಲೂ ಕಾಣಿಸಿತು.
13.131.73
पर्यधावत शैलांश्च नदीः प्रस्रवणानि च ।
व्यादीपयत्तेजसा च त्रैलोक्यं सचराचरम् ॥ १३.१३१.७३ ॥
ಅವನು ಪರ್ವತಗಳು, ನದಿಗಳು, ಚಿಲುಮೆಗಳ ಕಡೆಗೆ ಓಡಿದನು; ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಚರಾಚರ ಸಹಿತ ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಉರಿಸಿದನು.
13.131.74
एवंरूपः स भगवान्पुत्रस्ते हव्यवाहन ।
सूर्यवैश्वानरसमः कान्त्या सोम इवापरः ॥ १३.१३१.७४ ॥
ಓ ಹವ್ಯವಾಹನ, ನಿನ್ನ ಮಗನು ಇಂಥ ರೂಪದ ಭಗವಂತನು; ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ವೈಶ್ವಾನರನಿಗೆ ಸಮಾನನು, ಕಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸೋಮನಂತಿರುವನು.
13.131.75
एवमुक्त्वा तु सा देवी तत्रैवान्तरधीयत ।
पावकश्चापि तेजस्वी कृत्वा कार्यं दिवौकसाम्।
जगामेष्टं ततो देशं तदा भार्गवनन्दन ॥ १३.१३१.७५ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಆ ದೇವಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅಂತರ್ಧಾನಳಾದಳು; ತೇಜಸ್ವಿ ಪಾವಕನೂ ದೇವತೆಗಳ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿ ತನ್ನ ಇಷ್ಟ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಓ ಭಾರ್ಗವ ವಂಶಜನೇ!
13.131.76
एतैः कर्मगुणैर्लोके नामाग्नेः परिगीयते ।
हिरण्यरेता इति वै ऋषिभिर्विबुधैस्तथा।
पृथिवी च तदा देवी ख्याता वसुमतीति वै ॥ १३.१३१.७६ ॥
ಈ ಕರ್ಮ ಮತ್ತು ಗುಣಗಳಿಂದ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ — ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿಬುಧರು 'ಹಿರಣ್ಯರೇತಾ' ಎಂದು; ಆಗ ದೇವಿ ಭೂಮಿಯೂ 'ವಸುಮತಿ' ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದಳು.
13.131.77
स तु गर्भो महातेजा गाङ्गेयः पावकोद्भवः ।
दिव्यं शरवणं प्राप्य ववृधेऽद्भुतदर्शनः ॥ १३.१३१.७७ ॥
ಆ ಗರ್ಭ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಗಾಂಗೇಯ, ಪಾವಕನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನು; ದಿವ್ಯವಾದ ಶರವನವನ್ನು ತಲುಪಿ ಬೆಳೆದನು, ಅದ್ಭುತ ರೂಪವುಳ್ಳವನು.
13.131.78
ददृशुः कृत्तिकास्तं तु बालार्कसदृशद्युतिम् ।
जातस्नेहास्तु तं बालं पुपुषुः स्तन्यविस्रवैः ॥ १३.१३१.७८ ॥
ಕೃತ್ತಿಕೆಯರು ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದರು; ಅವನ ಕಾಂತಿ ಬಾಲಸೂರ್ಯನಂತಿತ್ತು. ಪ್ರೀತಿ ಹುಟ್ಟಿ, ಆ ಬಾಲಕನನ್ನು ಹಾಲಿನ ಹರಿವಿನಿಂದ ಪೋಷಿಸಿದರು.
13.131.79
ततः स कार्तिकेयत्वमवाप परमद्युतिः ।
स्कन्नत्वात्स्कन्दतां चापि गुहावासाद्गुहोऽभवत् ॥ १३.१३१.७९ ॥
ಆಗ ಆ ಪರಮ ತೇಜಸ್ವಿ ಕಾರ್ತಿಕೇಯತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಸ್ಖಲಿತನಾದ್ದರಿಂದ ಸ್ಕಂದನೆಂದೂ, ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಗುಹನೆಂದೂ ಆದನು.
13.131.80
एवं सुवर्णमुत्पन्नमपत्यं जातवेदसः ।
तत्र जाम्बूनदं श्रेष्ठं देवानामपि भूषणम् ॥ १३.१३१.८० ॥
ಹೀಗೆ ಅಗ್ನಿಯ ಮಗುವಿನಿಂದ ಸುವರ್ಣ ಹುಟ್ಟಿತು. ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಆಭರಣವಾದ ಜಾಂಬೂನದ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸುವರ್ಣ ಉದ್ಭವಿಸಿತು.
13.131.81
ततःप्रभृति चाप्येतञ्जातरूपमुदाहृतम् ।
रत्नानामुत्तमं रत्नं भूषणानां तथैव च ॥ १३.१३१.८१ ॥
ಅಂದಿನಿಂದ ಈ ಸುವರ್ಣವನ್ನು ಜಾತರೂಪ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ಇದು ರತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ರತ್ನ, ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅದೇ ರೀತಿ ಉತ್ತಮ.
13.131.82
पवित्रं च पवित्राणां मङ्गलानां च मङ्गलम् ।
यत्सुवर्णं स भगवानग्निरीशः प्रजापतिः ॥ १३.१३१.८२ ॥
ಪವಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರವೂ, ಮಂಗಳಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಗಳವೂ ಆದ ಸುವರ್ಣ ಇದೆ; ಆ ಸುವರ್ಣವೇ ಭಗವಾನ್ ಅಗ್ನಿ, ಈಶ, ಪ್ರಜಾಪತಿ.
13.131.83
पवित्राणां पवित्रं हि कनकं द्विजसत्तमाः ।
अग्नीषोमात्मकं चैव जातरूपमुदाहृतम् ॥ १३.१३१.८३ ॥
ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಪವಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರವಾದುದು ಸುವರ್ಣವೇ. ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಸೋಮ ಸ್ವರೂಪವಾದ ಈ ಜಾತರೂಪವೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.