మహాభారతం · అధ్యాయం 13.139
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.139.1
तथा विधौ प्रवृत्ते तु सर्व एव महर्षयः ।
पितृयज्ञानकुर्वन्त विधिदृष्टेन कर्मणा ॥ १३.१३९.१ ॥
ఈ విధి ప్రవర్తిల్లినప్పుడు, మహర్షులందరూ విధిలో చెప్పబడిన కర్మ ద్వారా పితృయజ్ఞాలు చేశారు.
13.139.2
ऋषयो धर्मनित्यास्तु कृत्वा निवपनान्युत ।
तर्पणं चापि कुर्वन्त तीर्थांभोभिर्यतव्रताः ॥ १३.१३९.२ ॥
ధర్మంలో నిత్యంగా నిలిచిన ఋషులు నివాపాలు చేసి, తీర్థజలంతో తర్పణమూ చేశారు; వారు నియతవ్రతులు.
13.139.3
निवापैर्दीयमानैश्च चातुर्वर्ण्येन भारत ।
तर्पिताः पितरो देवास्तत्रान्नं जरयन्ति वै ॥ १३.१३९.३ ॥
ఓ భారతా! నాలుగు వర్ణాల వారు ఇచ్చే నివాపాలతో తృప్తి చెందిన పితరులు, దేవతలు అక్కడ ఆహారాన్ని జీర్ణం చేసుకుంటారు.
13.139.4
अजीर्णैस्त्वभिहन्यन्ते ते देवाः पितृभिः सह ।
सोममेवाभ्यपद्यन्त तदा ह्यन्नाभिपीडिताः ॥ १३.१३९.४ ॥
అజీర్ణంతో బాధపడిన ఆ దేవతలు పితరులతో కలిసి సోముని వద్దకు వెళ్ళారు; అప్పుడు వారు అన్నబాధతో పీడితులై ఉన్నారు.
13.139.5
तेऽब्रुवन्सोममासाद्य पितरोऽजीर्णपीडिताः ।
निवापान्नेन पीड्यामः श्रेयो नोत्र विधीयताम् ॥ १३.१३९.५ ॥
అజీర్ణంతో బాధపడిన ఆ పితరులు సోముని చేరి అన్నారు: "నివాప అన్నంతో మేము పీడితులమవుతున్నాము; ఇక్కడ శ్రేయస్సును నిర్ణయించండి."
13.139.6
तान्सोमः प्रत्युवाचाथ श्रेयश्चेदीप्सितं सुराः ।
स्वयंभूसदनं यात स वः श्रेयोऽभिधास्यति ॥ १३.१३९.६ ॥
అప్పుడు సోముడు వారికి ఇలా సమాధానమిచ్చాడు: "ఓ దేవతలారా! శ్రేయస్సు కావాలంటే స్వయంభువు నివాసానికి వెళ్ళండి; ఆయన మీకు శ్రేయస్సును తెలియజేస్తాడు."
13.139.7
ते सोमवचनाद्देवाः पितृभिः सह भारत ।
मेरुशृङ्गे समासीनं पितामहमुपागमन् ॥ १३.१३९.७ ॥
భారతా, సోముని మాట ప్రకారం దేవతలు పితృదేవతలతో కలిసి మేరు శిఖరంపై ఆసీనుడైన పితామహుని వద్దకు చేరుకున్నారు.
13.139.8
निवापान्नेन भगवन्भृशं पीड्यामहे वयम् ।
प्रसादं कुरु नो देव श्रेयो नः संविधीयताम् ॥ १३.१३९.८ ॥
భగవంతుడా, నివాపాన్నం వల్ల మేము ఎంతో బాధపడుతున్నాము. దేవా, మాపై కృప చూపు, మా శ్రేయస్సు ఏర్పాటు చేయి.
13.139.9
इति तेषां वचः श्रुत्वा स्वयम्भूरिदमब्रवीत् ।
एष मे पार्श्वतो वह्निर्युष्मच्छ्रेयो विधास्यति। ॥ १३.१३९.९ ॥
వారి ఈ మాటలు విని స్వయంభువుడు ఇలా అన్నాడు: 'నా పక్కనున్న ఈ అగ్ని మీ శ్రేయస్సును సాధిస్తుంది.'
13.139.10
सहितास्तस्य भोक्ष्यामो निवापे समुपस्थिते ।
जरयिष्यथ चाप्यन्नं मया सार्धं न संशयः ॥ १३.१३९.१० ॥
నివాపం వచ్చినప్పుడు మేము వారితో కలిసి భోజనం చేస్తాము. మీరు కూడా నాతో కలిసి అన్నాన్ని జీర్ణం చేసుకుంటారు, సందేహం లేదు.
13.139.11
एतच्छ्रुत्वा तु पितरस्ततस्ते विज्वराऽभवन् ।
एतस्मात्कारणाच्चाग्नेः प्राग्भागो दीयते नृप ॥ १३.१३९.११ ॥
ఇది విని పితృదేవతలు జ్వరం నుండి విముక్తులయ్యారు. రాజా, ఈ కారణంగానే అగ్నికి ముందుగా భాగం ఇవ్వబడుతుంది.
13.139.12
निवापे चाग्निपूर्वं वै निवृत्ते पुरुषर्षभ ।
न ब्रह्मराक्षसास्तं वै निवापं धर्षयन्त्युत ॥ १३.१३९.१२ ॥
పురుషర్షభా, అగ్నితో ప్రారంభించి నివాపం పూర్తయ్యాక బ్రహ్మరాక్షసులు ఆ నివాపంపై దాడి చేయరు.
13.139.13
रक्षांसि नाभिवर्धन्ते स्थिते देवे हुताशने ।
पूर्वं पिण्डं पितुर्दद्यात्ततो दद्यात्पितामहे ॥ १३.१३९.१३ ॥
దేవుడైన అగ్ని హోమంలో నిలిచి ఉన్నప్పుడు రాక్షసులు బలపడరు. ముందుగా తండ్రికి పిండం ఇవ్వాలి, తరువాత తాతకు ఇవ్వాలి.
13.139.14
प्रपितामहाय च तत एष श्राद्धविधिः स्मृतः ।
ब्रूयाच्छ्राद्धे च सावित्रीं पिण्डे पिण्डे समाहितः।
सोमायेति च वक्तव्यं तथा पितृमतेति च ॥ १३.१३९.१४ ॥
తరువాత ప్రపితామహునికి ఇవ్వాలి. ఇదే శ్రాద్ధ విధి అని చెప్పబడింది. శ్రాద్ధంలో ప్రతి పిండం వద్ద ఏకాగ్ర మనస్సుతో సావిత్రి మంత్రాన్ని చదవాలి; 'సోమాయ' అని, 'పితృమతే' అని కూడా చెప్పాలి.
13.139.15
रजस्वला च या नारी व्यङ्गिता कर्णयोश्च या ।
निवापे नोपतिष्ठेत सङ्ग्राह्या नान्यवंशजा ॥ १३.१३९.१५ ॥
రజస్వల అయిన స్త్రీ, చెవుల్లో లోపం ఉన్న స్త్రీ నివాపంలో ఉండకూడదు. వేరే వంశంలో పుట్టిన స్త్రీని కూడా స్వీకరించకూడదు.
13.139.16
जलं प्रतरमाणस्च कीर्तयेत पितामहान् ।
नदीमासाद्य कुर्वीत पितॄणां पितृतर्पणम् ॥ १३.१३९.१६ ॥
నీటిని దాటేటప్పుడు తాతల పేర్లను కీర్తించాలి. నదిని చేరి పితృదేవతలకు తర్పణం చేయాలి.
13.139.17
पूर्वं स्ववंशजानां तु कृत्वा।द्भिस्तर्पणं पुनः ।
सुहृत्सम्बन्धिवर्गाणां ततो दद्याज्जलाञ्जलिम् ॥ १३.१३९.१७ ॥
ముందుగా తన వంశంలో జన్మించిన వారికి నీటితో తర్పణం చేసి, తరువాత మిత్రులు, బంధువుల సమూహానికి జలాంజలి ఇవ్వాలి.
13.139.18
कल्माषगोयुगेनाथ युक्तेन तरतो जलम् ।
पितरोऽभिलषन्ते वै नावं चाप्यधिरोहिताः ॥ १३.१३९.१८ ॥
మచ్చల ఆవుల జతతో కట్టబడి నీటిని దాటేవారిని పితృదేవతలు కోరుకుంటారు; పడవ ఎక్కినవారిని కూడా కోరుకుంటారు.
13.139.19
सदा नावि जलं तज्ज्ञाः प्रयच्छन्ति समाहिताः ।
मासार्धे कृष्णपक्षस्य कुर्यान्निर्वपणानि वै ॥ १३.१३९.१९ ॥
ఓడలో ఎల్లప్పుడూ ఆ విధిని తెలిసినవారు ఏకాగ్రతతో నీటిని అర్పిస్తారు. కృష్ణపక్షపు అర్ధమాసంలో నిర్వపణాలను చేయాలి.
13.139.20
पुष्टिरायुस्तथा वीर्यं श्रीश्चैव पितृभक्तितः ॥ १३.१३९.२० ॥
పితృభక్తి వలన పుష్టి, ఆయుస్సు, వీర్యం, శ్రీ కూడా లభిస్తాయి.
13.139.21
पितामहः पुलस्त्यश्च वसिष्ठः पुलहस्तथा ।
अङ्गिराश्च क्रतुश्चैव कश्यपश्च महानृषिः। ॥ १३.१३९.२१ ॥
పితామహుడు, పులస్త్యుడు, వసిష్ఠుడు, పులహుడు, అంగిరసుడు, క్రతువు, మహర్షి కశ్యపుడు.
13.139.22
एते कुरुकुलश्रेष्ठ महायोगेश्वराः स्मृताः ।
एते च पितरो राजन्नेष श्राद्धविधिः परः। ॥ १३.१३९.२२ ॥
కురుకులశ్రేష్ఠా, వీరు మహా యోగేశ్వరులుగా స్మరించబడ్డారు. రాజా, వీరే పితరులు; ఇదే ఉత్తమ శ్రాద్ధవిధి.
13.139.23
प्रेतास्तु पिण्डसम्बन्धान्मुच्यन्ते तेन कर्मणा ।
इत्येषा पुरुषश्रेष्ठ श्राद्धोत्पत्तिर्यथागमम्। ॥ १३.१३९.२३ ॥
ప్రేతులు పిండసంబంధం వలన ఆ కర్మ ద్వారా విముక్తులవుతారు. పురుషశ్రేష్ఠా, ఇది ఆగమం ప్రకారం శ్రాద్ధ ఉత్పత్తి.
13.139.24
व्याख्याता पूर्वनिर्दिष्टा किं ते वक्ष्याम्यतः परम् ॥ १३.१३९.२४ ॥
ముందు నిర్దేశించినది ఇప్పుడు వివరించబడింది. ఇకపై నీకు ఇంకా ఏమి చెప్పాలి?