ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 13.142
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.142.1
अथात्रिप्रमुखा राजन्वने तस्मिन्महर्षयः ।
व्यचरन्भक्षयन्तो वै मूलानि च फलानि च ॥ १३.१४२.१ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਤ੍ਰਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਖੀ ਸਨ, ਉਹ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀ ਉਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਫਲ ਖਾਂਦੇ ਹੋਏ ਵਿਚਰਦੇ ਸਨ।
13.142.2
अथापश्यन्सुपीनांसपाणिपादमुखोदरम् ।
परिव्रजन्तं स्थूलाङ्गं परिव्राजं शुनस्सखम् ॥ १३.१४२.२ ॥
ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟ ਮੋਢਿਆਂ, ਹੱਥਾਂ, ਪੈਰਾਂ, ਮੂੰਹ ਤੇ ਢਿੱਡ ਵਾਲਾ, ਮੋਟੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਇੱਕ ਪਰਿਵ੍ਰਾਜਕ ਵੇਖਿਆ।
13.142.3
अरुन्धती तु तं दृष्ट्वा सर्वाङ्गोपचितं शुभम् ।
भवितारो भवन्तो वै नैवमित्यब्रवीदृषीन् ॥ १३.१४२.३ ॥
ਪਰ ਅਰੁੰਧਤੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਪੁਸ਼ਟ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਵੇਖ ਕੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਤੁਸੀਂ ਏਦਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋਵੋਗੇ।"
13.142.4
नैतस्येह यथाऽस्माकमग्निहोत्रमनिर्हुतम् ।
सायं प्रातश्च होतव्यं तेन पीवाञ्शुनस्सखः ॥ १३.१४२.४ ॥
ਇੱਥੇ ਇਸ ਕੋਲ ਸਾਡੇ ਵਾਂਗ ਅਗਨੀਹੋਤਰ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਸ਼ਾਮ ਤੇ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਚੂਕੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਇਹ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਮੋਟਾ ਹੈ।
13.142.5
नैतस्येह यथाऽस्माकं क्षुधया वीर्यमाहतम् ।
कृच्छ्राधीतं प्रनष्टं च तेन पीवाञ्छुनस्सखः ॥ १३.१४२.५ ॥
ਇੱਥੇ ਇਸ ਦਾ ਸਾਡੇ ਵਾਂਗ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਬਲ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਅਤੇ ਔਖੇ ਨਾਲ ਸਿੱਖਿਆ ਗਿਆ ਗਿਆਨ ਵੀ ਗੁਆਚਦਾ ਨਹੀਂ। ਇਸੇ ਲਈ ਇਹ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਮੋਟਾ ਹੈ।
13.142.6
नैतस्येह यथाऽस्माकं शश्वच्छास्त्रकृतो ज्वरः ।
अलसः क्षुत्परो मूर्खस्तेन पीवाञ्शुनस्सखः ॥ १३.१४२.६ ॥
ਇੱਥੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਵਾਂਗ ਸ਼ਾਸਤਰ-ਅਧਿਐਨ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਲਗਾਤਾਰ ਬੁਖ਼ਾਰ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਆਲਸੀ, ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਹੀ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਾ ਮੂਰਖ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਇਹ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਮੋਟਾ ਹੈ।
13.142.7
नैतस्येह यथाऽस्माकं भक्तमिन्धनमेव च ।
सञ्चित्यं वार्षिकं चित्ते तेन पीवाञ्शुनस्सखः ॥ १३.१४२.७ ॥
ਇੱਥੇ ਇਸ ਕੋਲ ਸਾਡੇ ਵਾਂਗ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਬਾਲਣ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸਾਲਾਨਾ ਸੰਚੇ ਦਾ ਖਿਆਲ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਮੋਟੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ।
13.142.8
नैतस्येह यथाऽस्माकं चत्वारश्च सहोदराः ।
देहिदेहीति भिक्षन्ति तेन पीवाञ्शुनस्सखः ॥ १३.१४२.८ ॥
ਇੱਥੇ ਇਸ ਕੋਲ ਸਾਡੇ ਵਾਂਗ "ਦਿਓ, ਦਿਓ" ਆਖ ਕੇ ਭੀਖ ਮੰਗਣ ਵਾਲੇ ਚਾਰ ਸਕੇ ਭਰਾ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਮੋਟੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ।
13.142.9
नैतस्येह यथाऽस्माकं ब्रह्मबन्धोरचेतसः ।
शोको भार्यापवादेन तेन पीवाञ्शुनस्सखः ॥ १३.१४२.९ ॥
ਇੱਥੇ ਇਸ ਅਣਸਮਝ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਬੰਧੂ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਵਾਂਗ ਪਤਨੀ ਦੀ ਬਦਨਾਮੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੋਗ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਮੋਟੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ।
13.142.10
नैतस्येह यथाऽस्माकं त्रिकौशेयं च राङ्कवम् ।
एकैकं वै त्रिवर्षीयं तेन पीवाञ्शुनस्सखः ॥ १३.१४२.१० ॥
ਇੱਥੇ ਇਸ ਕੋਲ ਸਾਡੇ ਵਾਂਗ ਤਿੰਨ ਰੇਸ਼ਮੀ ਕਪੜੇ ਅਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਰੁਰੂ ਮ੍ਰਿਗ ਦੀ ਖੱਲ ਦਾ ਆਸਨ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਮੋਟੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ।
13.142.11
अथ दृष्ट्वा परिव्राट् स तान्महर्षीञ्शुनस्सखः ।
अभिवाद्य यथान्यायं पाणिस्पर्शमथाचरत् ॥ १३.१४२.११ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਸ਼ੁਨਸਸਖ ਪਰਿਵ੍ਰਾਜਕ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਹੱਥ ਨਾਲ ਛੂਹਿਆ।
13.142.12
परिचर्यां वने तां तु क्षुत्प्रतीकारकाङ्क्षिणः ।
अन्योन्येन निवेद्याथ प्रातिष्ठन्त सहैव ते ॥ १३.१४२.१२ ॥
ਭੁੱਖ ਦਾ ਇਲਾਜ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਬਣ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸੇਵਾ ਦੀ ਗੱਲ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਦੱਸ ਕੇ ਫਿਰ ਇਕੱਠਿਆਂ ਹੀ ਚਾਲੇ ਪਾਏ।
13.142.13
एकनिश्चयकार्याश्च व्यचरन्त वनानि ते ।
आददानाः समुद्धृत्य मूलानि च फलानि च ॥ १३.१४२.१३ ॥
ਇੱਕੋ ਨਿਸ਼ਚੇ ਤੇ ਇੱਕੋ ਕਾਰਜ ਵਾਲੇ ਉਹ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹੇ; ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੇ ਫਲ ਪੁੱਟ ਕੇ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ।
13.142.14
कदाचिद्विचरन्तस्ते वृक्षैरविरलैर्वृताम् ।
शुचिपूर्णप्रसन्नोदां ददृशुः पद्मिनीं शुभाम् ॥ १३.१४२.१४ ॥
ਇੱਕ ਵਾਰ ਘੁੰਮਦਿਆਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੰਘਣੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਕਮਲ-ਸਰੋਵਰ ਵੇਖਿਆ।
13.142.15
बालादित्यवपुःप्रख्यैः पुष्करैरुपशोभिताम् ।
वैडूर्यवर्णसदृशैः पद्मपत्रैरथावृताम् ॥ १३.१४२.१५ ॥
ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਕਾਂਤੀ ਵਰਗੇ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਅਤੇ ਵੈਡੂਰਿਆ ਰੰਗ ਵਰਗੇ ਕਮਲ-ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ।
13.142.16
नानाविधैश्च विहगैर्जलप्रवरसेविभिः ।
एकद्वारामनादेयां सूपतीर्थामकर्दमाम् ॥ १३.१४२.१६ ॥
ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੰਛੀ ਜਿੱਥੇ ਚੰਗੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਸਨ; ਇੱਕੋ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲਾ, ਅਣਗ੍ਰਹਿਣਯੋਗ, ਸੁੰਦਰ ਘਾਟਾਂ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਚਿੱਕੜ-ਰਹਿਤ।
13.142.17
वृषादर्भिप्रयुक्ता तु कृत्या विकृतदर्शना ।
यातुधानीति विख्याता पद्मिनीं तामरक्षत ॥ १३.१४२.१७ ॥
ਵ੍ਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਦਰਭੀ ਵੱਲੋਂ ਭੇਜੀ ਗਈ, ਵਿਗੜੇ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਕ੍ਰਿਤਯਾ, ਯਾਤੁਧਾਨੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਉਸ ਕਮਲ-ਸਰੋਵਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੀ ਸੀ।
13.142.18
शुनस्सखसहायास्तु बिसार्थं ते महर्षयः ।
पद्मिनीमभिजग्मुस्ते सर्वे कृत्याभिरक्षिताम् ॥ १३.१४२.१८ ॥
ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਥੀ ਤੇ ਸਹਾਇਕ ਬਣਾਈ ਉਹ ਸਾਰੇ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ, ਕਮਲ-ਡੰਡੀਆਂ ਲਈ, ਕ੍ਰਿਤਯਾ ਦੀ ਰਾਖੀ ਵਾਲੇ ਉਸ ਕਮਲ-ਸਰੋਵਰ ਵੱਲ ਗਏ।
13.142.19
ततस्ते यातुधानीं तां दृष्ट्वा विकृतदर्शनाम् ।
स्थितां कमलिनीतीरे कृत्यामूचुर्महर्षयः ॥ १३.१४२.१९ ॥
ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਮਲਿਨੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਖੜੀ, ਵਿਕ੍ਰਿਤ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਉਸ ਯਾਤੁਧਾਨੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਕ੍ਰਿਤਿਆ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
13.142.20
एका तिष्ठसि का च त्वं कस्यार्थे किं प्रयोजनम् ।
पद्मिनीतीरमाश्रित्य ब्रूहि त्वं किं चिकीर्षसि ॥ १३.१४२.२० ॥
ਤੂੰ ਇਕੱਲੀ ਕਿਉਂ ਖੜੀ ਹੈਂ? ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਕਿਸ ਲਈ ਅਤੇ ਕਿਹੜੇ ਮਕਸਦ ਨਾਲ ਕਮਲਿਨੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲਿਆ ਹੈ? ਦੱਸ, ਤੂੰ ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ?
13.142.21
याऽस्मि काऽस्म्यनुयोगो मे न कर्तव्यः कथञ्चन ।
आरक्षिणीं मा पद्मिन्या वित्त सर्वे तपोधनाः ॥ १३.१४२.२१ ॥
ਮੈਂ ਜੋ ਵੀ ਹਾਂ, ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੀ ਪੁੱਛ-ਗਿੱਛ ਨਾ ਕਰੋ। ਹੇ ਤਪੋਧਨੋ, ਜਾਣ ਲਓ ਕਿ ਮੈਂ ਕਮਲਿਨੀ ਦੀ ਰਖਵਾਲੀ ਹਾਂ।
13.142.22
सर्व एव क्षुधार्ताः स्म न चान्यत्किंचिदस्ति नः ।
भवत्याः सम्मते सर्वे गृह्णीयाम बिसान्युत ॥ १३.१४२.२२ ॥
ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਤੜਫ ਰਹੇ ਹਾਂ; ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਕਮਲ ਦੀਆਂ ਡੰਡੀਆਂ ਲੈ ਲਈਏ।
13.142.23
समयेन बिसानीतो गृह्णीध्वं कामकारतः ।
एकैको नाम मे प्रोक्त्वा ततो गृह्णीत माचिरम् ॥ १३.१४२.२३ ॥
ਸ਼ਰਤ ਮੁਤਾਬਕ ਇੱਥੋਂ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਮਲ ਦੀਆਂ ਡੰਡੀਆਂ ਲਓ। ਹਰ ਇੱਕ ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਫਿਰ ਲਵੇ; ਦੇਰ ਨਾ ਕਰੋ।
13.142.24
विज्ञाय यातुधानीं तां कृत्यमृषिवधैषिणीम् ।
अत्रिः क्षुधा परीतात्मा ततो वचनमब्रवीत् ॥ १३.१४२.२४ ॥
ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਵਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਉਸ ਯਾਤੁਧਾਨੀ ਕ੍ਰਿਤਿਆ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਮਨ ਵਾਲੇ ਅਤਰਿ ਨੇ ਫਿਰ ਇਹ ਵਚਨ ਕਿਹਾ।
13.142.25
अरात्त्रिरत्त्रिः सा रात्रिर्यां नाधीते त्रिरद्य वै ।
अरात्रिरत्रिरित्येव नाम मे विद्धि शोभने ॥ १३.१४२.२५ ॥
ਅਰਾਤ੍ਤ੍ਰਿ, ਅਤ੍ਰਿ (ਉਹ ਰਾਤ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਪਾਠ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ). ਹੇ ਸ਼ੋਭਨੇ, ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਇਹੀ ਜਾਣ — ਅਰਾਤ੍ਰਿ, ਅਤ੍ਰਿ।
13.142.26
यथोदाहृतमेतत्ते त्वया नाम महाद्युते ।
दुर्धार्यमेतन्मनसा गच्छाऽवतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.२६ ॥
ਹੇ ਮਹਾਦ੍ਯੁਤੀ, ਜੋ ਨਾਮ ਤੂੰ ਦੱਸਿਆ, ਉਹ ਮਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਜਾ, ਪਦ੍ਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.27
वसिष्ठोऽस्मि वरिष्ठोऽस्मि वसे वासगृहेष्वपि ।
वरिष्ठत्वाच्च वासाच्च वसिष्ठ इति विद्दि माम् ॥ १३.१४२.२७ ॥
ਮੈਂ ਵਸਿਸ਼ਠ ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਸਦਾ ਹਾਂ। ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਤਾ ਅਤੇ ਵਾਸ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਵਸਿਸ਼ਠ ਜਾਣ।
13.142.28
नाम नैरुक्तमेतत्ते दुःखव्याभाषिताक्षरम् ।
नैतद्धारयितुं शक्यं गच्छाऽवतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.२८ ॥
ਤੇਰਾ ਇਹ ਨਾਮ — ਔਖੇ ਉਚਾਰੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਨਿਰੁਕਤ ਅਨੁਸਾਰ — ਧਾਰਨ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਜਾ, ਪਦ੍ਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.29
कुलंकुलं च कुवमः कुवमः कश्यपो द्विजः ।
काश्यः काशनिकाशत्वादेतन्मे नाम धारय ॥ १३.१४२.२९ ॥
ਕੁਲੰਕੁਲ, ਕੁਵਮਃ, ਕੁਵਮਃ — ਦ੍ਵਿਜ ਕਸ਼ਯਪ। ਕਾਸ਼ ਵਰਗਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਹੀ ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਹੈ; ਇਸ ਨੂੰ ਧਾਰ।
13.142.30
यथोदाहृतमेतत्ते मयि नाम महाद्युते ।
दुर्धार्यमेतन्मनसा गच्छाऽवतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.३० ॥
ਹੇ ਮਹਾਦ੍ਯੁਤੀ, ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਜੋ ਨਾਮ ਤੂੰ ਦੱਸਿਆ, ਉਹ ਮਨ ਵਿੱਚ ਧਾਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਜਾ, ਪਦ੍ਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.31
भरेऽसुतान्भरे पोष्यान्भरे देवान्भरे द्विजान् ।
भरे भार्यामहं व्याजाद्भरद्वाजोऽस्मि शोभने ॥ १३.१४२.३१ ॥
ਮੈਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹਾਂ, ਪੋਸ਼ਣਯੋਗਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹਾਂ, ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹਾਂ, ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹਾਂ; ਹੇ ਸ਼ੋਭਨੇ, ਮੈਂ ਭਰਦ੍ਵਾਜ ਹਾਂ।
13.142.32
नाम नैरुक्तमेतत्ते दुःखव्याभाषिताक्षरम् ।
नैतद्धारयितुं शक्यं गच्छाऽवतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.३२ ॥
ਤੇਰਾ ਇਹ ਨਾਮ ਵਿਉਂਤਪੱਤੀ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ; ਇਸ ਦਾ ਹਰ ਅੱਖਰ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਇਹ ਧਾਰਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਜਾ, ਪਦ੍ਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.33
गोदमो दमतोऽधूमोऽदमस्ते समदर्शनात् ।
विद्धि मां गोतमं कृत्ये यातुधानि निबोध मां ॥ १३.१४२.३३ ॥
ਗੋਦਮ — ਦਮਨ ਕਾਰਨ, ਧੂੰਏਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਤੈਨੂੰ ਸਮਾਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਵੇਖਣ ਕਾਰਨ; ਮੈਨੂੰ ਗੌਤਮ ਜਾਣ; ਹੇ ਕ੍ਰਿਤ੍ਯੇ, ਹੇ ਯਾਤੁਧਾਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਸਮਝ।
13.142.34
यथोदाहृतमेतत्ते मयि नाम महामुने ।
नैतद्धारयितुं शक्यं गच्छाऽवतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.३४ ॥
ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਾਮ ਕਿਹਾ, ਹੇ ਮਹਾਮੁਨੀ, ਇਹ ਧਾਰਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਜਾ, ਪਦ੍ਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.35
विश्वेदेवाश्च मे मित्रं मित्रमस्मि गवां तथा ।
विश्वामित्र इति ख्यातं यातुधानि निबोध मां ॥ १३.१४२.३५ ॥
ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵ ਮੇਰੇ ਮਿੱਤਰ ਹਨ, ਅਤੇ ਗਾਵਾਂ ਦਾ ਵੀ ਮੈਂ ਮਿੱਤਰ ਹਾਂ; 'ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮੈਨੂੰ, ਹੇ ਯਾਤੁਧਾਨੀ, ਜਾਣ।
13.142.36
नाम नैरुक्तमेतत्ते दुःखव्याभाषिताक्षरम् ।
नैतद्धारयितुं शक्यं गच्छाऽवतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.३६ ॥
ਤੇਰਾ ਇਹ ਨਾਮ ਵਿਉਂਤਪੱਤੀ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ; ਇਸ ਦਾ ਹਰ ਅੱਖਰ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਇਹ ਧਾਰਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਜਾ, ਪਦ੍ਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.37
जाजमद्यजजानेऽहं जिजाहीह जिजायिषि ।
जमदग्निरिति ख्यातं ततो मां विद्धि शोभने ॥ १३.१४२.३७ ॥
ਮੈਂ ਜਾਜ, ਮਦ੍ਯਜ, ਜਾਜਾਨੇऽਹਮ੍, ਜਿਜਾਹੀਹ, ਜਿਜਾਯਿਸ਼ਿ ਹਾਂ। 'ਜਮਦਗ੍ਨਿ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਾਂ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਜਾਣ, ਹੇ ਸ਼ੋਭਨੇ।
13.142.38
यथोदाहृतमेतत्ते मयि नाम महामुने ।
नैतद्धारयितुं शक्यं गच्छाऽवतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.३८ ॥
ਹੇ ਮਹਾਮੁਨੀ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਇਹ ਨਾਮ ਉਚਾਰਿਆ, ਇਹ ਸਹਿਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਜਾ, ਪਦ੍ਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.39
धरान्धरित्रीं वसुधां भर्तुस्तिष्ठाम्यनन्तरम् ।
मनोऽनुरुन्धती भर्तुरिति मां विद्ध्यरुन्धतीम् ॥ १३.१४२.३९ ॥
ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਵਸੁਧਾ। ਪਤੀ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਪਿੱਛੇ ਖੜ੍ਹੀ ਹਾਂ। ਪਤੀ ਦੇ ਮਨ ਦੀ ਅਨੁਸਾਰੀ (ਅਨੁਰੁੰਧਤੀ) — ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਅਰੁੰਧਤੀ ਜਾਣ।
13.142.40
नामनैरुक्तमेतत्ते दुःखव्याभाषिताक्षरम् ।
नैतद्धारयितुं शक्यं गच्छाऽवतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.४० ॥
ਇਹ ਤੇਰਾ ਨੈਰੁਕਤ ਨਾਮ ਹੈ, ਔਖੇ ਨਾਲ ਉਚਾਰੇ ਗਏ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ। ਇਹ ਸਹਿਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਜਾ, ਪਦ੍ਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.41
वक्त्रैकदेशे गण्डेति धातुमेतं प्रचक्षते ।
तेनोन्नतेन गण्डेति विद्धि माऽनलसम्भवे ॥ १३.१४२.४१ ॥
ਮੂੰਹ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ 'ਗੰਡ' ਧਾਤੂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਉੱਚੇ ਹਿੱਸੇ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ 'ਗੰਡ' ਜਾਣ, ਹੇ ਅਨਲਸੰਭਵੇ।
13.142.42
नामनैरुक्तमेतत्ते दुःखव्याभाषिताक्षरम् ।
नैतद्धारयितुं शक्यं गच्छावतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.४२ ॥
ਇਹ ਤੇਰਾ ਨੈਰੁਕਤ ਨਾਮ ਹੈ, ਔਖੇ ਨਾਲ ਉਚਾਰੇ ਗਏ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ। ਇਹ ਸਹਿਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਜਾ, ਪਦ੍ਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.43
पशून्यञ्जामि दृष्ट्वाऽहं पशूनां च सदा सखा ।
गौणं पशुसखेत्येवं विद्धि मामग्निसम्भवे ॥ १३.१४२.४३ ॥
ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਸਦਾ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਕੇ ਯੱਗ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਅਗਨੀ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਮੈਨੂੰ ਗੌਣ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪਸ਼ੁਸਖਾ ਜਾਣੋ।
13.142.44
नामनैरुक्तमेतत्ते दुःखव्याभाषिताक्षरम् ।
नैतद्धारयितुं शक्यं गच्छाऽवतर पद्मिनीम् ॥ १३.१४२.४४ ॥
ਤੇਰਾ ਇਹ ਨਾਮਨਿਰੁਕਤ, ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਉਚਾਰੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਇਸਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਜਾ, ਪਦਮਿਨੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ।
13.142.45
एभिरुक्तं यथा नाम नाहं वक्तुमिहोत्सहे ।
शुनःसखसखायं मां यातुधान्युपधारय ॥ १३.१४२.४५ ॥
ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਨਾਮ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਯਾਤੁਧਾਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਸ਼ੁਨਃਸਖਾ ਦਾ ਸਖਾ ਸਮਝ।
13.142.46
नाम न व्यक्तमुक्तं वै वाक्यं संदिग्धया गिरा ।
तस्मात्सकृदिदानीं त्वं ब्रूहि यन्नाम ते द्विज ॥ १३.१४२.४६ ॥
ਨਾਮ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਕਹਿਆ ਗਿਆ; ਵਾਕ ਸੰਦੇਹ ਭਰੀ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਬੋਲਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਦਵਿਜ, ਹੁਣ ਇੱਕ ਵਾਰ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਦੱਸ।
13.142.47
सकृदुक्तं मया नाम न गृहीतं त्वया यदि ।
तस्मात्त्रिदण्डाभिहता गच्छ भस्मेति माचिरम् ॥ १३.१४२.४७ ॥
ਮੈਂ ਨਾਮ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕਹਿਆ; ਜੇ ਤੂੰ ਉਸਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਨਾ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਤ੍ਰਿਦੰਡ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਜਾ ਕੇ ਭਸਮ ਹੋ ਜਾ; ਦੇਰ ਨਾ ਕਰ।
13.142.48
सा ब्रह्मदण्डकल्पेन तेन मूर्ध्नि हता तदा ।
कृत्या पपात मेदिन्यां भस्म साच जगाम ह ॥ १३.१४२.४८ ॥
ਤਦ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਦੰਡ ਵਰਗੇ ਉਸ ਦੰਡ ਨਾਲ ਸਿਰ 'ਤੇ ਮਾਰੀ ਗਈ; ਕ੍ਰਿਤਿਆ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ, ਅਤੇ ਉਹ ਵੀ ਭਸਮ ਹੋ ਕੇ ਚਲੀ ਗਈ।
13.142.49
शुनःसखश्च हत्वा तां यातुधानीं महाबलाम् ।
भुवि त्रिदण्डं विष्टभ्य शाद्वले समुपाविशत् ॥ १३.१४२.४९ ॥
ਸ਼ੁਨਃਸਖ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਯਾਤੁਧਾਨੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਤ੍ਰਿਦੰਡ ਟਿਕਾ ਕੇ, ਹਰੀ ਘਾਹ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਗਏ।
13.142.50
ततस्ते मुनयः सर्वेः पुष्कराणि बिसानि च ।
यथाकाममुपादाय समुत्तस्थुर्मुदाऽन्विताः ॥ १३.१४२.५० ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਮੁਨੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕਮਲ ਅਤੇ ਕਮਲ-ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਏ।
13.142.51
श्रमेण महता युक्तास्ते बिसानि कलापशः ।
तीरे निक्षिप्य पद्मिन्यास्तर्पणं चक्रुरम्भसा ॥ १३.१४२.५१ ॥
ਵੱਡੀ ਥਕਾਵਟ ਨਾਲ ਭਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਮਲ-ਨਾਲਾਂ ਦੇ ਗੁੱਛੇ ਤਲਾਬ ਦੇ ਕੰਢੇ ਰੱਖ ਕੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਤਰਪਣ ਕੀਤਾ।
13.142.52
अथोत्थाय जलात्तस्मात्सर्वे ते समुपागमन् ।
नापश्यंश्चापि ते तानि बिसानि पुरुषर्षभाः ॥ १३.१४२.५२ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਠ ਕੇ ਨੇੜੇ ਆਏ, ਤੇ ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਰਸ਼ਭ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਹ ਕਮਲ-ਨਾਲ ਵੇਖੇ ਹੀ ਨਹੀਂ।
13.142.53
केन क्षुधाभिभूतानामस्माकं पापकर्मणाम् ।
नृशंसेनापनीतानि बिसान्याहारकाङ्क्षिणाम् ॥ १३.१४२.५३ ॥
ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਆਹਾਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਸਾਡੇ ਪਾਪੀਆਂ ਦੇ ਕਮਲ-ਨਾਲ ਕਿਸ ਬੇਰਹਿਮ ਨੇ ਚੁੱਕ ਲਏ?
13.142.54
ते शङ्कमानास्त्वन्योन्यं पप्रच्छुर्द्विजसत्तमाः ।
त ऊचुः शपथं सर्वे कुर्म इत्यरिकर्शन ॥ १३.१४२.५४ ॥
ਉਹ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੇ। ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਬੋਲੇ, 'ਅਸੀਂ ਸਹੁੰ ਖਾਂਦੇ ਹਾਂ', ਹੇ ਅਰਿਕਰਸ਼ਨ।
13.142.55
त उक्त्वा बाढमित्येव सर्व एव तदा समम् ।
क्षुधार्ताः सुपरिश्रान्ताः शपथायोपचक्रमुः ॥ १३.१४२.५५ ॥
ਉਹਨਾਂ ਨੇ 'ਠੀਕ ਹੈ' ਕਿਹਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਇਕੱਠਿਆਂ, ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਹੋ ਕੇ, ਸਹੁੰ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ।
13.142.56
स गां स्पृशतु पादेन सूर्यं च प्रतिमेहतु ।
अध्यायेष्वधीयीत बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.५६ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗਾਂ ਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਛੂਹੇ, ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਪਿਸ਼ਾਬ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਨਿਯਤ ਅਧਿਐਨ ਕਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੇ।
13.142.57
अनध्याये पठेल्लोके शुनः स परिकर्षतु ।
परिव्राट् कामवृत्तिस्तु बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.५७ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਨਧਿਆਇ ਦੇ ਦਿਨ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੇ, ਕੁੱਤੇ ਨੂੰ ਖਿੱਚੇ; ਅਤੇ ਜੋ ਪਰਿਵ੍ਰਾਜਕ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰੇ।
13.142.58
शरणागतं हन्तु मित्रं स्वसुतां चोपजीवतु ।
अर्थान्काङ्क्षतु कीनाशाद्बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.५८ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ਰਣਾਗਤ ਨੂੰ ਮਾਰੇ, ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ ਮਾਰੇ, ਆਪਣੀ ਧੀ ਦੀ ਕਮਾਈ ਨਾਲ ਜੀਵੇ, ਅਤੇ ਕੰਜੂਸ ਤੋਂ ਧਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰੇ।
13.142.59
विष्णुं ब्रह्मण्यदेवेशं देवदेवं जगद्गुरुम् ।
आधातारं विधातारं सन्धातारं जगद्गुरुम्।
विहाय स भजत्वन्यं बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.५९ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਪ੍ਰਿਯ ਦੇਵੇਸ਼, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਜਗਤ ਦੇ ਗੁਰੂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸਿਰਜਣ ਵਾਲੇ, ਜੋੜਨ ਵਾਲੇ ਜਗਤ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰੇ।
13.142.60
सर्वत्र सर्वं लपतु न्यासलोपं करोतु च ।
कूटसाक्षित्वमभ्येतु बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६० ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਹਰ ਗੱਲ ਬਕੇ, ਨਿਆਸਲੋਪ (ਅਮਾਨਤ ਦਾ ਭੰਗ) ਕਰੇ, ਅਤੇ ਕੂਟਸਾਕਸ਼ਿਤਵ (ਝੂਠੀ ਗਵਾਹੀ) ਅਪਣਾਵੇ।
13.142.61
वृथा मांसाशनश्चास्तु वृथा दानं करोतु च ।
यातु स्त्रियं दिवा चैव बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६१ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਅਰਥ ਮਾਸ ਖਾਵੇ, ਵਿਅਰਥ ਦਾਨ ਦੇਵੇ ਅਤੇ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇਸਤਰੀ ਕੋਲ ਜਾਵੇ।
13.142.62
नृशंसस्त्यक्तधर्माऽस्तु स्त्रीषु ज्ञातिषु गोषु च ।
ब्राह्मणं चापि जयतां बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६२ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਸਤਰੀਆਂ, ਸਨਬੰਧੀਆਂ ਅਤੇ ਗਾਵਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਨਿਰਦਈ ਅਤੇ ਧਰਮ ਤਿਆਗੀ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤੇ।
13.142.63
उपाध्यायमधः कृत्वा ऋचोऽध्येतु यजूंषि च ।
जुहोतु च स कक्षाग्नौ बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६३ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨੀਵਾਂ ਕਰਕੇ ਰਿਚਾਵਾਂ ਅਤੇ ਯਜੁਰ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹੇ ਅਤੇ ਘਾਹ ਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਹਵਨ ਕਰੇ।
13.142.64
पुरीषमुत्सृजत्वप्सु हन्तु गां चैव द्रुह्यत् ।
अनृतौ मैथुनं यातु बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६४ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮਲ ਤਿਆਗੇ, ਗਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰੇ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਦੇਵੇ, ਅਤੇ ਅਣਰੁਤੀ ਵਿੱਚ ਮੈਥੁਨ ਕਰੇ।
13.142.65
द्वेष्यो भार्योपजीवी स्याद्दुरबन्धुश्च वैरवान् ।
अन्योन्यस्यातिथिश्चास्तु बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६५ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਫ਼ਰਤ ਯੋਗ ਹੋਵੇ, ਪਤਨੀ ਦੀ ਕਮਾਈ ਉੱਤੇ ਜੀਵੇ, ਮਾੜਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਤੇ ਵੈਰੀ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦਾ ਮਹਿਮਾਨ ਹੋਵੇ।
13.142.66
अधीत्य वेदांस्त्यजतु त्रीनग्नीनपविध्यतु ।
विक्रीणातु तथा सोमं बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६६ ॥
ਜੋ ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਗੇ, ਤਿੰਨ ਅਗਨੀਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡੇ ਅਤੇ ਸੋਮ ਵੇਚੇ।
13.142.67
उदपानोदके ग्रामे ब्राह्मणो वृषलीपतिः ।
तस्य सालोक्यतां यातु बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६७ ॥
ਖੂਹ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸ਼ੂਦਰ ਇਸਤਰੀ ਦਾ ਪਤੀ ਹੈ, ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਲੋਕ ਉਸਨੂੰ ਮਿਲੇ।
13.142.68
जीवतो वै गुरून्भृत्यान्भरन्त्वस्य परे जनाः ।
दरिद्रो बहुपुत्रः स्याद्बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६८ ॥
ਉਸਦੇ ਜੀਂਦੇ ਜੀਅ ਉਸਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਅਤੇ ਸੇਵਕਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਦੂਸਰੇ ਲੋਕ ਕਰਨ; ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ।
13.142.69
अशुचिर्ब्रह्मकूटोऽस्तु मिथ्या चैवाप्यहङ्कृतः ।
कर्षको मत्सरी चास्तु बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.६९ ॥
ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਪਵਿੱਤਰ, ਝੂਠਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਝੂਠਾ ਹੰਕਾਰੀ, ਕਿਸਾਨ ਅਤੇ ਈਰਖਾਲੂ ਹੋਵੇ।
13.142.70
हर्षं करोतु भृतको राज्ञश्वास्तु पुरोहितः ।
अयाज्यस्य भवेदृत्विक् बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.७० ॥
ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਜ਼ਦੂਰ ਬਣ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਵੇ, ਰਾਜੇ ਦਾ ਪੁਰੋਹਿਤ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਲਈ ਯੱਗ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਉਸਦਾ ਰਿਤਵਿਕ ਹੋਵੇ।
13.142.71
नित्यं परिभवेच्छ्वश्रूं भर्तुर्भवतु दुर्मनाः ।
एका स्वादु समश्नातु बिसस्तैन्यं करोति या ॥ १३.१४२.७१ ॥
ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇਸਤਰੀ ਸਦਾ ਆਪਣੀ ਸੱਸ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰੇ, ਪਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਬੁਰਾ ਰੱਖੇ, ਅਤੇ ਇਕੱਲੀ ਸੁਆਦਲਾ ਖਾਣਾ ਖਾਵੇ।
13.142.72
ज्ञातीनां गृहमध्यस्था सक्तूनत्तु दिनक्षये ।
अभोग्या वीरसूरस्तु बिसस्तैन्यं करोति या ॥ १३.१४२.७२ ॥
ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇਸਤਰੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਸੱਤੂ ਖਾਵੇ; ਭੋਗ ਦੇ ਯੋਗ ਨਾ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਬਹਾਦਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਨਾ ਦੇਵੇ।
13.142.73
अनृतं भाषतु सदा बन्धुभिश्च विरुध्यतु ।
ददातु कन्यां शुल्केन बिसस्तैन्यं करोति या ॥ १३.१४२.७३ ॥
ਜੋ ਇਸਤਰੀ ਸਦਾ ਝੂਠ ਬੋਲੇ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿਰੋਧ ਕਰੇ, ਸ਼ੁਲਕ ਲੈ ਕੇ ਧੀ ਦੇਵੇ, ਅਤੇ ਬਿਸ ਦੀ ਚੋਰੀ ਕਰੇ।
13.142.74
साधयित्वा स्वयं प्राशेद्दास्ये जीर्यतु चैव ह ।
विकर्मणा प्रमीयेत बिसस्तैन्यं करोति या ॥ १३.१४२.७४ ॥
ਜੋ ਇਸਤਰੀ ਆਪ ਪਕਾ ਕੇ ਖਾਵੇ, ਦਾਸੀ ਬਣ ਕੇ ਬੁੱਢੀ ਹੋਵੇ, ਕੁਕਰਮ ਨਾਲ ਮਰੇ, ਅਤੇ ਬਿਸ ਦੀ ਚੋਰੀ ਕਰੇ।
13.142.75
दास एव प्रजायेतामप्रसूतिरकिञ्चन ।
दैवतेष्वनमस्कारो बिसस्तैन्यं करोति यः ॥ १३.१४२.७५ ॥
ਜੋ ਦਾਸ ਹੀ ਜੰਮੇ, ਬਾਂਝ ਤੇ ਨਿਰਧਨ ਹੋਵੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਨਾ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਬਿਸ ਦੀ ਚੋਰੀ ਕਰੇ।
13.142.76
अध्वर्यवे दुहितरं वा ददातु ।
च्छन्दोगे वाऽऽचरितब्रह्मचर्ये।
आथर्वणं वेदमधीत्य विप्रः ।
स्नायीत वा यो हरते बिसानि ॥ १३.१४२.७६ ॥
ਅਧਵਰਯੂ ਨੂੰ ਧੀ ਦੇਵੇ, ਜਾਂ ਛਾਂਦੋਗਯ ਨੂੰ, ਜਾਂ ਬ੍ਰਹਮਚਰਯ ਪੂਰਾ ਕਰ ਅਥਰਵਵੇਦ ਪੜ੍ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ; ਜੋ ਬਿਸ ਚੁਰਾਏ ਉਹ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ।
13.142.77
इष्टमेतद्द्विजातीनां योऽयं ते शपथः कृतः ।
त्वया कृतं बिसस्तैन्यं सर्वेषां नः शुनःसख ॥ १३.१४२.७७ ॥
ਦਵਿਜਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਇਸ਼ਟ ਹੈ, ਜੋ ਤੂੰ ਇਹ ਸਹੁੰ ਖਾਧੀ; ਹੇ ਸ਼ੁਨਃਸਖਾ, ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਸਭਨਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬਿਸ ਦੀ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ।
13.142.78
न्यस्तमद्यं न पश्यद्भिर्यदुक्तं कृतकर्मभिः ।
सत्यमेतन्न मिथ्यैतद्बिसस्तैन्यं कृतं मया ॥ १३.१४२.७८ ॥
ਅੱਜ ਰੱਖੀ ਵਸਤੂ ਨਾ ਦੇਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਕਰਮੀਆਂ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਝੂਠ ਨਹੀਂ; ਬਿਸ ਦੀ ਚੋਰੀ ਮੈਂ ਕੀਤੀ।
13.142.79
मया ह्यन्तर्हितानीह बिसानीमानि पश्यत ।
परीक्षार्थं भगवतां कृतमेवं मयाऽनघाः ॥ १३.१४२.७९ ॥
ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਕਮਲ ਦੀਆਂ ਨਾਲਾਂ ਲੁਕਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ, ਵੇਖੋ। ਹੇ ਨਿਰਪਾਪ ਮਹਾਤਮਾਓ, ਤੁਹਾਡੀ ਪਰੀਖਿਆ ਲਈ ਮੈਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੀਤਾ ਹੈ।
13.142.80
रक्षणार्थं च सर्वेषां भवतामहमागतः ।
यातुधानी ह्यतिक्रूरा कृत्यैषा वो वधैषिणी ॥ १३.१४२.८० ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹੀ ਮੈਂ ਆਇਆ ਹਾਂ। ਇਹ ਅਤਿ ਕਰੂਰ ਯਾਤੁਧਾਨੀ, ਕ੍ਰਿਤਿਆ, ਤੁਹਾਡਾ ਵਧ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।
13.142.81
वृषादर्भिप्रयुक्तैषा निहता मे तपोधनाः ।
दुष्टा हिंस्यादियं पापा युष्मान्प्रत्यग्निसम्भवा ॥ १३.१४२.८१ ॥
ਵ੍ਰਿਸ਼ਦਰਭੀ ਦੀ ਭੇਜੀ ਹੋਈ ਇਹ ਦੁਸ਼ਟ, ਪਾਪਣ, ਅਗਨੀ ਤੋਂ ਜਨਮੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਹਾਨੀ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ; ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਹੇ ਤਪੋਧਨੋ।
13.142.82
तस्मादस्म्यागतो विप्रा वासवं मां निबोधत ।
अलोभादक्षया लोकाः प्राप्ता वः सार्वकामिकाः।
उत्तिष्ठध्वमितः क्षिप्रं तानवाप्नुत वै द्विजाः ॥ १३.१४२.८२ ॥
ਇਸੇ ਲਈ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹਾਂ; ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਮੈਨੂੰ ਵਾਸਵ (ਇੰਦਰ) ਜਾਣੋ। ਲੋਭ ਨਾ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਕਸ਼ੈ ਲੋਕ ਪਾਏ ਹਨ। ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋ, ਇੱਥੋਂ ਛੇਤੀ ਉੱਠੋ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ।
13.142.83
ततो महर्षयः प्रीतास्तथेत्युक्त्वा पुरन्दरम् ।
सहैव त्रिदशेन्द्रेण सर्वे जग्मुस्त्रिविष्टपम् ॥ १३.१४२.८३ ॥
ਤਦ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਅਤੇ 'ਤਥਾਸਤੂ' ਕਹਿ ਕੇ ਪੁਰੰਦਰ ਨੂੰ ਬੋਲੇ, ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੇਂਦ੍ਰ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਗਏ।
13.142.84
एवमेते महात्मानो योगैर्बहुविधैरपि ।
क्षुधा परमया युक्ताश्छन्द्यमाना महात्मभिः।
नैव लोभं तदा यक्रुस्ततः स्वर्गमवाप्नुवन् ॥ १३.१४२.८४ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਮਹਾਤਮਾ, ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਉਪਾਵਾਂ ਨਾਲ, ਬਹੁਤ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦਿਆਂ ਵੀ, ਮਹਾਤਮਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪਰਖੇ ਜਾਂਦਿਆਂ ਵੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਲੋਭ ਨਾ ਕੀਤਾ; ਇਸ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
13.142.85
तस्मात्सर्वास्ववस्थासु नरो लोभं विवर्जयेत् ।
एष धर्मः परो राजंस्तस्माल्लोभं विवर्जयेत् ॥ १३.१४२.८५ ॥
ਇਸ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਹਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਲੋਭ ਤਿਆਗ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹੀ ਪਰਮ ਧਰਮ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਲੋਭ ਤਿਆਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
13.142.86
इदं नरः सुचरितं समवायेषु कीर्तयन् ।
अर्थभागी च भवति न च दुर्गाण्यवाप्नुते ॥ १३.१४२.८६ ॥
ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਦਾਚਾਰ ਦਾ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਫਲ ਦਾ ਭਾਗੀ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਉਸਨੂੰ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀਆਂ।
13.142.87
प्रीयन्ते पितरश्चास्य ऋषयो देवतास्तथा ।
यशोधर्मार्थभागी च भवति प्रेत्य मानवः ॥ १३.१४२.८७ ॥
ਉਸਦੇ ਪਿਤਰ, ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਨੁੱਖ ਯਸ਼, ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਰਥ ਦਾ ਭਾਗੀ ਬਣਦਾ ਹੈ।