ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.149
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.149.1
एवं प्रयतितव्यं हि शुश्रूषार्थमतन्द्रितैः ।
सर्वाभिरूपसेवाभिस्तुष्यन्ति यतयो यथा ॥ १३.१४९.१ ॥
ಈ ರೀತಿ ಆಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬೇಕು; ಎಲ್ಲ ಯೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳಿಂದ ಯತಿಗಳು ಸಂತುಷ್ಟರಾಗುತ್ತಾರೆ.
13.149.2
नापराध्येत भिक्षोस्तु न चैनमवधीरयेत् ।
उत्तरं च न सन्दद्यात्क्रुद्धं चैव प्रसादयेत् ॥ १३.१४९.२ ॥
ಭಿಕ್ಷುವಿಗೆ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಬಾರದು, ಅವನನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಬಾರದು; ಕೋಪಿಸಿದವನಿಗೆ ಉತ್ತರ ಕೊಡದೆ ಅವನನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಬೇಕು.
13.149.3
श्रेय एवाभिधातव्यं कर्तव्यं च प्रहृष्टवत् ।
तूष्णींभावेन वै तत्र न क्रुद्धमभिसंवदेत् ॥ १३.१४९.३ ॥
ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನೇ ಹೇಳಬೇಕು, ಮಾಡಬೇಕು; ಸಂತೋಷಿತನಂತೆ ನಡೆಯಬೇಕು; ಅಲ್ಲಿ ಮೌನವಾಗಿದ್ದು ಕೋಪಿತನೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಬಾರದು.
13.149.4
नाददीत परस्वानि न गृह्णीयादयाचितम् ।
लब्धालब्धेन जीवेत तथैव परितोषयेत् ॥ १३.१४९.४ ॥
ಬೇರೆಯವರ ಸ್ವತ್ತನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು; ಕೇಳದೆ ಕೊಟ್ಟದ್ದನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಬಾರದು; ಸಿಕ್ಕಿದ್ದರಿಂದ ಅಥವಾ ಸಿಕ್ಕದಿದ್ದರಿಂದ ಜೀವಿಸಿ, ಅದರಲ್ಲೇ ತೃಪ್ತಿಪಡಬೇಕು.
13.149.5
कोपिनं तु न याचेत ज्ञानविद्वेषकारितः ।
स्थावरेषु दयां कुर्याज्जङ्गमेषु चु प्राणिषु ॥ १३.१४९.५ ॥
ಜ್ಞಾನದ ದ್ವೇಷದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ ಕೌಪೀನವನ್ನು ಯಾಚಿಸಬಾರದು; ಸ್ಥಾವರ ಮತ್ತು ಜಂಗಮ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೇಲೆ ದಯೆ ತೋರಬೇಕು.
13.149.6
यथाऽऽत्मनि तथाऽन्येषु समां दृष्टिं निपातयेत् ।
सर्वभूतेषु चात्मानं सर्वभूतानि चात्मनि।
सम्पश्यमानो विचरन्ब्रह्मभूयाय कल्पते ॥ १३.१४९.६ ॥
ತನ್ನಲ್ಲಿ ಹೇಗೋ ಹಾಗೆಯೇ ಇತರರಲ್ಲೂ ಸಮದೃಷ್ಟಿ ಇಡಬೇಕು; ಸರ್ವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮನನ್ನೂ, ಆತ್ಮನಲ್ಲಿ ಸರ್ವ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನೂ ಕಾಣುತ್ತಾ ಸಂಚರಿಸುವವನು ಬ್ರಹ್ಮಭಾವಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯನಾಗುತ್ತಾನೆ.
13.149.7
हिंसा वा यदि वाऽहिंसां न कुर्यादात्मकारणात् ।
यत्रेतरो भवेन्नित्यं दोषं तत्र न कारयेत् ॥ १३.१४९.७ ॥
ಹಿಂಸೆಯಾಗಲಿ ಅಹಿಂಸೆಯಾಗಲಿ, ತನ್ನ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಬಾರದು; ಇತರರು ಸದಾ ದೋಷಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವಲ್ಲಿ ಆ ದೋಷಕ್ಕೆ ಅವರನ್ನು ತಳ್ಳಬಾರದು.
13.149.8
एवं स मुच्यते दोषात्परानाश्रित्य वर्तयन् ।
आत्माश्रयेण दोषेण लिप्यते ह्यल्पबुद्धिमान् ॥ १३.१४९.८ ॥
ಹೀಗೆ ಅವನು ಇತರರನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ವರ್ತಿಸುವುದರಿಂದ ದೋಷದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತಾನೆ; ಆದರೆ ಅಲ್ಪಬುದ್ಧಿಯವನು ತನ್ನದೇ ಆಶ್ರಯದಿಂದ ಉಂಟಾದ ದೋಷದಲ್ಲಿ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.
13.149.9
जरायुजाण्डजाश्चैव उद्भिज्जाः स्वेदजाश्व ये ।
अवध्याः सर्व एतैते बुधैः समनुवर्णिताः ॥ १३.१४९.९ ॥
ಜರಾಯುಜ, ಅಂಡಜ, ಉದ್ಭಿಜ್ಜ ಮತ್ತು ಸ್ವೇದಜ ಜೀವಿಗಳೆಲ್ಲವೂ ಕೊಲ್ಲಲು ಅರ್ಹವಲ್ಲ ಎಂದು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.
13.149.10
निश्चयार्थं विबुद्धानां प्रायश्चित्तं विधीयते ।
हिंसा यथाऽन्या विहिता तथा दोष प्रयोजयेत्।
तथोपदिष्टं गुरुणा शिष्यस्य चरतो विधिम् ॥ १३.१४९.१० ॥
ನಿಶ್ಚಯಕ್ಕಾಗಿ, ಜಾಗೃತರಾದವರಿಗೆ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ; ಇತರ ಹಿಂಸೆ ವಿಹಿತವಾದಂತೆ ಅದೂ ದೋಷವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲಿ. ಆಚರಿಸುವ ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ ಗುರುವು ಈ ವಿಧಿಯನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸಿದನು.
13.149.11
न हि लोभः प्रभवति हिंसा वाऽपि तदात्मिका ।
शास्त्रदर्शनमेतद्धि विहितं विश्वयोनिना ॥ १३.१४९.११ ॥
ಲೋಭ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ, ಹಿಂಸೆಯೂ ಅದರ ಸ್ವಭಾವವೂ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ; ಇದು ವಿಶ್ವಯೋನಿ (ಬ್ರಹ್ಮ) ವಿಧಿಸಿದ ಶಾಸ್ತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿ.
13.149.12
यद्येतदेवं मन्येत शूद्रो ह्यपि च बुद्धिमान् ।
कृतं कृतवतां गच्छेत्किं पुनर्यो निषेवते ॥ १३.१४९.१२ ॥
ಹೀಗೆ ಯೋಚಿಸಿ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಶೂದ್ರನೂ ಇದನ್ನು ಅರಿತರೆ, ಅವನೂ ಮಾಡಿದವರ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಇದನ್ನು ಸೇವಿಸುವವನ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುವುದೇನಿದೆ?
13.149.13
न शूद्रः पतते कश्चिन्न च संस्कारमर्हति ।
नास्याधिकारो धर्मेऽस्ति न धर्मात्प्रतिषेधनम् ॥ १३.१४९.१३ ॥
ಶೂದ್ರನು ಯಾರೂ ಪತಿತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅವನು ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನೂ ಅಲ್ಲ. ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಅಧಿಕಾರವಿಲ್ಲ; ಧರ್ಮದಿಂದ ಅವನಿಗೆ ನಿಷೇಧವೂ ಇಲ್ಲ.
13.149.14
अनुग्रहार्तं मनुना सर्ववर्णेषु वर्णितम्। ॥ १३.१४९.१४ ॥
ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಮನು ಇದನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಣಗಳ ಕುರಿತು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ.
13.149.15
यदापवादस्तु भवेत्स्त्रीकृतः परिचारके ।
अभ्रावकाशशयनं तस्य संवत्सरं स्मृतम्।
तेन तस्य भवेच्छान्तिस्ततो भूयोप्युपाव्रजेत् ॥ १३.१४९.१५ ॥
ಒಬ್ಬ ಸೇವಕಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಅಪವಾದ ಉಂಟಾದರೆ, ಅವನಿಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷ ತೆರೆದ ಆಕಾಶದ ಕೆಳಗೆ ಮಲಗುವುದು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅದರಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ನಂತರ ಅವನು ಮತ್ತೆ ಸಮೀಪಿಸಬಹುದು.
13.149.16
सवर्णाया भवेदेतद्धीनायास्त्वर्धमर्हति ।
वर्षत्रयं तु वैश्यायाः क्षत्रियायास्तु षट् समाः।
ब्राह्मण्या तु समेतस्य समा द्वादश कीर्तिताः। ॥ १३.१४९.१६ ॥
ಇದು ಸವರ್ಣ ಸ್ತ್ರೀಯೊಂದಿಗೆ ಆದರೆ; ಹೀನ ಸ್ತ್ರೀಯೊಂದಿಗೆ ಅದರ ಅರ್ಧವೇ ಯೋಗ್ಯ. ವೈಶ್ಯ ಸ್ತ್ರೀಗೆ ಮೂರು ವರ್ಷ, ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಸ್ತ್ರೀಗೆ ಆರು ವರ್ಷ; ಆದರೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿದವನಿಗೆ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
13.149.17
कटाग्निना वा दग्धव्यस्तस्मिन्नेव क्षणे भवेत् ।
शिश्नावपातनाद्वाऽपि विशुद्धिं समवाप्नुयात् ॥ १३.१४९.१७ ॥
ಅಥವಾ ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿಯೇ ಅವನನ್ನು ಕಟಾಗ್ನಿಯಿಂದ (ಒಣ ಹುಲ್ಲಿನ ಬೆಂಕಿ) ಸುಡಬೇಕು; ಅಥವಾ ಅಂಗವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವುದರಿಂದಲೂ ಅವನು ಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
13.149.18
अनस्थिबन्धमेकं तु यदि प्राणैर्वियोजयेत् ।
उपोष्यैकाहमादद्यात्प्राणायामांस्तु द्वादश ॥ १३.१४९.१८ ॥
ಎಲುಬಿಲ್ಲದ ಒಂದು ಜೀವಿಯನ್ನು (ಬಂಧನವನ್ನು) ಪ್ರಾಣದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಒಂದು ದಿನ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ ಹನ್ನೆರಡು ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.
13.149.19
त्रिः स्नानमुदके कृत्वा तस्मात्पापात्प्रमुच्यते ।
अस्थिबन्धेषु द्विगुणं प्रायश्चित्तं विधीयते ॥ १३.१४९.१९ ॥
ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಾರಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಆ ಪಾಪದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಎಲುಬಿನ ಬಂಧಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಎರಡರಷ್ಟು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
13.149.20
अनेन विधिना वाऽपि स्थावरेषु न संशयः ।
कायेन पद्भ्यां हस्ताभ्यामपराधात्तु मुच्यते ॥ १३.१४९.२० ॥
ಈ ವಿಧಾನದಿಂದಲೋ ಅಥವಾ ಸ್ಥಾವರ ಜೀವಿಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೋ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ದೇಹ, ಕಾಲು, ಕೈಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಅಪರಾಧದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.
13.149.21
अदुष्टं क्षपयेद्यस्तु सर्ववर्णेषु यश्चरेत् ।
तस्याप्यष्टगुणं विद्यात्प्रायश्चित्तं तदेव तु ॥ १३.१४९.२१ ॥
ನಿರ್ದೋಷಿಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು, ಅಥವಾ ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಣಗಳ ನಡುವೆ ವರ್ತಿಸುವವನು - ಅವನಿಗೂ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಎಂಟು ಪಟ್ಟು ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಅದೇ.
13.149.22
चतुर्गुणं कर्मकृते द्विगुणं वाक्प्रदूषिते ।
कृत्वा तु मानसं पापं तथैवैकगुणं स्मृतम् ॥ १३.१४९.२२ ॥
ಕರ್ಮ ಮಾಡಿದವನಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಪಟ್ಟು, ಮಾತಿನಿಂದ ಕಲುಷಿತಗೊಳಿಸಿದವನಿಗೆ ಎರಡು ಪಟ್ಟು. ಆದರೆ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಪಾಪ ಮಾಡಿದರೆ ಹಾಗೆಯೇ ಒಂದು ಪಟ್ಟು ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
13.149.23
तस्मादेतानि सर्वाणि विदित्वा न समाचरेत् ।
सर्वभूतहितार्थं हि कुशलानि समाचरेत् ॥ १३.१४९.२३ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದು ಅವುಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಬಾರದು. ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಶುಭಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.
13.149.24
एवं समाहितमनाः सेवते यदि यत्तमान् ।
तद्गतिस्तत्समाचारस्तन्मनास्तत्परायणः ॥ १३.१४९.२४ ॥
ಹೀಗೆ ಏಕಾಗ್ರ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಸಂಯಮಿಯಾದವನು ಸೇವಿಸಿದರೆ, ಅವನ ಗತಿಯೂ ಅದೇ, ಅವನ ನಡತೆಯೂ ಅದೇ, ಅವನ ಮನಸ್ಸೂ ಅದೇ, ಅದೇ ಅವನ ಪರಮ ಆಶ್ರಯ.
13.149.25
नाभिनन्देत मरणं नाभिनन्देत जीवितम् ।
कालमेव प्रतीक्षेत निर्वेशं भृतको यथा ॥ १३.१४९.२५ ॥
ಕೂಲಿಗಾಗಿ ದುಡಿಯುವ ಸೇವಕನು ತನ್ನ ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕಾಯುವಂತೆ, ಮರಣವನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಬಾರದು, ಜೀವನವನ್ನೂ ಸ್ವಾಗತಿಸಬಾರದು; ಕಾಲವನ್ನೇ ಕಾಯಬೇಕು.
13.149.26
एवं प्रवर्तमानस्तु विनीतः प्रयतात्मवान् ।
निर्णयं पुण्यपापाभ्यामचिरेणोपगच्छति ॥ १३.१४९.२६ ॥
ಹೀಗೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ವಿನಯಶೀಲನೂ ಆತ್ಮಸಂಯಮಿಯೂ ಆದವನು ಪುಣ್ಯ ಮತ್ತು ಪಾಪಗಳಿಂದ ಬರುವ ತೀರ್ಪನ್ನು ಶೀಘ್ರವೇ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.