Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.158

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

13.158.1

ब्राह्मणस्वानि ये मन्दा हरन्ति भरतर्षभ ।
नृशंसकारिणो योनिं कां ते गच्छन्ति मानवाः ॥ १३.१५८.१ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଯେଉଁ ମୂର୍ଖମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସ୍ୱତ୍ୱ ହରଣ କରନ୍ତି, ନୃଶଂସ କର୍ମକାରୀ ସେହି ମନୁଷ୍ୟମାନେ କେଉଁ ଯୋନିକୁ ଯାଆନ୍ତି?

13.158.2

पातकानां परं ह्येतद्ब्रह्मस्वहरणं बलात् ।
सान्वयास्ते विनश्यन्ति चण्डालाः प्रेत्य चेह च ॥ १३.१५८.२ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସ୍ୱତ୍ୱ ବଳପୂର୍ବକ ହରଣ କରିବା ସମସ୍ତ ପାପ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପାପ। ସେହି ଚଣ୍ଡାଳମାନେ ବଂଶ ସହିତ ଇହଲୋକ ଓ ପରଲୋକରେ ବିନଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି।

13.158.3

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनमम् ।
चण्डालस्य च संवादं क्षत्रबन्धोश्च भारत ॥ १३.१५८.३ ॥

ହେ ଭାରତ! ଏ ବିଷୟରେ ଲୋକେ ଚଣ୍ଡାଳ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟାଧମ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ଇତିହାସ-ସଂବାଦର ଉଦାହରଣ ଦିଅନ୍ତି।

13.158.4

वृद्धरूपोऽसि चण्डाल बालवच्च विचेष्टसे ।
श्वखराणां रजःसेवी कस्मादुद्विजसे गवाम् ॥ १३.१५८.४ ॥

ହେ ଚଣ୍ଡାଳ! ରୂପରେ ତୁମେ ବୃଦ୍ଧ, ତଥାପି ଶିଶୁ ପରି ଆଚରଣ କରୁଛ। କୁକୁର ଓ ଗଧର ଧୂଳି ସେବନକାରୀ ତୁମେ ଗାଈମାନଙ୍କୁ କାହିଁକି ଡରୁଛ?

13.158.5

साधुभिर्गर्हितं कर्म चण्डालस्य विधीयते ।
कस्माद्गोरजसा ध्वस्तमङ्गं तोयेन सिञ्चसि ॥ १३.१५८.५ ॥

ସାଧୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିନ୍ଦିତ କର୍ମ ହିଁ ଚଣ୍ଡାଳ ପାଇଁ ବିହିତ। ତେବେ ଗୋଧୂଳିରେ ମଳିନ ଶରୀରକୁ କାହିଁକି ଜଳରେ ସିଞ୍ଚନ କରୁଛ?

13.158.6

ब्राह्मणस्य गवां राजन्प्रयान्तीनां रजः पुरा ।
सोममुद्ध्वंसयामास तं सोममपिबन्द्विजाः ॥ १३.१५८.६ ॥

ହେ ରାଜନ୍! ପୂର୍ବେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଗାଈମାନେ ଯାଉଥିବା ବେଳେ ଉଠିଥିବା ଧୂଳି ସୋମକୁ ନଷ୍ଟ କଲା; ସେହି ନଷ୍ଟ ସୋମକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପିଇଲେ।

13.158.7

भृत्यानामपि राज्ञस्तु रजसा ध्वंसितं मखे ।
तत्पानाच्च द्विजाः सर्वे क्षिप्रं नरकमाविशन् ॥ १३.१५८.७ ॥

ରାଜାଙ୍କ ଭୃତ୍ୟମାନଙ୍କ ଧୂଳିରେ ମଧ୍ୟ ଯଜ୍ଞରେ ତାହା ଦୂଷିତ ହେଲା; ତାହା ପାନ କରି ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିଜ ଶୀଘ୍ର ନରକରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

13.158.8

दीक्षितश्च स राजाऽपि क्षिप्रं नरकमाविशत् ।
सह तैर्याजकैः सर्वैर्ब्रह्मस्वमुपजीव्य तत् ॥ १३.१५८.८ ॥

ଦୀକ୍ଷିତ ସେ ରାଜା ମଧ୍ୟ ସେହି ସମସ୍ତ ଯାଜକଙ୍କ ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣର ଧନରେ ଜୀବିକା ନିର୍ବାହ କରି ଶୀଘ୍ର ନରକରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

13.158.9

येऽपि तत्रापिबन्क्षीरं घृतं दधि च मानवाः ।
ब्राह्मणाः सहराजन्याः सर्वे नरकमाविशन् ॥ १३.१५८.९ ॥

ସେଠାରେ ଯେଉଁ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଦୁଗ୍ଧ, ଘିଅ ଓ ଦହି ପାନ କଲେ, ସେମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କ ସହିତ ସମସ୍ତେ ନରକରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

13.158.10

जघ्नुस्ताः पयसा पुत्रांस्तथा पौत्रान्विधूय तान् ।
पशूनवेक्षमाणश्च साधुवृत्तेन दंपती ॥ १३.१५८.१० ॥

ସେହି (ଗାଈମାନେ) ଦୁଗ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ସେହିପରି ପୌତ୍ରମାନଙ୍କୁ ମାରିଲେ; ସେମାନଙ୍କୁ ଝାଡ଼ିଦେଇ, ପଶୁମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ସାଧୁଆଚରଣୀ ସେହି ଦମ୍ପତି।

13.158.11

अहं तत्रावसं राजन्ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः ।
तासां मे रजसा ध्वस्तं भैक्षमासीन्नराधिप ॥ १३.१५८.११ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ମୁଁ ସେଠାରେ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଓ ଜିତେନ୍ଦ୍ରିୟ ହୋଇ ରହୁଥିଲି; ସେମାନଙ୍କ ଧୂଳିରେ ମୋର ଭିକ୍ଷା ଦୂଷିତ ହୋଇଥିଲା, ହେ ନରାଧିପ।

13.158.12

चण्डालोऽहं ततो राजन्भुक्त्वा तदभवं नृप ।
ब्रह्मस्वहारी न नृपः सोऽप्रतिष्ठां गतिं ययौ ॥ १३.१५८.१२ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ତାହା ଭୋଜନ କରି ମୁଁ ଚଣ୍ଡାଳ ହୋଇଗଲି, ହେ ନୃପ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ୱତ୍ୱ ହରଣକାରୀ ସେହି ରାଜା ଅପ୍ରତିଷ୍ଠ ଗତି ପାଇଲେ।

13.158.13

तस्माद्धरेन्न विप्रस्वं कदाचिदपि किञ्चन ।
न पश्येन्नानुमोदेच्च न हर्तुं किञ्चिदाहरेत् ॥ १३.१५८.१३ ॥

ଅତଏବ ବ୍ରାହ୍ମଣର ଧନ କେବେ ବି କିଛି ମଧ୍ୟ ହରଣ କରିବ ନାହିଁ; ତାହା ପ୍ରତି ଦୃଷ୍ଟି ଦେବ ନାହିଁ, ତାହାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିବ ନାହିଁ, ଏବଂ ତାହା ହରଣ କରିବାକୁ କିଛି ଆଣିବ ନାହିଁ।

13.158.14

ब्रह्मस्वं रजसा ध्वस्तं भुक्त्वा मां पश्य यादृशम् ।
तस्मात्सोमोऽप्यविक्रेयः पुरुषेण विपश्चिता ॥ १३.१५८.१४ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣର ଧନ ପାପର ଧୂଳିରେ ଦୂଷିତ ହୋଇ ଖାଇଲେ ତାହାର ଫଳ ଦେଖ—ମୋତେ ଦେଖ, ମୋର ଦଶା କିପରି ହୋଇଛି। ତେଣୁ ବିବେକୀ ପୁରୁଷ ସୋମକୁ ମଧ୍ୟ ବିକ୍ରୟ କରିବ ନାହିଁ।

13.158.15

एतद्धि धनमुत्कृष्टं द्विजानामविशेषतः ।
विक्रयं त्विह सोमस्य गर्हयन्ति मनीषिणः ॥ १३.१५८.१५ ॥

ଏହା ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ପାଇଁ, କୌଣସି ବିଶେଷ ଭେଦ ବିନା, ଅତ୍ୟୁତ୍ତମ ଧନ। ଏଠାରେ ସୋମ ବିକ୍ରୟକୁ ବିବେକୀମାନେ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି।

13.158.16

ये चैनं क्रीणते तात ये च विक्रीणते जनाः ।
ते तु वैवस्वतं प्राप्य रौरवं यान्ति सर्वशः ॥ १३.१५८.१६ ॥

ହେ ପୁତ୍ର! ଯେଉଁମାନେ ଏହାକୁ କିଣନ୍ତି ଓ ଯେଉଁମାନେ ବିକ୍ରୟ କରନ୍ତି—ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ବୈବସ୍ୱତଙ୍କ ଲୋକରେ ପହଞ୍ଚି ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ରୌରବ ନରକକୁ ଯାଆନ୍ତି।

13.158.17

सोमं तु रजसा ध्वस्तं विक्रीणन्विधिपूर्वकम् ।
श्रोत्रियो वार्धुषी भूत्वा नचिरं स विनश्यति ॥ १३.१५८.१७ ॥

କିନ୍ତୁ ପାପର ଧୂଳିରେ ଦୂଷିତ ସୋମକୁ ଯିଏ ବିଧିପୂର୍ବକ ବିକ୍ରୟ କରେ—ସେ ଶ୍ରୋତ୍ରିୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସୁଧଖୋର ହୋଇ ଦୀର୍ଘକାଳ ଟିକେ ନାହିଁ; ସେ ବିନଷ୍ଟ ହୁଏ।

13.158.18

नरकं त्रिंशतं प्राप्य स्वविष्ठामुपजीवति ।
ब्रह्मस्वहारी नरकान्यातनाश्चानुभूय तु।
मलेषु च कृमिर्भूत्वा श्वविष्ठामुपजीवती ॥ १३.१५८.१८ ॥

ତ୍ରିଶ ପ୍ରକାର ନରକରେ ପହଞ୍ଚି ସେ ନିଜ ମଳ ଖାଇ ବଞ୍ଚେ। ବ୍ରାହ୍ମଣର ଧନ ହରଣକାରୀ ନରକ ଓ ଯାତନା ଭୋଗ କରି, ପରେ ମଳରେ କୀଟ ହୋଇ କୁକୁରର ମଳ ଖାଇ ବଞ୍ଚେ।

13.158.19

श्वचर्यामतिमानं च सखिदारेषु विप्लवम् ।
तुलयाधारयद्धर्मो ह्यतिमानोऽतिरिच्यते ॥ १३.१५८.१९ ॥

ଶ୍ୱପଚର ଆଚରଣ, ବନ୍ଧୁ ଓ ପତ୍ନୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଅତିମାନ ଓ ବିପ୍ଲବ — ଧର୍ମ ଏଗୁଡ଼ିକୁ ତୁଳାରେ ଓଜନ କଲା; ଅତିମାନ ହିଁ ଅଧିକ ହେଲା।

13.158.20

म्लानं मां विकलं पश्य विवर्णं हरिणं कृशम् ।
अतिमानेनि मां पश्य पापां गतिमुपागतम् ॥ १३.१५८.२० ॥

ମୋତେ ଦେଖ — ମଳିନ, ବିକଳ, ବିବର୍ଣ୍ଣ, ହଳଦିଆ, କୃଶ; ଅତିମାନ ଯୋଗୁ ପାପଗତି ପାଇଥିବା ମୋତେ ଦେଖ।

13.158.21

अहं वै विपुले तात कुले दनसमन्विते ।
पौराणे जन्मनि विभो ज्ञानविज्ञानपारगः ॥ १३.१५८.२१ ॥

ମୁଁ ତ, ହେ ତାତ, ଦାନସମ୍ପନ୍ନ ବିପୁଳ କୁଳରେ, ପୌରାଣିକ ଜନ୍ମରେ, ହେ ବିଭୋ, ଜ୍ଞାନ-ବିଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ ଥିଲି।

13.158.22

अभवं तत्र जानानो ह्येतान्दोषान्मदात्सदा ।
संरब्ध एव भूतानां पृष्ठमांसमभक्षयम् ॥ १३.१५८.२२ ॥

ସେଠାରେ ଏହି ଦୋଷଗୁଡ଼ିକ ଜାଣିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ସର୍ବଦା ମଦରେ ଥିଲି; ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି କ୍ରୋଧ କରି ସେମାନଙ୍କର ପିଠିର ମାଂସ ଖାଉଥିଲି।

13.158.23

सोऽहं वै विदितः सर्वैर्दूरगो वनिनो वने ।
साधूनां परिभावेप्सुर्विप्राणां गर्वितो धनैः।
इमामवस्थां सम्प्राप्तः पश्य कालस्य पर्ययम् ॥ १३.१५८.२३ ॥

ସେ ମୁଁ — ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜଣା, ବନରେ ଦୂରରେ ବୁଲୁଥିବା ବନବାସୀ, ସାଧୁମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ, ଧନରେ ଗର୍ବିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ପ୍ରତି — ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ପହଞ୍ଚିଲି; କାଳର ପଲଟା ଦେଖ।

13.158.24

आदीप्तमिव चैलान्तं भ्रमरैरिव चार्दितम् ।
धावमानं सुसंरब्दं फश्य मां रजसाऽन्वितम् ॥ १३.१५८.२४ ॥

ଜଳୁଥିବା ବସ୍ତ୍ରର ଧାର ପରି, ମାଛିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡିତ, ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ଷୁବ୍ଧ ହୋଇ ଦୌଡ଼ୁଥିବା, ଧୂଳିରେ ଆବୃତ ମୋତେ ଦେଖ।

13.158.25

स्वाध्यायैस्तु महात्पापं हरन्ति गृहमेधिनः ।
दानैः पृथग्विधैश्चापि विप्रजात्यां मनीषिणः ॥ १३.१५८.२५ ॥

ଗୃହସ୍ଥମାନେ ସ୍ୱାଧ୍ୟାୟ ଦ୍ୱାରା ମହାପାପ ଦୂର କରନ୍ତି; ଏବଂ ବିପ୍ରଜାତିର ମନୀଷୀମାନେ ବିବିଧ ଦାନ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ତାହା ଦୂର କରନ୍ତି।

13.158.26

तथा पापकृतं विप्रमाश्रमस्तं महीपते ।
सर्वसङ्गविनिर्मुक्तं छन्दांस्युत्तारयन्त्युत ॥ १३.१५८.२६ ॥

ସେହିପରି, ହେ ମହୀପତି, ପାପ କରିଥିବା ବିପ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ, ଆଶ୍ରମରେ ସର୍ବସଙ୍ଗରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ, ବେଦମାନେ ପାର କରାନ୍ତି।

13.158.27

अहं हि पापयोन्यां वै प्रसूतः क्षत्रियर्षभ ।
निश्चयं नाधिगच्छामि कथं मुच्येयमित्युत ॥ १३.१५८.२७ ॥

ହେ କ୍ଷତ୍ରିୟଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ପାପଯୋନିରେ ଜନ୍ମିଛି। ମୁଁ କିପରି ମୁକ୍ତ ହେବି, ତାହାର ନିଶ୍ଚୟ ମୁଁ ପାଉନାହିଁ।

13.158.28

जातिस्मरत्वं च मम केनचित्पूर्वकर्मणा ।
शुभने येन मोक्षं वै प्राप्तुमिच्छाम्यहं नृप ॥ १३.१५८.२८ ॥

କୌଣସି ପୂର୍ବକର୍ମର ଶୁଭଫଳରେ ମୋର ପୂର୍ବଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ ଅଛି; ହେ ନୃପ, ସେଥିପାଇଁ ମୁଁ ମୋକ୍ଷ ପାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।

13.158.29

त्वमिमं सम्प्रपन्नाय संशयं ब्रूहि पृच्छते ।
चण्डालत्वात्कथमहं मुच्येयमिति सत्तम ॥ १३.१५८.२९ ॥

ହେ ସତ୍ତମ, ଶରଣାଗତ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନକାରୀକୁ, ଚଣ୍ଡାଳ ହେବା ହେତୁ ମୁଁ କିପରି ମୁକ୍ତ ହେବି, ଏହି ସନ୍ଦେହ କୁହ।

13.158.30

चण्डाल प्रतिजानीहि येन मोक्षमवाप्स्यसि ।
ब्राह्मणार्थे त्यजन्प्राणान्गतिमिष्टामवाप्स्यसि ॥ १३.१५८.३० ॥

ହେ ଚଣ୍ଡାଳ, ତୁମେ ଏଭଳି ପ୍ରତିଜ୍ଞା କର ଯାହାଦ୍ୱାରା ତୁମେ ମୋକ୍ଷ ପାଇବ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଇଁ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରି ତୁମେ ଇଷ୍ଟ ଗତି ପାଇବ।

13.158.31

दत्त्वा शरीरं क्रव्याद्भ्यो रणाग्नौ द्विजहेतुकम् ।
हित्वा प्राणान्प्रमोक्षस्ते नान्यथा मोक्षमर्हसि ॥ १३.१५८.३१ ॥

ରଣାଗ୍ନିରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ହିତ ପାଇଁ ଶରୀରକୁ ମାଂସଭୋଜୀ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ଦେଇ, ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କଲେ ହିଁ ତୁମର ମୋକ୍ଷ ହେବ; ନଚେତ୍ ତୁମେ ମୋକ୍ଷର ଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁ।

13.158.32

इत्युक्तः स तदा तेन ब्रह्मस्वार्थे परन्तप ।
हित्वा रणमुखे प्राणान्गतिमिष्टामवाप ह ॥ १३.१५८.३२ ॥

ହେ ପରନ୍ତପ, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏପରି କୁହାଯିବା ପରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଧନ ପାଇଁ ରଣମୁଖରେ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରି ସେ ଇଚ୍ଛିତ ଗତି ଲାଭ କଲେ।

13.158.33

तस्माद्रक्ष्यं त्वया पुत्र ब्रह्मस्वं भरतर्षभ ।
यदीच्छसि महाबाहो शाश्वतीं गतिमात्मनः ॥ १३.१५८.३३ ॥

ଅତଏବ, ହେ ପୁତ୍ର, ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଧନ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ; ହେ ମହାବାହୁ, ଯଦି ତୁମେ ନିଜ ପାଇଁ ଶାଶ୍ୱତ ଗତି ଇଚ୍ଛା କର।