മഹാഭാരതം · അധ്യായം 13.159
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.159.1
एको लोकस्तु कृतिनां स्वर्गे लोके पितामह ।
उत तत्रापि नानात्वं सर्वं ब्रूहि पितामह ॥ १३.१५९.१ ॥
പിതാമഹാ, പുണ്യകർമ്മികൾക്ക് സ്വർഗ്ഗലോകം ഒന്നുതന്നെയോ? അതിലും വ്യത്യാസമുണ്ടോ? പിതാമഹാ, എല്ലാം പറഞ്ഞുതന്നാലും.
13.159.2
कर्मभिः पार्थ नानात्वं लोकानां यान्ति मानवाः ।
पुण्यान्पुण्यकृतो यान्ति पापान्पापकृतो नराः ॥ १३.१५९.२ ॥
പാർത്ഥാ, മനുഷ്യർ തങ്ങളുടെ കർമ്മങ്ങളാൽ വ്യത്യസ്ത ലോകങ്ങളിൽ എത്തുന്നു. പുണ്യം ചെയ്തവർ പുണ്യലോകങ്ങളിലേക്കും പാപം ചെയ്തവർ പാപലോകങ്ങളിലേക്കും പോകുന്നു.
13.159.3
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
गौतमस्य मुनेस्तात संवादं वासवस्य च ॥ १३.१५९.३ ॥
മകനേ, ഇതിനെക്കുറിച്ചും ഗൗതമമുനിയും വാസവനും (ഇന്ദ്രൻ) തമ്മിലുള്ള ഈ പുരാതന സംവാദം ജനങ്ങൾ വിവരിക്കാറുണ്ട്.
13.159.4
ब्राह्मणो गौतमः कश्चिन्मृदुर्दान्तो जितेन्द्रियः ।
महावने हस्तिशिशुं परिद्यूनममातृकम् ॥ १३.१५९.४ ॥
ഗൗതമൻ എന്നൊരു ബ്രാഹ്മണനുണ്ടായിരുന്നു; മൃദുസ്വഭാവിയും ദാന്തനും ഇന്ദ്രിയജയിയുമായിരുന്നു. ഒരു മഹാവനത്തിൽ ക്ഷീണിച്ച്, അമ്മയില്ലാത്ത ഒരു ആനക്കുട്ടിയെ അവൻ കണ്ടു.
13.159.5
तं दृष्ट्वा जीवयामास सानुक्रोशो धृतव्रतः ।
स तु दीर्घेण कालेनि बभूवातिबलो महान् ॥ १३.१५९.५ ॥
അതിനെ കണ്ട്, കരുണ നിറഞ്ഞ, വ്രതനിഷ്ഠനായ ആ ബ്രാഹ്മണൻ അതിനെ ജീവിപ്പിച്ചു. ദീർഘകാലത്തിനു ശേഷം ആ ആനക്കുട്ടി അതിബലവാനായ മഹാഗജമായി.
13.159.6
तं प्रपन्नं महादीर्घं प्रभूतं सर्वतोमदम् ।
धृतराष्ट्रस्वरूपेण शक्रो जग्राह हस्तिनम् ॥ १३.१५९.६ ॥
അതിവിശാലവും ഉയരമുള്ളതും എല്ലാ വശത്തും മദം പൊഴിക്കുന്നതുമായ ആ ആന എത്തിച്ചേർന്നു. അപ്പോൾ ഇന്ദ്രൻ ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ രൂപം ധരിച്ച് ആ ഗജത്തെ പിടികൂടി.
13.159.7
ह्रियमाणं तु तं दृष्ट्वा गौतमः संशितव्रतः ।
अभ्यभाषत राजानं धृतराष्ट्रं महातपाः ॥ १३.१५९.७ ॥
അവനെ കൊണ്ടുപോകുന്നത് കണ്ട, കഠിനവ്രതനായ, മഹാതപസ്വിയായ ഗൗതമൻ രാജാവായ ധൃതരാഷ്ട്രനോട് സംസാരിച്ചു.
13.159.8
मामाहार्षीर्हस्तिनं पुत्रमेनं ।
दुःखात्पुष्टं धृतराष्ट्रात्कृतज्ञ।
मैत्रं सतां सप्तपदं वदन्ति ।
मित्रद्रोहो नेह राजन्स्पृसेत्त्वाम् ॥ १३.१५९.८ ॥
നീ എന്നിൽനിന്ന് ഈ ആനയെ എടുത്തു — ഇത് എന്റെ പുത്രൻ, ധൃതരാഷ്ട്രൻ കഷ്ടപ്പെട്ട് പോഷിപ്പിച്ചവൻ. കൃതഘ്നാ! സജ്ജനങ്ങളുടെ സൗഹൃദം സപ്തപദം എന്നു പറയുന്നു. രാജാവേ, മിത്രദ്രോഹം ഇവിടെ നിന്നെ തൊടില്ല.
13.159.9
इध्मोदकप्रदातारं शून्यपालं ममाश्रमे ।
विनीतमाचार्यकुले सुयुक्तं गुरुकर्मणि ॥ १३.१५९.९ ॥
എന്റെ ആശ്രമത്തിൽ വിറകും വെള്ളവും കൊണ്ടുവരുന്നവൻ, ശൂന്യമായ ആശ്രമത്തിന്റെ കാവൽക്കാരൻ, ആചാര്യകുലത്തിൽ വിനീതൻ, ഗുരുകർമ്മങ്ങളിൽ നന്നായി നിയുക്തൻ.
13.159.10
शिष्टं दान्तं कृतज्ञं च प्रियं च सततं मम ।
न मे विक्रोशतो राजन्हर्तुमर्हसि कुञ्जरम् ॥ १३.१५९.१० ॥
അവൻ സൗമ്യനും നിയന്ത്രണമുള്ളവനും കൃതജ്ഞനും എപ്പോഴും എനിക്ക് പ്രിയനുമാണ്. രാജാവേ, ഞാൻ നിലവിളിക്കുമ്പോഴും നീ ഈ ആനയെ കൊണ്ടുപോകരുത്.
13.159.11
गवां सहस्रं भवते ददानि ।
शतानि निष्कस्य ददानि पञ्च।
अन्यच्च वित्तं विविधं महर्षे ।
किं ब्राह्मणस्येह गजेन कृत्यम् ॥ १३.१५९.११ ॥
നിനക്ക് ആയിരം പശുക്കളെ തരാം, അഞ്ഞൂറ് നിഷ്ക സ്വർണ്ണം തരാം; മഹർഷേ, വേറെയും പലതരം സമ്പത്തും തരാം. ബ്രാഹ്മണന് ഇവിടെ ആനയെക്കൊണ്ട് എന്ത് കാര്യം?
13.159.12
तवैव गावो हि भवन्तु राज-
न्दास्यः सनिष्का विविधं च रत्नम्।
अन्यच्च वित्तं विविधं नरेन्द्र ।
किं ब्राह्मणस्येह धनेन कृत्यम् ॥ १३.१५९.१२ ॥
രാജാവേ, പശുക്കൾ അങ്ങയുടേതു തന്നെയാകട്ടെ; ദാസിമാരും സ്വർണനാണയങ്ങളും വിവിധ രത്നങ്ങളും അങ്ങയുടേതാകട്ടെ. നരേന്ദ്രാ, മറ്റു വിവിധ സമ്പത്തും അങ്ങയുടേതാകട്ടെ. ഇവിടെ ബ്രാഹ്മണന് ധനംകൊണ്ട് എന്ത് പ്രയോജനം?
13.159.13
ब्राह्मणानां हस्तिभिर्नास्ति कृत्यं ।
राजन्यानां नागकुलानि विप्र।
स्वं वाहनं नयतो नास्त्यधर्मो ।
नागश्रेष्ठं गौतमास्मान्निवर्त ॥ १३.१५९.१३ ॥
ബ്രാഹ്മണർക്ക് ആനകൊണ്ട് ഒരു കാര്യവുമില്ല. വിപ്രാ, ആനക്കൂട്ടങ്ങൾ ക്ഷത്രിയരുടേതാണ്. സ്വന്തം വാഹനം കൊണ്ടുപോകുന്നതിൽ അധർമമില്ല. ഗൗതമാ, ശ്രേഷ്ഠനായ ആനയെ ഞങ്ങൾക്കു തിരികെ തരൂ.
13.159.14
यत्र प्रेतो नन्दति पुण्यकर्मा ।
यत्र प्रेतः शोचते पापकर्मा।
वैवस्वतस्य सदने महात्मन-
स्तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.१४ ॥
പുണ്യകർമിയായ പ്രേതം ആനന്ദിക്കുന്നിടത്തും പാപകർമിയായ പ്രേതം ശോകിക്കുന്നിടത്തും, മഹാത്മാവായ വൈവസ്വതന്റെ ഭവനത്തിൽ, അവിടേക്ക് ഞാൻ നിന്നെ ആനയോടുകൂടി അയക്കും.
13.159.15
ये निष्क्रिया नास्तिकाः श्रद्धधानाः ।
पापात्मान इन्द्रियार्थे निसृष्टाः।
यमस्य ते यातनां प्राप्नुवन्ति ।
परं गन्ता धृतराष्ट्रो न तत्र ॥ १३.१५९.१५ ॥
കർമങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ചവരും നാസ്തികരും ശ്രദ്ധയുള്ളവരെന്നു നടിക്കുന്ന പാപാത്മാക്കളും ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങളിൽ മുഴുകിയവരുമായവർ യമന്റെ യാതന പ്രാപിക്കുന്നു. എന്നാൽ ധൃതരാഷ്ട്രൻ അവിടേക്കു പോകില്ല.
13.159.16
वैवस्वती संयमनी जनानां ।
यत्रानृतं नोच्यते यत्र सत्यम्।
यत्रांबलान्बलिनो घातयन्ति ।
तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.१६ ॥
വൈവസ്വതന്റെ സംയമനി നഗരം മനുഷ്യർക്കുള്ളതാണ്; അവിടെ അസത്യം പറയപ്പെടുന്നില്ല, സത്യമാണ് പറയപ്പെടുന്നത്; അവിടെ ബലവാന്മാർ ദുർബലരെ കൊല്ലിക്കുന്നു; അവിടെത്തന്നെ, ഹസ്തിൻ, ഞാൻ നിന്നെ യാതനയ്ക്ക് വിധേയനാക്കും.
13.159.17
ज्येष्ठां स्वसारं पितरं मातरं च ।
गुरून्यथाऽमानयन्तश्चरन्ति।
तथाविधानामेष लोको महर्षे ।
परं गन्ता धृतराष्ट्रो न तत्र ॥ १३.१५९.१७ ॥
മൂത്ത സഹോദരി, അച്ഛൻ, അമ്മ, ഗുരുക്കന്മാർ എന്നിവരെ ആദരിക്കാതെ നടക്കുന്നവരുടെ ലോകം ഇതാണ്, മഹർഷേ; അവിടെ ധൃതരാഷ്ട്രൻ പരമഗതി പ്രാപിക്കില്ല.
13.159.18
मन्दाकिनी वैश्रवणस् राज्ञो ।
महाभागा भोगिजनप्रवेश्या।
गन्धर्वयक्षैरप्सरोभिश्च जुष्टा ।
तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.१८ ॥
വൈശ്രവണരാജാവിന്റെ (കുബേരന്റെ) മഹാഭാഗ്യമുള്ള മന്ദാകിനി, ഭോഗികൾ പ്രവേശിക്കുന്നത്; ഗന്ധർവന്മാരും യക്ഷന്മാരും അപ്സരസ്സുകളും സേവിക്കുന്നത്; അവിടെത്തന്നെ, ഹസ്തിൻ, ഞാൻ നിന്നെ യാതനയ്ക്ക് വിധേയനാക്കും.
13.159.19
अतिथिव्रताः सुव्रता ये जना वै ।
प्रतिश्रयं ददति ब्राह्मणेभ्यः।
शिष्टाशिनः संविभज्याश्रितेभ्यो ।
मन्दाकिनीं तेऽपि हि भूषयन्ति ॥ १३.१५९.१९ ॥
അതിഥിസേവ വ്രതമാക്കിയവരും സുവ്രതരും ബ്രാഹ്മണർക്ക് ആശ്രയം നൽകുന്നവരും ശിഷ്ടർക്ക് ഭക്ഷണം നൽകി ശേഷിച്ചത് ആശ്രിതരുമായി പങ്കിട്ടു കഴിക്കുന്നവരുമായ ജനങ്ങൾ മന്ദാകിനിയെ അലങ്കരിക്കുന്നു.
13.159.20
मेरोरग्रे यद्वनं भाति रम्यं ।
सुपुष्पितं किन्नरीगीतजुष्टम्।
सुदर्शना यत्र जम्बूर्विशाला ।
तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.२० ॥
മേരുവിന്റെ അഗ്രഭാഗത്തുള്ള, നന്നായി പൂത്ത, കിന്നരിമാരുടെ ഗീതങ്ങളാൽ സേവിതമായ രമണീയമായ വനം പ്രകാശിക്കുന്നു; അവിടെ വിശാലമായ സുദർശന ജംബൂവൃക്ഷമുണ്ട്; അവിടെത്തന്നെ, ഹസ്തിൻ, ഞാൻ നിന്നെ യാതനയ്ക്ക് വിധേയനാക്കും.
13.159.21
ये ब्राह्मणा मृदवः सत्यशीला ।
बहुश्रुताः सर्वभूताभिरामाः।
येऽधीयते सेतिहासं पुराणं ।
मध्वाहुत्या जुह्वति वै द्विजेभ्यः ॥ १३.१५९.२१ ॥
മൃദുസ്വഭാവികളും സത്യശീലരും ബഹുശ്രുതരും സർവഭൂതങ്ങൾക്കും ആനന്ദം നൽകുന്നവരുമായ ബ്രാഹ്മണർ; ഇതിഹാസത്തോടു കൂടി പുരാണം പഠിക്കുന്നവർ; ദ്വിജർക്ക് തേനാഹുതി നൽകുന്നവർ.
13.159.22
तथाविधानामेष लोको महर्षे ।
परं गन्ता धृतराष्ट्रो न तत्र।
यदन्यत्ते विदितं स्थानमस्ति ।
तद्ब्रूहि त्वं त्वरितो ह्येष यामि ॥ १३.१५९.२२ ॥
മഹർഷേ, അത്തരക്കാർക്കാണ് ഈ ലോകം; ധൃതരാഷ്ട്രൻ അവിടെ പരമഗതി പ്രാപിക്കുകയില്ല. നിങ്ങൾക്കറിയാവുന്ന മറ്റൊരു സ്ഥാനമുണ്ടെങ്കിൽ പറയൂ; വേഗം പറയൂ, ഞാൻ പോകുന്നു.
13.159.23
सुपुष्पितं किंनरराजजुष्टं ।
प्रियं वनं नन्दनं नारदस्य।
गन्धर्वाणामप्सरसां च सद्म ।
तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.२३ ॥
നന്നായി പൂത്തുനിൽക്കുന്നതും കിന്നരരാജാവ് സേവിക്കുന്നതും നാരദന് പ്രിയമായതുമായ നന്ദനവനം; ഗന്ധർവരും അപ്സരസ്സുകളും വസിക്കുന്ന ഭവനം. അവിടെ ഞാൻ നിന്നെ എത്തിക്കും, ആനയേ.
13.159.24
ये नृत्यगीते कुशला जनाः सदा ।
देवात्मानः प्रियकामाश्चरन्ति।
तथाविधानामेष लोको महर्षे ।
परं गन्ता धृतराष्ट्रो न तत्र ॥ १३.१५९.२४ ॥
നൃത്തത്തിലും ഗാനത്തിലും എപ്പോഴും സമർഥരായ, ദിവ്യസ്വഭാവമുള്ള, പ്രിയകാമികളായി സഞ്ചരിക്കുന്ന ജനങ്ങൾ; മഹർഷേ, അത്തരക്കാരുടെ ലോകമാണിത്; ധൃതരാഷ്ട്രൻ അവിടെ പരമഗതി പ്രാപിക്കുകയില്ല.
13.159.25
यत्रोत्तराः कुरवो भान्ति रम्या ।
देवैः सार्धं मोदमाना नरेन्द्रः।
यत्राग्नियौनाश्च वसन्ति विप्रा ।
अब्योनयः पर्वतयोनयश्च ॥ १३.१५९.२५ ॥
ഉത്തരകുരുക്കൾ രമണീയമായി പ്രകാശിക്കുന്നിടം, ദേവന്മാരോടൊപ്പം ആനന്ദിക്കുന്ന നരേന്ദ്രന്മാർ; അഗ്നിയോനികളായ വിപ്രർ, ജലയോനികൾ, പർവതയോനികൾ വസിക്കുന്നിടം.
13.159.26
यत्र शक्रो वर्षति सर्वकामा-
न्यत्र स्त्रियः कामचारा भवन्ति।
यत्र चेर्ष्या नास्ति नारीनराणां ।
तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.२६ ॥
ഇന്ദ്രൻ സകല കാമങ്ങളും വർഷിക്കുന്നിടത്തും, സ്ത്രീകൾ ഇഷ്ടംപോലെ സഞ്ചരിക്കുന്നിടത്തും, സ്ത്രീപുരുഷന്മാർക്കിടയിൽ അസൂയയില്ലാത്തിടത്തും, അവിടേക്ക് ഞാൻ ആ ആനയെ അയയ്ക്കും.
13.159.27
ये सर्वभूतेषु निवृत्तकामा ।
अमांसादा न्यस्तदण्डाश्चरन्ति।
न हिंसन्ति स्थावरं जङ्गमानि ।
भूतानां ये सर्वभूतात्मभूताः ॥ १३.१५९.२७ ॥
എല്ലാ ജീവികളോടും കാമങ്ങൾ വെടിഞ്ഞവർ, മാംസം ഭക്ഷിക്കാത്തവർ, ദണ്ഡം ഉപേക്ഷിച്ചു സഞ്ചരിക്കുന്നവർ, സ്ഥാവരജംഗമ ജീവികളെ ഉപദ്രവിക്കാത്തവർ, സർവ്വഭൂതങ്ങളുടെയും ആത്മാവായവർ.
13.159.28
निराशिषो निर्ममा वीतरागा ।
लाभालाभे तुल्यनिन्दाप्रशंसाः।
तथाविधानामेष लोको महर्षे ।
परं गन्ता धृतराष्ट्रो न तत्र ॥ १३.१५९.२८ ॥
ആശയില്ലാത്തവർ, മമതയില്ലാത്തവർ, രാഗരഹിതർ, ലാഭനഷ്ടങ്ങളിലും നിന്ദാപ്രശംസകളിലും സമരായവർ — അത്തരക്കാർക്കാണ് ഈ ലോകം, മഹർഷേ. ധൃതരാഷ്ട്രൻ അവിടെ പരമഗതി നേടില്ല.
13.159.29
ततोऽपरे भान्ति लोकाः सनातनाः ।
सुपुण्यगन्धा विरजा वीतशोकाः।
सोमस्य राज्ञः सदने महात्मन-
स्तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.२९ ॥
പിന്നെ അവിടെ മറ്റ് സനാതന ലോകങ്ങൾ പ്രകാശിക്കുന്നു — അതിസുഗന്ധമുള്ള പുണ്യമുള്ളവയും, നിർമ്മലവും, ശോകരഹിതവുമായവ — മഹാത്മാവായ സോമരാജാവിന്റെ ഭവനത്തിൽ. അവിടേക്ക് ഞാൻ ആ ആനയെ അയയ്ക്കും.
13.159.30
ये दानशीला न प्रतिगृह्णते सदा ।
न चाप्यर्थांश्चाददते परेभ्यः।
येषामदेयमर्हते नास्ति किञ्चि-
त्सर्वातिथ्याः सुप्रजना जनाश्च ॥ १३.१५९.३० ॥
എപ്പോഴും ദാനശീലർ, ദാനം സ്വീകരിക്കാത്തവർ, മറ്റുള്ളവരിൽ നിന്ന് ധനവും സ്വീകരിക്കാത്തവർ, അർഹർക്ക് കൊടുക്കാൻ പാടില്ലാത്തതൊന്നുമില്ലാത്തവർ, എല്ലാവർക്കും അതിഥിസത്കാരം ചെയ്യുന്നവർ, നല്ല മക്കളുള്ളവർ.
13.159.31
ये क्षन्तारो नाभिजल्पन्ति चान्या-
ञ्शक्ता भूत्वा सततं पुण्यशीलाः।
तथाविधानामेष लोको महर्षे ।
परं गन्ता धृतराष्ट्रो न तत्र ॥ १३.१५९.३१ ॥
ക്ഷമാശീലരും, ശക്തരായിരുന്നിട്ടും മറ്റുള്ളവരെ നിന്ദിക്കാത്തവരും, എപ്പോഴും പുണ്യശീലരായവരുമായവർക്ക് ഈ ലോകമുണ്ട്, മഹർഷേ. അവിടെ ധൃതരാഷ്ട്രൻ പരമഗതി നേടുകയില്ല.
13.159.32
ततोऽपरे भान्ति लोकाः सनातना ।
विराजसा वितमस्का विशोकाः।
आदित्यदेवस्य पदं महात्मन-
स्तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.३२ ॥
പിന്നീട് മറ്റു ശാശ്വതലോകങ്ങൾ പ്രകാശിക്കുന്നു—രജോഗുണമില്ലാത്തവയും ഇരുളില്ലാത്തവയും ശോകമില്ലാത്തവയും; മഹാത്മാവായ ആദിത്യദേവന്റെ പദമാണത്. അവിടെ ഞാൻ നിന്നെ ഹസ്തിനയിലേക്ക് അയയ്ക്കും.
13.159.33
स्वाध्यायशीला गुरुशुश्रूषकाश्च ।
तपस्विनः सुव्रताः सत्यसन्धाः।
आचार्याणामप्रतिकूलभाषिणो ।
नित्योत्थिता गुरुकर्मस्वचोद्याः ॥ १३.१५९.३३ ॥
വേദപഠനത്തിൽ മുഴുകി ഗുരുശുശ്രൂഷ ചെയ്യുന്നവർ, തപസ്വികൾ, ദൃഢവ്രതർ, സത്യപ്രതിജ്ഞരായവർ; ആചാര്യന്മാർക്ക് പ്രതികൂലമായി സംസാരിക്കാത്തവർ, എപ്പോഴും ഉണർന്നിരിക്കുന്നവർ, പ്രേരണയില്ലാതെ ഗുരുകർമങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുന്നവർ.
13.159.34
तथाविधानामेष लोको महर्षे ।
विशुद्धानां भावितो वाग्यतानाम्।
सत्ये स्थितानां वेदविदां महात्मनां ।
परं गन्ता धृतराष्ट्रो न तत्र ॥ १३.१५९.३४ ॥
അത്തരക്കാർക്ക് ഈ ലോകമുണ്ട്, മഹർഷേ—വിശുദ്ധരും, വാക്ക് നിയന്ത്രിച്ചവരും, സത്യത്തിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നവരും, വേദജ്ഞരായ മഹാത്മാക്കളുമായവർക്ക്. അവിടെ ധൃതരാഷ്ട്രൻ പരമഗതി നേടുകയില്ല.
13.159.35
ततोऽपरे भान्ति लोकाः सनातनाः ।
सुपुण्यगन्धा विरजा विशोकाः।
वरुणस्य राज्ञः सदने महात्मन-
स्तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.३५ ॥
പിന്നീട് മറ്റു ശാശ്വതലോകങ്ങൾ പ്രകാശിക്കുന്നു—പുണ്യസുഗന്ധം നിറഞ്ഞവയും, രജോഗുണമില്ലാത്തവയും, ശോകമില്ലാത്തവയുമായവ; മഹാത്മാവായ രാജാവ് വരുണന്റെ സദനത്തിൽ. അവിടെ ഞാൻ നിന്നെ ഹസ്തിനയിലേക്ക് അയയ്ക്കും.
13.159.36
चातुर्मास्यैर्ये यजन्ते जनाः सदा ।
तथेष्टीनां दशशतं प्राप्नुवन्ति।
ये चाग्निहोत्रं जुह्वति श्रद्दधाना ।
यथान्यायं त्रीणि वर्षाणि विप्राः ॥ १३.१५९.३६ ॥
എപ്പോഴും ചാതുർമാസ്യ യജ്ഞങ്ങളാൽ യജനം ചെയ്യുന്നവർ, അതുപോലെ ഇഷ്ടികളാൽ പതിനായിരം (ഫലം) നേടുന്നവർ; ശ്രദ്ധയോടെ യഥാന്യായം മൂന്നു വർഷം അഗ്നിഹോത്രത്തിൽ ആഹുതി നൽകുന്നവർ, ഹേ വിപ്രരേ!
13.159.37
स्वदारगाणां धर्मकृतां महात्मनां ।
यथोदिते वर्त्मनि सुस्थितानाम्।
धर्मान्मनामुद्वहतां गतिं तां ।
परं गन्ता धृतराष्ट्रो न तत्र ॥ १३.१५९.३७ ॥
സ്വന്തം ഭാര്യമാരിൽ മാത്രം നിലകൊള്ളുന്ന, ധർമ്മം ചെയ്യുന്ന, മഹാത്മാക്കളുടെ, പറഞ്ഞ മാർഗ്ഗത്തിൽ നന്നായി സ്ഥിതരായവരുടെ, ധർമ്മത്തിൽ മനസ്സുറപ്പിച്ചവരുടെ—ആ ഗതി നേടുന്നവരുടെ—പരമ (ലോകത്തിൽ) ധൃതരാഷ്ട്രൻ അവിടെ പോകുകയില്ല.
13.159.38
इन्द्रस्य लोका विरजा विशोका ।
दुरन्वयाः काङ्क्षिता मानवानाम्।
तस्याहं ते भवने भूरितेजसो ।
राजन्निमं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.३८ ॥
ഇന്ദ്രന്റെ ലോകങ്ങൾ—നിർമ്മലവും ശോകരഹിതവും മനുഷ്യർക്ക് ദുർഗമവും ആഗ്രഹിക്കപ്പെടുന്നതുമായവ—ആ (ലോകത്തിൽ), ഹേ രാജാവേ, നിന്റെ അത്യന്ത തേജസ്വിയായ ഭവനത്തിൽ ഈ ആനയെ ഞാൻ എത്തിക്കും.
13.159.39
शतवर्षजीवी यश्च शूरो मनुष्यो ।
वेदाध्यायी यश्च यज्वाऽप्रमत्तः।
एते सर्वे शक्रलोकं व्रजन्ति ।
परं गन्ता धृतराष्ट्रो न तत्र ॥ १३.१५९.३९ ॥
നൂറു വർഷം ജീവിക്കുന്ന മനുഷ്യനും, ശൂരനും, വേദാധ്യായിയും, യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവനും, അപ്രമത്തനുമായവർ—ഇവരെല്ലാവരും ഇന്ദ്രലോകത്തേക്ക് പോകുന്നു; (പക്ഷേ) പരമ (ലോകത്തിൽ) ധൃതരാഷ്ട്രൻ അവിടെ പോകുകയില്ല.
13.159.40
प्राजापत्याः सन्ति लोका महान्तो ।
नाकस्य पृष्ठे पुष्कला वीतशोकाः।
मनीषिणां सर्वलोकाभयानां ।
तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.४० ॥
പ്രജാപതിയുടെ മഹത്തായ ലോകങ്ങളുണ്ട്; സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ പുറത്ത് ദുഃഖരഹിതമായ അനേകം ലോകങ്ങളുണ്ട്. അവിടെ, എല്ലാ ലോകങ്ങളെയും ഭയപ്പെടാത്ത മനീഷികൾക്കായി, ആനയോടുകൂടി നിന്നെ ഞാൻ അയയ്ക്കും.
13.159.41
ये राजानो राजसूयाभिषिक्ता ।
धर्मात्मानो रक्षितारः प्रजानाम्।
ये चाश्वमेधावभृथे प्लुताङ्गा-
स्तेषां लोका धृतराष्ट्रो न तत्र ॥ १३.१५९.४१ ॥
രാജസൂയത്തിൽ അഭിഷിക്തരായ, ധർമ്മാത്മാക്കളായി പ്രജകളെ രക്ഷിച്ച രാജാക്കന്മാർ, അശ്വമേധത്തിലെ അവഭൃഥസ്നാനം ചെയ്തവർ — അവർക്കുള്ള ലോകങ്ങളുണ്ട്; ധൃതരാഷ്ട്രൻ അവിടെയില്ല.
13.159.42
ततःपरं भान्ति लोकाः सनातनाः ।
सुपुण्यगन्धा विरजा वीतशोकाः।
तस्मिन्नहं दुर्लभे चाप्यधृष्ये ।
गवां लोके हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.४२ ॥
അതിനപ്പുറം ശാശ്വതമായ ലോകങ്ങൾ പ്രകാശിക്കുന്നു — അത്യന്തം പുണ്യഗന്ധമുള്ളവ, നിർമ്മലമായവ, ദുഃഖരഹിതമായവ. ദുർലഭവും അജേയവുമായ ആ ഗോലോകത്തിൽ നിന്നെ ആനയോടുകൂടി ഞാൻ അയയ്ക്കും.
13.159.43
यो गोसहस्री शतदो महात्मा ।
यो गोशती दश दद्याच्च शक्त्या।
तथा दशभ्यो यश्च दद्यादिहैकां ।
पञ्चभ्यो वा दानशीलस्तथैकाम् ॥ १३.१५९.४३ ॥
ആയിരം പശുക്കളുടെ ഉടമയായി നൂറ് പശുക്കളെ ദാനം ചെയ്യുന്ന മഹാത്മാവും; നൂറ് പശുക്കളുടെ ഉടമയായി തന്റെ ശക്തിക്കനുസരിച്ച് പത്ത് പശുക്കളെ നൽകുന്നവനും; ഇവിടെ പത്തിന് ഒന്നോ, അഞ്ചിന് ഒന്നോ നൽകുന്ന ദാനശീലനും.
13.159.44
ये जीर्यन्ते ब्रह्मचर्येणि विप्रा ।
ब्राह्मीं वाचं परिरक्षन्ति चैव।
मनस्विनस्तीर्थयात्रापरा ये ।
ते तत्र मोदन्ति ततो विमानैः ॥ १३.१५९.४४ ॥
ബ്രഹ്മചര്യത്താൽ വൃദ്ധരാകുന്ന ബ്രാഹ്മണരും ബ്രാഹ്മീവാക്കിനെ കാക്കുന്നവരും തീർത്ഥയാത്രയിൽ മുഴുകിയ മനസ്വികളും അവിടെ വിമാനങ്ങളാൽ സന്തോഷിക്കുന്നു.
13.159.45
प्रभासं मानसं तीर्थ पुष्कराणि महत्सरः ।
पुण्यं च नैमिषं तीर्थं बाहुदां करतोयिनीम् ॥ १३.१५९.४५ ॥
പ്രഭാസം, മാനസ തീർത്ഥം, പുഷ്കരങ്ങൾ, മഹാസരസ്സ്, പുണ്യമായ നൈമിഷ തീർത്ഥം, ബാഹുദാ, കരതോയിനി.
13.159.46
गां हयशिरश्चैव विपाशां स्थूलवालुकाम् ।
तूष्णीं गङ्गां शनैर्गङ्गां महाह्रदमथापि च ॥ १३.१५९.४६ ॥
ഗാ, ഹയശിരസ്സ്, വിപാശ, സ്ഥൂലവാലുക, തൂഷ്ണീ ഗംഗ, മെല്ലെ ഒഴുകുന്ന ഗംഗ, മഹാഹ്രദവും.
13.159.47
गोमतीं कौशिकीं पंपां महात्मानो धृतव्रताः ।
सरस्वतीदृषद्वत्यौ यमुनां ये तु यान्ति च ॥ १३.१५९.४७ ॥
ഗോമതി, കൗശികി, പമ്പ; വ്രതനിഷ്ഠരായ മഹാത്മാക്കൾ; സരസ്വതി, ദൃഷദ്വതി, യമുന—ഇവയിലേക്ക് പോകുന്നവർ.
13.159.48
तत ते दिव्यसंस्थाना दिव्यमाल्यधराः शिवाः ।
प्रयान्ति पुण्यगन्धाढ्या धृतराष्ट्रो न तत्र वै ॥ १३.१५९.४८ ॥
അപ്പോൾ അവർ ദിവ്യരൂപം ധരിച്ചും ദിവ്യമാല്യങ്ങൾ ചൂടിയും മംഗളരായും പുണ്യഗന്ധം നിറഞ്ഞും പോകുന്നു; ധൃതരാഷ്ട്രാ, അവിടെ അവർ അല്ല.
13.159.49
यत्र शीतभयं नास्ति न चोष्णभयमण्वपि ।
न क्षुत्पिपासे न ग्लानिर्न दुःखं न सुखं तथा ॥ १३.१५९.४९ ॥
അവിടെ തണുപ്പിന്റെ ഭയമില്ല, ചൂടിന്റെ ഭയം അൽപംപോലും ഇല്ല; വിശപ്പും ദാഹവുമില്ല, ക്ഷീണമില്ല, ദുഃഖവുമില്ല, അതുപോലെ സുഖവുമില്ല.
13.159.50
न द्वेष्यो न प्रियः कश्चिन्न बन्धुर्न रिपुस्तथा ।
न जरामरणे तत्र न पुण्यं न च पातकम्। ॥ १३.१५९.५० ॥
അവിടെ വെറുക്കപ്പെടേണ്ടവനും പ്രിയനും ഇല്ല; ബന്ധുവും ശത്രുവും ഇല്ല. അവിടെ വാർധക്യവും മരണവുമില്ല; പുണ്യവുമില്ല, പാപവുമില്ല.
13.159.51
तस्मिन्विरजसि स्फीते प्रज्ञासत्वव्यवस्थिते ।
स्वयम्भुभवने पुण्ये हस्तिनं यातयिष्यति ॥ १३.१५९.५१ ॥
ആ നിർമലവും വിശാലവും പ്രജ്ഞയിലും സത്ത്വത്തിലും സ്ഥിതവുമായ, സ്വയംഭുവിന്റെ പുണ്യഭവനത്തിൽ അവൻ ഹസ്തിനെ എത്തിക്കും.
13.159.52
निर्मुक्ताः सर्वसङ्गैर्ये कृतात्मानो यतव्रताः ।
अध्यात्मयोगसंस्तानैर्युक्ताः स्वर्गगतिं गताः ॥ १३.१५९.५२ ॥
എല്ലാ സംഗങ്ങളിൽനിന്നും മുക്തരായി, ആത്മസംയമം നേടി, വ്രതനിഷ്ഠരായി, അധ്യാത്മയോഗാഭ്യാസത്താൽ യുക്തരായി സ്വർഗഗതി പ്രാപിച്ചവർ—
13.159.53
ते ब्रह्मभवनं पुण्यं प्राप्नुवन्तीह सात्विकाः ।
न तत्र धृतराष्ट्रस्ते शक्यो द्रष्टुं महामुने ॥ १३.१५९.५३ ॥
ആ സാത്ത്വികർ ഇവിടെനിന്ന് പുണ്യമായ ബ്രഹ്മഭവനം പ്രാപിക്കുന്നു; മഹാമുനേ, അവിടെ നിന്റെ ധൃതരാഷ്ട്രനെ കാണാൻ കഴിയില്ല.
13.159.54
रथन्तरं यत्र बृहच्च गीयते ।
यत्र वेदिः पुण्यजनैर्वृता च।
यत्रोपयाति हरिभिः सोमपीथी ।
तत्र त्वाऽहं हस्तिनं यातयिष्ये ॥ १३.१५९.५४ ॥
രഥന്തരവും ബൃഹത്തും പാടപ്പെടുന്നിടത്ത്, പുണ്യജനങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട വേദി ഉള്ളിടത്ത്, സോമപാനം ചെയ്യുന്ന ഇന്ദ്രൻ ഹരിക്കുതിരകളോടെ എത്തുന്നിടത്ത്—അവിടെ ഞാൻ നിന്നെ ഹസ്തിനനോടൊപ്പം അയയ്ക്കും.
13.159.55
बुध्यामि त्वां वृत्रहणं शतक्रतुं ।
व्यतिक्रमन्तं भुवनानि विश्वा।
कच्चिन्न वाचा वृजिनं कदाचि-
दकार्षं ते मनसोऽभिषङ्कात् ॥ १३.१५९.५५ ॥
നീ വൃത്രഹന്താവായ ശതക്രതുവാണെന്ന് ഞാൻ അറിയുന്നു; സകലലോകങ്ങളെയും കടന്നുപോകുന്നവനാണ്. ഞാൻ എപ്പോഴെങ്കിലും വാക്കുകൊണ്ട് നിനക്ക് തെറ്റു ചെയ്തിട്ടുണ്ടോ, അതോ മനസ്സിന്റെ ആസക്തിയാലോ?
13.159.56
शतक्रतुरुवाच ।
मघवाऽहं लोकपथं प्रजाना-
मन्वागमं परिवादे गजस्य ।
तस्माद्भवान्प्रणतं माऽनुशास्तु
ब्रवीषि यत्तत्करवाणि सर्वम् ॥ १३.१५९.५६ ॥
ശതക്രതു പറഞ്ഞു: മഘവാവായ ഞാൻ പ്രജകളുടെ ലോകമാർഗ്ഗം പിന്തുടർന്നു. ആനയെ നിന്ദിച്ച കാര്യത്തിൽ ഞാൻ ആ മാർഗ്ഗത്തിലാണ് നടന്നത്. അതിനാൽ വണങ്ങി നിൽക്കുന്ന നിങ്ങളോട് ഞാൻ ആജ്ഞാപിക്കരുത്; നിങ്ങൾ പറയുന്നതെല്ലാം ഞാൻ ചെയ്യും.
13.159.57
श्वेतं करेणुं मम पुत्रं हि नागं ।
प्रियं तु मे षष्टिवर्षं तु बालम्।
यो मे वने वसतोऽभूद्द्वितीय-
स्तमेव मे देहि सुरेन्द्र नागम् ॥ १३.१५९.५७ ॥
ഗൗതമൻ പറഞ്ഞു: വെളുത്തത്, എന്റെ പുത്രനായ ആന — എനിക്കു പ്രിയമുള്ളത്, അറുപതു വയസ്സുള്ള ഇളം കുട്ടി. കാട്ടിൽ ഞാൻ വസിച്ചപ്പോൾ എനിക്ക് രണ്ടാമതൊരു കൂട്ടായിരുന്നത്; ഹേ സുരേന്ദ്രാ, ആ ആനയെത്തന്നെ എനിക്കു തരൂ.
13.159.58
शतक्रतुरुवाच ।
अयं सुतस्ते द्विजमुख्यनाग
आघ्रायते त्वामभिवीक्षमाणः ।
पादौ च ते नासिकयोपजिघ्रते
श्रेयो ममाध्याहि नमश्च तेऽस्तु ॥ १३.१५९.५८ ॥
ശതക്രതു പറഞ്ഞു: ഇതാ നിങ്ങളുടെ പുത്രൻ, ദ്വിജരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ആന, നിങ്ങളെ നോക്കിക്കൊണ്ട് മണക്കുന്നു. തന്റെ തുമ്പിക്കൈകൊണ്ട് നിങ്ങളുടെ പാദങ്ങളും മണക്കുന്നു. എനിക്കു ശ്രേയസ്സു നൽകേണമേ; നിങ്ങൾക്ക് നമസ്കാരം.
13.159.59
शिवं सदैवेह सुरेन्द्र तुभ्यं ।
ध्यायामि पूजां च सदा प्रयुञ्जे।
ममापि त्वं शक्र शिवं ददस्व ।
त्वया दत्तं प्रतिगृह्णामि नागम् ॥ १३.१५९.५९ ॥
ഗൗതമൻ പറഞ്ഞു: ഹേ സുരേന്ദ്രാ, നിങ്ങൾക്കായി ഇവിടെ എപ്പോഴും ശ്രേയസ്സിനെ ധ്യാനിക്കുന്നു, എപ്പോഴും പൂജ ചെയ്യുന്നു. ഹേ ശക്രാ, എനിക്കും ശ്രേയസ്സു നൽകേണമേ. നിങ്ങൾ തന്ന ഈ ആനയെ ഞാൻ സ്വീകരിക്കുന്നു.
13.159.60
शतक्रतुरुवाच ।
येषां वेदा निहिता वै गुहायां
मनीषिणां सत्यवतां महात्मनाम् ।
तेषां त्वयैकेन महात्मनाऽस्मि
बुद्धस्तस्मात्प्रीतिमांस्तेऽहतद्य ॥ १३.१५९.६० ॥
ശതക്രതു പറഞ്ഞു: ആരുടെ ഗുഹയിൽ വേദങ്ങൾ നിഹിതമായിരിക്കുന്നുവോ, ആ ജ്ഞാനികളിലും സത്യവാന്മാരായ മഹാത്മാക്കളിലും നീ മാത്രമാണ് എനിക്ക് ബോധം നൽകിയത്; അതിനാൽ ഇന്ന് ഞാൻ നിന്നിൽ പ്രസന്നനാണ്, നിന്നെ അഹതനാക്കുന്നു.
13.159.61
हन्तैहि ब्राह्मणि क्षिप्रं सह पुत्रेण हस्तिना ।
त्वं हि प्राप्तुं शुभाँल्लोकानह्नाय च चिराय च ॥ १३.१५९.६१ ॥
ഗൗതമൻ പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണീ, മകനോടും ആനയോടുമൊപ്പം വേഗം പോയി കൊല്ലുക; നീ ദിനത്തിനും ചിരകാലത്തിനും ശുഭലോകങ്ങൾ നേടും.
13.159.62
स गौतमं पुरुस्कृत्य सह पुत्रेण हस्तिना ।
दिवमाचक्रमे वज्री सद्भिः सह दुरासदम् ॥ १३.१५९.६२ ॥
ഗൗതമനെ മുന്നിൽ നിർത്തി, മകനോടും ആനയോടുമൊപ്പം, വജ്രധാരി സജ്ജനങ്ങളോടൊപ്പം ദുർഗമമായ സ്വർഗത്തിലേക്ക് കയറി.
13.159.63
इदं यः शृणुयान्नित्यं यः पठेद्वा जितेन्द्रियः ।
स याति ब्रह्मणो लोकं ब्राह्मणो गौतमो यथा ॥ १३.१५९.६३ ॥
ഇത് ആരാണോ നിത്യവും കേൾക്കുന്നത്, അല്ലെങ്കിൽ പാരായണം ചെയ്യുന്നത്, ആ ജിതേന്ദ്രിയൻ ബ്രഹ്മലോകത്തേക്ക് പോകുന്നു, ബ്രാഹ്മണൻ ഗൗതമൻ പോയതുപോലെ.