ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.170
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.170.1
यद्वरं सर्वतीर्थानां तद्ब्रवीहि पितामह ।
यत्र चैव परं शौचं तन्मे व्याख्यातुमर्हसि ॥ १३.१७०.१ ॥
ಪಿತಾಮಹರೇ, ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದು ಯಾವುದು, ಎಲ್ಲಿ ಪರಮ ಶೌಚವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನನಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
13.170.2
सर्वाणि खलु तीर्थानि गुणवन्ति मनीषिणः ।
यत्तु तीर्थं च शौचं च तन्मे शृणु समाहितः ॥ १३.१७०.२ ॥
ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳೂ ನಿಜವಾಗಿ ಗುಣವಂತವಾದವು ಎಂದು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ತೀರ್ಥವೂ ಶೌಚವೂ ಆದುದನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಚಿತ್ತದಿಂದ ಕೇಳು.
13.170.3
अगाधे विमले शुद्धे सत्यतीर्थे धृतिह्रदे ।
स्नातव्यं मानसे तीर्थे सत्वमालम्ब्य शाश्वतम् ॥ १३.१७०.३ ॥
ಅಗಾಧವಾದ, ನಿರ್ಮಲವಾದ, ಶುದ್ಧವಾದ ಸತ್ಯತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಧೃತಿಯ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ, ಮಾನಸ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಸತ್ತ್ವವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.
13.170.4
तीर्थशौचं तपो ज्ञानं मार्दवं सत्यमार्जवम् ।
अहिंसा सर्वभूतानामानृशंस्यं दमः शमः ॥ १३.१७०.४ ॥
ತೀರ್ಥಶೌಚ, ತಪಸ್ಸು, ಜ್ಞಾನ, ಮೃದುತ್ವ, ಸತ್ಯ, ಋಜುತ್ವ, ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಹಿಂಸೆ, ದಯೆ, ದಮ, ಶಮ.
13.170.5
निर्ममा निरहङ्कारा निर्द्वन्द्वा निष्परिग्रहाः ।
योगिनस्तीर्थभूतास्ते तीर्थं परममुच्यते ॥ १३.१७०.५ ॥
ಮಮಕಾರವಿಲ್ಲದ, ಅಹಂಕಾರವಿಲ್ಲದ, ದ್ವಂದ್ವರಹಿತ, ಪರಿಗ್ರಹರಹಿತ ಯೋಗಿಗಳು ತೀರ್ಥರೂಪರಾಗುತ್ತಾರೆ; ಅವರನ್ನೇ ಪರಮ ತೀರ್ಥವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
13.170.6
नारायणेऽथ रुद्रे वा भक्तिस्तीर्थं परं मतम् ।
शौचलक्षणमेतत्ते सर्वत्रैवान्ववेक्षतः ॥ १३.१७०.६ ॥
ನಾರಾಯಣನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ರುದ್ರನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯೇ ಪರಮ ತೀರ್ಥವೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದೇ ನಿನಗೆ ಶೌಚದ ಲಕ್ಷಣ; ಎಲ್ಲೆಡೆಯೂ ಇದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸು.
13.170.7
रजस्तमःसत्वमथो येषां निर्धूतमात्मना ।
तीर्थमाचारशुद्धिश्च स्वमार्गपरिमार्गणम्। ॥ १३.१७०.७ ॥
ರಜಸ್, ತಮಸ್, ಸತ್ತ್ವವನ್ನು ಯಾರು ಆತ್ಮದಿಂದ ಝಾಡಿಸಿದರೋ ಅವರಿಗೆ ತೀರ್ಥ, ಆಚಾರ ಶುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಮಾರ್ಗದ ಶೋಧನೆಯೇ (ಶೌಚ).
13.170.8
सर्वत्यागेष्वभिरताः सर्वज्ञाः समदर्शिनः ।
शौचष्वेतेष्वभिरतास्ते तीर्थशुचयोऽपि च ॥ १३.१७०.८ ॥
ಎಲ್ಲ ತ್ಯಾಗಗಳಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವವರು, ಸರ್ವಜ್ಞರು, ಸಮದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳವರು, ಈ ಶೌಚಗಳಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವವರು — ಅವರು ತೀರ್ಥದಿಂದಲೂ ಶುಚಿಗಳು.
13.170.9
नोदकक्लिन्नगात्रस्तु स्नात इत्यभिधीयते ।
स स्नातो यो दमस्नातः स बाह्याभ्यन्तरः शुचिः ॥ १३.१७०.९ ॥
ನೀರಿನಿಂದ ತೊಯ್ದ ದೇಹವುಳ್ಳವನು ಸ್ನಾತನೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ದಮದಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನೇ ಸ್ನಾತ; ಅವನು ಹೊರಗೂ ಒಳಗೂ ಶುಚಿ.
13.170.10
अदृष्टेष्वनपेक्षा ये प्राप्तेष्वर्थेषु निर्ममाः ।
शौचमेव परं तेषां येषां नोत्पद्यते स्पृहा ॥ १३.१७०.१० ॥
ಕಾಣದವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಪೇಕ್ಷೆ ಇಲ್ಲದವರು, ದೊರೆತ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ನನ್ನದೆಂಬ ಭಾವವಿಲ್ಲದವರು — ಯಾರಿಗೆ ಆಸೆ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲವೋ ಅವರಿಗೆ ಶೌಚವೇ ಪರಮ.
13.170.11
प्रज्ञानं शौचमेवेह शरीरस्य विशेषतः ।
तथा निष्किंचनत्वं च मनसश्च प्रसन्नता ॥ १३.१७०.११ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಜ್ಞೆಯೇ ಶೌಚ; ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದೇಹಕ್ಕೆ. ಹಾಗೆಯೇ ನಿಷ್ಕಿಂಚನತ್ವ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಪ್ರಸನ್ನತೆಯೂ (ಶೌಚ).
13.170.12
वृत्तं शौचं महाशौचं तीर्थशौचमतः परम् ।
ज्ञानोत्पन्नं च यच्छौचं तच्छौचं परमं स्मृतम् ॥ १३.१७०.१२ ॥
ವೃತ್ತ (ನಡತೆ) ಶೌಚ, ಮಹಾಶೌಚ; ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೀರಿದುದು ತೀರ್ಥಶೌಚ. ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಶೌಚವೇ ಪರಮ ಶೌಚವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
13.170.13
मनसा च प्रदीप्तेन ब्रह्मज्ञानजलेन च ।
स्नाता ये मानसे तीर्थे तज्ज्ञाः क्षेत्रज्ञदर्शनाः ॥ १३.१७०.१३ ॥
ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುವ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದಲೂ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನದ ಜಲದಿಂದಲೂ ಮಾನಸ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವವರು ಅದನ್ನು ತಿಳಿದವರೂ ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞನ ದರ್ಶನವುಳ್ಳವರೂ ಆಗುತ್ತಾರೆ.
13.170.14
समारोपितशौचस्तु नित्यं भवसमन्वितः ।
केवलं गुणसम्पन्नः शुचिरेव नरः सदा ॥ १३.१७०.१४ ॥
ಶೌಚವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡವನು, ನಿತ್ಯವೂ ಶುಭದಿಂದ ಕೂಡಿದವನು, ಕೇವಲ ಗುಣಸಂಪನ್ನನಾದ ಮನುಷ್ಯನೇ ಸದಾ ಶುಚಿ.
13.170.15
शरीरस्थानि तीर्थानि प्रोक्तान्येतानि भारत ।
पृथिव्यां यानि तीर्थानि पुण्यानि शृणु तान्यपि ॥ १३.१७०.१५ ॥
ಓ ಭಾರತ, ಇವು ದೇಹದೊಳಗಿನ ತೀರ್ಥಗಳೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪುಣ್ಯ ತೀರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಕೇಳು.
13.170.16
शरीरस्य यथोद्देशः शरीरोपरि निर्मिताः ।
तथा पृथिव्या भागाश्च पुण्यानि सलिलानि च ॥ १३.१७०.१६ ॥
ದೇಹದ ರಚನೆ ದೇಹದ ಮೇಲೆಯೇ ರೂಪಿತವಾದಂತೆ, ಭೂಮಿಯ ಭಾಗಗಳೂ ಪುಣ್ಯ ಜಲಗಳೂ ಇವೆ.
13.170.17
कीर्तनाच्चैव तीर्थस्य स्नानाच्च पितृतर्पणात् ।
शोध्यं हि पातकं तीर्थे पूता यान्ति सुखं दिवम्। ॥ १३.१७०.१७ ॥
ತೀರ್ಥದ ಕೀರ್ತನೆಯಿಂದ, ಸ್ನಾನದಿಂದ, ಪಿತೃತರ್ಪಣದಿಂದ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಪಾಪ ಶುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ; ಪವಿತ್ರರಾದವರು ಸುಖದಿಂದ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.
13.170.18
परिग्रहाच्च साधूनां पृथिव्याश्चैव तेजसा ।
अतीव पुण्यभागास्ते सलिलस्य च तेजसा ॥ १३.१७०.१८ ॥
ಸಾಧುಗಳ ಸ್ವೀಕಾರದಿಂದ, ಭೂಮಿಯ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ, ಜಲದ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವು ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯ ಭಾಗಗಳಾಗಿವೆ.
13.170.19
मनसश्च पृथिव्याश्च पुण्यास्तीर्थास्तथापरे ।
उभयोरेव यः स्नायात्स सिद्धिं शीघ्रमाप्नुयात् ॥ १३.१७०.१९ ॥
ಮನಸ್ಸಿನ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಪುಣ್ಯ ತೀರ್ಥಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಇತರವೂ ಇವೆ. ಈ ಎರಡರಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ನಾನಮಾಡುವವನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
13.170.20
यथा फलं क्रियाहीनं क्रिया वा फलवर्जिता ।
नेह साधयते कार्यं समायुक्ता तु सिध्यति ॥ १३.१७०.२० ॥
ಕ್ರಿಯೆಯಿಲ್ಲದ ಫಲ, ಅಥವಾ ಫಲವಿಲ್ಲದ ಕ್ರಿಯೆ ಇಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಎರಡೂ ಕೂಡಿದಾಗ ಸಿದ್ಧಿಸುತ್ತದೆ.
13.170.21
एवं शरीरशौचेन तीर्थशौचेन चान्वितः ।
शुचिः सिद्धिमवाप्नोति द्विविधं शौचमुत्तमम् ॥ १३.१७०.२१ ॥
ಹೀಗೆ ದೇಹಶುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ತೀರ್ಥಶುದ್ಧಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದವನು ಶುಚಿಯಾಗಿ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಎರಡು ಬಗೆಯ ಶುದ್ಧಿಯೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ.