ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.187
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.187.1
साम्नि चापि प्रदानेन च ज्यायः किं भवतो मतम् ।
प्रब्रूहि भरतश्रेष्ठ यदत्र व्यतिरिच्यते ॥ १३.१८७.१ ॥
ಸಾಮ ಮತ್ತು ದಾನ — ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಎಂಬುದು ನಿಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯ? ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಹೆಚ್ಚು ಎಂದು ಹೇಳಿ.
13.187.2
साम्ना प्रसाद्यते कश्चिद्दानेन च तथाऽपरः ।
पौरुषीं प्रकृतिं ज्ञात्वा तयोरेकतरं भजेत् ॥ १३.१८७.२ ॥
ಕೆಲವರು ಸಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸನ್ನರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ದಾನದಿಂದ. ಮನುಷ್ಯನ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ತಿಳಿದು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.
13.187.3
गुणांस्तु शृणु वैराजन्त्सान्त्वस्य पुरुषर्षभ ।
दारुणान्यपि भूतानि सान्त्वेनाराधयेद्यथा ॥ १३.१८७.३ ॥
ಅರಸನೇ, ಪುರುಷಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಸಾಮದ ಗುಣಗಳನ್ನು ಕೇಳು. ಸಾಮದಿಂದ ಕ್ರೂರ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನೂ ಒಲಿಸಬಹುದು.
13.187.4
अत्राप्युदाहरन्तीममिदिहासं पुरातनम् ।
गृहीत्वा रक्षसा मुक्तो द्विजातिः कानने यथा ॥ १३.१८७.४ ॥
ಇಲ್ಲಿಯೂ ಜನರು ಈ ಪುರಾತನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಉದಾಹರಿಸುತ್ತಾರೆ — ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ರಾಕ್ಷಸನಿಂದ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಒಬ್ಬ ದ್ವಿಜನು ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಿದಂತೆ.
13.187.5
कश्चित्तु बुद्धिसम्पन्नो ब्राह्मणो विजने वने ।
गृहीतः कृच्छ्रमापन्नो रक्षसा भक्षयिष्यता ॥ १३.१८७.५ ॥
ಬುದ್ಧಿವಂತನಾದ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ನಿರ್ಜನ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ರಾಕ್ಷಸನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡನು. ಸಂಕಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದ ಅವನನ್ನು ಆ ರಾಕ್ಷಸನು ತಿನ್ನಲು ಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು.
13.187.6
सुबुद्धिः श्रुतिसम्पन्नो दृष्ट्वा तमतिभीषणम् ।
सामैवास्मै प्रयुञ्जानो न मुमोह न विव्यधे ॥ १३.१८७.६ ॥
ಸುಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳ, ಶ್ರುತಿಸಂಪನ್ನನಾದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಆ ಅತಿಭೀಷಣ ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನಿಗೇ ಸಾಮವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸುತ್ತಾ ಮೋಹಗೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ, ಗಾಯಗೊಳ್ಳಲೂ ಇಲ್ಲ.
13.187.7
रक्षस्तु वाचा सम्पूज्य प्रश्नं पप्रच्छ तं द्विजम् ।
मोक्ष्यसे ब्रूहि मे प्रश्नं केनास्मि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.७ ॥
ರಾಕ್ಷಸನು ಮಾತಿನಿಂದ ಗೌರವಿಸಿ ಆ ದ್ವಿಜನಿಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿದನು: 'ನೀನು ಮುಕ್ತನಾಗುವೆ; ನನ್ನ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸು. ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ನಾನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೇನೆ?'
13.187.8
मुहूर्तमथ सञ्चिन्त्य ब्राह्मणिस्तं निरीक्ष्य सः ।
अभीतवदथाव्यग्रः प्रश्नं प्रतिजगाद ह ॥ १३.१८७.८ ॥
ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಯೋಚಿಸಿ, ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದನು; ಭಯವಿಲ್ಲದವನಂತೆ, ಶಾಂತವಾಗಿ ಆ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.
13.187.9
विदेशस्थो विलोकस्थो विना नूनं सुहृज्जनैः ।
विषयानतुलान्भुङ्क्षे तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.९ ॥
ಪರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಇತರರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತ, ಸ್ನೇಹಿತರಿಲ್ಲದೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಅಪ್ರತಿಮ ಸುಖಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿರುವೆ.
13.187.10
नूनं मित्राणि ते रक्षः साधूपचरितान्यपि ।
स्वदोषात्तु परित्यज्य तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.१० ॥
ಓ ರಾಕ್ಷಸನೇ, ನಿನ್ನ ಮಿತ್ರರು, ನೀನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸತ್ಕರಿಸಿದ್ದರೂ, ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ದೋಷದಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಬಿಟ್ಟುಹೋಗಿದ್ದಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿರುವೆ.
13.187.11
अवृत्त्या पीड्यमानोऽपि वृत्त्युपायान्विगर्हयन् ।
महार्थान्ध्यायसे नूनं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.११ ॥
ಜೀವನೋಪಾಯದ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿದ್ದರೂ, ಜೀವನೋಪಾಯಗಳನ್ನು ದೂಷಿಸುತ್ತ, ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಮಹತ್ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಿರುವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿರುವೆ.
13.187.12
परकार्याधिकारस्थाः सद्गुणैरधमा नराः ।
अवजानन्ति नूनं त्वां तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.१२ ॥
ಇತರರ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿದ, ಸದ್ಗುಣವಿಲ್ಲದ ಅಧಮ ಜನರು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿರುವೆ.
13.187.13
गुणवान्निर्गुणानन्यान्नूनं पश्यसि तत्कृतान् ।
प्राज्ञैरपि विनीतात्मा तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.१३ ॥
ನೀನು ಗುಣವಂತನಾಗಿದ್ದರೂ, ಗುಣಹೀನರಾದ ಇತರರನ್ನು ಅವರ ಕರ್ಮಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತೀ; ವಿನೀತಾತ್ಮನಾಗಿದ್ದರೂ, ಪ್ರಾಜ್ಞರಿಂದಲೂ — ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀ.
13.187.14
सम्पीड्यात्मानमार्यत्वात्त्वया कश्चिदुपस्कृतः ।
जितं त्वां मन्यते साधो तेनासि हरिमः कृशः ॥ १३.१८७.१४ ॥
ಆರ್ಯತ್ವದಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ನೀನೇ ಪೀಡಿಸಿಕೊಂಡು, ನಿನ್ನಿಂದ ಯಾರೋ ಒಬ್ಬನು ಅಪಕೃತನಾದನು; ಓ ಸಾಧುವೇ, ಅವನು ನಿನ್ನನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾನೆ — ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀ.
13.187.15
क्लिश्यमानान्विमार्गेषु कामक्रोधावृतात्मनः ।
मन्येऽनुध्यायसि जनांस्तेनासि हरिमः कृशः ॥ १३.१८७.१५ ॥
ದುರ್ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಲೇಶಪಡುತ್ತಿರುವವರನ್ನು, ಕಾಮಕ್ರೋಧಗಳಿಂದ ಆವೃತಾತ್ಮರಾದವರನ್ನು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ — ನೀನು ಆ ಜನರನ್ನೇ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತೀ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀ.
13.187.16
प्राज्ञैरपुजितो नूनं प्राज्ञैरप्यभिनिन्दितः ।
ह्रीमानमर्षी दुर्वृत्तस्तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.१६ ॥
ಪ್ರಾಜ್ಞರಿಂದ ನೀನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪೂಜಿತನಾಗಿಲ್ಲ, ಪ್ರಾಜ್ಞರಿಂದಲೇ ನಿಂದಿತನಾಗಿದ್ದೀ; ಲಜ್ಜಾಶೀಲನು, ಅಸಹನೆಯುಳ್ಳವನು, ದುರಾಚಾರಿಯು ಆಗಿದ್ದೀ — ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀ.
13.187.17
नूनं मित्रमुखः शत्रुः कश्चिदार्यवदाचरन् ।
वञ्चयित्वा गतस्त्वां वै तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.१७ ॥
ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಿತ್ರನ ಮುಖವುಳ್ಳ ಯಾವುದೋ ಶತ್ರು ಆರ್ಯನಂತೆ ನಡೆದು ನಿನ್ನನ್ನು ವಂಚಿಸಿ ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ — ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀ.
13.187.18
नूनमद्य सतां मध्ये तव वाक्यमनुत्तमम् ।
न भाति कालेऽभिहितं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.१८ ॥
ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಇಂದು ಸಜ್ಜನರ ನಡುವೆ ನಿನ್ನ ಅನುತ್ತಮ ವಾಕ್ಯವು ಸೂಕ್ತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ತೋರುವುದಿಲ್ಲ — ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀ.
13.187.19
दृष्टपूर्वाञ्श्रुतपूर्वान्कुपितान्हृदयप्रियान् ।
अनुनेतुं न शक्रोषि तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.१९ ॥
ನೀನು ಮೊದಲು ಕಂಡವರನ್ನು, ಕೇಳಿದವರನ್ನು, ಕೋಪದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಿಯರಾದವರನ್ನು ಸಹ ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಲು ನಿನಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.20
नूनमासञ्जयित्वा त्वा कृत्ये कस्मिंश्चिदीप्सिते ।
कच्चिदर्थयते नित्यं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.२० ॥
ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಯಾವುದೋ ಬಯಸಿದ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ, ಯಾರೋ ಸದಾ ನಿನ್ನಿಂದ ಸಹಾಯ ಯಾಚಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.21
परोक्षवादिभिर्मिथ्यादोषस्ते सम्प्रदर्शितः ।
तज्ज्ञैर्न पूज्यसे व्यक्तं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.२१ ॥
ಬೆನ್ನ ಹಿಂದೆ ಮಾತನಾಡುವವರು ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಸುಳ್ಳು ದೋಷಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಅವುಗಳನ್ನು ತಿಳಿದವರಿಂದ ನೀನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.22
नूनं त्वां सद्गुणापेक्षं पूजयानं सुहृत्प्रजाः ।
मायावीति च जानन्ति तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.२२ ॥
ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸದ್ಗುಣಗಳನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ಸ್ನೇಹಿತರು ಮತ್ತು ಪ್ರಜೆಗಳು ನೀನು ಮಾಯಾವಿ ಎಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.23
अन्तर्गतमभिप्रायंन न नूनं लज्जयेच्छसि ।
विवक्तुं प्राप्य शैथिल्यात्तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.२३ ॥
ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಾಚಿಕೆಯಿಂದ ನಿನ್ನ ಒಳಗಿನ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಹೇಳಲು ನೀನು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ; ಸೋಮಾರಿತನದಿಂದ ಅವಕಾಶ ದೊರೆತರೂ ಅದನ್ನು ಹೇಳದಿರುತ್ತೀಯ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.24
नानाबुद्धिरुचीँल्लोके मानुषान्नूनमिच्छसि ।
ग्रहीतुं स्वैर्गुणैः सर्वांस्तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.२४ ॥
ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಲೋಕದ ವಿವಿಧ ಬುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಅಭಿರುಚಿಯ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ಗುಣಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಗೆಲ್ಲಲು ನೀನು ಬಯಸುತ್ತೀಯ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.25
असत्सु विनिविष्टेषु न गुणान्वदतः स्वयम् ।
गुणास्ते न विराजन्ते तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.२५ ॥
ದುಷ್ಟರೊಡನೆ ಬೆರೆತು, ತನ್ನ ಗುಣಗಳನ್ನು ತಾನೇ ಹೊಗಳುವವನ ಗುಣಗಳು ಬೆಳಗುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.26
धर्मवृत्तः श्रुतैर्हीनः पदं त्वं रजसान्वितः ।
महत्प्रार्थयसे नूनं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.२६ ॥
ಧರ್ಮಾಚರಣೆ ಮಾಡುವವನಾದರೂ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದವನು, ರಜೋಗುಣದಿಂದ ಕೂಡಿದ ನೀನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದೊಡ್ಡ ಪದವಿಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.27
तपःप्रणिहितात्मानं मन्ये त्वारण्यकाङ्क्षिणम् ।
बन्धुवर्गो निगृह्णाति तेनासि हरिमः कृशः ॥ १३.१८७.२७ ॥
ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಅರಣ್ಯ ಜೀವನವನ್ನು ಬಯಸುವವನು ನೀನು ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ; ಆದರೆ ಬಂಧುಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.28
इष्टभार्यस्य ते नूनं प्रातिवेश्यो महाधनः ।
युवा सुललितः कामी तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.२८ ॥
ನಿನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಪಕ್ಕದ ಮನೆಯವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಹಾಧನಿಕ, ಯುವಕ, ಸುಂದರ, ಕಾಮುಕ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.29
दुर्विनीतहतः पुत्रो जामाता वाऽप्रमार्जकः ।
दारा वा प्रतिकूलास्ते तेनासि हरिमः कृशः ॥ १३.१८७.२९ ॥
ದುರ್ವಿನೀತತೆಯಿಂದ ಹಾಳಾದ ಮಗ, ಅಥವಾ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಅಳಿಯ, ಅಥವಾ ನಿನಗೆ ವಿರೋಧಿಗಳಾದ ಹೆಂಡಿರು; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.30
भ्रातरोऽतीव विषमाः पिता वा क्षुत्क्षतो मृतः ।
माता ज्योष्ठो गुरुर्वाऽपि तेनासि हरिमः कृशः ॥ १३.१८७.३० ॥
ಸಹೋದರರು ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣರು, ಅಥವಾ ತಂದೆ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕ್ಷೀಣಿಸಿ ಸತ್ತನು, ಅಥವಾ ತಾಯಿ, ಹಿರಿಯಣ್ಣ ಅಥವಾ ಗುರು; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.31
ब्राह्मणो वा हतो गौर्वा ब्रह्मस्वं वापहृतं पुरा ।
देवस्यं वा हृतं काले तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.३१ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟಿರಲಿ ಅಥವಾ ಹಸು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟಿರಲಿ, ಅಥವಾ ಹಿಂದೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಸ್ವತ್ತು ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರಲಿ, ಅಥವಾ ಸಮಯಕ್ಕೆ ದೇವರ ಸ್ವತ್ತು ಕಿತ್ತುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿರಲಿ, ಅದರಿಂದಲೇ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಸಣ್ಣಗಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.32
हृतदारोऽथ वृद्धो वा लोके द्विष्टोऽथवा नरैः ।
अविज्ञानेन वा वृद्धस्तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.३२ ॥
ಪತ್ನಿ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರಲಿ, ಅಥವಾ ನೀನು ವೃದ್ಧನಾಗಿ ಲೋಕದ ಜನರಿಂದ ದ್ವೇಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರಲಿ, ಅಥವಾ ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ವೃದ್ಧನಾಗಿರಲಿ, ಅದರಿಂದಲೇ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಸಣ್ಣಗಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.33
वार्धकार्थं धनं दृष्ट्वा स्वा श्रीर्वाऽपि परैर्हृता ।
वृत्तिर्वा दुर्जनापेक्षा तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.३३ ॥
ವೃದ್ಧಾಪ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಧನವನ್ನು ಕಂಡು, ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಇತರರು ಅಪಹರಿಸಿದ್ದರೆ, ಅಥವಾ ನಿನ್ನ ಜೀವನೋಪಾಯ ದುರ್ಜನರನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದರೆ, ಅದರಿಂದಲೇ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಸಣ್ಣಗಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.34
सम्पत्कालेन ते धर्मः क्षीणस्तात सुहृद्बुवैः ।
असंन्यासमतिस्तत्र तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.३४ ॥
ಎಲೈ ಮಗನೇ, ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಧರ್ಮವು ಸ್ನೇಹಿತರಂತೆ ಮಾತನಾಡುವವರ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಕ್ಷೀಣಿಸಿತು; ಅಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಸನ್ಯಾಸದತ್ತ ಒಲಿಯಲಿಲ್ಲ—ಅದರಿಂದಲೇ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಸಣ್ಣಗಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.35
अविद्वान्भीरुरल्पार्थे विद्याविक्रमदानजम् ।
यशः प्रार्थयसे नित्यं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.३५ ॥
ಅಜ್ಞಾನಿಯೂ ಭೀರುವೂ ಆಗಿದ್ದರೂ ಸಣ್ಣ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ವಿದ್ಯೆ, ಪರಾಕ್ರಮ, ದಾನದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ನೀನು ಸದಾ ಬಯಸುತ್ತೀಯ—ಅದರಿಂದಲೇ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಸಣ್ಣಗಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.36
चिरहाभिलषितं किञ्चित्फलमप्राप्तमेव ते ।
कृतमन्यैरपहृतं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.३६ ॥
ಬಹಳ ಕಾಲದಿಂದ ನೀನು ಬಯಸಿದ ಯಾವ ಫಲವೂ ನಿನಗೆ ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ; ನೀನು ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಇತರರು ಕಿತ್ತುಕೊಂಡರು—ಅದರಿಂದಲೇ ನೀನು ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಸಣ್ಣಗಾಗಿದ್ದೀಯ.
13.187.37
नूनमात्मगतं दोषमपश्यन्किंचिदात्मनि ।
अकारणेऽभिशस्तो हि तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.३७ ॥
ನಿಜವಾಗಿಯೂ, ನಿನ್ನೊಳಗಿನ ದೋಷವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪವೂ ನೋಡದೆ, ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆಯೇ ನೀನು ಆರೋಪಿತನಾದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಜಿಂಕೆಯೇ, ನೀನು ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.38
सुहृदां दुःखमार्तानां न प्रमोक्ष्यसि हानिजम् ।
अलमर्थगुणैर्हीनं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.३८ ॥
ಸ್ನೇಹಿತರ ದುಃಖದಿಂದ, ಪೀಡಿತರ ಸಂಕಟದಿಂದ, ನಷ್ಟದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ದುಃಖದಿಂದ ನೀನು ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಲಾರೆ; ಸಂಪತ್ತಿನ ಗುಣಗಳಿಂದ ವಂಚಿತನಾಗಿ ನೀನು ಸಾಕಷ್ಟು ಕುಗ್ಗಿದ್ದೀಯೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಜಿಂಕೆಯೇ, ನೀನು ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.39
साधून्गृहस्थान्दृष्ट्वा च तथा साधून्वनेचरान् ।
मुक्तांश्चावसथे सक्तांस्तेनासि हरिमः कृशः ॥ १३.१८७.३९ ॥
ಗೃಹಸ್ಥ ಸಾಧುಗಳನ್ನು, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಸಾಧುಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದವರನ್ನೂ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಿದವರನ್ನೂ ನೋಡಿ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಜಿಂಕೆಯೇ, ನೀನು ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.40
धर्म्यमर्थ्यं च काम्यं च देशे च रहितं वचः ।
न प्रसिद्ध्यति ते नूनं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.४० ॥
ಧರ್ಮಸಮ್ಮತ, ಹಿತಕರ ಮತ್ತು ಇಷ್ಟವಾದ ಮಾತು ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹೇಳದಿದ್ದರೆ, ಅದು ನಿನಗೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಫಲ ನೀಡದು; ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಜಿಂಕೆಯೇ, ನೀನು ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.41
दत्तानकुशलैरर्थान्मनीषी संजिजीविषुः ।
प्राप्य वर्तयसे नूनं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.४१ ॥
ಅಕುಶಲರು ಕೊಟ್ಟ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಪಡೆದು, ಬದುಕಲು ಬಯಸುವ ಬುದ್ಧಿವಂತನಾದ ನೀನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಅದರಿಂದಲೇ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತೀಯೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಜಿಂಕೆಯೇ, ನೀನು ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.42
परस्परविरुद्धानां प्रियं नूनं चिकीर्षसि ।
सुहृदामुपरोधेन तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.४२ ॥
ಪರಸ್ಪರ ವಿರುದ್ಧರಾದವರನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಲು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ನೀನು ಬಯಸುತ್ತೀಯೆ, ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತಾ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಜಿಂಕೆಯೇ, ನೀನು ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.43
पापान्विवर्धितान्दृष्ट्वा कल्याणांश्चावसीदतः ।
ध्रुवं गर्हयसे नूनं तेनासि हरिणः कृशः ॥ १३.१८७.४३ ॥
ದುಷ್ಟರು ಬೆಳೆಯುವುದನ್ನೂ ಒಳ್ಳೆಯವರು ಕುಸಿಯುವುದನ್ನೂ ನೋಡಿ ನೀನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ನಿಂದಿಸುತ್ತೀಯೆ; ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಕೃಶನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
13.187.44
एवं सम्पूजितं रक्षो विप्रं तं प्रत्यपूजयत् ।
सहायमकरोच्चैनं सम्पूज्यामुं मुमोच ह ॥ १३.१८७.४४ ॥
ಹೀಗೆ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ರಾಕ್ಷಸನು ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಗೌರವಿಸಿದನು; ಅವನನ್ನು ಸಹಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಸತ್ಕರಿಸಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದನು.