ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.2.1
पितामह महाप्राज्ञ सर्वशास्त्रविशारद ।
श्रुतं मे महदाख्यानमिदं मतिमतांवर ॥ १३.२.१ ॥
ಪಿತಾಮಹರೇ, ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞರೇ, ಸರ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಶಾರದರೇ! ಬುದ್ಧಿವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ನಾನು ಈ ಮಹಾ ಆಖ್ಯಾನವನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ.
13.2.2
भूयस्तु श्रोतुमिच्छामि धर्मार्थसहितं नृप ।
कथ्यमानं त्वया किञ्चित्तन्मे व्याख्यातुमर्हसि ॥ १३.२.२ ॥
ರಾಜನೇ, ನೀವು ಹೇಳಿದ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅರ್ಥದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆ ವಿಷಯವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ಅದನ್ನು ನನಗೆ ವಿವರಿಸಬೇಕು.
13.2.3
केन मृत्युर्गृहस्थेन धर्ममाश्रित्य निर्जितः ।
इत्येतद्धर्ममाचक्ष्व तत्त्वेनापि च पार्थिव ॥ १३.२.३ ॥
ಯಾವ ಗೃಹಸ್ಥನು ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಗೆದ್ದನು? ರಾಜನೇ, ಆ ಧರ್ಮವನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಹೇಳಿ.
13.2.4
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
यथा मृत्यर्गृहस्थेन धर्ममाश्रित्य निर्जितः ॥ १३.२.४ ॥
ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಜನರು ಈ ಪುರಾತನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಉದಾಹರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಒಬ್ಬ ಗೃಹಸ್ಥನು ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಹೇಗೆ ಗೆದ್ದನೆಂದು.
13.2.5
मनोः प्रजापते राजन्निक्ष्वाकुरभवत्सुतः ।
तस्य पुत्रशतं जज्ञे नृपतेः सूर्यवर्चसः ॥ १३.२.५ ॥
ರಾಜನೇ, ಮನು ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ಮಗನಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದನು; ಆ ಸೂರ್ಯತೇಜಸ್ವಿ ರಾಜನಿಗೆ ನೂರು ಮಕ್ಕಳು ಜನಿಸಿದರು.
13.2.6
दशमस्तस्य पुत्रस्तु दशाश्वो नाम भारत ।
माहिष्मत्यामभूद्राजा धर्मात्मा सत्यविक्रमः ॥ १३.२.६ ॥
ಭಾರತ, ಅವನ ಹತ್ತನೆಯ ಮಗ ದಶಾಶ್ವ ಎಂಬವನು; ಧರ್ಮಾತ್ಮನೂ ಸತ್ಯಪರಾಕ್ರಮಿಯೂ ಆದ ಆ ರಾಜನು ಮಾಹಿಷ್ಮತಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದನು.
13.2.7
दशाश्वस्य सुतस्त्वासीद्राजा परमधार्मिकः ।
सत्ये तपसि दाने च यस्य नित्यं रतं मनः ॥ १३.२.७ ॥
ದಶಾಶ್ವನ ಮಗ ಅತ್ಯಂತ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ ರಾಜನಾಗಿದ್ದನು; ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಸದಾ ಸತ್ಯ, ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ದಾನದಲ್ಲಿ ರಮಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
13.2.8
मदिराश्व इति ख्यातः पृथिव्यां पृथिवीपतिः ।
धनुर्वेदे च वेदे च निरतो योऽभवत्सदा ॥ १३.२.८ ॥
ಮದಿರಾಶ್ವ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾದ ಆ ಭೂಪತಿ ಸದಾ ಧನುರ್ವೇದ ಮತ್ತು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿದ್ದನು.
13.2.9
मदिराश्वस्य पुत्रस्तु द्युतिमान्नाम पार्थिवः ।
महाभागो महातेजा महासत्वो महाबलः ॥ १३.२.९ ॥
ಮದಿರಾಶ್ವನ ಮಗ ದ್ಯುತಿಮಂತ ಎಂಬ ರಾಜನು; ಅವನು ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಮಹಾಸತ್ತ್ವವಂತ ಮತ್ತು ಮಹಾಬಲಿಷ್ಠನು.
13.2.10
पुत्रो द्युतिमतस्त्वासीद्राजा परमधार्मिकः ।
सर्वलोकेषु विख्यातः सुवीरो नाम नामतः।
धर्मात्मा कोशवांश्चापि देवराज इवापरः ॥ १३.२.१० ॥
ದ್ಯುತಿಮಂತನ ಮಗ ಸುವೀರ ಎಂಬ ಪರಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ರಾಜನು; ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು, ಧರ್ಮಾತ್ಮನು, ಕೋಶಸಂಪನ್ನನು; ಇನ್ನೊಬ್ಬ ದೇವರಾಜನಂತಿದ್ದನು.
13.2.11
सुवीरस्य तु पुत्रोऽभूत्सर्वसङ्ग्रामदुर्जयः ।
दुर्जयो नाम विख्यातः सर्वशस्त्रभृतांवर ॥ १३.२.११ ॥
ಸುವೀರನ ಮಗ ದುರ್ಜಯ; ಅವನು ಎಲ್ಲ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಅಜೇಯನು; ದುರ್ಜಯ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾದ ಅವನು ಎಲ್ಲ ಶಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗಿದ್ದನು.
13.2.12
दुर्जयस्येन्द्रवपुषः पुत्रोऽग्निसदृशद्युतिः ।
दुर्योधनो नाम महान्राजा राजर्षिसत्तमः ॥ १३.२.१२ ॥
ಇಂದ್ರನಂತಹ ದೇಹದ ದುರ್ಜಯನ ಮಗ ಅಗ್ನಿಸಮಾನ ತೇಜಸ್ಸಿನ ದುರ್ಯೋಧನನೆಂಬ ಮಹಾರಾಜನು; ಅವನು ರಾಜರ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗಿದ್ದನು.
13.2.13
तस्येन्द्रसमवीर्यस्य सङ्ग्रामेष्वनिवर्तिनः ।
विषये वासवस्तस्य सम्यगेव प्रवर्षति ॥ १३.२.१३ ॥
ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಸಮಾನ ಪರಾಕ್ರಮಿಯೂ, ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಎಂದಿಗೂ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯದವನೂ ಆದ ಅವನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸವ (ಇಂದ್ರ) ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಳೆ ಸುರಿಸಿದನು.
13.2.14
रत्नैर्धनैश्च पशुभिः सस्यैश्चापि पृथग्विधैः ।
नगरं विषयश्चास्य प्रतिपूर्णस्तदाऽभवत् ॥ १३.२.१४ ॥
ರತ್ನಗಳು, ಧನ, ಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಬಗೆಬಗೆಯ ಬೆಳೆಗಳಿಂದ ಆಗ ಅವನ ನಗರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ತುಂಬಿತ್ತು.
13.2.15
न तस्य विषये चाभूत्कृपणो नापि दुर्गतः ।
व्याधितो वा कृशो वाऽपरि तस्मिन्नाभून्नरः क्वचित् ॥ १३.२.१५ ॥
ಅವನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಜಿಪುಣನೂ, ದುರ್ಗತಿಯಲ್ಲಿರುವವನೂ, ರೋಗಿಯೂ, ಕೃಶನೂ ಇರಲಿಲ್ಲ; ಆ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಅಂತಹ ಮನುಷ್ಯ ಇರಲಿಲ್ಲ.
13.2.16
सुदक्षिणो मधुरवागनसूयुर्जितेन्द्रियः ।
धर्मात्मा चानृशंसश्च विक्रान्तोऽथाविकत्थनः ॥ १३.२.१६ ॥
ಅವನು ಉದಾರ ದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡುವವನು, ಮಧುರವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವವನು, ಅಸೂಯೆಯಿಲ್ಲದವನು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದವನು, ಧರ್ಮಾತ್ಮ, ದಯಾಳು, ಪರಾಕ್ರಮಿ ಮತ್ತು ಆತ್ಮಪ್ರಶಂಸೆ ಮಾಡದವನು.
13.2.17
यज्वा च दान्तो मेधावी ब्रह्मण्यः सत्यसङ्गरः ।
न चावमन्ता दाता च वेदवेदाङ्गपारगः ॥ १३.२.१७ ॥
ಅವನು ಯಜ್ಞ ಮಾಡುವವನು, ಸಂಯಮಿ, ಬುದ್ಧಿವಂತ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿ ಇಟ್ಟವನು, ಸತ್ಯಪ್ರತಿಜ್ಞನು, ಯಾರನ್ನೂ ಅವಮಾನಿಸದವನು, ದಾನಿ ಮತ್ತು ವೇದ ವೇದಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತನು.
13.2.18
तं नर्मदा देवनदी पुण्या शीतजला शिवा ।
चकमे पुरुषव्याघ्रं स्वेन भावेन भारत ॥ १३.२.१८ ॥
ಓ ಭಾರತ! ಪವಿತ್ರವೂ, ತಂಪಾದ ನೀರಿನದೂ, ಮಂಗಳಕರವೂ ಆದ ದೇವನದಿ ನರ್ಮದೆ ತನ್ನದೇ ಭಾವದಿಂದ ಆ ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರನನ್ನು (ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುರುಷನನ್ನು) ಬಯಸಿದಳು.
13.2.19
तस्यां जज्ञे तदा नद्यां कन्या राजीवलोचना ।
नाम्ना सुदर्शना राजन्रूपेण च सुदर्शना ॥ १३.२.१९ ॥
ಆಗ ಆ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಕಮಲನೇತ್ರೆಯಾದ ಒಬ್ಬ ಕನ್ಯೆ ಜನಿಸಿದಳು; ಓ ರಾಜನೇ, ಆಕೆಯ ಹೆಸರು ಸುದರ್ಶನಾ, ರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಆಕೆ ಸುದರ್ಶನೆಯೇ.
13.2.20
तादृग्रूपा न नारीषु भूतपूर्वा युधिष्ठिर ।
दुर्योधनसुता यादृगभवद्वरवर्णिनी ॥ १३.२.२० ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಇಂಥ ರೂಪವುಳ್ಳ ಸ್ತ್ರೀ ಹಿಂದೆ ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ; ದುರ್ಯೋಧನನ ಆ ಸುಂದರ ವರ್ಣದ ಮಗಳಂತೆ.
13.2.21
तामग्निश्चकमे साक्षाद्राजकन्यां सुदर्शनाम् ।
स्वरूपं दीप्तिमत्कृत्वा शरदर्कसमद्युति ॥ १३.२.२१ ॥
ಅಗ್ನಿ ಸ್ವತಃ ಆ ರಾಜಕನ್ಯೆ ಸುದರ್ಶನಾಳನ್ನು ಬಯಸಿದನು; ತನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ದೀಪ್ತಿಮಂತವಾಗಿಸಿ, ಶರತ್ಕಾಲದ ಸೂರ್ಯನ ಕಾಂತಿಯಂತೆ.
13.2.22
सा चाग्निशरणे राज्ञः शुश्रूषाकृतनिश्चया ।
नियुक्ता पितृसन्देशादारिराधयिषुः शिखिम् ॥ १३.२.२२ ॥
ಆಕೆ ರಾಜನ ಅಗ್ನಿ-ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ದೃಢನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿದಳು; ತಂದೆಯ ಸಂದೇಶದಿಂದ ನಿಯುಕ್ತಳಾಗಿ, ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಬೇಕೆಂಬ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ.
13.2.23
तस्या मनोहरं रूपं दृष्ट्वा देवो हुताशनः ।
मन्मथेन समादिष्टः पत्नीत्वे यतते मिथः ॥ १३.२.२३ ॥
ಆಕೆಯ ಮನೋಹರ ರೂಪವನ್ನು ನೋಡಿ, ದೇವ ಹುತಾಶನನು ಮನ್ಮಥನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ, ಪತ್ನಿಯಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸಿದನು.
13.2.24
भज मामनवद्याङ्गि कामात्कमललोचने ।
रम्भोरु मृगशावाक्षि पूर्णचन्द्रनिभानने ॥ १३.२.२४ ॥
ನಿರ್ದೋಷ ಅಂಗಿ, ಕಮಲನೇತ್ರೆ, ಬಾಳೆಯ ತೊಡೆಯವಳೇ, ಜಿಂಕೆಮರಿಯ ಕಣ್ಣಿನವಳೇ, ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರನಂತೆ ಮುಖವುಳ್ಳವಳೇ, ಕಾಮದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಭಜಿಸು.
13.2.25
भ्रूलताललितं कान्तमनङ्गो बाधते हि माम् ॥ १३.२.२५ ॥
ಹುಬ್ಬಿನ ಬಳ್ಳಿಯಂತೆ ಲಲಿತವಾದ ಓ ಸುಂದರಿ, ಮನ್ಮಥನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ನನ್ನನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
13.2.26
ललाटं चन्द्ररेखाभं शिरोरुहविभूषितम् ।
दृष्ट्वा ते पत्रलेखान्तमनङ्गो बाधते भृशम् ॥ १३.२.२६ ॥
ಚಂದ್ರರೇಖೆಯಂತಿರುವ ನಿನ್ನ ಹಣೆ, ಕೂದಲಿನಿಂದ ಶೋಭಿಸಿದುದು, ಪತ್ರರೇಖೆಯವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದುದು ನೋಡಿ ಮನ್ಮಥನು ಬಹಳ ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
13.2.27
बालातपेन तुलितं सस्वेदपुलकोद्गमम् ।
बिम्बाधरोष्ठवदनं विबुद्धमिव पङ्कजम्।
अतीव चारुविभ्रान्तं मदमावहते मम ॥ १३.२.२७ ॥
ಬೆಳಗಿನ ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ, ಬೆವರು ಮತ್ತು ರೋಮಾಂಚನದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಬಿಂಬಫಲದಂತ ತುಟಿಗಳ ಮುಖ, ಅರಳಿದ ಕಮಲದಂತೆ, ಅತಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ಗೊಂದಲಗೊಂಡು — ಅದು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಮದವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.
13.2.28
दन्तप्रकाशनियता वाणी तव सुरक्षिता ।
ताम्रपल्लवसंकाशा जिह्वेयं मे मनोहरा ॥ १३.२.२८ ॥
ಹಲ್ಲುಗಳ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿತವಾದ ನಿನ್ನ ಮಾತು ಚೆನ್ನಾಗಿ ರಕ್ಷಿತವಾಗಿದೆ; ಕೆಂಪು ಚಿಗುರಿನಂತಿರುವ ಈ ನಾಲಿಗೆ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
13.2.29
समाः स्निग्धाः सुजाताश्च सहिताश्च द्विजास्तव ।
द्विजप्रिये प्रसीदस्व भज मां सुभगा ह्यसि ॥ १३.२.२९ ॥
ನಿನ್ನ ಹಲ್ಲುಗಳು ಸಮಾನ, ನುಣುಪು, ಸುಂದರ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಪ್ರಿಯಳಾದವಳೇ, ಪ್ರಸನ್ನಳಾಗು, ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಾ; ನೀನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸೌಭಾಗ್ಯವತಿ.
13.2.30
मनोज्ञं सुकृतापाङ्गं मुखं तव मनोहरम् ।
स्तनौ ते संहतौ भीरु हाराभरणभूषितौ ॥ १३.२.३० ॥
ನಿನ್ನ ಮುಖ ಮನೋಹರ, ಕಣ್ಣಿನ ಮೂಲೆಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿತ; ಓ ಭೀರು, ನಿನ್ನ ಸ್ತನಗಳು ಹಾರ ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿವೆ.
13.2.31
पक्वबिल्वप्रतीकाशौ कर्कशौ सङ्गमक्षमौ ।
गम्भीरनाभिसुभगे भज मां वरवर्णिनि ॥ १३.२.३१ ॥
ಹಣ್ಣಾದ ಬಿಲ್ವಫಲದಂತೆ, ಗಟ್ಟಿಯಾದ, ಸಂಗಮಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ, ಆಳವಾದ ನಾಭಿಯಿಂದ ಸುಂದರಳಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವರ್ಣದವಳೇ, ನನ್ನನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು.
13.2.32
सैवमुक्ता विरहिते पावकेन महात्मना ।
ईषदाकम्पहृदया व्रीडिता वाक्यमब्रवीत् ॥ १३.२.३२ ॥
ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟವಳು, ಸ್ವಲ್ಪ ನಡುಗುವ ಹೃದಯದಿಂದ ನಾಚಿಕೊಂಡು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದಳು.
13.2.33
नलु नाम कुलीनानां कन्यकानां विशेषतः ।
माता पिता प्रभवतः प्रदाने बान्धवाश्च ये ॥ १३.२.३३ ॥
ಕುಲೀನ ಕನ್ಯೆಯರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ತಾಯಿ, ತಂದೆ ಮತ್ತು ಕೊಡುವ ಅಧಿಕಾರವುಳ್ಳ ಬಂಧುಗಳೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಕೊಡುವ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು.
13.2.34
पाणिग्रहणमन्त्रैश्च हुते चैव विभावसौ ।
सतां मध्ये निविष्टायाः कन्यायाः शरणं पतिः ॥ १३.२.३४ ॥
ಪಾಣಿಗ್ರಹಣ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ, ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಹುತಿ ಇತ್ತ ಬಳಿಕ, ಸತ್ಪುರುಷರ ನಡುವೆ ಕುಳಿತ ಕನ್ಯೆಗೆ ಆಶ್ರಯ ಪತಿಯೇ.
13.2.35
साऽहं नात्मवशा देव पितरं वरयस्व मे। ॥ १३.२.३५ ॥
ಓ ದೇವನೇ, ನಾನು ಸ್ವತಂತ್ರಳಲ್ಲ; ನನ್ನ ತಂದೆಯನ್ನು ಕೇಳು.
13.2.36
अथ नातिचिराद्राजा कालाद्दुर्योधनस्तदा ।
यज्ञसम्भारनिपुणान्मन्त्रीनाहूय चोक्तवान्।
यज्ञं यक्ष्येऽहमिति वै सम्भारान्सम्भ्रियन्तु मे ॥ १३.२.३६ ॥
ನಂತರ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೇ ರಾಜ ದುರ್ಯೋಧನನು ಯಜ್ಞಸಾಮಗ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣತರಾದ ಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಕರೆಸಿ, "ನಾನು ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ; ನನಗಾಗಿ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ" ಎಂದನು.
13.2.37
ततः समाहिते तस्य यज्ञे ब्राह्मणसत्तमैः ।
विप्ररूपी हुतवहो नृपं कन्यामयाचत ॥ १३.२.३७ ॥
ಆಗ ಅವನ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದಾಗ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದ ಹುತವಹನು ರಾಜನಿಗೆ ಒಬ್ಬ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದನು.
13.2.38
न तु राजा प्रदानाय तस्मै भावमकल्पयत् ।
दरिद्रश्चासवर्णश्च ममायमिति पार्थिवः। ॥ १३.२.३८ ॥
ಆದರೆ ರಾಜನು ಅವನಿಗೆ ಕೊಡುವ ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ; 'ಇವನು ಬಡವ, ನನಗೆ ಸಮವರ್ಣದವನಲ್ಲ' ಎಂದು ಅವನು ಭಾವಿಸಿದನು.
13.2.39
इति तस्मै न वै कन्यां दित्सां चक्रे नराधिपः ।
अथ दीक्षामुपेतस्य यज्ञे तस्य महात्मनः।
आहितो हवनार्थाय वेद्यामग्निः प्रणश्यत ॥ १३.२.३९ ॥
ಹೀಗೆ ರಾಜನು ಅವನಿಗೆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಕೊಡುವ ಇಚ್ಛೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದ ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ, ಹವನಕ್ಕಾಗಿ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದ ಅಗ್ನಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು.
13.2.40
ततः स भीतो नृपतिर्भृशं प्रव्यथितेन्द्रियः ।
मन्त्रिणो ब्राह्मणांश्चैव पप्रच्छ किमिदं भवेत्।
यज्ञे समिद्धो भगवान्नष्टो मे हव्यवाहनः ॥ १३.२.४० ॥
ಆಗ ಆ ರಾಜನು ಬಹಳ ಭಯಗೊಂಡು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಕಳವಳಗೊಂಡವನಾಗಿ, ಮಂತ್ರಿಗಳನ್ನೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನೂ ಕೇಳಿದನು: 'ಇದು ಏನಾಗಿರಬಹುದು? ನನ್ನ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಿದ್ದ ಭಗವಾನ್ ಅಗ್ನಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾದನಲ್ಲ!'
13.2.41
सम्मन्त्रकुशलैस्तैस्तैर्ब्राह्मणैर्वेदपारगैः ।
ऋत्विग्भिर्मन्त्रकुशलैर्यज्यतां वा हुताशनः ॥ १३.२.४१ ॥
ಮಂತ್ರಕುಶಲರಾದ, ವೇದಪಾರಂಗತರಾದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಮತ್ತು ಮಂತ್ರಕುಶಲ ಋತ್ವಿಜರಿಂದ ಹುತಾಶನನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಿ.
13.2.42
अथ ऋक्सामयजुषां ब्राह्मणैर्वेदपारगैः ।
वेदतत्वार्थकुशलैस्ततः सोमपुरस्करैः ॥ १३.२.४२ ॥
ಆಗ ಋಕ್, ಸಾಮ, ಯಜುರ್ ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತರಾದ, ವೇದತತ್ತ್ವಾರ್ಥದಲ್ಲಿ ಕುಶಲರಾದ, ಸೋಮವನ್ನು ಮುಂದಿಡುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ.
13.2.43
गुह्यैश्च नामभिः सर्वैराहूतो हव्यवाहनः ।
स्वरूपं दीप्तिमत्कृत्वा शरदर्कसमद्युतिः ॥ १३.२.४३ ॥
ರಹಸ್ಯ ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲ ನಾಮಗಳಿಂದ ಆಹ್ವಾನಿತನಾದ ಹವ್ಯವಾಹನ (ಅಗ್ನಿ) ತನ್ನ ರೂಪವನ್ನು ಕಾಂತಿಯುತವಾಗಿಸಿದನು; ಅವನ ಪ್ರಭೆ ಶರದೃತುವಿನ ಸೂರ್ಯನಂತಿತ್ತು.
13.2.44
ततो महात्मा तानाह दहनो ब्राह्मणर्षभान् ।
वरयाम्यात्मनोऽर्थाय दुर्योधनसुतामिति ॥ १३.२.४४ ॥
ಆಗ ಮಹಾತ್ಮನಾದ ದಹನ (ಅಗ್ನಿ) ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಶ್ರೇಷ್ಠರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ನನ್ನ ಸಲುವಾಗಿ ದುರ್ಯೋಧನನ ಮಗಳನ್ನು ವರವಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತೇನೆ."
13.2.45
ततस्ते कल्यमुत्थाय तस्मै राज्ञे न्यवेदयन् ।
ब्राह्मणा विस्मिताः सर्वे यदुक्तं चित्रभानुना ॥ १३.२.४५ ॥
ಆಗ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆಲ್ಲರೂ ಬೆಳಗಾಗ ಎದ್ದು, ಚಿತ್ರಭಾನು (ಅಗ್ನಿ) ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ಆ ರಾಜನಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ತಿಳಿಸಿದರು.
13.2.46
ततः स राजा तच्छ्रुत्वा वचनं ब्रह्मवादिनाम् ।
अवाप्य परमं हर्षं तथेति प्राह बुद्धिमान् ॥ १३.२.४६ ॥
ಆಗ ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತ ರಾಜನು ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿಗಳಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಪರಮ ಹರ್ಷ ಪಟ್ಟು, "ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ" ಎಂದನು.
13.2.47
अयाचत च तं शुल्कं भगवन्तं विभावसुम् ।
नित्यं सान्निध्यमिह ते चित्रभानो भवेदिति ॥ १३.२.४७ ॥
ಮತ್ತು ಅವನು ಭಗವಂತ ವಿಭಾವಸು (ಅಗ್ನಿ)ಯನ್ನು ಶುಲ್ಕವಾಗಿ, "ಓ ಚಿತ್ರಭಾನು, ಇಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಶಾಶ್ವತ ಸನ್ನಿಧಿ ಇರಲಿ" ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.
13.2.48
तमाह भगवानग्निरेवमस्त्विति पार्थिवम् ।
ततः सान्निध्यमद्यापि माहिष्मत्यां विभावसोः
दृष्टं हि सहदेवेन दिशं विजयता च तत्। ॥ १३.२.४८ ॥
ಭಗವಂತ ಅಗ್ನಿ ಆ ರಾಜನಿಗೆ, "ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ" ಎಂದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂದಿಗೂ ಮಾಹಿಷ್ಮತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಭಾವಸುವಿನ ಆ ಸನ್ನಿಧಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ; ದಿಗ್ವಿಜಯ ಮಾಡುವಾಗ ಸಹದೇವನು ಅದನ್ನು ನೋಡಿದನು.
13.2.49
ततस्तां समलङ्कृत्य कन्यामहतवाससम् ।
ददौ दुर्योधनो राजा पावकाय महात्मने ॥ १३.२.४९ ॥
ನಂತರ ರಾಜ ದುರ್ಯೋಧನನು ಹೊಸ ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಮಹಾತ್ಮ ಪಾವಕನಿಗೆ (ಅಗ್ನಿಗೆ) ನೀಡಿದನು.
13.2.50
प्रतिजग्राह चाग्निस्तु राजकन्यां सुदर्शनाम् ।
विधिना वेददृष्टेन वसोर्धारामिवाध्वरे ॥ १३.२.५० ॥
ಅಗ್ನಿಯು ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸುದರ್ಶನೆಯನ್ನು ವೇದವಿಹಿತ ವಿಧಿಯಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು; ಅದು ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ವಸುವಿನ ಧಾರೆಯಂತೆ ಇತ್ತು.
13.2.51
तस्या रूपेण शीलेन कुलेन वपुषा श्रिया ।
अभवत्प्रीतिमानग्निर्गर्भं चास्यां समादधे ॥ १३.२.५१ ॥
ಅವಳ ರೂಪ, ಶೀಲ, ಕುಲ, ದೇಹ, ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಅಗ್ನಿಯು ಅವಳಲ್ಲಿ ಗರ್ಭವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.
13.2.52
तस्याः समभवत्पुत्रो नाम्नाऽग्नेयः सुदर्शनः ॥ १३.२.५२ ॥
ಅವಳಿಗೆ ಆಗ್ನೇಯ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಸುದರ್ಶನ ಎಂಬ ಮಗನು ಜನಿಸಿದನು.
13.2.53
सुदर्शनस्तु रूपेण पूर्णेन्दुसदृशोपमः ।
शिशुरेवाध्यगात्सर्वं परं ब्रह्म सनातनम् ॥ १३.२.५३ ॥
ಸುದರ್ಶನನು ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರನಂತಿದ್ದನು; ಬಾಲಕನಾಗಿದ್ದರೂ ಅವನು ಸನಾತನ ಪರಬ್ರಹ್ಮವನ್ನೆಲ್ಲ ಅರಿತನು.
13.2.54
अथौघवान्नाम नृपो नृगस्यासीत्पितामहः ।
तस्याप्योघवती कन्या पुत्रश्चौघरथोऽभवत् ॥ १३.२.५४ ॥
ಈಗ, ನೃಗನ ಅಜ್ಜನಾಗಿ ಔಘವಾನ್ ಎಂಬ ರಾಜನಿದ್ದನು; ಅವನಿಗೆ ಔಘವತಿ ಎಂಬ ಮಗಳು ಮತ್ತು ಔಘರಥ ಎಂಬ ಮಗನು ಇದ್ದರು.
13.2.55
तामोघवान्ददौ तस्मै स्वयमोघवतीं सुताम् ।
सुदर्शनाय विदुषे भार्यार्थे देवरूपिणीम् ॥ १३.२.५५ ॥
ಓಘವಾನನು ತಾನೇ ತನ್ನ ಮಗಳು ಓಘವತಿಯನ್ನು, ದೇವರೂಪದವಳನ್ನು, ವಿದ್ವಾಂಸನಾದ ಸುದರ್ಶನನಿಗೆ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಕೊಟ್ಟನು.
13.2.56
स गृहस्थाश्रमरतस्तया सह सुदर्शनः ।
कुरुक्षेत्रेऽवसद्राजन्नोघवत्या समन्वितः ॥ १३.२.५६ ॥
ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ರಮಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸುದರ್ಶನನು ಓಘವತಿಯೊಡನೆ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದನು, ಓ ರಾಜನೇ.
13.2.57
गृहस्थश्चावजेष्यामि मृत्युमित्येव स प्रभो ।
प्रतिज्ञामकरोद्धीमान्दीप्ततेजा विशाम्पते ॥ १३.२.५७ ॥
'ಗೃಹಸ್ಥನಾಗಿದ್ದರೂ ನಾನು ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಜಯಿಸುವೆನು' ಎಂದು, ಓ ಪ್ರಭು, ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತ, ತೇಜಸ್ವಿ ಸುದರ್ಶನನು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದನು, ಓ ಪ್ರಜಾಪತೀ.
13.2.58
तामेवौघवतीं राजन्स पावकसुतोऽब्रवीत् ।
अतिथेः प्रतिकूलं ते न कर्तव्यं कथञ्चन ॥ १३.२.५८ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಆ ಪಾವಕ ಪುತ್ರನು ಓಘವತಿಗೇ ಹೇಳಿದನು: 'ಅತಿಥಿಗೆ ಪ್ರತಿಕೂಲವಾದುದನ್ನು ನೀನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಮಾಡಬಾರದು.'
13.2.59
येनयेन च तुष्येत नित्यमेव त्वयाऽतिथिः ।
अप्यात्मनः प्रदानेन न ते कार्या विचारणा ॥ १३.२.५९ ॥
ಯಾವ ರೀತಿಯಿಂದ ನಿನ್ನಿಂದ ಅತಿಥಿ ಸದಾ ತೃಪ್ತನಾಗುವನೋ, ಅದಕ್ಕಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನೇ ಕೊಡುವುದರಲ್ಲೂ ನೀನು ವಿಚಾರ ಮಾಡಬಾರದು.
13.2.60
एतद्व्रतं मम सदा हृदि सम्परिवर्तते ।
गृहस्थानां च सुश्रोणि नातिथेर्विद्यते परम् ॥ १३.२.६० ॥
ಓ ಸುಂದರ ಸೊಂಟದವಳೇ, ಈ ವ್ರತವು ಸದಾ ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸುಳಿದಾಡುತ್ತದೆ; ಗೃಹಸ್ಥರಿಗೆ ಅತಿಥಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದು ಇನ್ನೊಂದಿಲ್ಲ.
13.2.61
प्रमाणं यदि वामोरु वचस्ते मम शोभने ।
इदं वचनमव्यग्रा हृदि त्वं धारयेः सदा ॥ १३.२.६१ ॥
ಸುಂದರ ತೊಡೆಗಳುಳ್ಳವಳೇ, ಶೋಭನೆಯೇ, ನನ್ನ ಮಾತು ನಿನಗೆ ಪ್ರಮಾಣವಾದರೆ, ಈ ಮಾತನ್ನು ನೀನು ಸದಾ ಚಂಚಲವಿಲ್ಲದೆ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಧರಿಸು.
13.2.62
निष्क्रान्ते मयि कल्याणि तथा सन्निहितेऽनघे ।
नातिथिस्तेऽवमन्तव्यः प्रमाणं यद्यहं तव ॥ १३.२.६२ ॥
ಕಲ್ಯಾಣಿಯೇ, ನಿರ್ದೋಷಿಯೇ, ನಾನು ಹೊರಗೆ ಹೋಗಿ ನೀನು ಹತ್ತಿರವಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗಲೂ, ಅತಿಥಿಯನ್ನು ನೀನು ಅವಮಾನಿಸಬಾರದು; ನನ್ನ ಮಾತು ನಿನಗೆ ಪ್ರಮಾಣವಾದರೆ.
13.2.63
तमब्रवीदोघवती तथा मूर्ध्नि कृताञ्जलिः ।
न मे त्वद्वचनात्किञ्चिन्न कर्तव्यं कथञ्चन ॥ १३.२.६३ ॥
ಓಘವತಿ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕೈಮುಗಿದು ಅವನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಳು: ನಿನ್ನ ಮಾತಿನಿಂದ ನಾನು ಏನನ್ನೂ, ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಮಾಡಬಾರದು.
13.2.64
जिगीषमाणस्तु गृहे तदा मृत्युः सुदर्शनम् ।
पृष्ठतोऽन्वगमद्राजन्रन्ध्रान्वेषी तदा सदा ॥ १३.२.६४ ॥
ಅರಸನೇ, ಆಗ ಮೃತ್ಯು ಸುದರ್ಶನನನ್ನು ಗೆಲ್ಲಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಹಿಂದೆ ಹಿಂಬಾಲಿಸಿತು; ಅವಕಾಶ ಹುಡುಕುತ್ತಾ, ಆಗ ಮತ್ತು ಸದಾ.
13.2.65
इध्मार्थं तु गते तस्मिन्नग्रिपुत्रे सुदर्शने ।
अतिधिर्ब्राह्मणः श्रीमांस्तामाहौघवतीं तदा ॥ १३.२.६५ ॥
ಅಗ್ನಿಪುತ್ರ ಸುದರ್ಶನ ಸಮಿತ್ತಿಗಾಗಿ ಹೋದಾಗ, ಒಬ್ಬ ಶ್ರೀಮಂತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಅತಿಥಿ ಓಘವತಿಗೆ ಆಗ ಹೇಳಿದ.
13.2.66
आतिथ्यं कृतमिच्छामि त्वयाऽद्य वरवर्णिनि ।
प्रमाणं यदि धर्मस्ते गृहस्थाश्रमसम्मतः ॥ १३.२.६६ ॥
ಶ್ರೇಷ್ಠ ವರ್ಣದವಳೇ, ಇಂದು ನಿನ್ನಿಂದ ಆತಿಥ್ಯ ಪಡೆಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಸಮ್ಮತವಾದ ನಿನ್ನ ಧರ್ಮ ಪ್ರಮಾಣವಾದರೆ.
13.2.67
इत्युक्ता तेन विप्रेणि राजपुत्री यशस्विनी ।
विधिना प्रतिजग्राह वेदोक्तेन विशांपते ॥ १३.२.६७ ॥
ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಯಶಸ್ವಿನಿಯಾದ ರಾಜಕುಮಾರಿ, ಓ ಪ್ರಜಾಪತೇ, ವೇದೋಕ್ತ ವಿಧಿಯಂತೆ ಅವನನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದಳು.
13.2.68
आसनं चैव पाद्यं च तस्मै दत्त्वा द्विजातये ।
प्रोवाचौघवती विप्रं केनार्थः किं ददामि ते ॥ १३.२.६८ ॥
ಆ ದ್ವಿಜನಿಗೆ ಆಸನ ಮತ್ತು ಪಾದ್ಯವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು, ಔಘವತಿ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು: 'ನಿಮಗೆ ಏನು ಬೇಕು? ನಾನು ನಿಮಗೆ ಏನನ್ನು ಕೊಡಲಿ?'
13.2.69
तामब्रवीत्ततो विप्रो राजपुत्रीं सुदर्शनाम् ।
त्वया ममार्थः कल्याणि निर्विशङ्कैतदाचर ॥ १३.२.६९ ॥
ಆಗ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ಸುದರ್ಶನಳಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಓ ಕಲ್ಯಾಣಿ, ನಿನ್ನಿಂದ ನನಗೆ ಒಂದು ಕಾರ್ಯವಿದೆ; ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲದೆ ಇದನ್ನು ಮಾಡು.'
13.2.70
यदि प्रमाणं धर्मस्ते गृहस्थाश्रमसम्मतः ।
प्रदानेनात्मनो राज्ञि कर्तुमर्हसि मे प्रियम् ॥ १३.२.७० ॥
ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮದಿಂದ ಅನುಮೋದಿತ ಧರ್ಮವೇ ನಿನಗೆ ಪ್ರಮಾಣವಾದರೆ, ಓ ರಾಣಿ, ನಿನ್ನನ್ನೇ ಕೊಟ್ಟು ನನಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದುದನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.
13.2.71
स तया छन्द्यमानोऽन्यैरीप्सितैर्नृपकन्यया ।
नान्यमात्मप्रदानात्स तस्या वव्रे परं द्विजः ॥ १३.२.७१ ॥
ರಾಜಕನ್ಯೆಯು ಬೇರೆ ಬಯಸಿದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನೀಡುವೆನೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರೂ, ಆ ದ್ವಿಜನು ಅವಳ ಆತ್ಮದಾನವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ಯಾವುದನ್ನೂ ಆರಿಸಲಿಲ್ಲ.
13.2.72
सा तु राजसुता स्मृत्वा भर्तुर्वचनमादितः ।
तथेति लज्जमाना सा तमुवाच द्विजर्षभम् ॥ १३.२.७२ ॥
ಆದರೆ ಆ ರಾಜಪುತ್ರಿ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಪತಿಯ (ತಂದೆಯ) ಮಾತನ್ನು ನೆನೆದು, 'ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದು ನಾಚುತ್ತಾ ಆ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು.
13.2.73
ततो विहस्य विप्रर्षिः सा चैवोपविवेश ह ।
संस्मृत्य भर्तुर्वचनं गृहस्थाश्रमकाङ्क्षिणः ॥ १३.२.७३ ॥
ಆಗ ಆ ವಿಪ್ರರ್ಷಿ ನಗುತ್ತಾ, ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮವನ್ನು ಬಯಸಿದ ತನ್ನ ಪತಿಯ ಮಾತನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಂಡು ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಕುಳಿತನು.
13.2.74
अथेध्मान्समुपादाय स पावकिरुपागमत् ।
मृत्युना रौद्रभावेन नित्यं बन्धुरिवान्वितः ॥ १३.२.७४ ॥
ಆಗ ಆ ಅಗ್ನಿಪುತ್ರನು ಕಟ್ಟಿಗೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಬಂದನು; ಭಯಂಕರ ಸ್ವಭಾವದ ಮೃತ್ಯುವಿನೊಂದಿಗೆ, ಸದಾ ಜೊತೆಯಿರುವ ಬಂಧುವಿನಂತೆ ಕೂಡಿದವನಾಗಿ.
13.2.75
ततस्त्वाश्रममागम्य स पावकसुतस्तदा ।
तां व्याजहारौघवतीं क्वासि यातेति चासकृत् ॥ १३.२.७५ ॥
ಆಗ ಆ ಅಗ್ನಿಪುತ್ರನು ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದು, ಪ್ರವಾಹದಂತೆ ಉಕ್ಕುತ್ತಿದ್ದ ಅವಳೊಡನೆ ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಿದನು: 'ನೀನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದೆ?'
13.2.76
तस्मै प्रतिवचः सा तु भर्त्रे न प्रददौ तदा ।
कराभ्यां तेन विप्रेण स्पृष्टा भर्तृव्रता सती ॥ १३.२.७६ ॥
ಆಗ ಅವಳು ತನ್ನ ಪತಿಗೆ ಉತ್ತರ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ; ಆ ವಿಪ್ರನು ಎರಡು ಕೈಗಳಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದನು, ಪತಿವ್ರತೆಯಾದ ಆ ಸತಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಳು.
13.2.77
उच्छिष्टाऽस्मीति मन्वाना लज्जिता भर्तुरेव च ।
तूष्णींभूताऽभवत्साध्वी विप्रकोपाच्च शङ्किता ॥ १३.२.७७ ॥
'ನಾನು ಅಪವಿತ್ರಳಾಗಿದ್ದೇನೆ' ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಅವಳು ನಾಚಿಕೊಂಡಳು, ಪತಿಯ ಕಾರಣದಿಂದಲೂ; ಆ ಸಾಧ್ವಿ ಮೌನವಾದಳು, ವಿಪ್ರನ ಕೋಪದಿಂದ ಭಯಗೊಂಡಳು.
13.2.78
अथ तां किन्विति पुनः प्रोवाच स सुदर्शनः ।
क्व सा साध्वी क्व सायाता गरीय किमतो मम ॥ १३.२.७८ ॥
ಆಗ ಆ ಸುದರ್ಶನನು ಮತ್ತೆ ಅವಳೊಡನೆ ಕೇಳಿದನು: 'ಏನು? ಆ ಸಾಧ್ವಿ ಎಲ್ಲಿ? ಅವಳು ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದಳು? ಇದಕ್ಕಿಂತ ನನಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನದು ಏನಿದೆ?'
13.2.79
पतिव्रता सत्यशीला नित्यं चैवार्जवे रता ।
कथं न प्रत्युदेत्यद्य स्मयमाना यथापुरम् ॥ १३.२.७९ ॥
ಅವಳು ಪತಿವ್ರತೆ, ಸತ್ಯಶೀಲೆ, ಸದಾ ಋಜುತ್ವದಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವವಳು. ಇಂದು ಮೊದಲಿನಂತೆ ನಗುತ್ತಾ ಎದುರುಗೊಳ್ಳಲು ಅವಳು ಏಕೆ ಬರುತ್ತಿಲ್ಲ?
13.2.80
उटजस्थस्तु तं विप्रः प्रत्युवाच सुदर्शनम् ।
अतिथिं विद्धि सम्प्राप्तं ब्राह्मणं पावके च माम् ॥ १३.२.८० ॥
ಗುಡಿಸಲಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಸುದರ್ಶನನಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು: "ಬಂದಿರುವವನನ್ನು ಅತಿಥಿ ಎಂದು ತಿಳಿ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾದ ನನ್ನನ್ನೇ ಅಗ್ನಿಯೂ ಬಲ್ಲದು."
13.2.81
अनया छन्द्यमानोऽहं भार्यया तव सत्तम ।
तैस्तैरतिथिसत्कारैर्ब्रह्मन्नेषा वृता मया ॥ १३.२.८१ ॥
ಓ ಸತ್ತಮನೇ, ನಿನ್ನ ಈ ಪತ್ನಿ ಅತಿಥಿಸತ್ಕಾರದ ನಾನಾ ವಿಧಗಳಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದಳು; ಬ್ರಹ್ಮನ್, ಅವಳನ್ನೇ ನಾನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡೆ.
13.2.82
आत्मप्रदानविधिना मामर्चति शुभानना ।
अनूरूपं यदत्रान्यत्तद्भवान्कर्तुमर्हति ॥ १३.२.८२ ॥
ಶುಭಾನನೆ ಆತ್ಮಸಮರ್ಪಣೆಯ ವಿಧಿಯಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಸತ್ಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಅನುರೂಪವಾದುದು ಬೇರೆ ಏನಾದರೂ ಇದ್ದರೆ, ಅದನ್ನು ನೀವು ಮಾಡಲು ಅರ್ಹರು.
13.2.83
कूटमुद्गरहस्तस्तु मृत्युस्तं वै समन्वगात् ।
हीनप्रतिज्ञमत्रैवं वधिष्यामीति चिन्तयन् ॥ १३.२.८३ ॥
ಕೈಯಲ್ಲಿ ವಂಚಕ ಗದೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದ ಮೃತ್ಯು ಅವನನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಿ ಬಂದನು. "ಇಲ್ಲಿ ಇವನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ; ಇವನನ್ನು ವಧಿಸುತ್ತೇನೆ" ಎಂದು ಯೋಚಿಸುತ್ತಾ.
13.2.84
सुदर्शनस्तु मनसा कर्मणा चक्षुषा गिरा ।
त्यक्तेर्ष्यस्त्यक्तमन्युश्च स्मयमानोऽब्रवीदिदम् ॥ १३.२.८४ ॥
ಆದರೆ ಸುದರ್ಶನನು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಕರ್ಮದಿಂದ, ನೋಟದಿಂದ, ಮಾತಿನಿಂದ ಅಸೂಯೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದನು; ಕೋಪವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿದನು; ನಗುತ್ತಾ ಇದನ್ನು ನುಡಿದನು.
13.2.85
सुरतं तेऽस्तु विप्राग्र्य प्रीतिर्हि परमा मम ।
गृहस्थस्य हि धर्मोऽग्र्यः सम्प्राप्तातिथिपूजनम् ॥ १३.२.८५ ॥
ವಿಪ್ರಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ನಿಮಗೆ ಕ್ಷೇಮವಾಗಲಿ; ನನಗೆ ಅತ್ಯಧಿಕ ಸಂತೋಷ. ಬಂದ ಅತಿಥಿಯನ್ನು ಸತ್ಕರಿಸುವುದೇ ಗೃಹಸ್ಥನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧರ್ಮ.
13.2.86
अतिथिः पूजितो यस्य गृहस्थस्य तु गच्छति ।
नान्यस्तस्मात्परो धर्म इति प्राहुर्मनीषिणः ॥ १३.२.८६ ॥
ಯಾವ ಗೃಹಸ್ಥನ ಮನೆಯಿಂದ ಸತ್ಕೃತ ಅತಿಥಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೊರಡುತ್ತಾನೋ, ಅದಕ್ಕಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧರ್ಮ ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
13.2.87
प्राणाश्च मम दाराश्च यच्चान्यद्विद्यते वसु ।
अतिथिभ्यो मया देयमिति मे व्रतमाहितम् ॥ १३.२.८७ ॥
ನನ್ನ ಪ್ರಾಣ, ನನ್ನ ಪತ್ನಿಯರು, ನನ್ನ ಬಳಿ ಇರುವ ಇನ್ನಿತರ ಸಂಪತ್ತು — ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅತಿಥಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ನನ್ನ ದೃಢ ವ್ರತ.
13.2.88
निःसन्दिग्धं यथा वाक्यमेतन्मे समुदाहृतम् ।
तेनाहं विप्र सत्येन स्वयमात्मानमालभे ॥ १३.२.८८ ॥
ನಾನು ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ಸತ್ಯ. ವಿಪ್ರರೇ, ಆ ಸತ್ಯದ ಮೇಲೆ ಆಣೆ ಇಟ್ಟು ನಾನು ನನ್ನನ್ನೇ ಮುಟ್ಟಿ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
13.2.89
पृथिवी वायुराकाशमापो ज्योतिश्च पञ्चमम् ।
बुद्धिरात्मा मनः कालो दिशश्चैव गुणा दश ॥ १३.२.८९ ॥
ಭೂಮಿ, ವಾಯು, ಆಕಾಶ, ಜಲ, ಐದನೆಯದು ಜ್ಯೋತಿ; ಬುದ್ಧಿ, ಆತ್ಮ, ಮನಸ್ಸು, ಕಾಲ, ದಿಕ್ಕುಗಳು — ಇವೇ ಹತ್ತು ಗುಣಗಳು.
13.2.90
नित्यमेव हि पश्यन्ति देहिनां देहसंश्रिताः ।
सुकृतं दुष्कृतं चापि कर्म कर्मवतांवर ॥ १३.२.९० ॥
ದೇಹದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ (ಗುಣಗಳು) ದೇಹಧಾರಿಗಳ ಒಳ್ಳೆಯ ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಸದಾ ನೋಡುತ್ತವೆ. ಕರ್ಮವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ!
13.2.91
यथैषा नानृता वाणी मयाऽद्य समुदीरिता ।
तेन सत्येन मां देवाः पालयन्तु दहन्तु वा ॥ १३.२.९१ ॥
ಇಂದು ನಾನು ಆಡಿದ ಈ ಮಾತು ಸುಳ್ಳಲ್ಲವಾದರೆ, ಆ ಸತ್ಯದಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ ಅಥವಾ ಸುಡಲಿ.
13.2.92
ततो नादः समभवद्दिक्षु सर्वासु भारत ।
असकृत्सत्यमित्येवं नैतन्मिथ्येति सर्वतः ॥ १३.२.९२ ॥
ಆಗ, ಓ ಭಾರತ, ಎಲ್ಲಾ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಧ್ವನಿ ಹುಟ್ಟಿತು — 'ಇದು ಸತ್ಯ, ಇದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ' ಎಂದು ಪದೇ ಪದೇ ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ.
13.2.93
उटजात्तु ततस्तस्मान्निश्चक्राम स वै द्विजः ।
वपुषा द्यां च भूमिं च व्याप्य वायुरिवोद्यतः ॥ १३.२.९३ ॥
ಆಗ ಆ ಕುಟೀರದಿಂದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹೊರಬಂದನು; ತನ್ನ ದೇಹದಿಂದ ಆಕಾಶವನ್ನೂ ಭೂಮಿಯನ್ನೂ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತಾ, ಎದ್ದ ಗಾಳಿಯಂತೆ.
13.2.94
स्वरेण विप्रः शैक्षेण त्रींल्लोकाननुनादयन् ।
उवाच चैनं धर्मज्ञं पूर्वमामन्त्र्य नामतः ॥ १३.२.९४ ॥
ತನ್ನ ಸ್ವರದಿಂದ, ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಧ್ವನಿಯಿಂದ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಾ, ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಧರ್ಮಜ್ಞನನ್ನು ಮೊದಲು ಹೆಸರಿಡಿದು ಕರೆದು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
13.2.95
धर्मोऽहमस्मि भद्रं ते जिज्ञासार्थं तवानघ ।
प्राप्तः सत्यं च ते ज्ञात्वा प्रीतिर्मे परमा त्वयि ॥ १३.२.९५ ॥
ನಾನು ಧರ್ಮ; ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ. ಓ ನಿಷ್ಕಲ್ಮಷನೇ, ನಿನ್ನನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲೆಂದೇ ನಾನು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ನಿನ್ನ ಸತ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದು ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ನನಗೆ ಪರಮ ಪ್ರೀತಿ ಉಂಟಾಗಿದೆ.
13.2.96
विजितश्च त्वया मृत्युर्योऽयं त्वामनुगच्छति ।
रन्ध्रान्वेषी तव सदा त्वया धृत्या वशीकृतः ॥ १३.२.९६ ॥
ನಿನ್ನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿ, ಸದಾ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವ ಈ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ನೀನು ಗೆದ್ದಿರುವೆ; ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಅದನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವೆ.
13.2.97
न चास्ति शक्तिस्त्रैलोक्ये कस्य चित्पुरुषोत्तम ।
पतिव्रतामिमां साध्वीं तवोद्वीक्षितुमप्युत ॥ १३.२.९७ ॥
ಪುರುಷೋತ್ತಮನೇ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೂ ಈ ಪತಿವ್ರತೆಯಾದ ಸಾಧ್ವಿಯನ್ನು ನಿನ್ನ ಮುಂದೆ ನೋಡುವ ಶಕ್ತಿಯೂ ಇಲ್ಲ.
13.2.98
रक्षिता त्वद्गुणैरेषा पातिव्रत्यगुणैस्तथा ।
अधृष्या यदियं ब्रूयात्तथा तन्नान्यथा भवेत् ॥ १३.२.९८ ॥
ನಿನ್ನ ಗುಣಗಳಿಂದಲೂ ತನ್ನ ಪಾತಿವ್ರತ್ಯ ಗುಣಗಳಿಂದಲೂ ಇವಳು ರಕ್ಷಿತಳು; ಆದ್ದರಿಂದ ಇವಳನ್ನು ಯಾರೂ ಧಿಕ್ಕರಿಸಲಾರರು. ಇವಳು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರೆ ಅದು ಬೇರೆಯಾಗದು.
13.2.99
एषा हि तपसा स्वेन संयुक्ता ब्रह्मवादिनी ।
पावनार्थं च लोकस्य सरिच्छ्रेष्ठा भविष्यति ॥ १३.२.९९ ॥
ಇವಳು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದವಳು, ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಿ; ಲೋಕವನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸಲು ಇವಳು ಶ್ರೇಷ್ಠ ನದಿಯಾಗುವಳು.
13.2.100
अर्धेनौघवती नाम त्वामर्धेनानुयास्यति ।
शरीरेण महाभागा योगो ह्यस्या वशे स्थितः।
अनया सह लोकांश्च गन्ताऽसि तपसार्जितान् ॥ १३.२.१०० ॥
ಓಘವತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಇವಳು ಅರ್ಧದೇಹದಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವಳು. ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿಯೇ, ಇವಳ ಯೋಗ ಇವಳ ವಶದಲ್ಲಿದೆ; ಇವಳೊಂದಿಗೆ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಗಳಿಸಿದ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ನೀನು ಹೋಗುವೆ.
13.2.101
यत्र नावृत्तिमभ्येति शाश्वतांस्ताननुत्तमान् ।
अनेन चैव देहेन लोकांस्त्वमभिपत्स्यसे ॥ १३.२.१०१ ॥
ಎಲ್ಲಿ ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಆ ಶಾಶ್ವತವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಈ ದೇಹದಿಂದಲೇ ನೀನು ಪಡೆಯುವೆ.
13.2.102
निर्जितश्च त्वया मृत्युरैश्वर्यं च तवोत्तमम् ।
पञ्चभूतान्यतिक्रान्तः स्ववीर्याच्च मनोजवः। ॥ १३.२.१०२ ॥
ನೀನು ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಗೆದ್ದಿರುವೆ, ನಿನ್ನ ಐಶ್ವರ್ಯವು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿದೆ; ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಪಂಚಭೂತಗಳನ್ನು ಮೀರಿದ್ದೀಯೆ, ನೀನು ಮನಸ್ಸಿನಂತೆ ವೇಗವುಳ್ಳವನು.
13.2.103
गृहस्थधर्मेणानेन कामक्रोधौ च ते जितौ ।
स्नेहो रागश्च तन्द्री च मोहो द्रोहश्च केवलः।
तव शुश्रूषया राजन्राजपुत्र्या च निर्जिताः ॥ १३.२.१०३ ॥
ಗೃಹಸ್ಥ ಧರ್ಮದಿಂದಲೇ ನೀನು ಕಾಮ ಮತ್ತು ಕ್ರೋಧವನ್ನು ಗೆದ್ದಿರುವೆ. ಸ್ನೇಹ, ಅನುರಾಗ, ಆಲಸ್ಯ, ಮೋಹ, ದ್ರೋಹ ಕೂಡ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಗೆಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಓ ರಾಜನೇ, ನಿನ್ನ ಸೇವೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ರಾಜಪುತ್ರಿಯಿಂದ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಗೆಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟವು.
13.2.104
शुक्लानां तु सहस्रेण वाजिनां रथमुत्तमम् ।
युक्तं प्रगृह्य भगवान्वासवोप्याजगाम तम् ॥ १३.२.१०४ ॥
ಬಿಳಿಯ ಸಾವಿರ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ ಉತ್ತಮ ರಥವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಭಗವಂತ ವಾಸವನೂ ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದನು.
13.2.105
मृत्युरात्मा च लोकाश्च जिता भूतानि पञ्च च ।
बुद्धिः कालो मदो मोहः कामक्रोधौ तथैव च ॥ १३.२.१०५ ॥
ಮೃತ್ಯು, ಆತ್ಮ, ಲೋಕಗಳು, ಐದು ಭೂತಗಳು, ಬುದ್ಧಿ, ಕಾಲ, ಮದ, ಮೋಹ, ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಮ ಮತ್ತು ಕ್ರೋಧ ಕೂಡ ಗೆಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
13.2.106
तस्माद्गृहाश्रमस्थस्य नान्यद्दैवतमस्ति वै ।
ऋतेऽतिथिं नरव्याघ्र मनसैतद्विचारय ॥ १३.२.१०६ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಗೃಹಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿರುವವನಿಗೆ ಅತಿಥಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ದೇವತೆ ಇಲ್ಲ. ಓ ನರಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಇದನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ವಿಚಾರಿಸು.
13.2.107
अतिथिः पूजितो यद्धि ध्यायते मनसा शुभम् ।
न तत्क्रतुशतेनापि तुल्यमाहुर्मनीपिण ॥ १३.२.१०७ ॥
ಅತಿಥಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಶುಭವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದಾಗ, ಅದು ನೂರು ಯಜ್ಞಗಳಿಗೂ ಸಮವಲ್ಲ ಎಂದು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
13.2.108
सुदत्तं सुकृतं वाऽपि कम्पयेदप्यनर्चितः ॥ १३.२.१०८ ॥
ಗೌರವಿಸದ ಅತಿಥಿ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೀಡಿದ ದಾನ ಮತ್ತು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಪುಣ್ಯವನ್ನೂ ಅಲುಗಾಡಿಸಬಲ್ಲನು.
13.2.109
पात्रं त्वतिथिमासाद्य शीलाढ्यं यो न पूजयेत् ।
स दत्त्वा तुष्कृतं तस्मै पुण्यमादाय गच्छति ॥ १३.२.१०९ ॥
ಶೀಲಸಂಪನ್ನನಾದ ಯೋಗ್ಯ ಅತಿಥಿಯನ್ನು ಪಡೆದೂ ಯಾರು ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವನು ಅವನಿಗೆ ಕಳಪೆ ದಾನವನ್ನಿತ್ತರೂ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
13.2.110
एतत्ते कथितं पुत्र मयाऽऽख्यानमनुत्तमम् ।
यथा हि विजितो मृत्युर्गृहस्थेन पुराऽभवत् ॥ १३.२.११० ॥
ಪುತ್ರ, ಹಿಂದೆ ಒಬ್ಬ ಗೃಹಸ್ಥನು ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಹೇಗೆ ಗೆದ್ದನೆಂಬ ಈ ಅನುತ್ತಮ ಆಖ್ಯಾನವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ.
13.2.111
धन्यं यशस्यमायुष्यमिदमाख्यानमुत्तमम् ।
बुभूषताऽभिमन्तव्यं सर्वदुश्चरितापहम् ॥ १३.२.१११ ॥
ಈ ಉತ್ತಮ ಆಖ್ಯಾನವು ಧನ, ಯಶಸ್ಸು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಏಳಿಗೆ ಬಯಸುವವನು ಇದನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಮನನ ಮಾಡಬೇಕು; ಇದು ಎಲ್ಲಾ ದುಷ್ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುತ್ತದೆ.
13.2.112
इदं यः कथयेद्विद्वानहन्यहनि भारत ।
सुदर्शनस्य चरितं पुण्याँल्लोकानवाप्नुयात् ॥ १३.२.११२ ॥
ಭಾರತ, ಯಾರು ವಿದ್ವಾಂಸನು ಪ್ರತಿದಿನ ಈ ಸುದರ್ಶನನ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಪುಣ್ಯಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.