Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

महाभारत · अध्याय 13.204

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

13.204.1

भवतां दर्शनादेव प्रीतिरभ्यधिका मम ।
भवन्तस्तु तपःसिद्धा भवन्तो दिव्यदर्शनाः ॥ १३.२०४.१ ॥

तुमच्या दर्शनानेच मला अत्यधिक आनंद होतो. तुम्ही तपाने सिद्ध झालेले आणि दिव्य दृष्टी असलेले आहात.

13.204.2

सर्वत्र गतिमन्तश्च ज्ञानविज्ञानभाविताः ।
गत्यागतिज्ञा लोकानां सर्वे निर्दूतकल्मषाः ॥ १३.२०४.२ ॥

तुम्ही सर्वत्र संचार करणारे, ज्ञान-विज्ञानाने संस्कारित, लोकांचे गमनागमन जाणणारे आणि सर्वजण पापरहित आहात.

13.204.3

तस्माद्भवद्भिर्यत्किंचिदृष्टं वाऽप्यथवा श्रुतम् ।
आश्चर्यभूतं लोकेषु तद्भवन्तो ब्रुवन्तु मे ॥ १३.२०४.३ ॥

म्हणून जगात तुम्ही जे काही पाहिले किंवा ऐकले, जे आश्चर्यकारक आहे, ते मला सांगा.

13.204.4

युष्माभिः कथितं यत्स्यात्तपसा भावितात्मभिः ।
तस्यादमृतसंकाशं वाङ्मधुश्रवणे स्पृहा ॥ १३.२०४.४ ॥

तपाने शुद्ध झालेल्या तुम्ही जे काही सांगाल ते अमृतासमान आहे; तुमच्या वाणीचे मधुर बोल ऐकण्याची माझी इच्छा आहे.

13.204.5

रागद्वेषवियुक्तानां सततं सत्यवादिनाम् ।
श्रद्धेयं श्रवणीयं च वचनं हि सतां भवेत् ॥ १३.२०४.५ ॥

राग-द्वेषापासून मुक्त, नेहमी सत्य बोलणाऱ्या सज्जनांचे वचनच श्रद्धेय आणि श्रवणीय असते.

13.204.6

तत्संयोगं हितं मेऽस्तु न वृथा कर्तुमर्हथ ।
भवतां दर्शनं तस्मात्सफलं तु भवेन्मम ॥ १३.२०४.६ ॥

तुमचा हा संयोग माझ्यासाठी हितकर होवो; तो व्यर्थ करू नका. म्हणून तुमचे दर्शन माझ्यासाठी सफल होवो.

13.204.7

तदहं सज्जनमुखान्निःसृतं जनसंसदि ।
कथयिष्याम्यहं बुद्ध्या बुद्धिदीपकरं नृणाम् ॥ १३.२०४.७ ॥

म्हणून सज्जनांच्या मुखातून निघालेला तो विषय मी लोकसभेत बुद्धीने सांगेन; तो माणसांची बुद्धी प्रकाशित करणारा आहे.

13.204.8

तदन्ये वर्धयिष्यन्ति पूजयिष्यन्ति चापरे ।
वात्सल्यविगताश्चान्ये प्रशंसन्ति पुरातनाः ॥ १३.२०४.८ ॥

मग इतर लोक ते वाढवतील, दुसरे त्याची पूजा करतील; आणि प्रेमरहित इतर पुरातन लोक त्याची प्रशंसा करतील.

13.204.9

एवं ब्रुवति गोविन्दे श्रवणार्थं महर्षयः ।
वाग्भिः साञ्जलिमालाभिरिदमूचुर्जनार्दनम् ॥ १३.२०४.९ ॥

गोविंद असे बोलताच, ऐकण्यासाठी महर्षी हात जोडून वाणीच्या हारांनी जनार्दनाला हे म्हणाले.

13.204.10

अयुक्तमस्मानेवं त्वं वाचा वरद भाषितुम् ।
त्वच्छासनमुखाः सर्वे त्वदधीनपरिश्रमाः ॥ १३.२०४.१० ॥

हे वरदात्या, तू आमच्याशी असे बोलणे योग्य नाही; आम्ही सर्व तुझ्या आज्ञेला प्रमाण मानणारे आहोत, आमचे श्रम तुझ्याच अधीन आहेत.

13.204.11

एवं पूजयितुं चास्मान्न चैवार्हसि केशव ।
त्वत्तस्त्वन्यं न पश्यामो यल्लोके ते न विद्यते।
दिवि वा भुवि वा किञ्चित्तत्सर्वं हि त्वया ततम् ॥ १३.२०४.११ ॥

हे केशवा, असे आमचे पूजन करणेही तुला योग्य नाही; तुझ्याशिवाय दुसरा कोणी आम्हाला दिसत नाही, जगात तुझ्याविना काहीच नाही. स्वर्गात किंवा पृथ्वीवर जे आहे ते सर्व तुझ्यानेच व्यापलेले आहे.

13.204.12

न विद्महे वयं देव कथ्यमानं तवान्तिके ।
एवमुक्तो हृषीकेशः सस्मितं चेदमब्रवीत् ॥ १३.२०४.१२ ॥

हे देवा, तुझ्यासमोर जे सांगितले जात आहे ते आम्हाला कळत नाही. असे सांगितल्यावर हृषीकेश हसून म्हणाला.

13.204.13

अहं मानुषयोनिस्थः साम्प्रतं मुनिपुङ्गवाः ।
तस्मान्मानुषवद्वीर्यं मम जानीत सुव्रताः।
भवद्भिः कथ्यमानं च अपूर्वमिव तद्भवेत् ॥ १३.२०४.१३ ॥

मी सध्या मानुषी योनीत स्थित आहे, हे मुनिश्रेष्ठांनो. म्हणून माझे वीर्य मानवासारखे आहे असे जाणा, हे सुव्रतांनो. आपण सांगितल्यावर ते अपूर्वासारखे वाटेल.

13.204.14

एवं संचोदिताः सर्वे केशवेन महात्मना ।
ऋषयश्चानुवर्तन्ते वासुदेवस्य शासनम् ॥ १३.२०४.१४ ॥

अशा प्रकारे महात्मा केशवाने प्रेरित केलेले सर्व ऋषी वासुदेवाच्या आज्ञेचे पालन करतात.

13.204.15

ततस्त्वृषिगणाः सर्वे नारदं देवदर्शनम् ।
अमन्यन्त बुधा बुद्ध्या समर्थं तन्निबोधने ॥ १३.२०४.१५ ॥

तेव्हा सर्व ऋषिगणांनी, बुद्धिमान असल्यामुळे, देवदर्शी नारदाला ते समजावून घेण्यास समर्थ मानले.

13.204.16

ऋषिरुग्रतपाश्चायं केशवस्य प्रियोऽधिकम् ।
पुराणज्ञश्च वाग्मी च कारणैस्तं च मेनिरे ॥ १३.२०४.१६ ॥

हा ऋषी उग्र तपस्वी असून केशवाला अत्यंत प्रिय आहे, पुराणे जाणणारा आणि वक्ता आहे; या कारणांमुळे त्यांनी त्याला मान्यता दिली.

13.204.17

सर्वे तदर्हणं कृत्वा नारदं वाक्यमब्रुवन् ॥ १३.२०४.१७ ॥

सर्वांनी नारदाचा तो सत्कार करून हे वचन सांगितले.

13.204.18

भवता तीर्थयात्रार्थं चरता हिमवद्गिरौ ।
दृष्टं वै यत्तदाश्चर्यं श्रोतॄणां परमं प्रियम् ॥ १३.२०४.१८ ॥

तीर्थयात्रेसाठी हिमालयावर फिरताना आपण जे आश्चर्य पाहिले, ते श्रोत्यांना परम प्रिय आहे.

13.204.19

अतस्त्वमविशेषेण हितार्थं सर्वमादितः ।
प्रियार्थं केशवस्यास्य स भवान्वक्तुमर्हति ॥ १३.२०४.१९ ॥

म्हणून तुम्ही भेदभाव न करता, हितासाठी, आरंभापासून सर्व, केशवाला प्रिय व्हावे म्हणून, ते सांगण्यास योग्य आहात.

13.204.20

तदा संयोजितः सर्वैर्ऋषिभिर्नारदस्तदा ।
प्रणम्य शिरसा विष्णुं सर्वलोकहिते रतम्।
समुद्वीक्ष्य हृषीकेशं वक्तुमेवोपचक्रमे ॥ १३.२०४.२० ॥

तेव्हा सर्व ऋषींनी एकत्र केलेले नारद, मस्तक नमवून, सर्वलोकहितात रत असलेल्या विष्णूला वंदन करून, हृषीकेशाकडे पाहून बोलू लागले.

13.204.21

ततो नारायणसुहृन्नारदो वदतांवरः ।
शङ्करस्योमया सार्धं संवादमनुभाषत ॥ १३.२०४.२१ ॥

नंतर नारायणाचे मित्र, वक्त्यांमध्ये श्रेष्ठ नारद, शंकराचा उमेसोबतचा संवाद सांगू लागले.