ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.205
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.205.1
भगवंस्तीर्थयात्रार्थं तथैव चरता मया ।
दिव्यमद्भुतसङ्काशं दृष्टं हैमवतं वनम् ॥ १३.२०५.१ ॥
ହେ ଭଗବାନ୍, ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଭ୍ରମଣ କରୁଥିବାବେଳେ ମୁଁ ହିମାଳୟର ଦିବ୍ୟ ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ଅରଣ୍ୟ ଦେଖିଲି।
13.205.2
नानावृक्षसमायुक्तं नानापक्षिगणैर्वृतम् ।
नानरत्नगणाकीर्णं नानाभावसमन्वितम् ॥ १३.२०५.२ ॥
ତାହା ନାନା ପ୍ରକାର ବୃକ୍ଷରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ନାନା ପକ୍ଷୀଗଣ ଦ୍ୱାରା ଘେରା, ନାନା ରତ୍ନରାଶିରେ ଆକୀର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ନାନା ଭାବରେ ସମନ୍ୱିତ ଥିଲା।
13.205.3
दिव्यचन्दनसंयुक्तं दिव्यधूपेन धूपितम् ।
दिव्यपुष्पसमाकीर्णं दिव्यगन्धेन वासितम् ॥ १३.२०५.३ ॥
ତାହା ଦିବ୍ୟ ଚନ୍ଦନରେ ଯୁକ୍ତ, ଦିବ୍ୟ ଧୂପରେ ଧୂପିତ, ଦିବ୍ୟ ପୁଷ୍ପରେ ଆକୀର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଗନ୍ଧରେ ସୁବାସିତ ଥିଲା।
13.205.4
सिद्धचारणसंघातैर्भूतसङ्घैर्निषेवितम् ।
वरिष्ठाप्सरसाकीर्णं नागगन्धर्वसङ्कुलम् ॥ १३.२०५.४ ॥
ତାହା ସିଦ୍ଧ-ଚାରଣ ସମୂହ ଓ ଭୂତଗଣ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅପ୍ସରାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ନାଗ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସଂକୁଳ ଥିଲା।
13.205.5
मृदङ्गमुरजोद्धुष्टं शङ्खवीणाभिनादितम् ।
नृत्यद्भिर्भूतसङ्घैश्च सर्वतस्त्वभिशोभितम् ॥ १३.२०५.५ ॥
ତାହା ମୃଦଙ୍ଗ ଓ ମୁରଜର ଧ୍ୱନିରେ ମୁଖରିତ, ଶଙ୍ଖ ଓ ବୀଣାର ନାଦରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ଏବଂ ଚାରିଆଡ଼େ ନାଚୁଥିବା ଭୂତଗଣ ଦ୍ୱାରା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭିତ ଥିଲା।
13.205.6
नानारूपैर्विरूपैश्च भीमरूपैर्भयानकैः ।
सिंहव्याघ्रोरगमृगैर्बिडालवदनैस्तथा ॥ १३.२०५.६ ॥
ତାହା ନାନା ରୂପଧାରୀ, ବିକୃତ ଓ ଭୟଙ୍କର ରୂପଧାରୀ, ଭୟାନକ ପ୍ରାଣୀ, ସିଂହ, ବ୍ୟାଘ୍ର, ସର୍ପ ଓ ମୃଗ ଏବଂ ବିଲେଇ ମୁଖ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା।
13.205.7
स्वरोष्ट्रद्वीपिवदनैर्गजवक्त्रैस्तथैव च ।
उलूकश्येनवदनैः काकगृध्रमुखैस्तथा ॥ १३.२०५.७ ॥
ଗଧ, ଓଟ ଓ ଚିତାବାଘର ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ, ହାତୀ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ, ପେଚା ଓ ଶ୍ୟେନ ପକ୍ଷୀର ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ, ଏବଂ କାଉ ଓ ଶାଗୁଣା ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ।
13.205.8
एवं बहुविधाकारैर्भूतसङ्घैर्भृशाकुलम् ।
नानद्यमानं बहुधा हरपारिषदैर्भृशम् ॥ १३.२०५.८ ॥
ଏହିପରି ବହୁବିଧ ଆକାରର ଭୂତଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅତ୍ୟନ୍ତ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ହରଙ୍କ ପାରିଷଦମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବହୁଧା ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ।
13.205.9
घोररूपं सुदुर्दर्शं रक्षोगणशतैर्वृतम् ।
समाजं तद्वने दृष्टं मया भूतपतेः पुरा ॥ १३.२०५.९ ॥
ଭୟଙ୍କର ରୂପ, ଦେଖିବାକୁ ଅତି କଷ୍ଟକର, ଶହ ଶହ ରାକ୍ଷସଗଣଦ୍ୱାରା ଘେରା ସେହି ସଭା, ପୂର୍ବେ ସେହି ବନରେ ଭୂତପତିଙ୍କର ମୁଁ ଦେଖିଥିଲି।
13.205.10
प्रनृत्ताप्सरसं दिव्यं देवगन्धर्वनादितम् ।
प्रथमे वर्षरात्रे तु मेघसङ्घनिनादितम् ॥ १३.२०५.१० ॥
ନାଚୁଥିବା ଅପ୍ସରାଙ୍କ ସହିତ ଦିବ୍ୟ, ଦେବ-ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଗାୟନରେ ମୁଖରିତ, ବର୍ଷା ଋତୁର ପ୍ରଥମ ରାତ୍ରିରେ ମେଘସମୂହର ଗର୍ଜନରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ।
13.205.11
नानाबर्हिणसंघुष्टं गजयूथसमाकुलम् ।
षट्पदैरुपगीतं च प्रथमे मासि माधवे ॥ १३.२०५.११ ॥
ଅନେକ ମୟୂରର ଶବ୍ଦରେ ଗୁଞ୍ଜିତ, ହସ୍ତୀଯୂଥରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ଭ୍ରମରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗୀତ, ବସନ୍ତର ପ୍ରଥମ ମାସ ମାଧବରେ।
13.205.12
उत्क्रोशत्क्रौञ्चकुररैः सारसैर्जीवजीवकैः ।
मत्ताभिः परपुष्टाभिः कूजन्तीभिः समाकुलम् ॥ १३.२०५.१२ ॥
କ୍ରୌଞ୍ଚ ଓ କୁରର ପକ୍ଷୀମାନେ ଚିତ୍କାର କରୁଥିଲେ, ସାରସ ଓ ଜୀବଜୀବକ ପକ୍ଷୀ, ମତ୍ତ କୋକିଳମାନେ କୂଜନ କରୁଥିଲେ, ଏହା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା।
13.205.13
उत्तमावाससङ्काशं भीमरूपतरं ततः ।
द्रष्टुं भवति धर्मस्य धर्मभागिजनस्य च ॥ १३.२०५.१३ ॥
ତାହା ଉତ୍ତମ ଆବାସ ପରି ଓ ଅତି ଭୟଙ୍କର ରୂପର ଥିଲା; ତେବେ ତାହା ଧର୍ମ ଓ ଧର୍ମଭାଗୀ ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦର୍ଶନୀୟ ହୁଏ।
13.205.14
ये चोध्वरेतसः सिद्धास्तत्रतत्र समागताः ।
मार्ताण्डरश्मिसञ्चारा विश्वेदेवगणास्तथा ॥ १३.२०५.१४ ॥
ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱରେତା ସିଦ୍ଧମାନେ ଏଠାରେ ସେଠାରେ ସମବେତ ହୋଇଛନ୍ତି; ସୂର୍ଯ୍ୟରଶ୍ମିରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ବିଶ୍ୱଦେବଗଣ ମଧ୍ୟ ସେପରି ଆସିଛନ୍ତି।
13.205.15
तथा नागास्तथा दिव्या लोकपाला हुताशनाः ।
वाताश्च सर्वे चायान्ति दिव्यपुष्पसमाकुलाः ॥ १३.२०५.१५ ॥
ସେହିପରି ନାଗମାନେ, ଦିବ୍ୟ ଲୋକପାଳମାନେ, ଅଗ୍ନିଦେବମାନେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ବାୟୁ ଦିବ୍ୟ ପୁଷ୍ପରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଆସୁଛନ୍ତି।
13.205.16
किरन्तः सर्वपुष्पाणि किरन्तोऽद्भुतदर्शनाः ।
ओषध्यः प्रज्वलन्त्यश्च द्योतयन्त्यो दिशो दश ॥ १३.२०५.१६ ॥
ସବୁ ପ୍ରକାର ପୁଷ୍ପ ବିଖେରି, ଅଦ୍ଭୁତ ଦର୍ଶନଯୁକ୍ତ ହୋଇ, ଜ୍ଵଳନ୍ତ ଔଷଧିସବୁ ଦଶ ଦିଗକୁ ଆଲୋକିତ କରୁଛନ୍ତି।
13.205.17
विहगाश्च मुदा युक्ता नृत्यन्ति च नदन्ति च ।
ततः समन्ततस्तत्र दिव्या दिव्यजनप्रियाः ॥ १३.२०५.१७ ॥
ପକ୍ଷୀମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ନାଚନ୍ତି ଓ ଡାକନ୍ତି; ତା'ପରେ ଚାରିଆଡ଼େ ସେଠାରେ ଦିବ୍ୟ ଲୋକମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଦିବ୍ୟଗଣ ଅଛନ୍ତି।
13.205.18
तत्र देवो गिरितटे हेमधातुविभूषिते ।
पर्यङ्क इव बभ्राज उपविष्टो महाद्युतिः ॥ १३.२०५.१८ ॥
ସେଠାରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଧାତୁରେ ଶୋଭିତ ପର୍ବତ-ତଟରେ ମହାଦ୍ୟୁତିମାନ ଦେବତା ପଲଙ୍କ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ବସିଥିଲେ।
13.205.19
व्याघ्रचर्मपरीधानो गजचर्मोत्तरच्छदः ।
व्यालयज्ञोपवीतश्च लोहितान्त्रविभूषितः ॥ १३.२०५.१९ ॥
ବାଘଛାଲର ବସ୍ତ୍ର ପରିହିତ, ହାତୀଛାଲର ଉତ୍ତରୀୟ ଆଚ୍ଛାଦିତ, ସାପକୁ ଯଜ୍ଞୋପବୀତ କରିଥିବା, ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ଆନ୍ତ୍ରରେ ବିଭୂଷିତ।
13.205.20
हरिश्मश्रुजटो भीमो भयकर्ताऽमरद्विषाम् ।
भयहेतुरभक्तानां भक्तानामभयङ्करः ॥ १३.२०५.२० ॥
ପିଙ୍ଗଳ ଦାଢ଼ି ଓ ଜଟାଧାରୀ ଭୟଙ୍କର; ଦେବଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଭୟଦାତା, ଅଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଭୟର କାରଣ, ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ଅଭୟଦାତା।
13.205.21
किन्नरैर्देवगन्धर्वैः स्तूयमानस्ततस्ततः ।
ऋषिभिश्चाप्सरोभिश्च सर्वतश्चैव शोभितः ॥ १३.२०५.२१ ॥
କିନ୍ନର, ଦେବଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏଠାସେଠାରୁ ସ୍ତୁତ, ଏବଂ ଋଷି ଓ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସର୍ବତ୍ର ଶୋଭିତ।
13.205.22
तत्र भूतपतेः स्थानं देवदानवसङ्कुलम् ।
सर्वतेजोमयं भूम्ना लोकपालनिषेवितम् ॥ १३.२०५.२२ ॥
ସେଠାରେ ଭୂତପତିଙ୍କର ସ୍ଥାନ ଥିଲା; ଦେବ-ଦାନବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ସର୍ବ ତେଜରେ ନିର୍ମିତ, ଲୋକପାଳମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଚୁରଭାବେ ସେବିତ।
13.205.23
महोरगसमाकीर्णं सर्वेषां रोमहर्षणम् ।
भीमरूपमनिर्देश्यमप्रधृष्यतमं विभोः ॥ १३.२०५.२३ ॥
ମହାସର୍ପମାନଙ୍କରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ସମସ୍ତଙ୍କର ରୋମାଞ୍ଚ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ, ଭୟଙ୍କର ରୂପବିଶିଷ୍ଟ, ଅନିର୍ବଚନୀୟ ଏବଂ ବିଭୁଙ୍କ ପାଇଁ ଅତି ଅଜେୟ।
13.205.24
तत्र भूतपतिं देवमासीनं शिखरोत्तमे ।
ऋषयो भूतसङ्घाश्च प्रणम्य शिरसा हरम्।
गीर्भिः परमशुद्धाभिस्तुष्टुवुस्च मनोहरम् ॥ १३.२०५.२४ ॥
ସେଠାରେ ଉତ୍ତମ ଶିଖରରେ ଆସୀନ ଭୂତପତି ଦେବଙ୍କୁ ଋଷିମାନେ ଏବଂ ଭୂତଗଣମାନେ ମସ୍ତକ ନୁଆଇ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ପରମ ଶୁଦ୍ଧ ବାଣୀରେ ସେଇ ମନୋହର ହରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
13.205.25
विमुक्ताश्चैव पापेभ्यो बभूवुर्विगतज्वराः ।
ऋषयो बालकिल्याश्च तथा विप्रर्षयश्च ये ॥ १३.२०५.२५ ॥
ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଜ୍ୱରରହିତ ହେଲେ — ଋଷିମାନେ, ବାଳଖିଲ୍ୟମାନେ ଏବଂ ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ-ଋଷିମାନେ ଥିଲେ।
13.205.26
अयोनिजा योनिजाश्च तपःसिद्धा महर्षयः ।
ततस्तं देवदेवेशं भगवन्तमुपासते। ॥ १३.२०५.२६ ॥
ଅଯୋନିଜ ଓ ଯୋନିଜ, ତପସ୍ୟାରେ ସିଦ୍ଧ ମହର୍ଷିମାନେ ତା'ପରେ ଦେବଦେବ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି।
13.205.27
ततस्तस्मिन्क्षणे देवी भूतस्त्रीगणसंवृता ।
हरतुल्याम्बरधरा समानव्रतचारिणी ॥ १३.२०५.२७ ॥
ସେତେବେଳେ ସେହି କ୍ଷଣରେ ଦେବୀ, ଭୂତ-ସ୍ତ୍ରୀଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି, ହରଙ୍କ ସମାନ ବସ୍ତ୍ର ପରି, ସେହି ବ୍ରତ ପାଳନ କରି ଆସିଲେ।
13.205.28
काञ्चनं कलशं गृह्य सर्वतीर्थाम्बुपूरितम् ।
पुष्पवृष्ट्याऽभिवर्षन्ती दिव्यगन्धसमावृता ॥ १३.२०५.२८ ॥
ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୁବର୍ଣ୍ଣ କଳସ ଧରି, ପୁଷ୍ପବୃଷ୍ଟି ଢାଳି, ଦିବ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧରେ ଆବୃତ ହୋଇ।
13.205.29
सरिद्वराभिः सर्वाभिः पृष्ठतोऽनुगता वरा ।
सेवितुं भगवत्पार्श्वमाजगाम शुचिस्मिता ॥ १३.२०५.२९ ॥
ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଦୀ ପଛରେ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବାବେଳେ, ଶୁଚି ସ୍ମିତା ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠା ଭଗବାନଙ୍କ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ସେବା କରିବାକୁ ଆସିଲେ।
13.205.30
आगम्य तु गिरेः पुत्री देवदेवस्य चान्तिकम् ।
मनःप्रियं चिकीर्षन्ती क्रीडार्थं शङ्करान्तिके ॥ १३.२०५.३० ॥
ପର୍ବତ-କନ୍ୟା ଦେବଦେବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି, ମନପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ହୋଇ, କ୍ରୀଡ଼ା ପାଇଁ ଶଙ୍କରଙ୍କ ନିକଟରେ।
13.205.31
मनोहराभ्यां पाणिभ्यां हरनेत्रे पिधाय तु ।
अवेक्ष्य हृष्टा स्वगणान्स्मयन्ती पृष्ठतः स्थिता ॥ १३.२०५.३१ ॥
ମନୋହର ଦୁଇ ହାତରେ ହରଙ୍କ ଦୁଇ ନୟନ ଆବୃତ କରି, ହର୍ଷିତ ହୋଇ ନିଜ ଗଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ହସି ହସି ପଛରେ ଠିଆ ହେଲେ।
13.205.32
देव्या चान्धीकृते देवे कश्मलं समपद्यत ।
निमीलिते भूतपतौ नष्टचन्द्रार्कतारकम् ॥ १३.२०५.३२ ॥
ଦେବୀ ଦେବଙ୍କ ନୟନ ଆବୃତ କରିବାରୁ ବିଭ୍ରାଟ ଉପୁଜିଲା; ଭୂତପତି ନୟନ ମୁଦିବାରୁ ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ତାରା ଲୁପ୍ତ ହେଲେ।
13.205.33
निःस्वाध्यायवषट्कारं तमसा चाभिसंवृतम् ।
विषण्णं भयवित्रस्तं जगदासीद्भयाकुलम् ॥ १३.२०५.३३ ॥
ସ୍ୱାଧ୍ୟାୟ ଓ ବଷଟ୍କାର ରହିତ, ଅନ୍ଧକାରରେ ଆବୃତ, ବିଷଣ୍ଣ ଓ ଭୟରେ କମ୍ପିତ ଜଗତ ଭୟାକୁଳ ହେଲା।
13.205.34
हाहाकारमृषीणां च लोकानामभवत्तदा ।
तमोभिभूते सम्भ्रान्ते लोके जीवनसंक्षये ॥ १३.२०५.३४ ॥
ତେବେ ଋଷି ଓ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହାହାକାର ଉଠିଲା; ଅନ୍ଧକାରରେ ଆବୃତ, ବିଭ୍ରାନ୍ତ ଜଗତରେ ଜୀବନ କ୍ଷୟ ହେବାକୁ ଲାଗିଲା।
13.205.35
तृतीयं चास्य सम्भूतं ललाटे नेत्रमायतम् ।
द्वादशादित्यसङ्काशं लोकान्भासाऽवभासयत् ॥ १३.२०५.३५ ॥
ତାଙ୍କ ଲଲାଟରେ ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ସମାନ ତୃତୀୟ ବିଶାଳ ନୟନ ପ୍ରକଟ ହେଲା, ଯାହା ନିଜ ଦୀପ୍ତିରେ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଆଲୋକିତ କଲା।
13.205.36
तत्रक तेनाग्निना तेन युगान्ताग्निनिभेन वै ।
अदह्यत गिरिः सर्वो हिमवानग्रतः स्थितः ॥ १३.२०५.३६ ॥
ଯୁଗାନ୍ତ ଅଗ୍ନି ସମାନ ସେହି ଅଗ୍ନିରେ ସମ୍ମୁଖରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତ ହିମବାନ ପର୍ବତ ଦଗ୍ଧ ହେଲା।
13.205.37
दह्यमाने गिरौ तस्मिन्मृगपक्षिसमाकुले ।
सविद्याधरगन्धर्वे दिव्यौषधसमाकुले ॥ १३.२०५.३७ ॥
ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସେହି ପର୍ବତ ଜଳୁଥିବା ସମୟରେ, ବିଦ୍ୟାଧର ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ସହିତ, ଦିବ୍ୟ ଔଷଧିରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିବା ବେଳେ।
13.205.38
ततो गिरिसुता चापि विस्मयोत्फुल्ललोचना ।
बभूव च जगत्सर्वं तथा विस्मयसंयुतम् ॥ १३.२०५.३८ ॥
ତା'ପରେ ଗିରିକନ୍ୟା ମଧ୍ୟ ବିସ୍ମୟରେ ବିକଶିତ ନୟନା ହେଲେ; ସମଗ୍ର ଜଗତ୍ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ବିସ୍ମୟରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା।
13.205.39
पश्यतामेव सर्वेषां देवदानवरक्षसाम् ।
नेत्रजेनाग्निना तेन दग्ध एव नगोत्तमः ॥ १३.२०५.३९ ॥
ଦେବ, ଦାନବ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ସମସ୍ତେ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ, ନୟନରୁ ଜାତ ସେହି ଅଗ୍ନିରେ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପର୍ବତ ଦଗ୍ଧ ହେଲା।
13.205.40
तं दृष्ट्वा मथितं शैलं शैलपुत्री सविक्लवा ।
पितुः सम्मानमिच्छन्ती पपात भुवि पादूयोः ॥ १३.२०५.४० ॥
ସେହି ଦଗ୍ଧ ପର୍ବତକୁ ଦେଖି ଶୈଳପୁତ୍ରୀ ବ୍ୟାକୁଳ ହେଲେ; ପିତାଙ୍କ ସମ୍ମାନ ଇଚ୍ଛା କରି ସେ ଭୂମିରେ ଚରଣ ଉପରେ ପଡ଼ିଲେ।
13.205.41
तं दृष्ट्वा देवदेवेशो देव्या दुःखमनुत्तमम् ।
हैमवत्याः प्रियार्थं च गिरिं पुनरवैक्षत ॥ १३.२०५.४१ ॥
ତାହା ଦେଖି ଦେବଦେବ ଦେବୀଙ୍କ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖ ଦେଖି, ହୈମବତୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ ପାଇଁ ପୁଣି ସେହି ପର୍ବତ ଆଡ଼େ ଚାହିଁଲେ।
13.205.42
दृष्टमात्रे भगवता सौम्ययुक्तेन चेतसा ।
क्षणेन हिमवाञ्शैलः प्रकृतिस्थोऽभवत्पुनः ॥ १३.२०५.४२ ॥
ଭଗବାନଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ପଡ଼ିବାମାତ୍ରେ, ସୌମ୍ୟ ଚିତ୍ତରେ, କ୍ଷଣମଧ୍ୟରେ ହିମବାନ ପର୍ବତ ପୁଣି ସ୍ୱାଭାବିକ ଅବସ୍ଥାରେ ହେଲା।
13.205.43
हृष्टपुष्टविहङ्गैश्च प्रफुल्लद्रुमकाननः ।
सिद्धचारणसङ्घैश्च प्रीतियुक्तैः समाकुलः ॥ १३.२०५.४३ ॥
ହୃଷ୍ଟ ଓ ପୁଷ୍ଟ ବିହଙ୍ଗ, ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ଦ୍ରୁମକାନନ ଏବଂ ପ୍ରୀତିଯୁକ୍ତ ସିଦ୍ଧ-ଚାରଣ ସଙ୍ଘରେ ତାହା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା।
13.205.44
पितरं प्रकृतिस्थं च दृष्ट्वा हैमवती भृशम् ।
अभवत्प्रीतिसंयुक्ता मुदितात्र पिनाकिनम् ॥ १३.२०५.४४ ॥
ପିତାଙ୍କୁ ପୁନର୍ବାର ପ୍ରକୃତ ଅବସ୍ଥାରେ ଦେଖି ହୈମବତୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରୀତିଯୁକ୍ତ ହେଲେ; ପିନାକିନଙ୍କ ପ୍ରତି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
13.205.45
देवी विस्मयसंयुक्ता प्रष्टुकामा महेश्वरम् ।
हितार्तं सर्वलोकानां प्रजानां हितकाम्यया।
देवदेवं महादेवी बभाषेदं वचोऽर्थवत् ॥ १३.२०५.४५ ॥
ବିସ୍ମୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦେବୀ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପଚାରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଥିଲେ; ସର୍ବଲୋକ ଓ ପ୍ରଜାଙ୍କ ହିତକାମନାରେ ସେହି ମହାଦେବୀ ଦେବଦେବଙ୍କୁ ଏହି ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
13.205.46
भगवन्देवदेवेश शूलपाणे महाद्युते ।
विस्मयो मे महाञ्जातस्तस्मिन्नेत्राग्निसम्भवे ॥ १३.२०५.४६ ॥
ହେ ଭଗବାନ, ହେ ଦେବଦେବେଶ, ହେ ଶୂଳପାଣି, ହେ ମହାଦ୍ୟୁତି! ସେହି ନେତ୍ରାଗ୍ନିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଘଟଣାରେ ମୋର ମହା ବିସ୍ମୟ ହେଲା।
13.205.47
किमर्थं देवदेवेश ललाटेऽस्मिन्प्रकाशते ।
अतिसूर्याग्निसङ्काशं तृतीयं नेत्रमायतम् ॥ १३.२०५.४७ ॥
ହେ ଦେବଦେବେଶ! ଏହି ଲଲାଟରେ କାହିଁକି ଏହି ତୃତୀୟ ବିଶାଳ ନେତ୍ର ପ୍ରକାଶିତ ହେଉଛି? ଯାହା ଅତି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ସଦୃଶ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ!
13.205.48
नेत्राग्निना तु महता निर्दग्धो हिमवानसौ ।
पुनः संदृष्टमात्रस्तु प्रकृतिस्थः पिता मम ॥ १३.२०५.४८ ॥
ସେହି ମହାନ ନେତ୍ରାଗ୍ନିରେ ଏହି ହିମବାନ ଦଗ୍ଧ ହୋଇଥିଲେ; କିନ୍ତୁ ଦେଖିବା ମାତ୍ରେ ମୋର ପିତା ପୁନର୍ବାର ପ୍ରକୃତ ଅବସ୍ଥାରେ ଫେରିଲେ।
13.205.49
एष मे संशयो देव हृदि मे सम्प्रवर्तते ।
देवदेव नमस्तुभ्यं तन्मे संसितुमर्हसि ॥ १३.२०५.४९ ॥
ହେ ଦେବ, ମୋ ହୃଦୟରେ ଏହି ସଂଶୟ ଉଠୁଛି। ହେ ଦେବଦେବ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ତାହା ମୋ ପାଇଁ ନିରସନ କରନ୍ତୁ।
13.205.50
एवमुक्तस्तया देव्या प्रीयमाणोऽब्रवीद्भवः ।
स्थाने संशयितुं देवि धर्मज्ञे प्रियभाषिणि ॥ १३.२०५.५० ॥
ସେ ଏହିପରି କହିବାରୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଭବ କହିଲେ: ହେ ଦେବୀ, ଏହି ସଂଶୟ ଯଥାର୍ଥ; ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞେ, ପ୍ରିୟଭାଷିଣୀ।
13.205.51
त्वदृते मां हि वै प्रष्टुं न शक्यं केन चेत्प्रिये ।
प्रकाशं यदि वा गुह्यं प्रियार्थं प्रब्रवीम्यहम् ॥ १३.२०५.५१ ॥
ତୁମ ବ୍ୟତୀତ ଆଉ କିଏ ମୋତେ ପଚାରିପାରିବ, ପ୍ରିୟେ? ପ୍ରକାଶ୍ୟ ହେଉ କି ଗୁପ୍ତ, ତୁମ ପ୍ରିୟ ପାଇଁ ମୁଁ କହିବି।
13.205.52
शृणु तत्सर्वमकिलमस्यां संसदि भामिनि ।
सर्वेषामेव लोकानां कूटस्थं विद्धि मां प्रिये ॥ १३.२०५.५२ ॥
ହେ ଭାମିନୀ, ଶୁଣ; ଏହି ସଭାରେ ସେ ସବୁ ମୁଁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ କହୁଛି। ହେ ପ୍ରିୟେ, ସମସ୍ତ ଲୋକର କୂଟସ୍ଥ (ଅଚଳ ଆଧାର) ମୋତେ ଜାଣ।
13.205.53
मदधीनास्त्रयो लोका यथा विष्णौ तथा मयि ।
स्रष्टा विष्णुरहं गोप्ता इत्येतद्विद्धि भामिनि ॥ १३.२०५.५३ ॥
ତିନି ଲୋକ ଯେପରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି, ସେପରି ମୋ ଉପରେ ମଧ୍ୟ। ବିଷ୍ଣୁ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ମୁଁ ରକ୍ଷକ — ହେ ଭାମିନୀ, ଏହା ଜାଣ।
13.205.54
तस्माद्यदा मां स्पृशति शुभं वा यदि वेतरत् ।
तथैवेदं जगत्सर्वं तत्तद्भवति शोभने ॥ १३.२०५.५४ ॥
ତେଣୁ ଶୁଭ ହେଉ କି ଅଶୁଭ, ଯେବେ ତାହା ମୋତେ ସ୍ପର୍ଶ କରେ, ସେତେବେଳେ ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ସେପରି ହୋଇଯାଏ — ହେ ଶୋଭନେ!
13.205.55
एतद्गुह्यमजानन्त्या त्वया बाल्यादनिन्दिते ।
मन्नेत्रे पिहिते देवि क्रीडनार्थं दृढव्रते ॥ १३.२०५.५५ ॥
ହେ ଅନିନ୍ଦିତା, ଏହି ଗୁହ୍ୟ ରହସ୍ୟ ନ ଜାଣି ବାଲ୍ୟ ହେତୁ ତୁମେ ଖେଳ ପାଇଁ ମୋ ଦୁଇ ନୟନ ଢାଙ୍କିଥିଲ, ହେ ଦେବୀ, ହେ ଦୃଢ଼ବ୍ରତା।
13.205.56
तत्कृते नष्टचन्द्रार्कं जगदासीद्भयाकुलम् ।
नष्टादित्ये तमोभूते लोके गिरिसुते प्रिये ॥ १३.२०५.५६ ॥
ତା'ର କାରଣରୁ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେଲେ; ଜଗତ ଭୟରେ ବ୍ୟାକୁଳ ହେଲା। ହେ ଗିରିସୁତା, ପ୍ରିୟେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେବାରୁ ଲୋକ ଅନ୍ଧକାର ହେଲା।
13.205.57
तृतीयं लोचनं सृष्टं लोकं संरक्षितुं मया ।
कथितं संशयस्थानं निर्विशङ्का भव प्रिये ॥ १३.२०५.५७ ॥
ଜଗତ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ମୋ ଦ୍ୱାରା ତୃତୀୟ ନୟନ ସୃଷ୍ଟ ହେଲା। ତାହା ସଂଶୟର ବିଷୟ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି; ହେ ପ୍ରିୟେ, ନିଃସନ୍ଦେହ ହୁଅ।