ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.217
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.217.1
भगवन्भगनेत्रघ्न कालसूदन शङ्कर ।
इमे वर्णाश्च चत्वारो विहिताः स्वस्वभावतः।
उताहो क्रियया वर्णाः सम्भवन्ति महेश्वर ॥ १३.२१७.१ ॥
ಭಗನ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹೊಡೆದವನೇ, ಕಾಲನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದವನೇ, ಶಂಕರನೇ! ಈ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯೇ, ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ವರ್ಣಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆಯೇ, ಮಹೇಶ್ವರಾ?
13.217.2
एवं मे संशयप्रश्नस्तं मे छेत्तुं त्वमर्हसि ॥ १३.२१७.२ ॥
ಹೀಗೆ ನನ್ನ ಸಂಶಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಿದೆ; ಅದನ್ನು ನೀವೇ ಪರಿಹರಿಸಲು ಯೋಗ್ಯರು.
13.217.3
स्वभावादेव विद्यन्ते चत्वारो ब्राह्मणादयः ।
एकजात्या सुदुष्प्रापमन्यवर्णत्वमागतम् ॥ १३.२१७.३ ॥
ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾದಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣಗಳು ಇವೆ; ಒಂದೇ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವರ್ಣವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಬಹಳ ಕಷ್ಟ.
13.217.4
तच्च कर्मविशेषेण पुनर्जन्मनि जायते ।
तस्मात्तेषां प्रवक्ष्यामि तत्सर्वं कर्मपाकजम् ॥ १३.२१७.४ ॥
ಆ ಬದಲಾವಣೆ ವಿಶೇಷ ಕರ್ಮದಿಂದ ಪುನರ್ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಕರ್ಮಫಲದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅವರ ಕುರಿತು ಹೇಳುವೆನು.
13.217.5
ब्राह्मणस्तु नरो भूत्वा स्वजातिमनुपालयन् ।
दृढं ब्राह्मणकर्माणि वेदोक्तानि समाचरेत् ॥ १३.२१७.५ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾದ ಮನುಷ್ಯನು ತನ್ನ ಜಾತಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾ, ವೇದೋಕ್ತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಆಚರಿಸಬೇಕು.
13.217.6
सत्यार्जवपरो भूत्वा दानयज्ञपरस्तथा ।
सत्यां जात्यां समुदितो जातिधर्मान्न हापयेत् ॥ १३.२१७.६ ॥
ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಋಜುತ್ವದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ದಾನ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲೂ ತೊಡಗಿ, ನಿಜವಾದ ಜಾತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದವನಾಗಿ, ತನ್ನ ಜಾತಿಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಬಿಡಬಾರದು.
13.217.7
एवं संवर्तमानस्तु कालधर्मं गतः पुनः ।
स्वर्गलोके हि जायेत स्वर्गभोगाय भामिनि ॥ १३.२१७.७ ॥
ಹೀಗೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವವನು ಮತ್ತೆ ಕಾಲಧರ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಸ್ವರ್ಗಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಗಸುಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲು ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ, ಓ ಭಾಮಿನಿ.
13.217.8
तत्क्षये ब्राह्मणो भूत्वा तथैव नृषु जायते ।
एवंस्वकर्मणा मर्त्यः स्वजातिं लभते पुनः ॥ १३.२१७.८ ॥
ಆ (ಪುಣ್ಯ) ಕ್ಷಯವಾದಾಗ ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಅದೇ ರೀತಿ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗೆ ತನ್ನ ಕರ್ಮದಿಂದ ಮರ್ತ್ಯನು ತನ್ನ ಜಾತಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
13.217.9
अपरस्तु तथा कश्चिद्ब्रह्मयोनिसमुद्भवः ।
अवमत्यैव तां जातिमज्ञानतमसा वृतः ॥ १३.२१७.९ ॥
ಆದರೆ ಅದೇ ರೀತಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬನು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಯೋನಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವನು, ಆ ಜಾತಿಯನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿ, ಅಜ್ಞಾನದ ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಆವೃತನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.
13.217.10
अन्यथा वर्तमानस्तु जातिकर्माणि वर्जयेत् ।
शूद्रवद्विचरेल्लोके शूद्रकर्माभिलाषवान्।
शूद्रैः सह चरन्नित्यं शौचमङ्गलवर्जितः। ॥ १३.२१७.१० ॥
ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವವನು ಜಾತಿ-ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಬಿಡಬೇಕು; ಶೂದ್ರನಂತೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಬೇಕು, ಶೂದ್ರ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾ, ಶೂದ್ರರೊಂದಿಗೆ ಸದಾ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾ, ಶೌಚ ಮತ್ತು ಮಂಗಳರಹಿತನಾಗಿ.
13.217.11
स चापि कालधर्मस्थो यमलोके सुदण्डितः ।
यदि जायेत मर्त्येषु शूद्र एवाभिजायते ॥ १३.२१७.११ ॥
ಅವನೂ ಕಾಲಧರ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದಿ ಯಮಲೋಕದಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ದಂಡಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರೆ, ಶೂದ್ರನಾಗಿಯೇ ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.217.12
शूद्र एव भवेद्देवि ब्राह्मणोऽपि स्वकर्मणा ॥ १३.२१७.१२ ॥
ಓ ದೇವಿ, ತನ್ನ ಕರ್ಮದಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೂ ಶೂದ್ರನೇ ಆಗುತ್ತಾನೆ.
13.217.13
तथैव शूद्रस्त्वपरः शूद्रकर्माणि वर्जयेत् ।
सत्यार्जवपरो भूत्वा दानधर्मपरस्तथा।
मन्त्रब्राह्मणसत्कर्ता मनसा ब्राह्मणप्रियः ॥ १३.२१७.१३ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಶೂದ್ರನು ಶೂದ್ರರ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು. ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಋಜುತ್ವದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ದಾನಧರ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ ನಿರತನಾಗಿ, ಮಂತ್ರ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುವವನಾಗಿ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಪ್ರಿಯನಾಗಿರಬೇಕು.
13.217.14
एवं युक्तसमाचारः शूद्रोपि मरणं गतः ।
स्वर्गलोके हि जायेत तत्क्षये नृषु जायते।
ब्राह्मणानां कुले मुख्ये वेदस्वाध्यायसंयुते ॥ १३.२१७.१४ ॥
ಹೀಗೆ ಸದಾಚಾರದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದ ಶೂದ್ರನೂ ಮರಣ ಹೊಂದಿ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕದಲ್ಲಿ ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆ ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೀಣಿಸಿದಾಗ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ವೇದಾಧ್ಯಯನದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಜನಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.217.15
एवमेव सदा लोके शूद्रो ब्राह्मण्यमाप्नुयात् ॥ १३.२१७.१५ ॥
ಹೀಗೆಯೇ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶೂದ್ರನೂ ಎಲ್ಲ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
13.217.16
एवं क्षत्रियवैश्याश्च जातिधर्मेण संयुताः ।
स्वकर्मणैव जायन्ते विशिष्टेष्वधमेषु च ॥ १३.२१७.१६ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಕ್ಷತ್ರಿಯರು ಮತ್ತು ವೈಶ್ಯರು ಕೂಡ ಜಾತಿಧರ್ಮದಿಂದ ಕೂಡಿದವರಾಗಿ, ತಮ್ಮ ಕರ್ಮದಿಂದಲೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಥವಾ ಅಧಮ ಕುಲಗಳಲ್ಲಿ ಜನಿಸುತ್ತಾರೆ.
13.217.17
एवं जातिविपर्यासः प्रेत्यभावे भवेन्नृणाम् ।
अन्यथा तु न शक्यं तल्लोकसंस्थितिकारणात् ॥ १३.२१७.१७ ॥
ಹೀಗೆ ಮರಣಾನಂತರ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಜಾತಿಗಳ ಈ ಪರಿವರ್ತನೆ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅದು ಸಾಧ್ಯವಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಅದೇ ಲೋಕ ಸ್ಥಿತಿಯ ಕಾರಣ.
13.217.18
तस्माज्जातिं विशिष्टां तु कथंचित्प्राप्य पण्डितः ।
सर्वथा तां तथा रक्षेन्न पुनर्भ्रश्यते यथा।
इति ते कथितं देवि भूयः श्रोतुं किमिच्छसि ॥ १३.२१७.१८ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಪಂಡಿತನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಜಾತಿಯನ್ನು ಹೇಗೋ ಪಡೆದರೆ, ಮತ್ತೆ ಅದರಿಂದ ಜಾರದಂತೆ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಕಾಪಾಡಬೇಕು. ದೇವಿ, ಇದನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಇನ್ನೇನನ್ನು ಕೇಳಲು ಬಯಸುವೆ?
13.217.19
जन्मप्रभृति कः शुद्धो लभेज्जन्मफलं नरः ।
शोभनाशोभनं सर्वमधइकारवशात्स्वकम् ॥ १३.२१७.१९ ॥
ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ ಯಾವ ಮನುಷ್ಯ ಶುದ್ಧನಾಗಿ ಜನ್ಮಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯಬಲ್ಲನು? ತನ್ನ ಅಧಃಕಾರದ ವಶದಿಂದ ಅವನು ಶುಭಾಶುಭವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.
13.217.20
कर्म कुर्वन्न लिप्येत आर्जवेन समाचरेत् ।
आत्मैव तच्छुभं कुर्यादशुभे योजयेत्परान् ॥ १३.२१७.२० ॥
ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿದರೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳಬಾರದು; ಸರಳತೆಯಿಂದ ನಡೆಯಬೇಕು. ತಾನೇ ಶುಭವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಇತರರನ್ನು ಅಶುಭದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಬಾರದು.
13.217.21
शठेषु शठवत्कुर्योदार्यष्वार्यवदाचरेत् ।
आपत्सु नावसीदेच्च घोरान्सङ्ग्रामयेत्परात्।
साम्नैव सर्वकार्याणि कर्तुं पूर्वं समारभेत् ॥ १३.२१७.२१ ॥
ವಂಚಕರೊಂದಿಗೆ ವಂಚಕನಂತೆ, ಆರ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಆರ್ಯನಂತೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕುಸಿಯಬಾರದು; ಇತರರನ್ನು ಘೋರ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಬಾರದು. ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನೂ ಮೊದಲು ಸಾಮದಿಂದಲೇ ಆರಂಭಿಸಬೇಕು.
13.217.22
अनर्थाधर्मशोकानां यथा न प्राप्नुयात्स्वयम् ।
प्रीयते तत्तथा कर्तुमेतद्वृत्तं समासतः ॥ १३.२१७.२२ ॥
ಅನರ್ಥ, ಅಧರ್ಮ, ಶೋಕ ತನಗೆ ಬಾರದಂತೆ, ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಈ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನೇ ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಅದು ಪ್ರಿಯವಾದುದು.
13.217.23
एवं वृत्तं समासाद्य गृहमाश्रित्य मानवाः ।
निराहारा निरुद्वेगाः प्राप्नुवन्त्युत्तमां गतिम् ॥ १३.२१७.२३ ॥
ಈ ರೀತಿ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ, ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯರು, ಆಹಾರಲೋಲುಪತೆ ಮತ್ತು ಉದ್ವೇಗವಿಲ್ಲದೆ ಉತ್ತಮ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
13.217.24
एतज्जन्मफलं नित्यं सर्वेषां गृहवासिनाम् ।
एवं गृहस्थितैर्नित्यं वर्तितव्यमिति स्थितिः।
एतत्सर्वं मया प्रोक्तं किं भूयः श्रोतुमिच्छसि ॥ १३.२१७.२४ ॥
ಇದೇ ಗೃಹವಾಸಿಗಳಾದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸದಾ ಜನ್ಮಫಲ. ಗೃಹಸ್ಥರು ಸದಾ ಹೀಗೆಯೇ ನಡೆಯಬೇಕು—ಇದೇ ನಿಯಮ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಇನ್ನೇನನ್ನು ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೀಯೆ?
13.217.25
सुरासुरपते देव वरद प्रीतिवर्धन ।
मानुषेष्वेव ये के चिदाढ्याः क्लेशविवर्जिताः।
भुञ्जाना विविधान्भोगान्दृश्यन्ते निरुपद्रवाः ॥ १३.२१७.२५ ॥
ಸುರಾಸುರರ ಒಡೆಯನೇ, ದೇವನೇ, ವರದನೇ, ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವವನೇ! ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಧನಿಕರಾಗಿ, ಕ್ಲೇಶರಹಿತರಾಗಿ, ನಾನಾ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾ, ಉಪದ್ರವವಿಲ್ಲದವರಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ.
13.217.26
अपरे क्लेशसंयुक्ता दरिद्रा भोगवर्जिताः ॥ १३.२१७.२६ ॥
ಇತರರು ಕ್ಲೇಶದಿಂದ ಕೂಡಿದವರಾಗಿ, ದರಿದ್ರರಾಗಿ, ಭೋಗರಹಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
13.217.27
किमर्थं मानुषे लोके न समत्वेन कल्पिताः ।
एतच्छ्रोतुं महादेव कौतूहलमतीव मे ॥ १३.२१७.२७ ॥
ಮನುಷ್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಜನರನ್ನು ಏಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಿಲ್ಲ? ಮಹಾದೇವನೇ, ಇದನ್ನು ಕೇಳಲು ನನಗೆ ಬಹಳ ಕುತೂಹಲವಿದೆ.
13.217.28
न्यायतस्त्वं महाभागे श्रोतुकामासि भामिनि ।
शृणु तत्सर्वमखिलं मानुषाणां हितं वचः ॥ १३.२१७.२८ ॥
ಓ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿಯೇ, ಓ ಭಾಮಿನಿಯೇ, ನೀನು ನ್ಯಾಯವಾಗಿಯೇ ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತಿರುವೆ. ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಹಿತಕರವಾದ ಆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳು.
13.217.29
आदिसर्गे पुरा ब्रह्मा समत्वेनासृजत्प्रजाः ।
नित्यं न भवतो ह्यस्य रागद्वेषौ प्रजापतेः।
तदा तस्मात्सुराः सर्वे बभूवुः समतो नराः ॥ १३.२१७.२९ ॥
ಆದಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಬ್ರಹ್ಮನು ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಸಮಾನವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ಪ್ರಜಾಪತಿಯಲ್ಲಿ ರಾಗದ್ವೇಷಗಳು ನಿತ್ಯವಾಗಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಆ ಕಾರಣದಿಂದ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳೂ ಮನುಷ್ಯರೂ ಸಮಭಾವದಲ್ಲಿದ್ದರು.
13.217.30
एवं संवर्तमाने तु युगे कालविपर्ययात् ।
केचित्प्रपेदिरे तत्र विषमं बुद्धिमोहिताः ॥ १३.२१७.३० ॥
ಹೀಗೆ ಯುಗವು ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಕಾಲದ ವಿಪರ್ಯಯದಿಂದ, ಕೆಲವರು ಬುದ್ಧಿ ಮೋಹಿತರಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ವಿಷಮತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದರು.
13.217.31
तेषां हानिं ततो दृष्ट्वा तुल्यानामेव भामिनि ।
ब्राह्मणास्ते समाजग्मुस्तत्तत्कारणवेदकाः ॥ १३.२१७.३१ ॥
ಓ ಭಾಮಿನಿ, ಅವರ ಕ್ಷೀಣತೆಯನ್ನು ನೋಡಿ, ಸಮಾನರಾದವರಿಗೂ ಕೂಡ, ಪ್ರತಿ ಕಾರಣವನ್ನು ತಿಳಿದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಸೇರಿದರು.
13.217.32
कर्तुं नार्हसि देवेश पक्षपातं त्वमीदृशम् ।
पुत्रभावे समे देव किमर्थं नो भवेत्कलिः ॥ १३.२१७.३२ ॥
ದೇವೇಶ, ನೀವು ಇಂತಹ ಪಕ್ಷಪಾತ ಮಾಡಬಾರದು. ದೇವ, ಪುತ್ರಭಾವದಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿರುವಾಗ ನಮಗೇಕೆ ಕಲಿ ಬರಬೇಕು?
13.217.33
एवमेतैरुपालब्धो ब्रह्मा वचनमब्रवीत् ।
यूयं मा ब्रूत मे दोषं स्वकृतं स्मरथ प्रजाः ॥ १३.२१७.३३ ॥
ಹೀಗೆ ಅವರಿಂದ ನಿಂದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬ್ರಹ್ಮನು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು: ನೀವು ನನ್ನ ದೋಷವನ್ನು ಹೇಳಬೇಡಿ, ಪ್ರಜೆಗಳೇ, ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಕೃತ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
13.217.34
युष्माभिरेव युष्माकं ग्रथितं हि शुभाशुभम् ।
यादृशं कुरुते कर्म तादृशं फलमश्नुते।
स्वकृतस्य फलं भुङ्क्ते नान्यस्तद्बोक्तुमर्हति ॥ १३.२१७.३४ ॥
ನಿಮ್ಮಿಂದಲೇ ನಿಮ್ಮ ಶುಭಾಶುಭಗಳು ಹೆಣೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಯಾರು ಯಾವ ಕರ್ಮ ಮಾಡುವನೋ ಅದೇ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ತನ್ನ ಕರ್ಮಫಲವನ್ನು ತಾನೇ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ; ಬೇರೆಯವನು ಅದನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲು ಅರ್ಹನಲ್ಲ.
13.217.35
एवं संबोधितास्तेन कालकर्त्रा स्वयंभुवा ।
पुनर्विवृत्य कर्माणि शुभान्येव प्रपेदिरे ॥ १३.२१७.३५ ॥
ಕಾಲಕರ್ತನಾದ ಸ್ವಯಂಭುವು ಹೀಗೆ ಬೋಧಿಸಲು, ಅವರು ತಮ್ಮ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ತಿರುಗಿಸಿ ಶುಭ ಕರ್ಮಗಳನ್ನೇ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರು.
13.217.36
एवं विज्ञाततत्वास्ते दानधर्मपरायणाः ।
शुभानि विधिवत्कृत्वा कालधर्मगताः पुनः।
तानि दानफलान्येव भुञ्जते सुखभोगिनः ॥ १३.२१७.३६ ॥
ಹೀಗೆ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿದು ಅವರು ದಾನಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದರು. ವಿಧಿಪ್ರಕಾರ ಶುಭಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಕಾಲಧರ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಮತ್ತೆ ಆ ದಾನಫಲಗಳನ್ನೇ ಅನುಭವಿಸುವ ಸುಖಭೋಗಿಗಳಾದರು.
13.217.37
स्वकृतं तु नरस्तस्मात्स्वयमेव प्रपद्यते ॥ १३.२१७.३७ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ತಾನು ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮವನ್ನು ತಾನೇ ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.
13.217.38
अपरे धर्मकामेभ्यो निवृत्ताश्च शुभेक्षणे ।
कदर्या निरनुक्रोशाः प्रायेणात्मपरायणाः ॥ १३.२१७.३८ ॥
ಓ ಶುಭನೇತ್ರೆ, ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಯಸುವವರಿಂದ ದೂರ ಉಳಿಯುವವರು ಕೆಲವರು; ಅವರು ಜಿಪುಣರು, ಕರುಣೆ ಇಲ್ಲದವರು, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸ್ವಾರ್ಥಪರರು.
13.217.39
तादृशा मरणं प्राप्ताः पुनर्जन्मनि शोभने ।
दरिद्राः क्लेशभूयिष्ठा भवन्त्येव न संशयः ॥ १३.२१७.३९ ॥
ಓ ಸುಂದರಿ, ಅಂಥವರು ಮರಣ ಹೊಂದಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ದರಿದ್ರರಾಗಿ ಬಹಳ ಕ್ಲೇಶಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುತ್ತಾರೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
13.217.40
मानुषेष्वथ ये केचिद्धनधान्यसमन्विताः ।
भोगहीनाः प्रदृश्यन्ते सर्वभोगेषु सत्स्वपि।
न भुञ्जते किमर्थं ते तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२१७.४० ॥
ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಧನ-ಧಾನ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರೂ, ಎಲ್ಲ ಭೋಗಗಳು ಇದ್ದರೂ ಭೋಗರಹಿತರಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ — ಅದೇಕೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಹೇಳಬೇಕು.
13.217.41
परैः संचोदिता धर्मं कुर्वते न स्वकामतः ।
स्वयं श्रद्धां बहिष्कृत्य कुर्वन्ति च रुदन्ति च ॥ १३.२१७.४१ ॥
ಇತರರ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಅವರು ಧರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ತಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದಲ್ಲ; ತಾವೇ ಶ್ರದ್ಧೆಯನ್ನು ಬದಿಗಿಟ್ಟು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅಳುತ್ತಾರೆ ಕೂಡ.
13.217.42
तादृशा मरणं प्राप्ताः पुनर्जन्मनि शोभने ।
फलानि तानि सम्प्राप्य भुञ्जते न कदाचन।
रक्षन्तो वर्धयन्तश्च आसते निधिपालवत् ॥ १३.२१७.४२ ॥
ಓ ಸುಂದರಿ, ಅಂಥವರು ಮರಣ ಹೊಂದಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಆ ಫಲಗಳನ್ನು ಪಡೆದರೂ ಎಂದಿಗೂ ಅವುಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ನಿಧಿಕಾವಲುಗಾರರಂತೆ ಕಾಯುತ್ತ ಮತ್ತು ವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತ ಕುಳಿತಿರುತ್ತಾರೆ.
13.217.43
केचिद्धनवियुक्ताश्च भोगयुक्ता महेश्वर ।
मानुषाः सम्प्रदृश्यन्ते तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२१७.४३ ॥
ಕೆಲವರು ಧನರಹಿತರಾಗಿಯೂ ಭೋಗಸಂಪನ್ನರಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಓ ಮಹೇಶ್ವರ, ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳಲು ನೀವು ಅರ್ಹರು.
13.217.44
आनृशंस्यपरा ये तु धर्मकामाश्चि दुर्गताः ।
परोपकारं कुर्वन्ति दीनानुग्रहकारणात् ॥ १३.२१७.४४ ॥
ಕರುಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠರಾದ, ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಯಸುವ ಅವರು ದುರ್ದಶೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ದೀನರ ಮೇಲಿನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಇತರರಿಗೆ ಉಪಕಾರ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
13.217.45
प्रतिपद्युः परधनं नष्टं वाऽन्यैर्नरैर्हृतम् ।
नित्यं ये दातुमनसो नरा वित्तेष्वसत्स्वपि ॥ १३.२१७.४५ ॥
ಸದಾ ದಾನ ಮಾಡುವ ಮನಸ್ಸಿನ ಮನುಷ್ಯರು ಇತರರ ಧನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಅಥವಾ ನಷ್ಟವಾದ ಅಥವಾ ಇತರರು ಅಪಹರಿಸಿದ ಧನವನ್ನು, ಧನವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಕೂಡ.
13.217.46
कालधर्मवशं प्राप्ताः पुनर्जन्मनि ते नराः ।
एते धनविहीनाश्च भोगयुक्ता भवन्त्युत ॥ १३.२१७.४६ ॥
ಕಾಲಧರ್ಮದ ವಶಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದ ಆ ಮನುಷ್ಯರು ಪುನರ್ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ; ಈ ಧನರಹಿತರು ಕೂಡ ಭೋಗಸಂಪನ್ನರಾಗುತ್ತಾರೆ.
13.217.47
धर्मदानोपदेशं वा कर्तव्यमिति निश्चयः ।
इति ते कथितं देवि किं भूयः श्रोतुमिच्छसि ॥ १३.२१७.४७ ॥
ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ದಾನದ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ನಿಶ್ಚಯ. ಓ ದೇವಿ, ಇದನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಇನ್ನೇನು ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೀಯ?