Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 13.235

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

13.235.1

भगवन्कानि देयानि धर्ममुद्दिश्य मानवैः ।
तान्यहं श्रोतुमिच्छामि तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२३५.१ ॥

ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹੜੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦਾਨ ਕਰਨੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ? ਮੈਂ ਉਹ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।

13.235.2

अजस्रं धर्मकार्यं च तथा नैमित्तिकं प्रिये ।
अन्नं प्रतिश्रयो दीपः पानीयं तृणमिन्धनम् ॥ १३.२३५.२ ॥

ਪਿਆਰੀਏ, ਨਿਰੰਤਰ ਧਰਮਕਾਰਜ ਅਤੇ ਮੌਕੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕਾਰਜ ਵੀ ਹਨ: ਅੰਨ, ਆਸਰਾ, ਦੀਵਾ, ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ, ਘਾਹ, ਬਾਲਣ।

13.235.3

स्नेहो गन्धश्च भैषज्यं तिलाश्च लवणं तथा ।
एवमादि तथाऽन्यश्च दानमाजस्रमुच्यते ॥ १३.२३५.३ ॥

ਤੇਲ, ਸੁਗੰਧ, ਦਵਾਈ, ਤਿਲ ਅਤੇ ਲੂਣ, ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਸਤੂਆਂ ਵੀ ਨਿਰੰਤਰ ਦਾਨ ਆਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

13.235.4

अजस्रदानात्सततमाजस्रमिति निश्चितम् ।
सामान्यं सर्ववर्णानां दानं शृणु समाहिता ॥ १३.२३५.४ ॥

ਨਿਰੰਤਰ ਦਾਨ ਨਾਲ ਸਦਾ ਨਿਰੰਤਰਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਵਰਣਾਂ ਲਈ ਸਾਂਝਾ ਇਹ ਦਾਨ, ਹੇ ਇਕਾਗਰ ਚਿੱਤ ਵਾਲੀਏ, ਸੁਣ।

13.235.5

अन्नं प्राणो मनुष्याणामन्नदः प्राणदो भवेत् ।
तस्माकदन्नं विशेषेण दातुमिच्छति मानवः ॥ १३.२३५.५ ॥

ਅੰਨ ਹੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਾਣ ਹੈ; ਅੰਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਾਣ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਅੰਨਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।

13.235.6

ब्राह्मणायाभिरूपाय यो दद्यादन्नमीप्सितम् ।
निदधाति निधिं श्रेष्ठं सोऽनन्तं पारलौकिकम् ॥ १३.२३५.६ ॥

ਜੋ ਯੋਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮਨਚਾਹਿਆ ਅੰਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਖਜ਼ਾਨਾ ਜੋੜਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਅਨੰਤ ਹੈ।

13.235.7

श्रान्तमध्वपरिश्रान्तमतिथिं गृहमागतम् ।
अर्चयीत प्रयत्नेन स हि यज्ञो वरप्रदः ॥ १३.२३५.७ ॥

ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਥੱਕ ਕੇ ਘਰ ਆਏ ਮਹਿਮਾਨ ਦਾ ਯਤਨ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਹੀ ਵਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਯਜ੍ਞ ਹੈ।

13.235.8

कृत्वा तु पातकं कर्म यो दद्यादन्नमर्थिनाम् ।
ब्राह्मणानां विशेषेण सोपहन्ति स्वकं तमः ॥ १३.२३५.८ ॥

ਪਾਪ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਵੀ ਜੋ ਮੰਗਤਿਆਂ ਨੂੰ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਅੰਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਹੀ ਅੰਧਕਾਰ ਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।

13.235.9

पितरस्तस्य नन्दन्ति सुवृष्ट्या कर्षका इव ।
पुत्रो यस्य तु पौत्रो वा श्रोत्रियं भोजयिष्यति ॥ १३.२३५.९ ॥

ਜਿਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਪੋਤਾ ਵੇਦਪਾਠੀ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਾਏਗਾ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰ ਚੰਗੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਕਿਸਾਨਾਂ ਵਾਂਗ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

13.235.10

अपि चण्डालशूद्राणामन्नदानं न गर्हते ।
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन दद्यादन्नममत्सरः ॥ १३.२३५.१० ॥

ਚਾਂਡਾਲਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਅੰਨਦਾਨ ਕਰਨਾ ਵੀ ਨਿੰਦਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਈਰਖਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਸਾਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਅੰਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.235.11

कलत्रं पीडयित्वाऽपि पोषयेदतिथीन्सदा ।
जन्मापि मानुषे लोके तदर्थं हि विधीयते ॥ १३.२३५.११ ॥

ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦੇ ਕੇ ਵੀ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦਾ ਸਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰੇ; ਮਨੁੱਖੀ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਵੀ ਉਸੇ ਲਈ ਵਿਹਿਤ ਹੈ।

13.235.12

अन्नदानाच्च लोकांस्तान्सम्प्रवक्ष्याम्यनिन्दिते ।
भवनानि प्रकाशन्ते दिवि तेषां महात्मनाम् ॥ १३.२३५.१२ ॥

ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ੇ, ਅੰਨਦਾਨ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੈਂ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ। ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਤਮਾਵਾਂ ਦੇ ਭਵਨ ਚਮਕਦੇ ਹਨ।

13.235.13

अनेकशतभौमानि सान्तर्जलवनानि च ।
वैडूर्यार्चिःप्रकाशपनि हेमरूप्यमयानि च ॥ १३.२३५.१३ ॥

ਸੈਂਕੜੇ ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਵਾਲੇ, ਅੰਦਰ ਜਲ ਤੇ ਬਨਾਂ ਸਮੇਤ, ਵੈਡੂਰਿਆ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ, ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਬਣੇ ਭਵਨ।

13.235.14

नानारूपाणि संस्थानां नानारत्नमयानि च ।
चन्द्रमण्डलशुभ्राणि किङ्किणीजालवन्ति च ॥ १३.२३५.१४ ॥

ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਤੇ ਆਕਾਰਾਂ ਦੇ, ਅਨੇਕ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ, ਚੰਦਰਮੰਡਲ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੇ, ਘੁੰਗਰੂਆਂ ਦੇ ਜਾਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਭਵਨ।

13.235.15

तरुणादित्यवर्णानि स्थावराणि चराणि च ।
यथेष्टभक्ष्यभोज्यानि शयनासनवन्ति च ॥ १३.२३५.१५ ॥

ਉੱਗਦੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਸਥਿਰ ਤੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ, ਮਨ-ਚਾਹੇ ਭੋਜਨ-ਪਕਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਪਲੰਘਾਂ ਤੇ ਆਸਨਾਂ ਵਾਲੇ ਭਵਨ।

13.235.16

सर्वकामफलाश्चात्र वृक्षा भवनसंस्थिताः ।
वाप्यो बह्व्यश्च कूपाश्च दीर्घिकाश्च सहस्रशः ॥ १३.२३५.१६ ॥

ਇੱਥੇ ਭਵਨਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਰੁੱਖ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦਾ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਵੜੀਆਂ, ਖੂਹ ਤੇ ਲੰਮੇ ਤਲਾਅ ਵੀ ਹਨ।

13.235.17

अरुजानि विशोकानि नित्यानि विविधानि च ।
भवनानि विचित्राणि प्राणदानां त्रिविष्टपे ॥ १३.२३५.१७ ॥

ਰੋਗ-ਰਹਿਤ, ਸ਼ੋਕ-ਰਹਿਤ, ਨਿੱਤ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੇ ਅਨੋਖੇ ਭਵਨ ਪ੍ਰਾਣਦਾਨੀਆਂ ਲਈ ਤ੍ਰਿਵਿਸ਼ਟਪ ਵਿੱਚ ਹਨ।

13.235.18

विवस्वतश्च सोमस्य ब्रह्मणश्च प्रजापतेः ।
विशन्ति लोकांस्ते नित्यं जगत्यन्नोदकप्रदाः ॥ १३.२३५.१८ ॥

ਵਿਵਸਵਾਨ, ਸੋਮ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਅੰਨ ਤੇ ਜਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

13.235.19

तत्र ते सुचिरं कालं विहृत्याप्सरसां गणैः ।
जायन्ते मानुषे लोके सर्वकल्याणसंयुताः ॥ १३.२३५.१९ ॥

ਉੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਿਹਾਰ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖੀ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕਲਿਆਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹੋ।

13.235.20

बलसंहननोपेता नीरोगाश्चिरजीविनः ।
कुलीना मतिमन्तश्च भवन्त्यन्नप्रदा नराः ॥ १३.२३५.२० ॥

ਬਲ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ, ਰੋਗ-ਰਹਿਤ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ, ਉੱਚੇ ਕੁਲ ਦੇ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਅੰਨਦਾਤਾ ਮਨੁੱਖ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

13.235.21

तस्मादन्नं विशेषेण दातव्यं भूतिमिच्छता ।
सर्वकालं च सर्वस्य सर्वत्र च सदैव च ॥ १३.२३५.२१ ॥

ਇਸ ਲਈ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲੀ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਹਰ ਸਮੇਂ, ਸਭਨਾਂ ਨੂੰ, ਹਰ ਥਾਂ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅੰਨ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.235.22

सुवर्णदानं परमं स्वर्ग्यं स्वस्त्ययनं महत् ।
तस्मात्ते वर्णयिष्यामि यथावदनुपूर्वशः ॥ १३.२३५.२२ ॥

ਸੋਨੇ ਦਾ ਦਾਨ ਪਰਮ, ਸਵਰਗ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਕਰਮ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਸਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਅਤੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਦੱਸਾਂਗਾ।

13.235.23

अपि पापकृतं क्रूरं दत्तं रुक्मं प्रकाशयेत् ॥ १३.२३५.२३ ॥

ਪਾਪ ਜਾਂ ਕਰੂਰ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੋਨਾ ਉਸਨੂੰ ਚਮਕਾ (ਸ਼ੁੱਧ ਕਰ) ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

13.235.24

सुवर्णं ये प्रयच्छन्ति श्रोत्रिभेभ्यः सुचेतसः ।
देवतास्ते तर्पयन्ति समस्ता इति वैदिकम् ॥ १३.२३५.२४ ॥

ਜੋ ਨੇਕ ਮਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਵੇਦ-ਗਿਆਤਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਵੈਦਿਕ ਵਚਨ ਹੈ।

13.235.25

अग्निर्हि देवताः सर्वाः सुवर्णं चाग्निरुच्यते ।
तस्मात्सुवर्णदानेन तृप्ताः स्युः सर्वदेवताः ॥ १३.२३५.२५ ॥

ਅਗਨੀ ਹੀ ਸਭ ਦੇਵਤੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਵੀ ਅਗਨੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸੋਨੇ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

13.235.26

अग्न्यभावे तु कुर्वन्ति वह्निस्थानेषु काञ्चनम् ।
तस्मात्सुवर्णदातारः सर्वान्कामानवाप्नुयुः ॥ १३.२३५.२६ ॥

ਅੱਗ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਸੋਨਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਸੋਨਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

13.235.27

आदित्यस्य हुताशस्य लोकान्नानाविधाञ्शुभान् ।
काञ्चनं सम्प्रदायाशु प्रविशन्ति न संशयः ॥ १३.२३५.२७ ॥

ਆਦਿਤਿਆ ਅਤੇ ਹੁਤਾਸ਼ਨ ਦੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਛੇਤੀ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।

13.235.28

अलङ्कारं कृतं चापि केवलान्प्रविशिष्यते ।
सौवर्णैर्ब्राह्मणं काले तैरलङ्कृत्य भोजयेत् ॥ १३.२३५.२८ ॥

ਘੜੇ ਹੋਏ ਗਹਿਣੇ ਵੀ ਕੇਵਲ ਸੋਨੇ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ। ਠੀਕ ਸਮੇਂ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਸਜਾ ਕੇ ਭੋਜਨ ਕਰਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.235.29

य एतत्परमं दानं दत्त्वा सौवर्णमद्भुतम् ।
द्युतिं मेधां वपुः कीर्तिं पुनर्जाते लबेद्ध्रुवम् ॥ १३.२३५.२९ ॥

ਜੋ ਇਹ ਪਰਮ ਅਦਭੁਤ ਸੋਨੇ ਦਾ ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੁਨਰਜਨਮ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰ ਤੇਜ, ਬੁੱਧੀ, ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਕੀਰਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

13.235.30

तस्मात्स्वशक्त्या दातव्यं काञ्चनं भुवि मानवैः ।
न ह्येतस्मात्परं लोकेष्वन्यत्पापात्प्रमुच्यते ॥ १३.२३५.३० ॥

ਇਸ ਲਈ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ; ਇਸ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਪਾਪ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

13.235.31

अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि गवां दानमनिन्दिते ।
नहि गोभ्यः परं दानं विद्यते जगति प्रिये ॥ १३.२३५.३१ ॥

ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਪਿਆਰੀ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਗਊ-ਦਾਨ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਗਾਵਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਦਾਨ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਿਯੇ।

13.235.32

लोकान्सिसृक्षुणा पूर्वं गावः सृष्टाः स्वयंभुवा ।
वृत्त्यर्थं सर्वभूतानां तस्मात्ता मातरः स्मृताः ॥ १३.२३५.३२ ॥

ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰਚਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਸਵੈਭੂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ ਲਈ ਗਾਵਾਂ ਰਚੀਆਂ। ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਮਾਤਾਵਾਂ ਕਹਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

13.235.33

लोकज्येष्ठा लोकवृत्त्या प्रवृत्ता ।
मय्यायत्ताः सोमनिष्यन्दभूताः।
सौम्याः पुण्याः प्राणदाः कामदाश्च ।
तस्मात्पूज्याः पुण्यकामैर्मनुष्यैः ॥ १३.२३५.३३ ॥

ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਜੇਠੀਆਂ, ਸੰਸਾਰਕ ਜੀਵਨ ਲਈ ਪ੍ਰਵਿਰਤ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ, ਸੋਮ-ਧਾਰਾ ਵਰਗੀਆਂ, ਸੌਮ੍ਯ, ਪੁੰਨਯ, ਪ੍ਰਾਣ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਪੁੰਨ ਦੀ ਚਾਹ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

13.235.34

धेनुं दत्त्वा निभृतां सुशीलां ।
कल्याणवत्सां च पयस्विनीं च।
यावन्ति रोमाणि भवन्ति तस्या-
स्तावत्समाः स्वर्गफलानि भुङ्क्ते ॥ १३.२३५.३४ ॥

ਸ਼ਾਂਤ, ਸੁਸ਼ੀਲ, ਸੋਹਣੇ ਵੱਛੇ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਧੇਨੂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਜਿੰਨੇ ਰੋਮ ਹਨ, ਉਤਨੇ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ ਸਵਰਗ ਦੇ ਫਲ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।

13.235.35

प्रयच्छते यः कपिलां सचेलां ।
सकांस्यदोहां कनकाग्र्यशृङ्गीम्।
पुत्राश्च पौत्रांश्च कुलं च सर्व-
मासप्तमं तारयते परत्र च ॥ १३.२३५.३५ ॥

ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਵਸਤਰ ਸਮੇਤ ਅਤੇ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਦੋਹਨ-ਪਾਤਰ ਸਮੇਤ ਕਪਿਲਾ ਗਊ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਪੋਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸੱਤਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਕੁਲ ਦਾ ਉਧਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

13.235.36

अन्तर्जाताः क्रीतका द्यूतलब्धाः ।
प्राणक्रीताः सोदकाश्चौजसा वा।
कृच्छ्रोत्सृष्टाः पोषणार्थागताश्च ।
द्वारैरेतैस्ताः प्रलब्धाः प्रदद्यात् ॥ १३.२३५.३६ ॥

ਘਰ ਵਿੱਚ ਜੰਮੀਆਂ, ਖਰੀਦੀਆਂ, ਜੂਏ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤੀਆਂ, ਜਾਨ ਦੇ ਕੇ ਖਰੀਦੀਆਂ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਕੇ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਬਲ ਨਾਲ ਲਈਆਂ, ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਛੱਡੀਆਂ, ਪਾਲਣ ਲਈ ਆਈਆਂ — ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਿਲੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।

13.235.37

कृसाय बहुपुत्राय श्रोत्रियायाहिताग्नये ।
प्रदाय नीरुजां धेनुं लोकान्प्राप्नोत्यनुत्तमान् ॥ १३.२३५.३७ ॥

ਕਮਜ਼ੋਰ, ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯ ਅਤੇ ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ ਨੂੰ ਨਿਰੋਗ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉੱਤਮ ਲੋਕ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

13.235.38

नृशंसस्य कृतघ्नस्य लुब्धस्यानृतवादिनः ।
हव्यकव्यव्यपेतस्य न दद्याद्गाः कथञ्चन ॥ १३.२३५.३८ ॥

ਬੇਰਹਿਮ, ਕ੍ਰਿਤਘਣ, ਲੋਭੀ, ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਹਵਿ-ਕਵਿ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾਂ ਨਹੀਂ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।

13.235.39

समानवत्सां यो दद्याद्धेर्नुं विप्रे पयस्विनीम् ।
सुवृत्तां वस्त्रसंछन्नां सोमलोके महीयते ॥ १३.२३५.३९ ॥

ਇੱਕੋ ਰੰਗ ਦੇ ਵੱਛੇ ਵਾਲੀ, ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਸੁਸ਼ੀਲ, ਕੱਪੜੇ ਨਾਲ ਢਕੀ ਗਾਂ ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੋਮਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

13.235.40

समानवत्सां यो दद्यात्कृष्णां धेनुं पयस्विनीम् ।
सुवृत्तां वस्त्रसंछन्नां लोकान्प्राप्नोत्यपांपतेः ॥ १३.२३५.४० ॥

ਇੱਕੋ ਰੰਗ ਦੇ ਵੱਛੇ ਵਾਲੀ, ਕਾਲੀ, ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਸੁਸ਼ੀਲ, ਕੱਪੜੇ ਨਾਲ ਢਕੀ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਰੁਣ ਦੇ ਲੋਕ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

13.235.41

हिरण्यवर्णां पिङ्गाक्षीं सवत्सां कांस्यदोहनाम् ।
प्रदाय वस्त्रसम्पन्नां यान्ति कौकबेरसद्मनः ॥ १३.२३५.४१ ॥

ਸੁਨਹਿਰੀ ਰੰਗ, ਪਿੰਗਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਵੱਛੇ ਸਮੇਤ, ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਦੋਹਨ-ਭਾਂਡੇ ਵਾਲੀ, ਵਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਘਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

13.235.42

वायुरेणुसवर्मां च सवत्सां कांस्यदोहनाम् ।
प्रदाय वस्त्रसम्पन्नां वायुलोके महीयते ॥ १३.२३५.४२ ॥

ਹਵਾ ਅਤੇ ਧੂੜ ਵਰਗੇ ਆਵਰਣ ਵਾਲੀ, ਵੱਛੇ ਸਹਿਤ, ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਦੋਹਨ-ਪਾਤਰ ਵਾਲੀ (ਗਾਂ) ਨੂੰ ਵਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ ਕਰਕੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਵਾਯੁਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

13.235.43

समानवत्सां यो धेनुं दत्त्वा गौरीं पयस्विनीम् ।
सुवृत्तां वस्त्रसंछन्नामग्निलोके महीयते ॥ १३.२३५.४३ ॥

ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੱਛੇ ਵਾਲੀ, ਗੋਰੀ, ਦੁੱਧ ਭਰੀ, ਸੁਡੌਲ, ਵਸਤਰ ਨਾਲ ਢਕੀ ਹੋਈ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਗਨੀਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

13.235.44

युवानं बलिनं श्यामं शतेन सह यूथपम् ।
गवेन्द्रं ब्राह्मणेन्द्राय भूरिशृङ्गमलंकृतम् ॥ १३.२३५.४४ ॥

ਜਵਾਨ, ਬਲਵਾਨ, ਸਾਂਵਲਾ, ਸੌ ਗਾਵਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਦਾ ਆਗੂ, ਬਲਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਬਹੁਤ ਸਿੰਗਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਿਆ ਬਲਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.235.45

ऋषभं ये प्रयच्छन्ति श्रोत्रियाणां महात्मनाम् ।
ऐश्वर्यमभिजायन्ते जायमानाः पुनःपुनः ॥ १३.२३५.४५ ॥

ਜੋ ਮਹਾਤਮਾ ਸ਼ਰੋਤ੍ਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬਲਦ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਰ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਐਸ਼ਵਰਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

13.235.46

गवां मूत्रपुरीषाणि नोद्विजेन कदाचन ।
न चासां मांसमश्नीयाद्गोषु भक्तः सदा भवेत् ॥ १३.२३५.४६ ॥

ਗਾਵਾਂ ਦੇ ਮੂਤਰ ਅਤੇ ਗੋਬਰ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਘਿਣ ਨਾਲ ਨਾ ਵੇਖੇ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਾਸ ਨਾ ਖਾਵੇ; ਸਦਾ ਗਾਵਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਰਹੇ।

13.235.47

ग्रासमुष्टिं परगवे दद्यात्संवत्सरं शुचि ।
अकृत्वा स्वयमाहारं व्रतं तत्सार्वकामिकम् ॥ १३.२३५.४७ ॥

ਇੱਕ ਸਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਦੂਜੇ ਦੀ ਗਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁੱਠੀ ਘਾਹ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਆਪ ਆਹਾਰ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ (ਵਰਤ ਰੱਖੇ); ਉਹ ਵਰਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

13.235.48

गवामुभयतः काले नित्यं स्वस्त्ययनं वदेत् ।
न चासां चिन्तयेत्पापमिति धर्मविदो विदुः ॥ १३.२३५.४८ ॥

ਗਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਦੋਹਾਂ ਵੇਲਿਆਂ ਤੇ ਸਦਾ ਸ੍ਵਸਤਿ-ਵਚਨ ਬੋਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਸੋਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਇਹ ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।

13.235.49

गावः पवित्रं परमं गोषु लोकाः प्रतिष्ठिताः ।
कथञ्चिन्नावमन्तव्या गावो लोकस्य मातरः ॥ १३.२३५.४९ ॥

ਗਾਵਾਂ ਅਤਿ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ; ਗਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੋਕ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾਵਾਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਗਾਵਾਂ ਸੰਸਾਰ ਦੀਆਂ ਮਾਤਾਵਾਂ ਹਨ।

13.235.50

तस्मादेव गवां दानं विशिष्टमिति कथ्यते ।
गोषु पूजा च भक्तिश्च नरस्यायुष्यतां वहेत् ॥ १३.२३५.५० ॥

ਇਸੇ ਲਈ ਗਊ-ਦਾਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਗਾਵਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਉਮਰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ।

13.235.51

अतःपरं प्रवक्ष्यामि भूमिदानं महाफलम् ।
भूमिदानसमं दानं लोके नास्तीति निश्चयः ॥ १३.२३५.५१ ॥

ਹੁਣ ਮੈਂ ਮਹਾਫਲ ਵਾਲੇ ਭੂਮੀ-ਦਾਨ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਭੂਮੀ-ਦਾਨ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਦਾਨ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ।

13.235.52

गृहयुक्क्षेत्रयुग्वाऽपि भूमिभागः प्रदीयते ।
सुखभोगं निराक्रोशं वास्तुपूर्वं प्रकल्प्य च ॥ १३.२३५.५२ ॥

ਘਰ ਜਾਂ ਖੇਤ ਵਾਲਾ ਭੂਮੀ-ਭਾਗ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਵਾਸਤੂ-ਭੂਮੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਸੁਖ ਨਾਲ ਭੋਗਣ ਲਈ, ਬਿਨਾਂ ਕਲੇਸ਼ ਦੇ, ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਕੇ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.235.53

ग्रहीतारमलङ्कृत्य वस्त्रपुष्पानुलोपनैः ।
सभृत्यं सपरीवारं भोजयित्वा यथेष्टतः।
यो दद्याद्दक्षिणां काले त्रिरद्भिर्गृह्यतामिति ॥ १३.२३५.५३ ॥

ਜੋ ਦਾਤਾ ਗ੍ਰਹੀਤਾ ਨੂੰ ਵਸਤਰ, ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਲੇਪਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾ ਕੇ, ਸੇਵਕਾਂ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਮਨ-ਮਰਜ਼ੀ ਭੋਜਨ ਕਰਾ ਕੇ, ਯੋਗ ਸਮੇਂ ਦਕਸ਼ਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਜਲ ਨਾਲ 'ਇਹ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰੋ' ਆਖਦਾ ਹੈ।

13.235.54

एवं भूम्यां प्रदत्तायां श्रद्धया वीतमत्सरैः ।
यावत्तिष्ठति सा भूमिस्तावद्दत्तफलं विदुः ॥ १३.२३५.५४ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਈਰਖਾ ਰਹਿਤ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਭੂਮੀ ਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਉਹ ਭੂਮੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਓਨਾ ਚਿਰ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਉਹ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।

13.235.55

भूमिदः स्वर्गमारुह्य रमते शाश्वतीः समाः ।
अचला ह्यक्षया भूमिः सर्वकामान्दुधुक्षति ॥ १३.२३५.५५ ॥

ਭੂਮੀ ਦਾਤਾ ਸਵਰਗ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਅਨੰਤ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ ਅਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ; ਅਚਲ ਅਤੇ ਅਕਸ਼ੈ ਭੂਮੀ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

13.235.56

यत्किञ्चित्कुरुते पापं पुरुषो वृत्तिकर्शितः ।
अपि गोकर्णमात्रेण भूमिदानन मुच्यते ॥ १३.२३५.५६ ॥

ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਨਾਲ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਜੋ ਵੀ ਪਾਪ ਕਰੇ, ਗਾਂ ਦੇ ਕੰਨ ਜਿੰਨੀ ਭੂਮੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

13.235.57

सुवर्णं रजतं वस्त्रं मणिमुक्तावसूनि च ।
सर्वमेतन्महाभागे भूमिदाने प्रतिष्ठितम् ॥ १३.२३५.५७ ॥

ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ, ਵਸਤਰ, ਮਣੀਆਂ, ਮੋਤੀ ਅਤੇ ਧਨ — ਹੇ ਮਹਾਭਾਗੇ, ਇਹ ਸਭ ਭੂਮੀ ਦਾਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

13.235.58

भर्तुर्निः श्रेयसे युक्तास्त्यक्तात्मानो रणे हताः ।
ब्रह्मलोकाय संसिद्धा नातिक्रामन्ति भूमिदम् ॥ १३.२३५.५८ ॥

ਮਾਲਕ ਦੇ ਪਰਮ ਭਲੇ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ, ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਕੇ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਲੋਕ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਲਈ ਸਿੱਧ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਭੂਮੀ ਦਾਤਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਲੰਘਦੇ।

13.235.59

हलकृष्टां महीं दद्यात्सर्वबीजफलान्विताम् ।
सुकूपशरणां वाऽपि सा भवेत्सर्वकामदा ॥ १३.२३५.५९ ॥

ਹਲ ਨਾਲ ਵਾਹੀ ਹੋਈ, ਸਾਰੇ ਬੀਜਾਂ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਭੂਮੀ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਜਾਂ ਜਿਸ ਕੋਲ ਚੰਗਾ ਖੂਹ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਉਹ ਭੂਮੀ — ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

13.235.60

निष्पन्नसस्यां पृथिवीं यो ददाति द्विजन्मनाम् ।
विमुक्तः कलुषैः सर्वैः शकलोकं स गच्छति ॥ १३.२३५.६० ॥

ਪੱਕੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਧਰਤੀ ਜੋ ਦੁਿਜਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਇੰਦਰਲੋਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

13.235.61

यथा जनित्री क्षीरेणि स्वपुत्रमभिवर्धयेत् ।
एवं सर्वफलैर्भूमिर्दातारमभिवर्धयेत् ॥ १३.२३५.६१ ॥

ਜਿਵੇਂ ਮਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪਾਲਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਸਾਰੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਦਾਤੇ ਨੂੰ ਪਾਲਦੀ ਹੈ।

13.235.62

ब्राह्मणं वृत्तसम्पन्नमाहिताग्निं शुचिव्रतम् ।
ग्राहयित्वा निजां भूमिं न यान्ति यमसादनम् ॥ १३.२३५.६२ ॥

ਸਦਾਚਾਰੀ, ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਵਰਤ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯਮਲੋਕ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।

13.235.63

यथा चन्द्रमसो वृद्धिरहन्यहनि दृश्यते ।
तथा भूमेः कृतं दानं सस्येसस्ये विवर्धते ॥ १३.२३५.६३ ॥

ਜਿਵੇਂ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਵਧਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਹਰ ਦਿਨ ਦਿੱਸਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਦਾ ਦਾਨ ਹਰ ਫ਼ਸਲ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਹੈ।

13.235.64

यथा बीजानि रोहन्ति प्रकीर्णानि महीतले ।
तथा कामाः प्ररोहन्ति भूमिदानगुणार्जिताः ॥ १३.२३५.६४ ॥

ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਖਿਲਰੇ ਬੀਜ ਉੱਗਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਧਰਤੀ-ਦਾਨ ਦੇ ਪੁੰਨ ਨਾਲ ਕਮਾਈਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਉੱਗਦੀਆਂ ਹਨ।

13.235.65

पितरः पितृलोकस्था देवताश्च दिवि स्थिताः ।
सन्तर्पयन्ति भोगैस्तं यो ददाति वसुन्धराम् ॥ १३.२३५.६५ ॥

ਪਿਤਰ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਪਿਤਰ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰੇ ਦੇਵਤੇ ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਭੋਗਾਂ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

13.235.66

दीर्घायुष्यं वराङ्गत्वं स्फीतां च श्रियमुत्तमाम् ।
परत्र लभते मर्त्यः सम्प्रदाय वसुन्धराम् ॥ १३.२३५.६६ ॥

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਉੱਤਮ ਸਰੀਰਕ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਭਰਪੂਰ ਉੱਤਮ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

13.235.67

एतत्सर्वं मयोद्दिष्टं भूमिदानस्य यत्फलम् ।
श्रद्दधानैर्नरैर्नित्यं श्राव्यमेतत्सनातनम् ॥ १३.२३५.६७ ॥

ਭੂਮੀ ਦਾਨ ਦਾ ਜੋ ਫਲ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਮੈਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਨਾਤਨ ਉਪਦੇਸ਼ ਸਦਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.235.68

अतः परं प्रवक्ष्यामि कन्यादानं यथाविधि ।
कन्या देया महादेवि परेषामात्मनोपि वा ॥ १३.२३५.६८ ॥

ਹੁਣ ਮੈਂ ਯਥਾਵਿਧੀ ਕੰਨਿਆਦਾਨ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਕੰਨਿਆ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਂ ਆਪ ਹੀ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

13.235.69

कन्यां शुद्धव्रताचारां कुलरूपसमन्विताम् ।
यस्मै दित्सति पात्राय तेनापि भृशकामिताम् ॥ १३.२३५.६९ ॥

ਸ਼ੁੱਧ ਵ੍ਰਤ ਅਤੇ ਆਚਾਰ ਵਾਲੀ, ਉੱਤਮ ਕੁਲ ਤੇ ਰੂਪ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ ਕੰਨਿਆ ਨੂੰ ਜਿਸ ਯੋਗ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਦੇਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਪਾਤਰ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਉਹ ਬਹੁਤ ਚਾਹੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

13.235.70

प्रथमं तत्समाकल्प्य बन्धुभिः कृतनिश्चयः ।
कारयित्वा गृहं पूर्वं दासीदासपरिच्छदैः ॥ १३.२३५.७० ॥

ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਫੈਸਲਾ ਕਰਕੇ, ਨੌਕਰਾਂ-ਨੌਕਰਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਸਾਜ਼-ਸਾਮਾਨ ਸਮੇਤ ਘਰ ਪਹਿਲਾਂ ਬਣਵਾ ਕੇ ਉਸਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.235.71

गृहोपकरणैश्चैव पशुधान्येन संयुताम् ।
तदर्थिने तदर्हाय कन्यां तां समलङ्कृताम् ॥ १३.२३५.७१ ॥

ਘਰੇਲੂ ਸਾਮਾਨ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਿੰਗਾਰੀ ਉਸ ਕੰਨਿਆ ਨੂੰ, ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਯੋਗ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

13.235.72

सविवाहं यथान्यायं प्रचच्छेदग्निसाक्षिकम् ।
वृत्त्यातीं यथा कृत्वा सद्गृहे तौ निवेशयेत् ॥ १३.२३५.७२ ॥

ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਆਹ-ਸੰਸਕਾਰ ਨਾਲ, ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਸਾਖੀ ਰੱਖ ਕੇ ਕੰਨਿਆਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੀਵਿਕਾ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵਸਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.235.73

एवं कृत्वा वधूदानं तस्य दानस्य गौरवात् ।
प्रेत्यभावे महीयेत स्वर्गलोके यथासुखम् ॥ १३.२३५.७३ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਧੂਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਉਸ ਦਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਵਰਗਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸੁੱਖ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

13.235.74

पुनर्जातस्य सौभाग्यं कुलवृद्धिं तथाऽऽप्नुयात् ॥ १३.२३५.७४ ॥

ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸੌਭਾਗ ਅਤੇ ਕੁਲ ਦੀ ਵਾਧਾ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

13.235.75

विद्यादानं तथा देवि पात्रभूताय वै ददत् ।
प्रेत्यभावे लभेन्मर्त्यो मेधां वृद्धिं धृतिं स्मृतिम् ॥ १३.२३५.७५ ॥

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯੋਗ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਵਿੱਦਿਆਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੁੱਧੀ, ਵਾਧਾ, ਧੀਰਜ ਅਤੇ ਯਾਦਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

13.235.76

अनुरूपाय शिष्याय यश्च विद्यां प्रयच्छति ।
यथोक्तस्य प्रदानस्य फलमानन्त्यमश्नुते ॥ १३.२३५.७६ ॥

ਜੋ ਯੋਗ ਸ਼ਿਸ਼ ਨੂੰ ਵਿੱਦਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੱਸੇ ਹੋਏ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਅਨੰਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

13.235.77

दापनं त्वथ विद्यानां दरिद्रेभ्योऽर्थवेदनैः ।
स्वयं दत्तेन तुल्यं स्यादिति विद्धि शुभानने ॥ १३.२३५.७७ ॥

ਪਰ ਗਰੀਬਾਂ ਨੂੰ ਧਨ ਦੇ ਸਾਧਨਾਂ ਨਾਲ ਵਿੱਦਿਆ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਆਪ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ—ਇਹ ਜਾਣ, ਹੇ ਸ਼ੁਭਾਨਨੇ।

13.235.78

एवं ते कथितान्येव महादानानि मानिनि ।
त्वत्प्रियार्थं मया देवि भूयः श्रोतुं किमिच्छसि ॥ १३.२३५.७८ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮਹਾਦਾਨ ਦੱਸ ਦਿੱਤੇ ਹਨ, ਹੇ ਮਾਨਿਨੀ। ਦੇਵੀ, ਤੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਲਈ ਹੋਰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ?