ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.238
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.238.1
पितृमेधः कथं देव तन्मे शंसितुमर्हसि ।
सर्वेषां पितरः पूज्याः सर्वसम्पत्प्रदायिनः ॥ १३.२३८.१ ॥
ದೇವ, ಪಿತೃಮೇಧ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳಲು ನೀವು ಅರ್ಹರು. ಎಲ್ಲರ ಪಿತೃಗಳೂ ಪೂಜ್ಯರು; ಎಲ್ಲ ಸಂಪತ್ತನ್ನೂ ನೀಡುವವರು.
13.238.2
पितृमेधं प्रवक्ष्यामि यथावत्तन्मना शृणु ।
देशकालौ विधानं च तत्क्रियायाः शुभाशुभम् ॥ १३.२३८.२ ॥
ಪಿತೃಮೇಧವನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಏಕಾಗ್ರ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೇಳು. ದೇಶ ಮತ್ತು ಕಾಲ, ವಿಧಾನ, ಆ ಕ್ರಿಯೆಯ ಶುಭ ಮತ್ತು ಅಶುಭ.
13.238.3
लोकेषु पितरः पूज्या देवतानां च देवताः ।
शुचयो निर्मलाः पुण्या दक्षिणां दिशमाश्रिताः ॥ १३.२३८.३ ॥
ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳು ಪೂಜ್ಯರು; ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಅವರು ದೇವತೆಗಳು. ಅವರು ಶುಚಿಗಳು, ನಿರ್ಮಲರು, ಪುಣ್ಯರು; ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದವರು.
13.238.4
यथा वृष्टिं प्रतीक्षन्ते भूमिष्ठाः सर्वजन्तवः ।
पितरश्च तथा लोके पितृमेधं शुभेक्षणे ॥ १३.२३८.४ ॥
ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳು ಮಳೆಯನ್ನು ಕಾಯುವಂತೆ, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳು ಪಿತೃಮೇಧಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಾರೆ, ಶುಭನೇತ್ರೆ.
13.238.5
तस्य देशाः कुरुक्षेत्रं गया गङ्गा सरस्वती ।
प्रभासं पुष्करं चेति तेषु दत्तं महाफलम् ॥ १३.२३८.५ ॥
ಅದಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯ ಸ್ಥಳಗಳು: ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ, ಗಯಾ, ಗಂಗೆ, ಸರಸ್ವತಿ, ಪ್ರಭಾಸ, ಪುಷ್ಕರ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ದಾನ ಮಹಾಫಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
13.238.6
तीर्थानि सरितः पुण्या विविक्तानि वनानि च ।
नदीनां पुलिनानीति देशाः श्राद्धस्य पूजिताः ॥ १३.२३८.६ ॥
ತೀರ್ಥಗಳು, ಪವಿತ್ರ ನದಿಗಳು, ಏಕಾಂತ ಕಾಡುಗಳು, ನದಿಗಳ ಮರಳು ದಂಡೆಗಳು — ಇವು ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ಪೂಜಿತ ಸ್ಥಳಗಳು.
13.238.7
माघप्रोष्ठपदौ मासौ श्राद्धकर्मणि पूजितौ ।
पक्षयोः कृष्णपक्षश्च पूर्वपक्षात्प्रशस्यते ॥ १३.२३८.७ ॥
ಶ್ರಾದ್ಧ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮಾಘ ಮತ್ತು ಪ್ರೋಷ್ಠಪದ ಎಂಬ ಎರಡು ಮಾಸಗಳು ಪೂಜ್ಯವಾಗಿವೆ. ಎರಡು ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷವೇ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಶ್ಲಾಘಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
13.238.8
अमावास्यां त्रयोदश्यां नवम्यां प्रतिपत्सु च ।
तिथिष्वेतासु तुष्यन्ति दत्तेनेह पितामहाः ॥ १३.२३८.८ ॥
ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ, ತ್ರಯೋದಶಿ, ನವಮಿ, ಪ್ರತಿಪದ ತಿಥಿಗಳಲ್ಲಿ; ಈ ತಿಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿದ ದಾನದಿಂದ ಪಿತಾಮಹರು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.
13.238.9
पूर्वाह्णे शुक्लपक्षे च रात्रौ जन्मदिनेषु वा ।
युग्मेष्वहस्सु च श्राद्धं न च कुर्वीत पण्डितः ॥ १३.२३८.९ ॥
ಪೂರ್ವಾಹ್ನದಲ್ಲಿ, ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ, ಜನ್ಮದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಯುಗ್ಮ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ವಾಂಸನು ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬಾರದು.
13.238.10
एष कालो मया प्रोक्तः पितृमेधस्य पूजितः ।
यस्मिंश्च ब्राह्म्णं पात्रं पश्येत्कालः स च स्मृतः ॥ १३.२३८.१० ॥
ಪಿತೃಮೇಧಕ್ಕೆ ಪೂಜ್ಯವಾದ ಈ ಕಾಲವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಯೋಗ್ಯ ಪಾತ್ರನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಯಾವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತಾನೋ, ಅದೇ ಆ ಕಾಲ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
13.238.11
अपाङ्क्तेया द्विजा वर्ज्या ग्राह्यास्ते पङ्क्तिपावनाः ।
भोजयेद्यदि पापिष्ठाञ्श्राद्धेषु नरकं व्रजेत् ॥ १३.२३८.११ ॥
ಪಂಕ್ತಿಗೆ ಅರ್ಹರಲ್ಲದ ದ್ವಿಜರನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು; ಪಂಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸುವ ಯೋಗ್ಯರನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು. ಶ್ರಾದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಪಿಗಳಿಗೆ ಭೋಜನ ಬಡಿಸಿದರೆ ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
13.238.12
वृत्तश्रुतकुलोपेतान्सकलत्रान्गुणान्वितान् ।
तदर्हाञ्श्रोत्रियान्विद्धि ब्राह्मणानयुजः शुभे ॥ १३.२३८.१२ ॥
ಶುಭೆಯೇ, ನಡತೆ, ವೇದಜ್ಞಾನ, ಕುಲಗೌರವವುಳ್ಳ, ಪತ್ನಿಸಹಿತರಾದ, ಗುಣವಂತರಾದ, ಅರ್ಹರಾದ ಶ್ರೋತ್ರಿಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಬೆಸ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿ.
13.238.13
एतान्निमन्त्रयोद्विद्वान्पूर्वेद्युः प्रातरेव वा ।
तत्र श्राद्धक्रियां पश्चादारभेत यथाविधि ॥ १३.२३८.१३ ॥
ವಿದ್ವಾಂಸನು ಇವರನ್ನು ಹಿಂದಿನ ದಿನವೋ ಅಥವಾ ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯೇ ಆಹ್ವಾನಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ಅಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಬೇಕು.
13.238.14
त्रीणि श्राद्धे पवित्राणि दौहित्रः कुतपस्तिलाः ।
त्रीणि चात्र प्रशंसन्ति शौचमक्रोधमत्वरा ॥ १३.२३८.१४ ॥
ಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪವಿತ್ರ ವಸ್ತುಗಳಿವೆ — ದೌಹಿತ್ರ, ಕುತಪ, ಎಳ್ಳು; ಇಲ್ಲಿ ಮೂರು ಗುಣಗಳನ್ನು ಅವರು ಹೊಗಳುತ್ತಾರೆ — ಶುಚಿತ್ವ, ಕೋಪವಿಲ್ಲದಿರುವುದು, ಅವಸರವಿಲ್ಲದಿರುವುದು.
13.238.15
कुतपः खङ्गपात्रं च कुशा दर्भास्तिला मधु ।
कालशाकं गजच्छाया पवित्रं श्राद्धकर्मसु ॥ १३.२३८.१५ ॥
ಕುತಪ, ಖಡ್ಗಪಾತ್ರ, ಕುಶ, ದರ್ಭ, ಎಳ್ಳು, ಜೇನು, ಕಾಲಶಾಕ, ಗಜಚ್ಛಾಯೆ — ಇವು ಶ್ರಾದ್ಧ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ.
13.238.16
तिलानवकिरेत्तत्र नानावर्णान्समन्ततः ।
अशुद्धं पितृयज्ञश्च तिलैः शुध्यति शोभने ॥ १३.२३८.१६ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಲೂ ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣದ ಎಳ್ಳನ್ನು ಚೆಲ್ಲಬೇಕು; ಅಶುದ್ಧ ಪಿತೃಯಜ್ಞವೂ ಎಳ್ಳಿನಿಂದ ಶುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ, ಓ ಶೋಭನೆ.
13.238.17
नीलकाषायवस्त्रं च भिन्नवर्णं नवव्रणम् ।
हीनाङ्गमशुचिं वाऽपि वर्जयेत्तत्र दूरतः ॥ १३.२३८.१७ ॥
ನೀಲಿ ಕಾಷಾಯ ವಸ್ತ್ರ, ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಬಟ್ಟೆ, ಹೊಸ ಗಾಯವುಳ್ಳವನು, ಅಂಗಹೀನ ಅಥವಾ ಅಶುಚಿ — ಇವರನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ದೂರದಿಂದಲೇ ವರ್ಜಿಸಬೇಕು.
13.238.18
कुक्कुटांश्च वराहांश्च नग्नं क्लीबं रजस्वलाम् ।
आयसं त्रपुसीसं च श्राद्धकर्मणि वर्जयेत् ॥ १३.२३८.१८ ॥
ಕೋಳಿ ಮತ್ತು ಹಂದಿ, ನಗ್ನನು, ಷಂಡನು, ರಜಸ್ವಲೆ, ಕಬ್ಬಿಣ, ತವರ ಮತ್ತು ಸೀಸ — ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳನ್ನು ವರ್ಜಿಸಬೇಕು.
13.238.19
मांसैः प्रीणन्ति पितरो मुद्गमाषयवैरिह ।
शशरौरवमांसेन षण्मासं तृप्तिरिष्यते ॥ १३.२३८.१९ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಮಾಂಸದಿಂದ, ಹೆಸರು, ಉದ್ದು ಮತ್ತು ಜವೆಗೋಧಿಯಿಂದ ಪಿತೃಗಳು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಮೊಲ ಮತ್ತು ರುರು ಜಿಂಕೆಯ ಮಾಂಸದಿಂದ ಆರು ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
13.238.20
संवत्सरं च गव्येन हविषा पायसेन च ।
वार्ध्रीणसस्य मांसेन तृप्तिर्द्वादशवार्षिकी ॥ १३.२३८.२० ॥
ಗೋವಿನಿಂದ ಬಂದ ಹವಿಸ್ಸು ಮತ್ತು ಪಾಯಸದಿಂದ ಒಂದು ವರ್ಷ; ವಾರ್ಧ್ರೀಣಸ ಪಕ್ಷಿಯ ಮಾಂಸದಿಂದ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ತೃಪ್ತಿ.
13.238.21
आनन्त्याय भवेद्दत्तं खङ्गमांसं पितृक्षये ।
पायसं सतिलं क्षौद्रं खङ्गमांसेन सम्मितम् ॥ १३.२३८.२१ ॥
ಪಿತೃಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಮಾಂಸವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ ಅದು ಅನಂತ ಫಲ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಎಳ್ಳಿನೊಂದಿಗೆ ಪಾಯಸ ಮತ್ತು ಜೇನುತುಪ್ಪ ಖಡ್ಗಮೃಗದ ಮಾಂಸಕ್ಕೆ ಸಮಾನವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
13.238.22
महाशकलिनो मस्याश्छागो वा सर्वलोहितः ।
कालशाकमितीत्येव तदानन्त्याय कल्पितम् ॥ १३.२३८.२२ ॥
ದೊಡ್ಡ ತುಂಡುಗಳ ಮೀನು, ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೆಂಪು ಮೇಕೆ, ಅಥವಾ 'ಕಾಲಶಾಕ' — ಇವು ಅನಂತ ಫಲಕ್ಕಾಗಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
13.238.23
सापूपं सामिषं स्निग्धमाहारमुपकल्पयेत् ।
उपकल्प्य तदाहारं ब्राह्मणानर्चयेत्ततः ॥ १३.२३८.२३ ॥
ಅಪೂಪ ಮತ್ತು ಮಾಂಸದೊಂದಿಗೆ ಸ್ನಿಗ್ಧ ಆಹಾರವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು. ಆ ಆಹಾರವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ನಂತರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಗೌರವಿಸಬೇಕು.
13.238.24
श्मश्रुकर्मशिरः स्नातान्समारोप्यासनं क्रमात् ।
सुगन्धमाल्याभरणैः स्नग्भिरेतान्विभूषयेत् ॥ १३.२३८.२४ ॥
ಗಡ್ಡ, ತಲೆಯನ್ನು ಕ್ಷೌರ ಮಾಡಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವರನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಆಸನಗಳ ಮೇಲೆ ಕೂರಿಸಿ, ಸುಗಂಧ ಮಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಬೇಕು.
13.238.25
अलङ्कृत्योपविष्टांस्तान्पिण्डावापं निवेदयेत् ॥ १३.२३८.२५ ॥
ಅವರನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿದ ನಂತರ ಪಿಂಡಾವಾಪವನ್ನು ನಿವೇದಿಸಬೇಕು.
13.238.26
ततः प्रस्तीर्य दर्भाणां प्रस्तरं दक्षिणामुखम् ।
तत्समीपेऽग्निमिद्ध्वा च स्वधां च जुहुयात्ततः।
समीपे त्वग्नीषोमाभ्यां पितृभ्यो जुहुयात्तदा ॥ १३.२३८.२६ ॥
ನಂತರ ದರ್ಭೆಯ ಹಾಸನ್ನು ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಡಿ, ಅದರ ಸಮೀಪ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಉರಿಸಿ ಸ್ವಧಾ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು; ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನೀಷೋಮರಿಗೆ ಮತ್ತು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಆಹುತಿ ನೀಡಬೇಕು.
13.238.27
तथा दर्भेषु पिण्डांस्त्रीन्निर्वपेद्दक्षिणामुखः ।
अपसव्यमपाङ्गुष्ठं नामधेयपुरस्कृतम् ॥ १३.२३८.२७ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ದರ್ಭೆಗಳ ಮೇಲೆ ಮೂರು ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಅಪಸವ್ಯವಾಗಿ, ಹೆಬ್ಬೆರಳನ್ನು ಬದಿಗಿರಿಸಿ, ನಾಮಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು.
13.238.28
एतेन विधिना दत्तं पितॄणामक्षयं भवेत् ।
ततो विप्रान्यथाशक्ति पूजयेन्नियतः शुचिः।
सदक्षिणं ससम्भारं यथा तुष्यन्ति ते द्विजाः ॥ १३.२३८.२८ ॥
ಈ ವಿಧಿಯಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟದ್ದು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಅಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಸಂಯಮಿಯೂ ಶುಚಿಯೂ ಆಗಿ, ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಂತೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಗ್ರಿಯೊಡನೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು — ಆ ದ್ವಿಜರು ಸಂತುಷ್ಟರಾಗುವಂತೆ.
13.238.29
यत्र तत्क्रियते तत्र न जल्पन्न जपेन्मिथः ।
नियम्य वाच्यं देहं च श्राद्धकर्म समारभेत् ॥ १३.२३८.२९ ॥
ಆ ಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಯುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಮಾತನಾಡಬಾರದು, ಜಪಿಸಬಾರದು; ವಾಣಿ ಮತ್ತು ದೇಹವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ ಶ್ರಾದ್ಧಕರ್ಮವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಬೇಕು.
13.238.30
ततो निर्वपने वृत्ते तान्पिण्डांस्तदनन्तरम् ।
ब्राह्मणोऽग्निरजो गौर्वा भक्षयेदप्सु वा क्षिपेत् ॥ १३.२३८.३० ॥
ನಂತರ ನಿರ್ವಾಪ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ, ಆ ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅಗ್ನಿ, ಮೇಕೆ ಅಥವಾ ಹಸು ತಿನ್ನಬೇಕು; ಅಥವಾ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಎಸೆಯಬೇಕು.
13.238.31
पत्नीं वा मध्यमं पिण्डं पुत्रकामो हि प्राशयेत् ।
आधत्त पितरो गर्भं कुमारं पुष्करस्रजम् ॥ १३.२३८.३१ ॥
ಪುತ್ರಕಾಮಿಯು ಪತ್ನಿಗೆ ಮಧ್ಯದ ಪಿಂಡವನ್ನು ತಿನ್ನಿಸಬೇಕು. ಪಿತೃಗಳು ಗರ್ಭವನ್ನು ಧರಿಸಲಿ — ಕಮಲಮಾಲೆ ಧರಿಸಿದ ಒಬ್ಬ ಕುಮಾರನನ್ನು.
13.238.32
तृप्तानुत्थाप्य तान्विप्रानन्नशेषं निवेदयेत् ।
तच्छेषं बहुभिः पश्चात्सभृत्यो भक्षयेन्नरः ॥ १३.२३८.३२ ॥
ತೃಪ್ತರಾದ ಆ ವಿಪ್ರರನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿ ಉಳಿದ ಅನ್ನವನ್ನು ನಿವೇದಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಮನುಷ್ಯನು ಸೇವಕರೊಂದಿಗೆ ಆ ಉಳಿದದ್ದನ್ನು ಭುಜಿಸಬೇಕು.
13.238.33
एष प्रोक्तः समासेन पितृयज्ञः सनातनः ।
पितरस्तेन तुष्यन्ति कर्ता च फलमाप्नुयात् ॥ १३.२३८.३३ ॥
ಇದನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಸನಾತನ ಪಿತೃಯಜ್ಞವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅದರಿಂದ ಪಿತೃಗಳು ಸಂತುಷ್ಟರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಕರ್ತೃವು ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
13.238.34
अहन्यहनि वा कुर्यान्मासेमासेऽथवा पुनः ।
संवत्सरं द्विः कुर्याच्च चतुर्वाऽपि स्वशक्तितः ॥ १३.२३८.३४ ॥
ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳೂ, ಅಥವಾ ಪುನಃ ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಾರಿ ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿಯೂ ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು.
13.238.35
दीर्घायुश्च भवेत्स्वस्थः पितृमेधेन वा पुनः ।
सपुत्रो बहुभृत्यश्च प्रभूतधनधान्यवान् ॥ १३.२३८.३५ ॥
ಪಿತೃಮೇಧದಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯವಂತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಪುತ್ರರು, ಅನೇಕ ಸೇವಕರು ಮತ್ತು ಹೇರಳ ಧನಧಾನ್ಯಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನಾಗುತ್ತಾನೆ.
13.238.36
श्राद्धदः स्वर्गमाप्नोति निर्मलं विविधात्मकम् ।
अप्सरोगणसंघुष्टं विरजस्कमनन्तरम् ॥ १३.२३८.३६ ॥
ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೀಡುವವನು ನಿರ್ಮಲ, ವಿವಿಧರೂಪದ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ — ಅಪ್ಸರೆಯರ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಮೊಳಗಿದ, ಧೂಳಿರಹಿತವಾದ ಅದನ್ನು, ತರುವಾಯ.
13.238.37
श्राद्धानि पुष्टिकामा वै ये प्रकुर्वन्ति पण्डिताः ।
तेषां पुष्टिं प्रजां चैव दास्यन्ति पितरः सदा ॥ १३.२३८.३७ ॥
ಪುಷ್ಟಿಯನ್ನು ಬಯಸಿ ಶ್ರಾದ್ಧಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಪಂಡಿತರಿಗೆ ಪಿತೃಗಳು ಸದಾ ಪುಷ್ಟಿಯನ್ನೂ ಸಂತತಿಯನ್ನೂ ನೀಡುವರು.
13.238.38
धन्यं यशस्यमायुष्यं स्वर्ग्यं शत्रुविनाशनम् ।
कुलसन्धारकं चेति श्राद्धमाहुर्मनीषिणः ॥ १३.२३८.३८ ॥
ಶ್ರಾದ್ಧವು ಧನ್ಯ, ಯಶಸ್ಕರ, ಆಯುಷ್ಯಕರ, ಸ್ವರ್ಗದಾಯಕ, ಶತ್ರುನಾಶಕ ಮತ್ತು ಕುಲವನ್ನು ಉಳಿಸುವಂಥದು ಎಂದು ಮನೀಷಿಗಳು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
13.238.39
भगवन्देवदेवेश मृतास्ते भुवि जन्तवः ।
नानाजातिषु जायन्ते शीघ्रं कर्मवशात्पुनः ॥ १३.२३८.३९ ॥
ಓ ಭಗವನ್, ದೇವದೇವೇಶ! ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮೃತರಾದ ಜೀವಿಗಳು ಕರ್ಮವಶದಿಂದ ಶೀಘ್ರವೇ ಮತ್ತೆ ನಾನಾ ಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ.
13.238.40
पितरः स्वस्ति ते तत्र कथं तिष्ठन्ति देववत् ।
पितॄणां कतमो देशः पिण्डानश्नन्ति वै कथम् ॥ १३.२३८.४० ॥
ಪಿತೃಗಳು ನಿಮಗೆ ಕ್ಷೇಮವನ್ನುಂಟುಮಾಡಲಿ! ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ದೇವತೆಗಳಂತೆ ಹೇಗೆ ಇರುತ್ತಾರೆ? ಪಿತೃಗಳ ಲೋಕ ಯಾವುದು? ಅವರು ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ?
13.238.41
अन्ने दत्ते मृतानां तु कथमाप्यायनं भवेत् ।
एवं मया संशयितं भगवन्वक्तुमर्हसि ॥ १३.२३८.४१ ॥
ಮೃತರಿಗೆ ಅನ್ನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದಾಗ ಅವರಿಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ? ಓ ಭಗವನ್, ನನ್ನ ಈ ಸಂಶಯವನ್ನು ನೀವು ವಿವರಿಸಬೇಕು.
13.238.42
एतद्विरुद्धं पृच्छन्त्यां रुद्राण्यां परिषद्भृशम् ।
बभूव सर्वा मुदिता श्रोतुं हि परमं हितम् ॥ १३.२३८.४२ ॥
ರುದ್ರಾಣಿ ಈ ವಿರುದ್ಧವೆನಿಸುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ, ಪರಮ ಹಿತವನ್ನು ಕೇಳಬಯಸಿದ ಸಭೆಯೆಲ್ಲವೂ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಗೊಂಡಿತು.
13.238.43
स्थाने संशयितं देवि शृणु कल्याणि तत्वतः ।
गुह्यानां परमं गुह्यं हितानां परमं हितम् ॥ १३.२३८.४३ ॥
ದೇವಿ, ಈ ಸಂದೇಹ ಸರಿಯಾಗಿದೆ. ಕಲ್ಯಾಣಿ, ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಕೇಳು. ಇದು ರಹಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮ ರಹಸ್ಯ, ಹಿತಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮ ಹಿತ.
13.238.44
यथा देवगणा देवि तथा पितृगणाः प्रिये ।
दक्षिणस्यां दिशि शुभे सर्वे पितृगणाः स्थिताः ॥ १३.२३८.४४ ॥
ದೇವಿ, ದೇವಗಣಗಳಂತೆಯೇ, ಪ್ರಿಯೆ, ಪಿತೃಗಣಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ. ಶುಭೆ, ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಪಿತೃಗಣಗಳು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ.
13.238.45
प्रेतानुद्दिश्य या पूजा क्रियते मानुषैरिह ।
तेन तुष्यन्ति पितरो न प्रेताः पितरः स्मृताः ॥ १३.२३८.४५ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರು ಪ್ರೇತರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾಡುವ ಪೂಜೆಯಿಂದ ಪಿತೃಗಳು ಸಂತೋಷಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ; ಪ್ರೇತರು ಪಿತೃಗಳೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ.
13.238.46
उत्तरस्यां यथा देवा रमन्ते यज्ञकर्मभिः ।
दक्षिणस्यां तथा देवि तुष्यन्ति विविधैर्मखैः ॥ १३.२३८.४६ ॥
ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಯಜ್ಞಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಸಂತೋಷಗೊಳ್ಳುವಂತೆ, ದೇವಿ, ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ (ಪಿತೃಗಳು) ಸಂತುಷ್ಟರಾಗುತ್ತಾರೆ.
13.238.47
द्विविधं क्रियते कर्म हव्यकव्यसमाश्रितम् ।
तयोर्हव्यक्रिया देवान्कव्यमाप्यायते पितॄन्। ॥ १३.२३८.४७ ॥
ಹವ್ಯ ಮತ್ತು ಕವ್ಯವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಕರ್ಮವು ಎರಡು ವಿಧವಾಗಿ ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹವ್ಯಕ್ರಿಯೆ ದೇವತೆಗಳನ್ನು, ಕವ್ಯ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತದೆ.
13.238.48
प्रसव्यं मङ्गलैर्द्रव्यैर्हव्यकर्म विधीयते ।
अपसव्यममङ्गल्यैः कव्यं चापि विधीयते ॥ १३.२३८.४८ ॥
ಪ್ರಸವ್ಯ (ಬಲಗಡೆ) ವಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳ ದ್ರವ್ಯಗಳಿಂದ ಹವ್ಯಕರ್ಮ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಅಪಸವ್ಯ (ಎಡಗಡೆ) ವಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಮಂಗಳ ದ್ರವ್ಯಗಳಿಂದ ಕವ್ಯವೂ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
13.238.49
सदेवासुरगन्धर्वाः पितॄनभ्यर्चयन्ति च ।
आप्यायन्ते च ते श्राद्धैः पुनराप्याययन्ति तान् ॥ १३.२३८.४९ ॥
ದೇವತೆಗಳು, ಅಸುರರು ಮತ್ತು ಗಂಧರ್ವರು ಕೂಡ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಶ್ರಾದ್ಧಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಪುನಃ ಅವರನ್ನೂ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
13.238.50
अनिष्टा च पितॄन्पूर्वं यः क्रियां प्रकरोति चेत् ।
रक्षांसि च पिशाचाश्च फलं भोक्ष्यन्ति तस्य तत् ॥ १३.२३८.५० ॥
ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಅಹಿತವಾಗಿ ಮೊದಲು ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಮಾಡುವವನ ಫಲವನ್ನು ರಾಕ್ಷಸರೂ ಪಿಶಾಚರೂ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ.
13.238.51
हव्यकव्यक्रियास्तस्मात्कर्तव्या भुवि मानुषैः ।
कर्मक्षेत्रं हि मानुष्यं तदन्यत्र न विद्यते ॥ १३.२३८.५१ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮಾನವರು ಹವ್ಯ-ಕವ್ಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಮಾನುಷ್ಯ ಜನ್ಮವೇ ಕರ್ಮಕ್ಷೇತ್ರ, ಅದು ಬೇರೆಲ್ಲೂ ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
13.238.52
कव्येन सन्ततिर्दृष्टा हव्ये भूतिः पृथग्विधाः ।
इति ते कथितं देवि देवगुह्यं सनातनम् ॥ १३.२३८.५२ ॥
ಕವ್ಯದಿಂದ ಸಂತತಿಯೂ, ಹವ್ಯದಿಂದ ವಿವಿಧ ಸಮೃದ್ಧಿಯೂ ಕಾಣಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ದೇವಿ, ಇದು ದೇವತೆಗಳ ಸನಾತನ ರಹಸ್ಯವೆಂದು ನಿನಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.