摩诃婆罗多 · 章 13.243
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.243.1
देवदेव नमस्तेऽस्तु कालसूदन शङ्कर ।
लोकेषु विविधा धर्मास्त्वत्प्रसादान्मया श्रुताः ॥ १३.२४३.१ ॥
众神之神、摧毁时间者、湿婆啊，向您致敬！凭您的恩典，我听闻了世间种种法。
13.243.2
विशिष्टं सर्वधर्मेभ्यः शाश्वतं ध्रुवमव्ययम् ।
श्रुतुमिच्छाम्यहं सर्वमत्र मुह्यति मे मनः ॥ १३.२४३.२ ॥
我想听闻那超越一切法、永恒、坚固、不朽的道理；对此我的心感到迷惑。
13.243.3
केचिन्मोक्षं प्रशंसन्ति केचिद्यज्ञफलं द्विजाः ।
वानप्रस्थं पुनः केचिद्गार्हस्थ्यं केचिदाश्रमम् ॥ १३.२४३.३ ॥
有人赞美解脱，有些婆罗门赞美祭祀的果报；又有人赞美林居期，有人赞美居家生活，有人赞美各个生活阶段。
13.243.4
राजधर्माश्रयं केचित्केचित्स्वाध्यायमेव च ।
ब्रह्मचर्याश्रमं केचित्केचिद्वाक्संयमाश्रयम् ॥ १३.२४३.४ ॥
有人赞美依靠王法，有人赞美自学吠陀，有人赞美梵行学生期；又有人赞美依靠约束言语。
13.243.5
मातरं पितरं केचित्सेवमाना दिवं गताः ।
अहिंसया परः स्वर्गे सत्येन च महीयते ॥ १३.२४३.५ ॥
有人侍奉父母而升天；以不杀生，至上者在天界受尊崇；以真实，亦复如是。
13.243.6
आहवेऽभिमुखाः केचिन्निहतास्त्रिदिवं गताः ।
केचिदुञ्छवृत्ते सिद्धाः स्वर्गमार्गं समाश्रिताः ॥ १३.२४३.६ ॥
有人在战场上面对敌人而战死，升入天界；有人以拾穗为生而成就，依止天界之道。
13.243.7
आर्जवेनापरे युक्ता महतां पूजते रताः ।
ऋजवो नाकपृष्ठे तु शुद्धात्मानः प्रतिष्ठिताः ॥ १३.२४३.७ ॥
有些人以正直自持，喜好尊敬伟人；正直而心灵纯净者则安立于天界之背。
13.243.8
एवं बहुविधैर्लोके धर्मद्वारैः सुसंवृतैः ।
ममापि मतिराविद्धा मेघलेखेव वायुना ॥ १३.२४३.८ ॥
世间法门种种如此紧密地关闭着；然而我的心意却像被风吹动的云带一样动摇。
13.243.9
एतस्मिन्संशयस्थाने संशयच्छेदकारि यत् ।
वचनं ब्रूहि देवेश निश्चयज्ञानसंज्ञितम् ॥ १३.२४३.९ ॥
在此疑惑之处，诸神之主啊，请说那能断除疑惑、名为决定智慧的言辞。
13.243.10
एवं पृष्टः स्वया देव्या महादेवः पिनाकधृक् ।
प्रोवाच मधुरं वाक्यं सूक्ष्ममध्यात्मसंश्रितम् ॥ १३.२४३.१० ॥
被他的女神如此询问，持毗那迦弓的大天（摩诃提婆）说出了甜美、微妙、依托内在自我的言辞。
13.243.11
न्यायतस्त्वं महाभागे श्रोतुकामाऽसि निश्चयम् ।
एतदेव विशिष्टं ते यत्त्वं पृच्छसि मां प्रिये ॥ १३.२४३.११ ॥
你理应渴望听闻确定之理，大有福德的人啊；爱妻，你向我发问，这正是你的特别之处。
13.243.12
सर्वत्र विहितो धर्मः स्वर्गलोकफलाश्रितः ।
बहुद्वारस्य धर्मस्य नेहास्ति विफलाः क्रियाः ॥ १३.२४३.१२ ॥
处处所规定的法，都依托于天界之果；在多门之法中，此处没有一个行为是徒劳的。
13.243.13
यस्मिन्यस्मिंश्च विषये योयो याति विनिश्चयम् ।
तं तमेवाभिजानाति नान्यं धर्मं शुचिस्मिते ॥ १३.२४३.१३ ॥
纯洁微笑的女神啊，人在任何事务上达成的确信，他便认识那一者，而不是另一种法。
13.243.14
शृणु देवि समासेन मोक्षद्वारसमनुत्तमम् ।
एतद्धि सर्वधर्माणां विशिष्टं शुभमव्ययम् ॥ १३.२४३.१४ ॥
女神啊，听我简要说来：这是解脱的至高之门。它是一切法中最殊胜、吉祥、不灭的。
13.243.15
नास्ति मोक्षात्परं देवि मोक्ष एव परा गतिः ।
सुखमात्यन्तिकं श्रेष्ठमनिवृत्तं च तद्विदुः ॥ १३.२४३.१५ ॥
女神啊，没有比解脱更高的；解脱本身就是最高的归宿。人们称之为究竟、殊胜、不再返回的快乐。
13.243.16
नात्र देवि जरा मृत्युः शोको वा दुःखमेव वा ।
अनुत्तममचिन्त्यं च तद्देवि परमं सुखम् ॥ १३.२४३.१६ ॥
女神啊，此处没有衰老，没有死亡，没有悲伤，也没有痛苦。那是无上、不可思议的最高快乐。
13.243.17
ज्ञानानामुत्तमं ज्ञानं मोक्षज्ञानं विदुर्बुधाः ।
ऋषिभिर्देवसङ्घैश्च प्रोच्यते परमं पदम् ॥ १३.२४३.१७ ॥
在一切知识中，智者知道解脱之知最为殊胜。被诸仙与天神众所宣说的，正是这至高之境。
13.243.18
नित्यमक्षरमक्षोभ्यमजेयं शाश्वतं शिवम् ।
विशन्ति तत्पदं प्राज्ञाः स्पृहणीयं सुरोत्तमैः ॥ १३.२४३.१८ ॥
永恒、不灭、不可动摇、不可战胜、常住、吉祥——智者进入那境界，那是诸天中最殊胜者所渴望的。
13.243.19
दुःखादिश्च दुरन्तश्च संसारोयं प्रकीर्तितः ।
शोकव्याधिजरादोषैर्मरणेन च संयुतः ॥ १३.२४३.१९ ॥
此轮回始于苦，被宣称为无尽；它与悲伤、疾病、衰老之过患以及死亡相连。
13.243.20
यथा ज्योतिर्गणा व्योम्नि विवर्तन्ते पुनःपुनः ।
तस्य मोक्षस्य मार्गोऽयं श्रुयतां शुभलक्षणे ॥ १३.२४३.२० ॥
犹如星辰之群在天空中反复运转，此即解脱之道。善相者啊，请听。
13.243.21
ब्रह्मादिस्थावरान्तश्च संसारो यः प्रकीर्तितः ।
संसारे प्राणिनः सर्वे निवर्तन्ते यथा पुनः ॥ १३.२४३.२१ ॥
在从梵天直至不动之物所说的轮回中，一切有情反复轮回。
13.243.22
तत्र संसारचक्रस्य मोक्षो ज्ञानेन दृश्यते ।
अध्यात्मतत्वविज्ञानं ज्ञानमित्यभिधीयते ॥ १३.२४३.२२ ॥
于此轮回之轮，解脱由知识而见；通达内在自我真理之智，即称为知识。
13.243.23
ज्ञानस्य ग्रहणोपायमाचारं ज्ञानिनस्तथा ।
यथावत्सम्प्रवक्ष्यामि तत्त्वमेकमनाः शृणु ॥ १३.२४३.२३ ॥
我将如实说明获得智慧的方法与智者的行为。请一心听此真理。
13.243.24
ब्राह्मणः क्षत्रियो वाऽपि भूत्वा पूर्वं गृहे स्थितः ।
आनृण्यं सर्वतः प्राप्य ततस्तान्संत्यजेद्गृहान् ॥ १३.२४३.२४ ॥
婆罗门或刹帝利，若曾先居于家中，已在各方面偿清债务，then 应舍弃那些家。
13.243.25
ततः संत्यज्य गार्हस्थ्यं निश्चितो वनमाश्रयेत् ॥ १३.२४३.२५ ॥
然后，舍弃居家生活，坚定决心，应当投身森林。
13.243.26
वने गुरुं समाज्ञाय दीक्षितो विधिपूर्वकम् ।
दीक्षां प्राप्य यथान्यायं स्ववृत्तं परिपालयेत् ॥ १३.२४३.२६ ॥
在森林中，正确认识了师父，依照规则受了戒，如法得到入门，应当守持自己的行为。
13.243.27
गृह्णीयादप्युपाध्यायान्मोक्षज्ञानमनिन्दितः ।
द्विविधं च पुनर्मोक्षं साङ्ख्ययोगमिति स्मृतिः ॥ १३.२४३.२७ ॥
无可指责者，也应从师父处获得解脱之知识；据传统所载，解脱有二：数论与瑜伽之道。
13.243.28
पञ्चविंशतिविज्ञानं साङ्ख्यमित्यभिधीयते ।
ऐश्वर्यं देवसारूप्यं योगशास्त्रस्य निर्णयः।
तयोरन्यतरं ज्ञानं शृणुयाच्छिष्यतां गतः ॥ १३.२४३.२८ ॥
二十五谛之知识名为数论；自在与与神同形，乃瑜伽之定论。二者之中择其一，作为弟子而聆听其知识。
13.243.29
नाकालो नाप्यकाषायी नाप्यसंवत्सरोषितः ।
नासाङ्ख्ययोगो नाश्राद्धं गुरुणा स्नेहपूर्वकम्।
समः शीतोष्णहर्षादीन्विषहेत स वै मुनिः ॥ १३.२४३.२९ ॥
不在非时，不无赭色衣，不未住满一年，不离数论与瑜伽，不无师父以慈爱所行的追思之礼；以平等心忍受寒暑与喜乐等——此人方为牟尼。
13.243.30
अमृष्यः क्षुत्पिपासाभ्यामुचितेभ्यो निवर्तयेत् ।
त्यजेत्सङ्कल्पजान्ग्रन्थीन्सदा ध्यानपरो भवेत् ॥ १३.२४३.३० ॥
若不能忍受饥渴，即使对于应行之事也应退避；应舍弃由意愿生出的结，常常专注于禅定。
13.243.31
कुण्डिकाचमसं शिक्यं छत्रं यष्टिमुपानहौ ।
चेलमित्येव नैतेषु स्थापयेत्साम्यमात्मनः ॥ १३.२४३.३१ ॥
水瓶、饮杯、挂篮、伞、杖、凉鞋、布帛——对于这些，不应将自我的认同寄托其中。
13.243.32
गुरोः पूर्वं समुत्तिष्ठेज्जघन्यं तस्य संविशेत् ।
नैवाविज्ञाप्य भर्तारमावश्यकमपि व्रजेत् ॥ १३.२४३.३२ ॥
应先于师长起身，后于师长就座。未告知主人，即使有必要的差事也不应外出。
13.243.33
द्विरह्नि स्नानशाटेन संध्ययोरभिषेचनम् ।
एककालाशनं चास् विहितं यतिभिः पुरा ॥ १३.२४३.३३ ॥
每日两次以浴巾沐浴，于两个黄昏时分灌浴，且只在一个时间进食——自古以来，这已为苦行者所规定。
13.243.34
भैक्षं सर्वत्र गृह्णीयाच्चिन्तयेत्सततं निशि ।
कारणे चापि सम्प्राप्ते न ज्ञाप्येत कदाचन ॥ १३.२४३.३४ ॥
应从各处接受布施，夜间不断思惟；即使出现了因由，也绝不可让人知晓。
13.243.35
ब्रह्मिचर्यं वने वासं शौचमिन्द्रियसंयमः ।
दया च सर्वभूतेषु तस्य धर्मः सनातनः ॥ १३.२४३.३५ ॥
梵行、居住森林、清净、制御诸根、对一切众生怀有慈悲——这便是他的永恒法。
13.243.36
विमुक्तः सर्वपापेभ्यो लघ्वाहारो जितेन्द्रियः ।
आत्मयुक्तः परां बुद्धिं लभते पापनाशिनीम् ॥ १३.२४३.३६ ॥
脱离一切罪恶，饮食清淡，克服诸根，与自我相应，他便获得能灭除罪恶的最上智慧。
13.243.37
यदा भावं न कुरुते सर्वभूतेषु पापकम् ।
कर्मणा मनसा वाचा ब्र्हम सम्पद्यते तदा ॥ १३.२४३.३७ ॥
当人对一切众生，在行动、心念与言语上都不怀恶念时，他便证得梵。
13.243.38
अनिष्ठुरोऽनहङ्कारो निर्द्वन्द्वो वीतमत्सरः ।
वीतशोकभयाबाधं पदं प्राप्नोत्यनुत्तमम् ॥ १३.२४३.३८ ॥
不严厉、无我慢、超越诸对立、无嫉妒、远离忧愁恐惧与烦恼者，得到至上之境。
13.243.39
तुल्यनिन्दास्तुतिर्मौनी समलोष्टाश्मकाञ्चनः ।
समः शत्रौ च मित्रे च निर्वाणमधिगच्छति ॥ १३.२४३.३९ ॥
视毁誉为一、保持沉默、视土块、石头与黄金为一样、对敌人与朋友一视同仁者，证得涅槃。
13.243.40
एवं युक्तसमाचारस्तत्परोऽध्यात्मचिन्तकः ।
ज्ञानाभ्यासेन तेनैव प्राप्नोति परमां गतिम् ॥ १३.२४३.४० ॥
如此行为端正、专注于此、思惟自我者，借由修习智慧，正是通过此道而得至上之归宿。