Mahābhārata · Adhyāya 13.256
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.256.1
के पूज्याः के नमस्कार्या कथं वर्तेत केषु च ।
किमाचारः कीदृशेषु पितामह न रिष्यते ॥ १३.२५६.१ ॥
Abuelo, ¿a quién se debe honrar, a quién se debe saludar con reverencia, cómo debe uno comportarse con ellos, y qué conducta, hacia qué clase de personas, no conduce a la ruina?
13.256.2
ब्राह्मणानां परिभवः सादयेदपि देवताः ।
ब्राह्मणांस्तु नमस्कृत्य युधिष्ठिर न रिष्यते ॥ १३.२५६.२ ॥
El desprecio hacia los brahmanes puede derribar incluso a los dioses; pero, Yudhiṣṭhira, al inclinarse ante los brahmanes no se sufre ruina.
13.256.3
ते पूज्यास्ते नमस्कार्या वर्तेथास्तेषु पुत्रवत् ।
ते हि लोकानिमान्सर्वान्धारयन्ति मनीषिणः ॥ १३.२५६.३ ॥
Ellos son dignos de honor y dignos de reverencia; compórtate con ellos como un hijo, pues esos sabios sostienen todos estos mundos.
13.256.4
ब्राह्मणाः सर्वलोकानां महान्तो धर्मसेतवः ।
धनत्यागाभिरामास्चि वाक्सङ्गमधुराश्च ये ॥ १३.२५६.४ ॥
Los brahmanes son grandes puentes del dharma para todos los mundos, deleitándose en la entrega de riquezas y dulces en la palabra y la compañía.
13.256.5
रमणीयाश्च भूतानां नियमेन धृतव्रताः ।
प्रणेतारश्च कोशानां शास्त्राणां च यशस्विनः ॥ १३.२५६.५ ॥
Son agradables para los seres, firmes en sus votos por disciplina, y famosos como autores guías de los tesoros del saber y de las ciencias.
13.256.6
तपो येषां धनं नित्यं वाक्चैव विपुलं बलम् ।
प्रसवाश्चैव धर्माणां धर्मज्ञाः सूक्ष्मदर्शिनः ॥ १३.२५६.६ ॥
Cuya riqueza es siempre la austeridad, cuya gran fuerza es la palabra, fuentes de las virtudes, conocedores del dharma y de mirada sutil.
13.256.7
धर्मकामाः स्थिता धर्मे सुकृतैर्धर्मसेवतः ।
यान्समाश्रित्य तिष्ठन्ति प्रजाः सर्वाश्चतुर्विधाः ॥ १३.२५६.७ ॥
Quienes desean el dharma, permanecen firmes en el dharma y lo sirven con buenas acciones; apoyándose en ellos, todas las criaturas de las cuatro clases perseveran.
13.256.8
पन्थानः सर्वनेतारो यज्ञवाहाः सनातनाः ।
पितृपैतामहीं गुर्वीमुद्वहन्ति धुरं सदा ॥ १३.२५६.८ ॥
Estas sendas eternas guían a todos, portan el sacrificio y siempre soportan el pesado yugo de los padres y abuelos.
13.256.9
धुरि ये नावसीदन्ति विषमे सद्धया इव ।
पितृदेवातिथिमुखा हव्यकव्याग्रभोजिनः ॥ १३.२५६.९ ॥
Quienes no vacilan bajo el yugo en terreno difícil, como buenos caballos, teniendo a los padres, dioses y huéspedes al frente, comiendo primero de la ofrenda y la ofrenda a los antepasados.
13.256.10
भोजनादेव लोकांस्त्रींस्त्रायन्ते महतो भयात् ।
दीपः सर्वस्य लोकस्य चक्षुश्चक्षुष्मतामपि ॥ १३.२५६.१० ॥
Solo con dar alimento protegen los tres mundos del gran temor; son la lámpara de todo el mundo, incluso el ojo de quienes tienen ojos.
13.256.11
सर्वशिल्पादिनिधयो निपुणाः सूक्ष्मदर्शिनः ।
गतिज्ञाः सर्वभूतानामध्यात्मगतिचिन्तकाः ॥ १३.२५६.११ ॥
Son depósitos originarios de todas las artes y oficios, diestros y de mirada sutil, conocedores del curso de todos los seres, contempladores del curso del espíritu.
13.256.12
आदिमध्यावसानानां ज्ञातारश्छिन्नसंशयाः ।
परावरविशेषज्ञा गन्तारः परमां गतिम् ॥ १३.२५६.१२ ॥
Conocedores del principio, el medio y el fin, con sus dudas cortadas, versados en la distinción entre lo superior y lo inferior, alcanzan la meta suprema.
13.256.13
विमुक्ता धूतपाप्मानो निर्द्वन्द्वा निष्परिग्रहाः ।
मानार्हा मानिता नित्यं ज्ञानविद्भिर्महात्मभिः ॥ १३.२५६.१३ ॥
Los liberados, quienes han sacudido el pecado, están más allá de los pares de opuestos y carecen de posesiones, son dignos de honor y siempre son honrados por los grandes de alma que conocen el saber.
13.256.14
चन्दने मलपङ्के च भोजनेऽभोजने समाः ।
समं येषां दुकूलं च शाणक्षौमाजिनानि च ॥ १३.२५६.१४ ॥
Ante la pasta de sándalo y el lodo impuro, ante la comida y la falta de comida, permanecen ecuánimes; para ellos la seda fina, la tela de cáñamo, el lino y las pieles de ciervo son iguales.
13.256.15
तिष्ठेयुरप्यभुञ्जाना बहूनि दिवसान्यपि ।
शोषयेयुश्च गात्राणि स्वाध्यायैः संयतेन्द्रियाः ॥ १३.२५६.१५ ॥
Aun sin comer durante muchos días pueden permanecer, y, con el estudio sagrado y los sentidos dominados, pueden secar sus propios cuerpos.
13.256.16
अदैवं दैवतं कुर्युर्दैवतं चाप्यदैवतम् ।
लोकानन्यान्सृजेयुस्ते लोकपालांश्च कोपिताः ॥ १३.२५६.१६ ॥
Cuando se enfadan, podrían hacer deidad a lo no divino, e incluso hacer no divino a una deidad; podrían crear otros mundos y a los guardianes de los mundos.
13.256.17
अपेयः सागरो येषामपि सापान्महात्मनाम् ।
येषां कोपाग्निरद्यापि दण्डके नोपशाम्यति ॥ १३.२५६.१७ ॥
Para quienes el océano mismo es impotable, y cuyo fuego de cólera aún hoy no se ha apagado en el bosque de Daṇḍaka.
13.256.18
देवानामपि ये देवाः कारणं कारणस्य च ।
प्रमामस्य प्रमाणं च तस्मान्नाभिभवेद्बुधः ॥ १३.२५६.१८ ॥
Quienes son dioses aun entre los dioses, causa de las causas y medida de las medidas; por tanto, el sabio no debe despreciarlos.
13.256.19
तेषां वृद्धाश्च बालाश्च सर्वे सन्मार्गदर्शिनः ।
तपोविद्याविशेषात्तु मानयन्ति परस्परम् ॥ १३.२५६.१९ ॥
Entre ellos, los ancianos y los niños, todos muestran el buen camino; por la excelencia de la austeridad y el saber se honran mutuamente.
13.256.20
अविद्वान्ब्राह्मणो देवः पात्रं वै पावनं महत् ।
विद्वान्भूयस्तरो देवः पूर्णसागरसन्निभः ॥ १३.२५६.२० ॥
Un brahmán no instruido es también un dios, un gran recipiente purificador; pero el instruido es un dios aún mayor, semejante al océano lleno.
13.256.21
अविद्वांश्चैव विद्वांश्च ब्राह्मणो दैवतं महत् ।
प्रणीतश्चाप्रणीतश्च यथाऽग्निर्दैवतं महत् ॥ १३.२५६.२१ ॥
Tanto el brahmán no instruido como el instruido son una gran deidad, así como el fuego es una gran deidad, encendido o no encendido.
13.256.22
श्मशाने ह्यपि तेजस्वी पावको नैव दुष्यति ।
हविर्यज्ञे च विधिवद्भूय एवाभिशोभते ॥ १३.२५६.२२ ॥
Incluso en el crematorio el fuego resplandeciente nunca se contamina; y en el sacrificio de ofrendas, realizado según la regla, resplandece aún más.
13.256.23
एवं यद्यप्यनिष्टेषु वर्तते सर्वकर्मसु ।
सर्वथा ब्राह्मणो मान्यो दैवतं विद्धि तत्परम् ॥ १३.२५६.२३ ॥
Así, aunque se dedique a acciones impropias en todos sus actos, el brahmán es en todo sentido digno de honor; sabe que es la deidad suprema.