Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

મહાભારત · અધ્યાય 13.264

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

13.264.1

ब्रूहि ब्राह्मणपूजायां व्युष्टिं त्वं मधुसूदन ।
वेत्ता त्वमस्य चार्थस्य वेद त्वां हि पितामहः ॥ १३.२६४.१ ॥

હે મધુસૂદન, બ્રાહ્મણપૂજાનું ફળ શું છે તે કહો. આપ આ વિષયના જ્ઞાતા છો, અને પિતામહ પણ આપને જાણે છે.

13.264.2

शृणुष्वावहितो राजन्द्विजानां भरतर्षभ ।
यथातत्त्वेन वदतो गुणान्वै कुरुसत्तम ॥ १३.२६४.२ ॥

હે રાજન, ભરતશ્રેષ્ઠ, ધ્યાનથી સાંભળો. હે કુરુશ્રેષ્ઠ, હું યથાર્થ રીતે દ્વિજોના ગુણો કહું છું.

13.264.3

द्वारवत्यां समासीनं पुरा मां कुरुनन्दन ।
प्रद्युम्नः परिपप्रच्छ ब्राह्मणैः परिकोपितः ॥ १३.२६४.३ ॥

હે કુરુનંદન, પહેલાં દ્વારકામાં હું બેઠો હતો ત્યારે, બ્રાહ્મણોથી કોપાયમાન પ્રદ્યુમ્ને મને પૂછ્યું.

13.264.4

किं फलं ब्राह्मणेष्वस्ति पूजायां मधुसूदन ।
ईश्वरत्वं कुतस्तेषामिहैव च परत्र च ॥ १३.२६४.४ ॥

હે મધુસૂદન, બ્રાહ્મણોની પૂજામાં શું ફળ છે? તેમનું ઈશ્વરત્વ આ લોકમાં અને પરલોકમાં ક્યાંથી આવે છે?

13.264.5

सदा द्विजातीन्सम्पूज्य किं फलं तत्र मानद ।
एतद्ब्रूहि स्फुटं सर्वं सुमहान्संशयोऽत्र मे ॥ १३.२६४.५ ॥

હે માનદ, સદા દ્વિજાતિઓની સારી રીતે પૂજા કરવાથી ત્યાં શું ફળ મળે છે? આ બધું સ્પષ્ટ કહો; આમાં મને મોટો સંશય છે.

13.264.6

इत्युक्ते वचने तस्मिन्प्रद्युम्नेन तथा त्वहम् ।
प्रत्यब्रवं महाराज यत्तच्छृणु समाहितः ॥ १३.२६४.६ ॥

હે મહારાજ, પ્રદ્યુમ્નના એવા વચન કહેવાથી મેં તેને આ પ્રમાણે ઉત્તર આપ્યો. મેં જે કહ્યું તે એકાગ્ર ચિત્તે સાંભળો.

13.264.7

व्युष्टिं ब्राह्मणपूजायां रौक्मिणेय निबोध मे ।
एते हि सोमराजान ईश्वराः सुखदुःखयोः ॥ १३.२६४.७ ॥

હે રૌક્મિણેય, બ્રાહ્મણપૂજામાં થતું ફળ મારી પાસેથી સમજ. આ સોમરાજાઓ જ સુખ અને દુઃખના સ્વામી છે.

13.264.8

अस्मिँल्लोके रौक्मिणेय तथाऽमुष्मिंश्च पुत्रक ।
ब्राह्मणप्रमुखं सौम्यं न मेऽत्रास्ति विचारणा ॥ १३.२६४.८ ॥

હે રૌક્મિણેય, પ્રિય પુત્ર, આ લોકમાં અને પેલા લોકમાં પણ બ્રાહ્મણો જ મુખ્ય અને શુભ છે. આમાં મને કોઈ શંકા નથી.

13.264.9

ब्राह्मणप्रभवं सौख्यमायुः कीर्तिर्यशो बलम् ।
लोका लोकेश्वराश्चैव सर्वे ब्राह्मणपूजकाः ॥ १३.२६४.९ ॥

સુખ, આયુષ્ય, કીર્તિ, યશ અને બળ બ્રાહ્મણોથી જ ઉત્પન્ન થાય છે; લોકો અને લોકેશ્વરો સૌ બ્રાહ્મણપૂજક છે.

13.264.10

त्रिवर्गे चापवर्गे च यशःश्रीरोगशान्तिषु ।
देवतापितृपूजासु सन्तोष्याश्चैव नो द्विजाः ॥ १३.२६४.१० ॥

ત્રિવર્ગમાં અને મોક્ષમાં, યશ-શ્રી અને રોગશાંતિમાં, દેવ-પિતૃ પૂજામાં દ્વિજ બ્રાહ્મણો જ અમને પ્રસન્ન કરવા યોગ્ય છે.

13.264.11

तान्कथं वै नाद्रियेयमीश्वरोस्मीति पुत्रक ।
मा ते मन्युर्महाबाहो भवत्वत्र द्विजान्प्रति ॥ १३.२६४.११ ॥

'હું ઈશ્વર છું' એમ વિચારીને હું તેમનો આદર કેમ ન કરું? હે પુત્ર, હે મહાબાહુ, બ્રાહ્મણો પ્રત્યે તારો ક્રોધ ન હો.

13.264.12

ब्राह्मणा हि महद्भूतमस्मिँल्लोके परत्र च ।
भस्म कुर्यर्जगदिदं क्रुद्धाः प्रत्यक्षदर्शिनः ॥ १३.२६४.१२ ॥

બ્રાહ્મણો આ લોકમાં અને પરલોકમાં પણ મહાન શક્તિ છે; ક્રોધિત થાય તો પ્રત્યક્ષદર્શી તેઓ આ જગતને ભસ્મ કરી શકે.

13.264.13

हन्युस्तेऽपि सृजेयुस्च लोकान्लोकेश्वरांस्तथा ।
कथं तेषु न वर्तेरन्सम्यग्ज्ञानात्सुतेजसः ॥ १३.२६४.१३ ॥

તેઓ તેમને મારી પણ શકે અને લોકો તથા લોકેશ્વરોનું સર્જન પણ કરી શકે. સમ્યક જ્ઞાનથી મહાતેજસ્વી બનેલા તેઓ તેમના પ્રત્યે કેવી રીતે વર્તશે નહીં?

13.264.14

अवसन्मद्गृहे तात ब्राह्मणो हरिपिङ्गलः ।
चीरवासा बिल्वदण्डी दीर्घश्मश्रुः कृशो महान् ॥ १३.२६४.१४ ॥

હે પ્રિય, મારા ઘરમાં હરિ-પિંગલ વર્ણનો એક બ્રાહ્મણ રહેતો હતો. તે વલ્કલ વસ્ત્ર પહેરતો, બિલ્વદંડ ધારણ કરતો, લાંબી દાઢીવાળો, દુર્બળ અને મહાકાય હતો.

13.264.15

दीर्घभ्यश्च मनुष्येभ्यः प्रमाणादधिको भुवि ।
स स्वैरं चरते लोकान्ये दिव्या ये च मानुषाः ॥ १३.२६४.१५ ॥

પૃથ્વી પર ઊંચા મનુષ્યો કરતાં પણ તે ઊંચાઈમાં અધિક હતો. તે પોતાની ઇચ્છાથી દિવ્ય અને માનવ લોકોમાં વિચરતો.

13.264.16

इमां गाथां गायमानश्चत्वरेषु सभासु च ।
दुर्वाससं वासयेत्को ब्राह्मणं सत्कृतं गृहे ॥ १३.२६४.१६ ॥

ચોકમાં અને સભાઓમાં આ ગાથા ગાતા ફરતા દુર્વાસા બ્રાહ્મણને સત્કારપૂર્વક પોતાના ઘરે કોણ રાખશે?

13.264.17

रोषणः सर्वभूतानां सूक्ष्मेऽप्यपकृते कृते ।
परिभाषां च मे श्रुत्वा को नु दद्यात्प्रतिश्रयम् ॥ १३.२६४.१७ ॥

જે સર્વ પ્રાણીઓ પર રોષ કરે, નાનકડા અપરાધથી પણ કોપે, મારી નિંદા સાંભળીને પણ — તેને કોણ આશ્રય આપશે?

13.264.18

यो मां कश्चिद्वासयीत न स मां कोपयेदिति ।
यस्मान्नाद्रियते कश्चित्ततोऽहं समवासयम् ॥ १३.२६४.१८ ॥

જો કોઈ મને આશ્રય આપે તો તે મને કોપાવશે નહીં — એમ વિચારીને; અને કોઈ તેનો આદર કરતું ન હોવાથી મેં તેને આશ્રય આપ્યો.

13.264.19

स सम्भुङ्क्ते सहस्राणां बहूनामन्नमेकदा ।
एकदा सोल्पकं भुङ्क्ते नचैवैति पुनर्गृहान् ॥ १३.२६४.१९ ॥

તે એકવાર હજારો લોકોનું અન્ન એકસાથે ખાઈ જાય છે, અને બીજીવાર થોડું જ ખાઈને ફરી ઘરે પાછો આવતો નથી.

13.264.20

अकस्माच्च प्रहसति तथाऽकस्मात्प्ररोदिति ।
न चास्य वयसा तुल्यः पृथिव्यामभवत्तदा ॥ १३.२६४.२० ॥

તે અચાનક હસી પડે છે, અને તેમજ અચાનક રડવા લાગે છે. તે સમયે પૃથ્વી પર તેની ઉંમરનો કોઈ નહોતો.

13.264.21

अथ स्वावसथं गत्वा सशय्यास्तरणानि च ।
अदहत्स महातेजास्ततश्चाभ्यपतत्स्वयम् ॥ १३.२६४.२१ ॥

પછી તે પોતાના નિવાસે જઈને શય્યા અને તેના પાથરણાં સહિત બધું બાળી નાખતો; તે મહાતેજસ્વી પછી પોતે પણ આગળ કૂદી પડતો.

13.264.22

अथ मामब्रवीद्भूयः स मुनिः संशितव्रतः ।
कृष्ण पायसमिच्छामि भोक्तुमित्येव सत्वरः ॥ १३.२६४.२२ ॥

પછી તે સંશિતવ્રત મુનિએ મને ફરી કહ્યું, "હે કૃષ્ણ, મારે પાયસ ખાવું છે" — એ રીતે ઉતાવળથી.

13.264.23

तदैव तु मया तस्य चित्तज्ञेन गृहे जनः ।
सर्वाण्यन्नानि पानानि भक्ष्याश्चोच्चावचास्तथा ॥ १३.२६४.२३ ॥

ત્યારે જ મેં, તેનું મન જાણીને, ઘરના લોકો પાસે બધાં અન્ન, પીણાં અને ઊંચાનીચા પ્રકારના ભક્ષ્ય પદાર્થો તૈયાર કરાવ્યા.

13.264.24

भवन्तु सत्कृतानीह पूर्वमेव प्रयोचितः ।
ततोऽहं ज्वलमानं वै पायसं प्रत्यवेदयम् ॥ १३.२६४.२४ ॥

"અહીં બધું પહેલેથી આદરપૂર્વક તૈયાર રહે" એવો મેં પહેલેથી આદેશ આપ્યો હતો; પછી ઊકળતા પાયસની જાણ મેં તેને કરી.

13.264.25

तं भुक्त्वैव स तु क्षिप्रं ततो वचनमब्रवीत् ।
क्षिप्रमङ्गानि लिम्पस्व पायसेनेति स स्म ह ॥ १३.२६४.२५ ॥

તે ખાધા પછી તરત જ તેણે કહ્યું, "જલ્દી તારા અંગો પર પાયસનો લેપ કર" એમ તેણે કહ્યું.

13.264.26

अविमृश्यैव च ततः कृतवानस्मि तत्तथा ।
तेनोच्छिष्टेन गात्राणि शरीरं च समालिपम् ॥ १३.२६४.२६ ॥

વિચાર કર્યા વિના મેં તેમ જ કર્યું; એ ઉચ્છિષ્ટથી મેં મારાં અંગો અને શરીર સંપૂર્ણ લેપ્યાં.

13.264.27

स ददर्श तदाऽभ्याशे मातरं ते शुभाननाम् ।
तामपि स्मयमानां स पायसेनाभ्यलेपयत् ॥ १३.२६४.२७ ॥

ત્યારે તેણે નજીકમાં તારી શુભમુખી માતાને જોઈ; હસતી એવી તેને પણ તેણે પાયસથી લેપ કર્યો.

13.264.28

मुनिः पायसदिग्धाङ्गीं रथे तूर्णमयोजयत् ।
तमारुद्य रथं चैव निर्ययौ स गृहान्मम ॥ १३.२६४.२८ ॥

મુનિએ પાયસથી લેપાયેલાં અંગોવાળી તેને ઝડપથી રથમાં જોડી; એ રથ પર ચઢીને તેઓ મારા ઘરમાંથી નીકળી ગયા.

13.264.29

अग्निवर्णो ज्वलन्धीमान्स द्विजो रथधुर्यवत् ।
प्रतोदेनातुदद्बालां रुक्मिणीं मम पश्यतः ॥ १३.२६४.२९ ॥

અગ્નિ જેવા વર્ણવાળો, તેજસ્વી અને બુદ્ધિમાન એ બ્રાહ્મણ રથના ઘોડાની જેમ બનીને મારી નજર સામે બાળા રુક્મિણીને અંકુશથી મારવા લાગ્યો.

13.264.30

न च मे स्तोकमप्यासीद्दुः खमीर्ष्याकृतं तदा ।
तथा स राजमार्गेणि महता निर्ययौ बहिः ॥ १३.२६४.३० ॥

ત્યારે ઈર્ષ્યાથી ઉત્પન્ન થયેલું દુઃખ મને લેશમાત્ર પણ નહોતું; એ મોટા રાજમાર્ગે થઈને બહાર નીકળી ગયો.

13.264.31

तद्दृष्ट्वा महदाश्चर्यं दाशार्हा जातमन्यवः ।
तत्राजल्पन्मिथः केचित्समाभाष्य परस्परम् ॥ १३.२६४.३१ ॥

એ મહાન આશ્ચર્ય જોઈને દાશાર્હો ક્રોધિત થયા. ત્યાં કેટલાક એકબીજા સાથે વાત કરતાં પરસ્પર બોલ્યા.

13.264.32

ब्राह्मणा एव जायेरन्नान्यो वर्णः कथञ्चन ।
को ह्येनां रथमास्थाय जीवेदन्य पुमानिह ॥ १३.२६४.३२ ॥

બ્રાહ્મણો જ જન્મે, બીજો કોઈ વર્ણ કોઈ પણ રીતે નહીં; કેમ કે આ રથ પર ચઢીને અહીં બીજો કયો પુરુષ જીવી શકે?

13.264.33

आशीविषविषं तीक्ष्णं ततस्तीक्ष्णतरो द्विजः ।
ब्रह्माहिविषदिग्धस्य नास्ति कश्चिच्चिकित्सकः ॥ १३.२६४.३३ ॥

સાપનું ઝેર તીક્ષ્ણ છે; પણ દ્વિજ તેનાથી પણ વધુ તીક્ષ્ણ છે. બ્રહ્મ-સર્પના ઝેરથી લિપ્ત થયેલાનો કોઈ ચિકિત્સક નથી.

13.264.34

तस्मिन्व्रजति दुर्धर्षे प्रास्खलद्रुक्मिणी पथि ।
अमर्षयंस्तथा श्रीमान्स्मितपूर्वमचोदयम् ॥ १३.२६४.३४ ॥

એ દુર્ધર્ષ ચાલતા હતા ત્યારે માર્ગમાં રુક્મિણી ઠોકર ખાઈ ગઈ. ત્યારે શ્રીમાન અસહિષ્ણુ થઈ પહેલા હસીને પ્રેરણા આપી.

13.264.35

ततः परमसंक्रुद्धो रथात्प्रस्कन्द्य स द्विजः ।
पदातिरुत्पथेनैव प्राद्रवद्दक्षिणामुखः ॥ १३.२६४.३५ ॥

ત્યારે અત્યંત ક્રોધિત એ દ્વિજ રથ પરથી કૂદી પડ્યો, પગે ચાલીને, માર્ગ છોડીને દક્ષિણ તરફ મોઢું કરીને દોડ્યો.

13.264.36

तमुत्पथेन धावन्तमन्वधावं द्विजोत्तमम् ।
तथैव पायसादिग्धः प्रसीद भगवन्निति ॥ १३.२६४.३६ ॥

માર્ગ છોડીને દોડતા એ ઉત્તમ દ્વિજની પાછળ હું દોડ્યો; પાયસથી લિપ્ત હું તેમ જ બોલ્યો, 'હે ભગવન્, પ્રસન્ન થાઓ.'

13.264.37

ततो विलोक्य तेजस्वी ब्राह्मणो मामुवाच ह ।
जितः क्रोधस्त्वया कृष्ण प्रकृत्यैव महाभुज ॥ १३.२६४.३७ ॥

ત્યારે તેજસ્વી બ્રાહ્મણે મને જોઈને કહ્યું: હે કૃષ્ણ, તેં સ્વભાવથી જ ક્રોધ જીતી લીધો છે, હે મહાબાહુ.

13.264.38

न तेऽपराधमिह वै दृष्टवानस्मि सुव्रत ।
प्रीतोस्मि तव गोविन्द वृणु कामान्यथेप्सितान् ॥ १३.२६४.३८ ॥

હે સુવ્રત, અહીં મેં તારો કોઈ અપરાધ જોયો નથી. હે ગોવિંદ, હું તારા પર પ્રસન્ન છું; તારી ઇચ્છિત કામનાઓ પસંદ કર.

13.264.39

प्रसन्नस्य च मे तात पश्य व्युष्टिं यथाविधाम् ॥ १३.२६४.३९ ॥

હે તાત, પ્રસન્ન થયેલા મારી તરફથી યોગ્ય સમૃદ્ધિ જો.

13.264.40

यावदेव मनुष्याणामन्ने भावो भविष्यति ।
यथैवान्ने तथा तेषां त्वयि भावो भविष्यति ॥ १३.२६४.४० ॥

જ્યાં સુધી મનુષ્યોનો અન્ન પ્રત્યે ભાવ રહેશે, અન્ન પ્રત્યે જેવો, તેવો તેમનો તારા પ્રત્યે ભાવ રહેશે.

13.264.41

यावच्च पुण्या लोकेषु त्वयि कीर्तिर्भविष्यति ।
त्रिषु लोकेषु तावच्च वैशिष्ट्यं प्रतिपत्स्यसे।
सुप्रियः सर्वलोकस्य भविष्यसि जनार्दन ॥ १३.२६४.४१ ॥

લોકોમાં તારી પુણ્ય કીર્તિ જ્યાં સુધી રહેશે, ત્યાં સુધી ત્રણે લોકમાં તને વિશિષ્ટતા પ્રાપ્ત થશે. હે જનાર્દન, તું સર્વ લોકોનો અતિ પ્રિય થઈશ.

13.264.42

यत्ते भिन्नं च दग्धं च यच्च किञ्चिद्विनाशितम् ।
सर्वं तथैव द्रष्टासि विशिष्टं जनार्दन ॥ १३.२६४.४२ ॥

તારું જે કંઈ તૂટેલું, બળેલું કે નાશ પામેલું હોય, તે બધું તેવી જ રીતે વિશિષ્ટ રૂપે તું ફરી જોઈશ, હે જનાર્દન.

13.264.43

यावदेतत्प्रलिप्तं ते गात्रेषु मधुसूदन ।
अतो मृत्युभयं नास्ति यावदिच्छसि चाच्युत ॥ १३.२६४.४३ ॥

હે મધુસૂદન, જ્યાં સુધી આ લેપ તારાં અંગો પર છે ત્યાં સુધી મૃત્યુનો ભય નથી; જ્યાં સુધી તું ઇચ્છે, હે અચ્યુતે.

13.264.44

न तु पादतले लिप्ते तस्मात्ते मृत्युरत्र वै ।
नैतन्मे प्रियमित्येवं स मां प्रीतोऽब्रवीत्तदा ॥ १३.२६४.४४ ॥

પણ પગનાં તળિયાંમાં લેપ ન લાગ્યો હોય તો ત્યાં જ તારું મૃત્યુ થશે. આ મને પ્રિય નથી, એમ તેમણે તે વખતે પ્રસન્ન થઈને મને કહ્યું.

13.264.45

इत्युक्तोऽहं शरीरं स्वं ददर्श श्रीसमायुतम्। ॥ १३.२६४.४५ ॥

એમ કહેવાયા પછી મેં મારું શરીર શ્રીથી યુક્ત જોયું.

13.264.46

रुक्मिणीं चाब्रवीत्प्रीतः सर्वस्त्रीणां वरं यशः ।
कीर्तिं चानुत्तमां लोके समवाप्स्यसि शोभने ॥ १३.२६४.४६ ॥

પ્રસન્ન થઈને તેમણે રુક્મિણીને કહ્યું: 'હે શોભને, જગતમાં સર્વ સ્ત્રીઓમાં શ્રેષ્ઠ યશ અને અનુત્તમ કીર્તિ તને પ્રાપ્ત થશે.'

13.264.47

न त्वां जरा वा रोगो वा वैवर्ण्यं चापि भामिनि ।
स्प्रक्ष्यन्ति पुण्यगन्धा च कृष्णमाराधयिष्यसि ॥ १३.२६४.४७ ॥

હે ભામિની, જરા, રોગ કે વિવર્ણતા તને સ્પર્શશે નહીં; પુણ્યગંધથી યુક્ત થઈ તું કૃષ્ણની આરાધના કરીશ.

13.264.48

षोडशानां सहस्राणां बधूनां केशवस्य ह ।
वरिष्ठा च सलोक्या च केशवस्य भविष्यसि ॥ १३.२६४.४८ ॥

કેશવની સોળ હજાર પત્નીઓમાં તું શ્રેષ્ઠ થઈશ; અને કેશવના લોકમાં તેની સાથે રહેનારી પણ થઈશ.

13.264.49

तव मातरमित्युक्त्वा ततो मां पुनरब्रवीत् ।
प्रस्थितः सुमहातेजा दुर्वासाऽग्निरिव ज्वलन् ॥ १३.२६४.४९ ॥

તારી માતાને આમ કહીને તેઓ ફરી મારી સાથે બોલ્યા. અતિશય તેજસ્વી દુર્વાસા અગ્નિની જેમ પ્રજ્વલિત થઈને ચાલ્યા ગયા.

13.264.50

एषैव ते बुद्धिरस्तु ब्राह्मणान्प्रति केशव ।
इत्युक्त्वा स तदा पुत्र तत्रैवान्तरधीयत ॥ १३.२६४.५० ॥

હે કેશવ, બ્રાહ્મણો પ્રત્યે તારી બુદ્ધિ આવી જ રહે. આમ કહીને, હે પુત્ર, તેઓ ત્યાં જ અંતર્ધાન થઈ ગયા.

13.264.51

तस्मिन्नन्तर्हिते चाहमुपांशु व्रतमाचरम् ।
यत्किञ्चिद्ब्राह्मणो ब्रूयात्सर्वं कुर्यामिति प्रभो ॥ १३.२६४.५१ ॥

તેઓ અંતર્ધાન થયા પછી મેં ગુપ્ત રીતે એક વ્રત આચર્યું: બ્રાહ્મણ જે કંઈ કહેશે તે બધું હું કરીશ, હે પ્રભુ.

13.264.52

एतद्व्रतमहं कृत्वा मात्रा ते सह पुत्रक ।
ततः परमहृष्टात्मा प्राविशं गृहमेव च ॥ १३.२६४.५२ ॥

હે પુત્ર, આ વ્રત આચરીને તારી માતા સાથે અતિશય આનંદિત મનથી હું ઘરમાં પ્રવેશ્યો.

13.264.53

प्रविष्टमात्रश्च गृहे सर्वं पश्यामि तन्नवम् ।
यद्भिन्नं यच्च वै दग्धं तेन विप्रेण पुत्रक ॥ १३.२६४.५३ ॥

ઘરમાં પ્રવેશતાં જ મેં બધું નવું જોયું — જે તૂટ્યું હતું અને જે બળી ગયું હતું, તે બધું એ બ્રાહ્મણના પ્રભાવથી, હે પુત્ર.

13.264.54

ततोऽहं विस्मयं प्राप्तः सर्वं दृष्ट्वा नवं दृढम् ।
अपूजयं च मनसा रौक्मिणेय सदा द्विजान् ॥ १३.२६४.५४ ॥

ત્યારે હું વિસ્મિત થયો — બધું નવું અને દૃઢ જોઈને. હે રુક્મિણીપુત્ર, મેં મનથી સદા દ્વિજોનો આદર કર્યો.

13.264.55

इत्यहं रौक्मिणेयस्य पृच्छतो भरतर्षभ ।
माहात्म्यं द्विजमुख्यस्य सर्वमाख्यातवांस्तदा ॥ १३.२६४.५५ ॥

હે ભરતશ્રેષ્ઠ, આ રીતે રુક્મિણીપુત્રે પૂછ્યું ત્યારે મેં તે શ્રેષ્ઠ દ્વિજનો સર્વ મહિમા કહી સંભળાવ્યો.

13.264.56

तथा त्वमपि कौन्तेय ब्राह्मणान्सततं प्रभो ।
पूजयस्व महाभागान्वाग्भिर्दानैश्च नित्यदा ॥ १३.२६४.५६ ॥

હે કુંતીપુત્ર, હે પ્રભુ, એ જ રીતે તું પણ સદા તે મહાભાગ્યશાળી બ્રાહ્મણોનું વાણીથી અને દાનથી નિત્ય પૂજન કર.

13.264.57

एवं व्युष्टिमहं प्राप्तो ब्राह्मणस्य प्रसादजाम् ।
यच्च मामाह भीष्मोऽयं तत्सत्यं भरतर्षभ ॥ १३.२६४.५७ ॥

આ રીતે મને બ્રાહ્મણની કૃપાથી ઉત્પન્ન ફળ પ્રાપ્ત થયું; અને ભીષ્મે મને જે કહ્યું હતું તે સત્ય છે, હે ભરતશ્રેષ્ઠ.