Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.265

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

13.265.1

दुर्वाससः प्रसादात्ते शंकरांशस्य माघव ।
अवाप्तमिह विज्ञानं तन्मे व्याख्यातुमर्हसि ॥ १३.२६५.१ ॥

ହେ ମାଧବ, ଦୁର୍ବାସାଙ୍କ କୃପାରେ ଓ ଶଙ୍କରଙ୍କ ଅଂଶରୁ ଆପଣ ଏଠାରେ ଯେଉଁ ଜ୍ଞାନ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି, ତାହା ମୋତେ ବୁଝାଇବା ଉଚିତ।

13.265.2

महाभाग्यं च यत्तस्य नामानि च महात्मनः ।
तत्त्वमो ज्ञातुमिच्छामि सर्वं मतिमतांवर ॥ १३.२६५.२ ॥

ହେ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ମହା ସୌଭାଗ୍ୟ ଓ ତାଙ୍କ ନାମସମୂହ, ଏହି ସମସ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ମୁଁ ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।

13.265.3

हन्ति ते कीर्तयिष्यामि नमस्कृत्य कपर्दिने ।
यदवाप्तं मया राजञ्श्रेयो यच्चार्जितं यशः ॥ १३.२६५.३ ॥

ହେ ରାଜନ, ଜଟାଧାରୀ ଶିବଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ କହିବି; ମୁଁ ଯେଉଁ କଲ୍ୟାଣ ପାଇଛି ଏବଂ ଯେଉଁ ଯଶ ଅର୍ଜନ କରିଛି।

13.265.4

प्रयतः प्रातरुत्थाय यस्त्वधीयेद्विशाम्पते ।
प्राञ्जलिः शतरुद्रीयं नास्य किञ्चनि दुर्लभम् ॥ १३.२६५.४ ॥

ହେ ପ୍ରଜାପତି, ଯିଏ ସଂଯମରେ ପ୍ରଭାତରେ ଉଠି ଯୋଡ଼ହାତରେ ଶତରୁଦ୍ରୀୟ ପାଠ କରେ, ତା'ପାଇଁ କିଛି ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ ନୁହେଁ।

13.265.5

शिवः सर्वकतो रुद्रः स्रष्टा यस्त्वं शृणुष्व मे ।
प्रजापतिस्तमसृजत्तमसोऽन्ते महातपाः।
शङ्करस्त्वसृजत्तात प्रजाः स्थावरजङ्गमाः ॥ १३.२६५.५ ॥

ସବୁ କରୁଥିବା ଶିବ, ରୁଦ୍ର, ସ୍ରଷ୍ଟା — ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ ତୁମେ ଶୁଣ। ମହାତପସ୍ବୀ ପ୍ରଜାପତି ଅନ୍ଧକାରର ଶେଷରେ ତାଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ହେ ପୁତ୍ର, ଶଙ୍କର ସ୍ଥାବର-ଜଙ୍ଗମ ପ୍ରଜା ସୃଷ୍ଟି କଲେ।

13.265.6

नास्ति किञ्चित्परं भूतं महादेवाद्विशाम्पते ।
इह त्रिष्वपि लोकेषु भूतानां प्रभवो हि सः ॥ १३.२६५.६ ॥

ହେ ପ୍ରଜାପତି, ମହାଦେବଙ୍କଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ ନାହାଁନ୍ତି। ଏହି ତିନି ଲୋକରେ ମଧ୍ୟ ସେ ହିଁ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତି।

13.265.7

न चैवोत्सहते स्थातुं कश्चिदग्रे महात्मनः ।
न हि भूतं समं तेन त्रिषु लोकेषु विद्यते ॥ १३.२६५.७ ॥

ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଠିଆ ହେବାକୁ କେହି ସାହସ କରନ୍ତି ନାହିଁ; ତିନି ଲୋକରେ ତାଙ୍କ ସମକକ୍ଷ କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ ନାହିଁ।

13.265.8

गन्धेनापि हि सङ्ग्रामे तस्य क्रुद्धस्य शत्रवः ।
विसंज्ञा हतभूयिष्ठा वेपनेते च पतन्ति च ॥ १३.२६५.८ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ତାଙ୍କ ଗନ୍ଧରେ ହିଁ ଶତ୍ରୁମାନେ ଅଚେତ ହୁଅନ୍ତି, ଅଧିକାଂଶ ମରନ୍ତି, କମ୍ପି ପଡ଼ନ୍ତି।

13.265.9

घोरं च निनदं तस्य पर्जन्यनिनदोपम् ।
श्रुत्वा विशीर्येद्धृदयं देवानामपि संयुगे।
यं चाक्ष्णा घोररूपेण पश्येद्दग्धः पतेदधः ॥ १३.२६५.९ ॥

ତାଙ୍କ ଘୋର ଗର୍ଜନ ମେଘ ଗର୍ଜନ ସଦୃଶ; ଯୁଦ୍ଧରେ ତାହା ଶୁଣିଲେ ଦେବତାଙ୍କ ହୃଦୟ ମଧ୍ୟ ଫାଟିଯିବ। ଯାହାକୁ ସେ ଘୋର ରୂପରେ ଆଖିରେ ଦେଖନ୍ତି, ସେ ଦଗ୍ଧ ହୋଇ ତଳେ ପଡ଼ିଯାଏ।

13.265.10

न सुरा नासुरा लोके न गन्धर्वा न पन्नगाः ।
कुपिते सुखमेधन्ते तस्मिन्नपि गुहागताः ॥ १३.२६५.१० ॥

ଜଗତରେ ଦେବତା, ଅସୁର, ଗନ୍ଧର୍ବ, ନାଗ, ଗୁମ୍ଫାବାସୀ ମଧ୍ୟ, ସେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ ସୁଖରେ ରହିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

13.265.11

प्रजापतेश्च दक्षस्य यजतो वितते क्रतौ ।
विव्याध कुपितो यज्ञं निर्भयस्तु भवस्तदा ॥ १३.२६५.११ ॥

ପ୍ରଜାପତି ଦକ୍ଷଙ୍କ ବିସ୍ତୃତ ଯଜ୍ଞରେ ଯଜନ କରୁଥିବା ସମୟରେ, ତେବେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଓ ନିର୍ଭୟ ଭବ (ଶିବ) ଯଜ୍ଞକୁ ବିନ୍ଧିଦେଲେ।

13.265.12

धनुषा वाणमुत्सृज्य सुघोरं विननाद च ॥ १३.२६५.१२ ॥

ଧନୁରୁ ବାଣ ଛାଡ଼ି ସେ ଅତି ଘୋର ଗର୍ଜନ କଲେ।

13.265.13

ते न शर्म कुतः शान्ति विषादं लेभिरे सुराः ।
विद्धे च सहसा यज्ञे कुपिते च महेश्वरे ॥ १३.२६५.१३ ॥

ଯଜ୍ଞ ହଠାତ୍ ବିଦ୍ଧ ହେଲେ ଏବଂ ମହେଶ୍ୱର କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ ଦେବତାମାନେ ଆଶ୍ରୟ କି ଶାନ୍ତି ପାଇଲେ ନାହିଁ; ସେମାନେ ବିଷାଦରେ ପଡ଼ିଲେ।

13.265.14

तेन ज्यातलघोषेण सर्वे लोकाः समाकुलाः ।
बभूवुरवशाः पार्थ विषेदुश्च सुरासुराः ॥ १३.२६५.१४ ॥

ସେ ଧନୁର ଜ୍ୟାଘୋଷରେ ସବୁ ଲୋକ ବ୍ୟାକୁଳ ହେଲେ; ହେ ପାର୍ଥ, ସେମାନେ ଅସହାୟ ହେଲେ; ସୁର ଓ ଅସୁର ବିଷାଦରେ ଡୁବିଗଲେ।

13.265.15

आपश्चुक्षुभिरे चैव चकम्पे च वसुन्धरः ।
व्यद्रवग्निरयश्चापि द्यौः पफाल च सर्वशः ॥ १३.२६५.१५ ॥

ଜଳ କ୍ଷୁବ୍ଧ ହେଲା, ପୃଥିବୀ କମ୍ପିଲା, ଅଗ୍ନି ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ହୋଇ ପଳାଇଲେ, ଏବଂ ଆକାଶ ସବୁଦିଗରେ ଫାଟିଗଲା।

13.265.16

अन्धेन तमसा लोकाः प्रावृता न चकाशिरे ।
प्रनष्टा ज्योतिषां भाश्च सह सूर्येण भारत ॥ १३.२६५.१६ ॥

ଅନ୍ଧକାରରେ ଆବୃତ ଲୋକମାନେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ ନାହିଁ; ହେ ଭାରତ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ସହିତ ଜ୍ୟୋତିଷ୍କମାନଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେଲା।

13.265.17

भृशं भीतास्ततः शान्तिं चत्रुः स्वस्त्ययनानि च ।
ऋषयः सर्वभूतानामात्मनश्च हितैषिमः ॥ १३.२६५.१७ ॥

ତା'ପରେ ଅତି ଭୟଭୀତ ଋଷିମାନେ ସର୍ବଭୂତ ଓ ନିଜର କଲ୍ୟାଣ କାମନାରେ ଶାନ୍ତି ଓ ସ୍ୱସ୍ତ୍ୟୟନ କର୍ମ କଲେ।

13.265.18

ततः सोऽभ्यद्रवद्देवान्रुद्रो रौद्रपराक्रमः ।
भगस्य नयने क्रुद्धः प्रहारेण व्यशातयत् ॥ १३.२६५.१८ ॥

ତା'ପରେ ଭୟଙ୍କର ପରାକ୍ରମୀ ରୁଦ୍ର ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ଧାଇଁଗଲେ; କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ଗୋଟିଏ ପ୍ରହାରରେ ଭଗଙ୍କର ଦୁଇ ଆଖି ଭାଙ୍ଗି ଦେଲେ।

13.265.19

पूषणं चाभिदुद्राव घोरेण वपुषाऽन्वितः ।
पुरोडाशं भक्षयतो दशनान्वै व्यशातयत् ॥ १३.२६५.१९ ॥

ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଧାରଣ କରି ସେ ପୂଷଣଙ୍କ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ପୁରୋଡାଶ ଖାଉଥିବା ତାଙ୍କ ଦାନ୍ତ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ।

13.265.20

ततः प्रणेमुर्देवास्ते वेपमानाः स्म शङ्करम् ।
पुनश्च सन्दधे रुद्रो दीप्तं सुनिशितं शरम् ॥ १३.२६५.२० ॥

ସେତେବେଳେ କମ୍ପମାନ ଦେବତାମାନେ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ଏବଂ ରୁଦ୍ର ପୁଣି ଦୀପ୍ତ, ଅତି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶର ଯୋଡ଼ିଲେ।

13.265.21

रुद्रस्य विक्रमं दृष्ट्वा भीता देवाः सहर्षिभिः ।
ततः प्रसादयामासुः शर्वं ते विबुधोत्तमाः ॥ १३.२६५.२१ ॥

ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ଦେଖି ଭୀତ ଦେବତାମାନେ ଋଷିମାନଙ୍କ ସହିତ, ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତାମାନେ ଶର୍ବଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ।

13.265.22

जेषुश्च शतरुद्रीयं देवाः कृत्वाञ्जलिं तदा ।
संस्तूयमानस्त्रिदशैः प्रससाद महेश्वरः ॥ १३.२६५.२२ ॥

ସେତେବେଳେ ଦେବତାମାନେ ଅଞ୍ଜଳି ବାନ୍ଧି ଶତରୁଦ୍ରୀୟ ପାଠ କଲେ; ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତ ମହେଶ୍ୱର ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।

13.265.23

रुद्रस्य भागं यज्ञे च विशिष्टं ते त्वकल्पयन् ।
भयेन त्रिदशा राजञ्शरणं च प्रपेदिरे ॥ १३.२६५.२३ ॥

ଯଜ୍ଞରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଦେବତାମାନେ ଏକ ବିଶେଷ ଭାଗ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ଭୟରୁ ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କ ଶରଣ ନେଲେ।

13.265.24

तेन चैव हि तुष्टेन स यज्ञः सन्धितोऽभवत् ।
यद्यच्चापहृतं तत्र तत्तथैवान्वजीवयत् ॥ १३.२६५.२४ ॥

ତାଙ୍କ ସନ୍ତୋଷରୁ ସେହି ଯଜ୍ଞ ପୁଣି ସଂଯୁକ୍ତ ହେଲା; ସେଠାରେ ଯାହା ଯାହା ଅପହୃତ ହୋଇଥିଲା, ତାହାକୁ ସେ ସେହିପରି ପୁନର୍ଜୀବିତ କଲେ।

13.265.25

असुराणां पुराण्यासंस्त्रीणि वीर्यवतां दिवि ।
आयसं राजतं चैव सौवर्णमपि चापरम् ॥ १३.२६५.२५ ॥

ସ୍ୱର୍ଗରେ ବଳବାନ ଅସୁରମାନଙ୍କର ତିନୋଟି ପୁର ଥିଲା — ଗୋଟିଏ ଲୁହାର, ଗୋଟିଏ ରୂପାର ଏବଂ ଆଉ ଗୋଟିଏ ସୁନାର।

13.265.26

नाशकत्तानि मघवा भेत्तुं सर्वायुधैरपि ।
अथ सर्वेऽमरा रुद्रं जग्मुः शरणमर्दिताः ॥ १३.२६५.२६ ॥

ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ର ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଭେଦ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ। ତେବେ ପୀଡ଼ିତ ସମସ୍ତ ଅମରମାନେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଶରଣ ଗଲେ।

13.265.27

तत ऊचुर्महात्मानो देवाः सर्वे समागताः ।
रुद्र रौद्रा भविष्यन्ति पशवः सर्वकर्मसु ॥ १३.२६५.२७ ॥

ତେବେ ଏକାଠି ହୋଇଥିବା ମହାତ୍ମା ଦେବତାମାନେ କହିଲେ — "ହେ ରୁଦ୍ର, ସମସ୍ତ କର୍ମରେ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଭୟଙ୍କର ହେବେ।"

13.265.28

जहि दैत्यान्सह पुरैर्लोकांस्त्रायस्व मानद ।
स तथोक्तस्तथेत्युक्त्वा कृत्वा विष्णुं शरोत्तमम् ॥ १३.२६५.२८ ॥

"ହେ ମାନଦ, ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ପୁର ସହିତ ବଧ କର ଏବଂ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର।" ଏପରି କୁହାଗଲେ ସେ "ତଥାସ୍ତୁ" କହି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ବାଣ କଲେ।

13.265.29

शल्यमग्निं तथा कृत्वा पुङ्खं वैवस्वतं यमम् ।
ओङ्कारं च धनुः सर्वाञ्ज्यां च सावित्रिमुत्तमां ॥ १३.२६५.२९ ॥

ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ବାଣର ଫଳକ, ବୈବସ୍ୱତ ଯମଙ୍କୁ ପୁଙ୍ଖ, ଓଙ୍କାରକୁ ଧନୁ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଓ ଉତ୍ତମ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କୁ ଜ୍ୟା କଲେ।

13.265.30

ब्रह्माणं सारथिं कृत्वा विनियुज्य च सर्वशः ।
त्रिपर्वणा त्रिशल्येन तेन तानि बिभेद सः ॥ १३.२६५.३० ॥

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ସାରଥି କରି, ସବୁକିଛି ଯଥାବିଧି ଯୋଡ଼ି, ତିନି ଗଣ୍ଠି ଓ ତିନି ଫଳକ ଥିବା ସେହି ବାଣରେ ସେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବିନ୍ଧିଲେ।

13.265.31

शरेणादित्यवर्णेन कालाग्निसमतेजसा ।
तेऽसुराः सपुरास्तत्र दग्धा रुद्रेण भारत ॥ १३.२६५.३१ ॥

ସୂର୍ଯ୍ୟ ବର୍ଣ୍ଣ ଓ କାଳାଗ୍ନି ସମାନ ତେଜ ଥିବା ବାଣ ଦ୍ୱାରା, ହେ ଭାରତ, ରୁଦ୍ର ସେଠାରେ ସେହି ଅସୁରମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ପୁର ସହିତ ଦଗ୍ଧ କଲେ।

13.265.32

तं चैवाङ्कगतं दृष्ट्वा बालं पञ्चशिखं पुनः ।
उमा जिज्ञासमाना वै कोऽयमित्यब्रवीत्तदा ॥ १३.२६५.३२ ॥

କୋଳରେ ବସିଥିବା ପଞ୍ଚଶିଖ ସେହି ବାଳକକୁ ପୁନର୍ବାର ଦେଖି, ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଉମା ତେବେ କହିଲେ, "ଏ କିଏ?"

13.265.33

असूयतश्च शक्रस्य वज्रेणि प्रहरिष्यतः ।
सवज्रं स्तम्भयामास तं बाहुं परिघोपमम् ॥ १३.२६५.३३ ॥

ଈର୍ଷାରେ ବଜ୍ରରେ ପ୍ରହାର କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ଶକ୍ରଙ୍କ, ପରିଘ ସମାନ ସେହି ବାହୁକୁ ସେ ବଜ୍ର ସହିତ ସ୍ତମ୍ଭିତ କଲେ।

13.265.34

न संयुयुधिरे चैव देवास्तं भुवनेश्वरम् ।
सप्रजापतयः सर्वे तस्मिन्मुमुहुरीश्वरे ॥ १३.२६५.३४ ॥

ଦେବତାମାନେ ସେହି ଭୁବନେଶ୍ୱର ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ ନାହିଁ; ପ୍ରଜାପତି ସହିତ ସମସ୍ତେ ସେହି ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ମୋହିତ ହେଲେ।

13.265.35

ततो ध्यात्वा च भगवान्ब्रह्मा तममितौजसम् ।
अयं श्रेष्ठ इति ज्ञात्वा ववन्दे तमुमापतिम् ॥ १३.२६५.३५ ॥

ତା'ପରେ ଭଗବାନ ବ୍ରହ୍ମା ଧ୍ୟାନ କରି, ସେହି ଅମିତତେଜସ୍ୱୀଙ୍କୁ "ଏ ଶ୍ରେଷ୍ଠ" ବୋଲି ଜାଣି ସେହି ଉମାପତିଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।

13.265.36

ततः प्रसादयामासुरुमां रुद्रं च ते सुराः ।
बभूव स तदा बालः प्रययौ तु यथापुरम् ॥ १३.२६५.३६ ॥

ତା'ପରେ ସେହି ଦେବତାମାନେ ଉମା ଓ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ; ତେବେ ସେହି ବାଳକ ପୂର୍ବ ପରି ହୋଇ ଚାଲିଗଲା।

13.265.37

स चापि ब्राह्मणो भूत्वा दुर्वासा नाम वीर्यवान् ।
द्वारवत्यां मम गृहे चिरं कालमुपावसन् ॥ १३.२६५.३७ ॥

ସେ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ଦୁର୍ବାସା ନାମକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହୋଇ ଦ୍ୱାରବତୀରେ ମୋ ଘରେ ବହୁ ସମୟ ରହିଥିଲେ।

13.265.38

विप्रकारान्प्रयुङ्क्ते स्म सुबहून्मम वेश्मनि ।
तानुदारतया चाहं चक्षमे चातिदुःसहान् ॥ १३.२६५.३८ ॥

ସେ ମୋ ଘରେ ବହୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ-ଅପରାଧ କଲେ; ଉଦାରତାରୁ ମୁଁ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଅତି ଦୁଃସହ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସହିଲି।

13.265.39

स वै रुद्रः स च शिवः सोग्निः सर्वः स सर्वजित् ।
स चैवेन्द्रश्च वायुश्च सोऽस्विनौ स च विद्युतः ॥ १३.२६५.३९ ॥

ସେ ରୁଦ୍ର, ସେ ଶିବ, ସେ ଅଗ୍ନି, ସେ ସର୍ବ, ସର୍ବଜିତ; ସେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବାୟୁ ମଧ୍ୟ; ସେ ଦୁଇ ଅଶ୍ୱିନ ଓ ସେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ମଧ୍ୟ।

13.265.40

स चन्द्रमाः स चेशानः स सूर्यो वरुणश्च सः ।
स कालः सोन्तको मृत्युः स यमो रात्र्यहानि च ॥ १३.२६५.४० ॥

ସେ ଚନ୍ଦ୍ର, ସେ ଈଶାନ; ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ବରୁଣ ମଧ୍ୟ; ସେ କାଳ, ସେ ଅନ୍ତକ, ସେ ମୃତ୍ୟୁ, ସେ ଯମ, ଏବଂ ରାତ୍ରି ଓ ଦିନ ମଧ୍ୟ।

13.265.41

मासार्धमासा ऋतवः सन्ध्ये संवत्सरश्च सः ।
सधाता स विधाता च विश्वकर्मा स सर्ववित् ॥ १३.२६५.४१ ॥

ମାସ ଓ ପକ୍ଷ, ଋତୁ, ସନ୍ଧ୍ୟା ଏବଂ ସଂବତ୍ସର ମଧ୍ୟ ସେ; ସେ ଧାତା, ବିଧାତା, ବିଶ୍ୱକର୍ମା ଏବଂ ସର୍ବବିତ୍।

13.265.42

नक्षत्राणि ग्रहाश्चैव दिशोऽथ प्रदिशस्तथा ।
विश्वमूर्तिरमेयात्मा भगवान्परमद्युतिः ॥ १३.२६५.४२ ॥

ନକ୍ଷତ୍ର, ଗ୍ରହ, ଦିଗ ଓ ଉପଦିଗ ମଧ୍ୟ ସେ; ବିଶ୍ୱମୂର୍ତ୍ତି, ଅମେୟ ଆତ୍ମା, ଭଗବାନ, ପରମ ତେଜସ୍ୱୀ ସେ।

13.265.43

एकधा च द्विधा चैव बहुधा च स एव हि ।
शतधा सहस्रधा चैव तथा शतसहस्रधा ॥ १३.२६५.४३ ॥

ସେ ହିଁ ଏକ ପ୍ରକାରେ, ଦୁଇ ପ୍ରକାରେ ଓ ଅନେକ ପ୍ରକାରେ; ଶହେ ପ୍ରକାରେ, ହଜାରେ ପ୍ରକାରେ ଓ ସେହିପରି ଲକ୍ଷେ ପ୍ରକାରେ ମଧ୍ୟ ସେ ହିଁ।

13.265.44

ईदृशः स महादेवो भूयश्च भगवानतः ।
न हि शक्या गुणा वक्तुमपि वर्षशतैरपि ॥ १३.२६५.४४ ॥

ଏପରି ସେ ମହାଦେବ; ଆହୁରି ସେ ଭଗବାନ। ତାଙ୍କ ଗୁଣ ଶହେ ବର୍ଷରେ ମଧ୍ୟ କହିହେବ ନାହିଁ।