Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

મહાભારત · અધ્યાય 13.28

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

13.28.1

पितामहवचः श्रुत्वा गरुडः पततांवरः ।
जगाम गोकुलं किञ्चिन्नवनीतजिहीर्षया ॥ १३.२८.१ ॥

પિતામહનાં વચન સાંભળીને પક્ષીઓમાં શ્રેષ્ઠ ગરુડ માખણ હરવાની ઇચ્છાથી થોડે દૂર ગોકુળ તરફ ગયો.

13.28.2

नवनीतं तथाऽपश्यन्मथितं कलशे स्थितम् ।
तदादाय ततोऽगच्छद्यतस्तद्रक्ष्यतेऽमृतम् ॥ १३.२८.२ ॥

ત્યાં તેણે મથેલું માખણ માટલીમાં રાખેલું જોયું. તે લઈને તે ત્યાં ગયો જ્યાં એ અમૃત સચવાતું હતું.

13.28.3

स तत्र गत्वा पतगस्तिर्यक्तोयं महाबलः ।
हुताशनमपक्रम्य नवनीतमपातयत् ॥ १३.२८.३ ॥

તે મહાબળવાન પક્ષી ત્યાં જઈને, વાંકાચૂકા વહેતા પાણી જેવી અગ્નિને ફરીને, માખણ નીચે પાડ્યું.

13.28.4

सो र्चिष्मान्मन्दवेगोऽभूत्सर्पिषा तेन तर्पितः ।
धूमकेतुर्न जज्वाल धूममेव ससर्ज ह ॥ १३.२८.४ ॥

જ્વાળાવાળો તે અગ્નિ એ ઘીથી તૃપ્ત થઈને મંદ વેગવાળો બન્યો. ધૂમકેતુ અગ્નિ પ્રજ્વલિત ન થયો; માત્ર ધુમાડો જ છોડ્યો.

13.28.5

तमतीत्याशु गरुडो हृष्टात्मा जातवेदसम् ।
रक्षांसि समतिक्रामत्पक्षवातेन पातयन् ॥ १३.२८.५ ॥

તે અગ્નિને ઝડપથી ઓળંગીને, હર્ષિત મનવાળો ગરુડ પોતાની પાંખના પવનથી રાક્ષસોને પાડતો તેમને પાર કરી ગયો.

13.28.6

ते पतन्ति शिरोभिस्च जानुभिश्चरणैस्तथा ।
उत्सृज्य शस्त्रावरणं पक्षिपक्षसमाहताः ॥ १३.२८.६ ॥

તેઓ માથાં, ઘૂંટણો અને પગ વડે પડે છે; શસ્ત્ર અને કવચ છોડી દઈને, પક્ષીની પાંખોના પ્રહારથી આહત થઈને.

13.28.7

उत्प्लुत्य चावृतान्नागान्हत्वा चक्रं व्यतीत्य च ।
अरान्तरेण शिरसा भित्त्वा जालं समाद्रवत् ॥ १३.२८.७ ॥

કૂદીને, ઘેરી લીધેલા નાગોને હણીને, ચક્ર ઓળંગીને, આરાઓની વચ્ચેથી માથાથી જાળને ભેદીને તે દોડી ગયો.

13.28.8

स भित्त्वा शिरसा जालं वज्रवेगसमो बली ।
उज्जहार ततः शीघ्रममृतं भुजगाशनः ॥ १३.२८.८ ॥

વજ્રના વેગ સમાન બળવાન તેણે માથાથી જાળને ભેદીને, પછી તરત જ સર્પભક્ષીએ અમૃત ઉપાડ્યું.

13.28.9

तदादायाद्रवच्छीघ्रं गरुडः श्वसनो यथा ।
अथ सन्नाहमकरोद्वृत्रहा विबुधैः सह ॥ १३.२८.९ ॥

તે લઈને ગરુડ પવનની જેમ ઝડપથી દોડ્યો. પછી વૃત્રહંતા ઇન્દ્રે દેવો સાથે બખ્તર ધારણ કર્યું.

13.28.10

ततो मातलिसंयुक्तं हरिभिः स्वर्णमालिभिः ।
आरुरोह रथं शीघ्रं सूर्याग्निसमतेजसम् ॥ १३.२८.१० ॥

પછી માતલિથી યુક્ત, સોનાની માળાઓવાળા ઘોડાઓથી જોડાયેલા, સૂર્ય અને અગ્નિ સમાન તેજવાળા રથ પર તે તરત ચઢ્યો.

13.28.11

सोऽभ्यद्रवत्पक्षिराजं वृत्रहा पाकशासनः ।
उद्यम्य निशितं वज्रं वज्रहस्तो महाबलः ॥ १३.२८.११ ॥

તે વૃત્રહંતા પાકશાસન ઇન્દ્ર પક્ષીરાજ તરફ દોડ્યા. તીક્ષ્ણ વજ્ર ઉગામીને, હાથમાં વજ્ર ધારણ કરીને તે મહાબળવાન હતા.

13.28.12

तथैव गरुडो राजन्वज्रहस्तं समाद्रवत् ।
ततो वै मातलिं प्राह शीघ्रं वाहय वाजिनः ॥ १३.२८.१२ ॥

તેવી જ રીતે, હે રાજન, ગરુડ વજ્રધારી તરફ દોડ્યો. ત્યારે તેણે માતલિને કહ્યું, "ઝડપથી ઘોડા હાંક."

13.28.13

अथ दिव्यं महाघोरं गरुडाय ससर्ज ह ।
वज्रं सहस्रनयनस्तिग्मवेगपराक्रमः ॥ १३.२८.१३ ॥

પછી સહસ્રનયન ઇન્દ્રે ગરુડ પર દિવ્ય અને અત્યંત ભયંકર વજ્ર છોડ્યું; તેનો વેગ અને પરાક્રમ તીવ્ર હતાં.

13.28.14

उत्सिसृक्षन्तमाज्ञाय वज्रं वै त्रिदशेश्वरम् ।
तूर्णं वेगपरो भूत्वा जगाम पततांवरः ॥ १३.२८.१४ ॥

વજ્ર છોડવા તૈયાર દેવેશ્વરને જાણીને, પક્ષીઓમાં શ્રેષ્ઠ ગરુડ તરત વેગથી આગળ વધ્યો.

13.28.15

पितामहनिसर्गेण ज्ञात्वा लब्धवरः खगः ।
आयुधानां वरं वज्रमथ शक्रमुवाच ह ॥ १३.२८.१५ ॥

પિતામહ (બ્રહ્મા)ની કૃપાથી વર પામેલા તે પક્ષીએ આ જાણીને, આયુધોમાં શ્રેષ્ઠ એવા વજ્ર વિશે ઇન્દ્રને કહ્યું.

13.28.16

वृत्रहन्नेष वज्रस्ते वरो लब्धः पितामहात् ।
अतः सम्मानमाकाङ्क्षन्मुञ्चाम्येकं तनूरुहम् ॥ १३.२८.१६ ॥

હે વૃત્રહંતા! આ વજ્ર તને પિતામહ પાસેથી વર તરીકે મળ્યું છે. તેથી તારા સન્માનની ઇચ્છાથી હું મારું એક પીંછું છોડું છું.

13.28.17

एतेनायुधराजेन यदि शक्तोसि वृत्रहन् ।
हन्यास्त्वं परया शक्तया गच्छाम्यहमनामयः ॥ १३.२८.१७ ॥

હે વૃત્રહંતા! આ આયુધરાજ વજ્રથી જો તું સમર્થ હો, તો પરમ શક્તિથી મારા પર પ્રહાર કર; હું અક્ષત રહીને જાઉં છું.

13.28.18

तत्तु तूर्णं तदा वज्रं स्वेन वेगेन भारत ।
जघान परया शक्त्या न चैनमदहद्भृशम् ॥ १३.२८.१८ ॥

હે ભારત! ત્યારે તે વજ્રે પોતાના જ વેગથી ઝડપથી પરમ શક્તિથી પ્રહાર કર્યો; પરંતુ તેને અત્યંત બાળ્યો નહીં.

13.28.19

ततो देवर्षयो राजन्गच्छन्तो वै विहायसा ।
दृष्ट्वा वज्रं विवक्तं तं पक्षइपर्णेऽब्रुवन्वचः ॥ १३.२८.१९ ॥

ત્યારે હે રાજન્, આકાશમાર્ગે જતા દેવર્ષિઓએ પક્ષીના પીંછા પર અલગ પડેલું તે વજ્ર જોઈને આ વચનો કહ્યા.

13.28.20

सुपर्णः पक्षिगरुडो यस्य पर्णे वरायुधम् ।
विषक्तं देवराजस्य वृत्रहन्तुः सनातनम् ॥ १३.२८.२० ॥

આ પક્ષી સુપર્ણ ગરુડ છે; તેના પીંછા પર દેવરાજ, વૃત્રહંતાનું શ્રેષ્ઠ અને સનાતન આયુધ ચોંટેલું છે.

13.28.21

एवं सुपर्णो विहगो वैनतेयः प्रतापवान् ।
ऋषयस्तं विजानन्ति चाग्नेयं वैष्णवं पुनः ॥ १३.२८.२१ ॥

આ રીતે સુપર્ણ, વિનતાનો પ્રતાપી પુત્ર વૈનતેય પક્ષી; ઋષિઓ તેને ફરી અગ્નિસંબંધી અને વિષ્ણુસંબંધી આયુધ તરીકે ઓળખે છે.

13.28.22

वेदाभिष्टुतमत्यर्थं स्वर्गमार्गफलप्रदम् ।
तनुपर्णं सुपर्णस्य जगृहुर्बर्हिणस्तथा ॥ १३.२८.२२ ॥

વેદોએ અત્યંત સ્તુતિ કરેલું, સ્વર્ગમાર્ગનું ફળ આપનારું સુપર્ણનું પાતળું પીંછું મોરોએ પણ એ જ રીતે ગ્રહણ કર્યું.

13.28.23

मयूराविस्मिताः सर्वे आद्रवन्ति स्म वज्रिणम् ॥ १३.२८.२३ ॥

બધા મોર આશ્ચર્યચકિત થઈને વજ્રધારી તરફ દોડ્યા.