マハーバーラタ · 章 13.31
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.31.1
मित्रसौहार्दयोगेन उपदेशं करोति यः ।
जात्याऽधरस्य राजर्षे दोषस्तस्य भवेन्न वा ॥ १३.३१.१ ॥
友情と好意から教えを授ける者は、王仙よ、生まれの卑しい者に教えた場合、過ちとなるのかならないのか。
13.31.2
एतदिच्छामि तत्त्वेन व्याख्यातुं वै पितामह ।
सूक्ष्मा गतिर्हि धर्मस्यि यत्र मुह्यन्ति मानवाः ॥ १३.३१.२ ॥
祖父よ、これを真実に説き明かしていただきたい。法の道は微妙で、そこで人々は迷うのです。
13.31.3
अत्र ते वर्तयिष्यामि शृणु राजन्यथाक्रमम् ।
मदुक्तं वचनं राजन्यथान्यायं यथागमम्।
ऋषीणां वदतां पूर्वं श्रुतमासीद्यथा पुरा ॥ १३.३१.३ ॥
王よ、ここで順を追ってあなたに語ります、聞きなさい。私の言葉は正理と伝承に従っており、昔、聖仙たちが語るのを聞いた通りです。
13.31.4
उपदेशो न कर्तव्यो जातिहीनस्य कस्य चित् ।
उपदेशे महान्दोष उपाध्यायस्य भाष्यते ॥ १३.३१.४ ॥
生まれの卑しい者には誰にも教えを授けてはならない。教える師には大きな過ちがあると説かれている。
13.31.5
नाध्यापयेच्छूद्रमिह तथा नैव च याजयेत् ।
निदर्शनमिदं राजञ्शृणु मे भरतर्षभ ॥ १३.३१.५ ॥
ここでは首陀羅に教えてはならず、その祭祀を執行してもならない。王よ、バラタの雄牛よ、私からのこの例話を聞きなさい。
13.31.6
दुरुक्तवचने राजन्यथापूर्वं युधिष्ठिर ।
ब्रह्माश्रमपदे वृत्तं पार्श्वे हिमवतः शुभे ॥ १३.३१.६ ॥
王ユディシュティラよ、以前のように、誤って語られた言葉について。ヒマーラヤの傍らの吉祥なブラフマーの隠棲所で起きたことである。
13.31.7
तत्राश्रमपदं पुण्यं नानावृक्षगणायुतम् ।
नानागुल्मलताकीर्णं मृगद्विजनिषेवितम्।
सिद्धचारणसंघुष्टं रम्यं पुष्पितकाननम् ॥ १३.३१.७ ॥
そこには神聖な苦行者の庵の地があり、多くの種類の樹木の群れに満ち、様々な灌木や蔓に覆われ、鹿や鳥が集い、シッダやチャーラナの声が響き渡り、花咲く森として美しかった。
13.31.8
व्रतिभिर्बहुभिः कीर्णं तापसैरुपशोभितम् ।
ब्राह्मणैश्च महाभागैः सूर्यज्वलनसन्निभैः ॥ १३.३१.८ ॥
誓いを守る多くの人々に満ち、苦行者たちによって飾られ、太陽や火に等しい大いなる福徳の婆羅門たちに満ちていた。
13.31.9
नियमव्रतसम्पन्नैः समाकीर्णं तपस्विभिः ।
दीक्षितैर्भरतश्रेष्ठ यताहारैः कृतात्मभिः ॥ १३.३१.९ ॥
戒律と誓いを備えた苦行者たちに満ち、灌頂を受け、食を節し、自己を制御した者たち、バラタ族の最良の者よ。
13.31.10
वेदाध्ययनघोषैश्च नादितं भरतर्षभ ।
वालखिल्यैश्च बहुभिर्यतिभिश्च निषेवितम् ॥ १३.३१.१० ॥
ヴェーダ読誦の響きに満ち、バラタの牡牛よ、ヴァーラキリヤや多くの苦行者たちが集う。
13.31.11
तत्र कश्चित्समुत्साहं कृत्वा शूद्रो दयान्वितः ।
आगतो ह्याश्रमपदं पूजितश्च तपस्विभिः ॥ १३.३१.११ ॥
そこへ、熱意と慈悲に満ちたある首陀羅が庵の地に来て、苦行者たちから敬われた。
13.31.12
तांस्तु दृष्ट्वा मुनिगणान्देवकल्पान्महौजसः ।
विविधां वहतो दीक्षां सम्प्राहृष्यत भारत ॥ १३.३१.१२ ॥
神々に等しく大いなる力を持ち、様々な誓いを立てた聖仙の群れを見て、彼は大いに喜んだ、バーラタよ。
13.31.13
अथास्य बुद्धिरभावत्तापस्ये भरतर्षभ ।
ततोऽब्रवीत्कुलपतिं पादौ सङ्गृह्य भारत ॥ १३.३१.१३ ॥
そのとき彼の心に苦行への決意が生じた。バラタの牡牛よ、彼は一族の長の足を抱えて言った。
13.31.14
भवत्प्रसादादिच्छामि धर्मं चर्तुं द्विजर्षभ ।
तस्मादभिगतं त्वं मां प्रव्राजयितुमर्हसि ॥ १३.३१.१४ ॥
あなたのご厚意により、二生者の中の最上の方よ、私はダルマを行いたいと思います。ですから、帰依して参った私を、あなたは出家へと送り出してくださるべきです。
13.31.15
वर्णावरोऽहं भगवञ्शूद्रो जात्याऽस्मि सत्तम ।
शुश्रूषां कर्तुमिच्छामि प्रपन्नाय प्रसीद मे ॥ १३.३१.१५ ॥
尊き方よ、善人の中の最上の方よ、私は生まれによってヴァルナの中で最も低いシュードラです。奉仕を行いたいと思います。帰依した私にお慈悲をお示しください。
13.31.16
न शक्यमिह शूद्रेण लिङ्गमाश्रित्य वर्तितुम् ।
आस्यतां यदि ते बुद्धिः शुश्रूषानिरतो भव ॥ १३.३१.१६ ॥
ここでは、シュードラが苦行者の印を身につけて暮らすことはできない。もしそれがあなたの考えなら、留まって奉仕に専念しなさい。
13.31.17
शुश्रूषया पराँल्लोकानवाप्स्यसि न संशयः ॥ १३.३१.१७ ॥
奉仕によってあなたはより高い世界を得るでしょう。それに疑いはありません。
13.31.18
एवमुक्तस्तु मुनिना स शूद्रोऽचिन्तयन्नृप ।
कथमत्र मया कार्यं श्रुद्धा धर्मपरा च मे ॥ १३.३१.१८ ॥
王よ、聖者にそう言われたシュードラは思った。ここで私はどうすべきか。私には信仰があり、ダルマに専念しているのに、と。
13.31.19
विज्ञातमेवं भवतु करिष्ये प्रियमात्मनः ।
गत्वाऽऽश्रमपदाद्दूरमुटजं कृतवांस्तु सः ॥ १३.३१.१९ ॥
「そうなれば良い。自分にとって好ましいことをしよう。」そう思い、彼は庵から遠く離れて、小屋を建てた。
13.31.20
तत्र वेदीं च भूमिं च देवतायतनानि च ।
निवेश्य भरतश्रेष्ठ नियमस्थोऽभवन्मुनिः ॥ १३.३१.२० ॥
バラタの最良の者よ、そこに祭壇と地所と神々の社を設けて、聖者は誓戒に堅く立った。
13.31.21
अभिषेकांश्च नियमान्देवतायतनेषु च ।
बलिं च कृत्वा हुत्वा च देवतां चाप्यपूजयत् ॥ १३.३१.२१ ॥
神々の社で沐浴と誓戒を行い、供物を捧げ、火に供物を注ぎ、神々をも礼拝した。
13.31.22
सङ्कल्पनियमोपेतः फलाहारो जितेन्द्रियः ।
नित्यं सन्निहिताभिस्तु ओषधीभिः फलैस्तथा ॥ १३.३१.२२ ॥
決意と誓戒を備え、果実を食べ、感覚を制御し、常に近くにある薬草と果実で暮らした。
13.31.23
अतिथीन्पूजयामास यथावत्समुपागतान् ।
एवं हि सुमहान्कालो व्यत्यक्रामत तस्य वै ॥ १३.३१.२३ ॥
訪れた客人を然るべく敬った。こうして彼には非常に長い時が過ぎ去った。
13.31.24
अथास्य मुनिरागच्चत्सङ्गत्या वै तमाश्रमम् ।
सम्पूज्य स्वागतेनर्षिं विधिवत्समतोषयत् ॥ १३.३१.२४ ॥
そのとき、ある聖者が偶然にその庵を訪れた。彼は歓迎して敬い、その仙人を然るべく喜ばせた。
13.31.25
अनूकूलाः कथाः कृत्वा यथागतमपृच्छत ।
ऋषिः परमतेजस्वी धर्मात्मा संशितव्रतः ॥ १३.३१.२५ ॥
和やかな会話を交わした後、至高の輝きを持ち、法を心とし、誓いに固い聖者は、彼がどのようにして来たのかを尋ねた。
13.31.26
एवं सुबहुशस्तस्य शूद्रस्य भरतर्षभ ।
सोऽगच्छदाश्रममृषिः शूद्रं द्रष्टुं नरर्षभः ॥ १३.३१.२६ ॥
バラタの雄牛よ、そのシュードラと幾度も語り合った後、人の中の牡牛である聖者は、そのシュードラに会うために彼の庵へ行った。
13.31.27
अथ तं तापसं शूद्रः सोऽब्रवीद्भरतर्षभ ।
पितृकार्यं करिष्यामि तत्र मेऽनुग्रहं कुरु ॥ १३.३१.२७ ॥
するとそのシュードラは、そのタパスヴィンに言った、バラタの最良者よ：「私は祖霊の儀式を行いましょう；その件で私に恩寵をお与えください。」
13.31.28
बाढमित्येव तं विप्र उवाच भरतर्षभ ।
शुचिर्भूत्वा स शूद्रस्तु तस्यर्षेः पाद्यमानयत् ॥ १३.३१.२८ ॥
「よろしい」とだけ、そのバラモンは彼に答えた、バラタの最良者よ。それからそのシュードラは身を清め、その聖者のために足を洗う水を持ってきた。
13.31.29
अथ दर्भाश्च वन्यांश्च ओषधीर्भरतर्षभ ।
पवित्रमासनं चैव बृसीं चि समुपानयत् ॥ १३.३१.२९ ॥
それから、バラタの最良者よ、彼はクシャ草、森の薬草、清浄な座席、そして聖なる敷物も持ってきた。
13.31.30
अथ दक्षिणमावृत्य बृसीं चरमशैर्षिकीम् ।
कृतामन्यायतो दृष्ट्वा तं शूद्रमृषिरब्रवीत् ॥ १३.३१.३० ॥
すると聖者は敷物を南向きに回し、その最後の端が不適切に作られているのを見て、そのシュードラに言った。
13.31.31
कुरुष्वैतां पूर्वशीर्षां भवांश्चोदङ्मुखः शुचिः ।
स च तत्कृतवाञ्शूद्रः सर्वं यदृषिरब्रवीत् ॥ १३.३१.३१ ॥
頭を東に、顔を北に向け、清浄にしてこれを行いなさい。その首陀羅も聖仙が言ったことをすべて行った。
13.31.32
यथोपदिष्टं मेधावी दर्भार्घादि यथातथम् ।
हव्यकव्यविधिं कृत्स्नमुक्तं तेन तपस्विना ॥ १३.३१.३२ ॥
聡明な者は教えられたとおり、ダルバ草や供物の水など、すべてをそのまま行った。苦行者は神々と祖先への供犠の儀礼全体を説いていたのである。
13.31.33
ऋषिणा पितृकार्येषु सदा धर्मपथे स्थितः ।
पितृकार्ये कृते चापि विसृष्टः स जगाम ह ॥ १३.३१.३३ ॥
聖仙の導きのもと、彼は祖先への儀礼において常に法の道に留まった。祖先の儀礼が終わると、彼は送り出されて去っていった。
13.31.34
अथ दीर्घस्य कालस्य स तप्यञ्शूद्रतापसः ।
वने पञ्चत्वमगमत्सुकृतेन च तेन वै।
अजायत महाराज वंशे स च महाद्युतिः ॥ १३.३१.३४ ॥
その後、長い間苦行に励んだ首陀羅の苦行者は森で命を終えた。大王よ、その善行によって彼はある家系に生まれ、大いに輝く者であった。
13.31.35
तथैव स ऋषिस्तात कालधर्ममवाप ह ।
पुरोहितकुले विप्रः स जातोऽस्य वशानुगः ॥ १३.३१.३५ ॥
同様に、わが子よ、その聖仙も時の法則に至った。彼は家付きの祭官の家系にバラモンとして生まれ、この人に従う従者となった。
13.31.36
एवं तौ तत्र सम्भूतावुभौ शूद्रमुनी तदा ।
क्रमेण वर्धितौ चापि विद्यासु कुशलावुभौ ॥ १३.३१.३६ ॥
こうして、その首陀羅と聖仙の二人はそこに生まれた。順に成長し、二人とも学問に熟達した。
13.31.37
अथर्ववेदे वेदे च बभूवर्षिः सुनिष्ठितः ।
कल्पप्रयोगे चोत्पन्ने ज्योतिषे च परं गतः।
साङ्ख्ये चैव परा प्रीतिस्तस्य चैवं व्यवर्धत ॥ १३.३१.३७ ॥
そのリシはアタルヴァ・ヴェーダとヴェーダに深く通じた。儀軌の実践と天文学において彼は最高の境地に至った。サーンキヤにも彼の大きな喜びは増し、このように彼は栄えた。
13.31.38
पितर्युपरते चापि कृतशौचस्तु पार्थिवः ।
अभिषिक्तः प्रकृतिभी राजपुत्रः स पार्थिवः ॥ १३.३१.३८ ॥
父が亡くなった後も、清めの儀式を行った王、王子であるその王は、臣民によって灌頂された — その王である。
13.31.39
अभिषिक्तेन स ऋषिरभिषिक्तः पुरोहितः ॥ १३.३१.३९ ॥
灌頂された王によって、そのリシは灌頂され、家の祭官となった。
13.31.40
स तं पुरोधाय सुखमवसद्भरतर्षभः ।
राज्यं शशास धर्मेण प्रजाश्च परिपालयन् ॥ १३.३१.४० ॥
彼を筆頭祭官とし、バラタの雄牛は幸せに暮らし、法によって王国を治め、臣民を守った。
13.31.41
पुण्याहवाचने नित्यं धर्मकार्येषु चासकृत् ।
उत्स्मयन्प्राहसच्चापि दृष्ट्वा राजा पुरोहितम्।
एवं स बहुशो राजन्पुरोधसमुपाहसत् ॥ १३.३१.४१ ॥
吉祥の読誦や宗教儀礼のたびに、王は祭官を見ては微笑みながら話し、笑いさえした。おお王よ、このようにして彼は祭官を何度もあざけった。
13.31.42
लक्षयित्वा पुरोधास्तु बहुशस्तं नराधिपम् ।
उत्स्मयन्तं च सततं दृष्ट्वा तं मन्युमानभूत् ॥ १३.३१.४२ ॥
祭官はその人の主を幾度も気にかけた。絶えず微笑んでいる彼を見て、祭官は怒りを覚えた。
13.31.43
अथ शून्ये पुरोधास्तु सह राज्ञा समागतः ।
कथाभिरनुकूलाभी राजानं चाभ्योरचयत् ॥ १३.३१.४३ ॥
さて人目のない所で、祭官は王と会い、心地よい言葉で王の機嫌を取った。
13.31.44
ततोऽब्रवीन्नरेन्द्रं स पुरोधा भरतर्षभ ।
वरमिच्छाम्यहं त्वेकं त्वया दत्तं महाद्युते ॥ १३.३१.४४ ॥
するとその祭官は王に言った。「バラタの牡牛よ、大いに輝く方よ、あなたが与えたひとつの恩恵を私は望みます。」
13.31.45
वराणां ते शतं दद्यां किं बतैकं द्विजोत्तम ।
स्नेहाच्च बहुमानाच्च नास्त्यदेयं हि मे तव ॥ १३.३१.४५ ॥
王は言った。「再生族の中で最も優れた方よ、百の恩恵でも差し上げられる、ましてや一つなど。愛情と大いなる敬意から、あなたに差し上げられないものは私にはない。」
13.31.46
एकं वै वरमिच्छामि यदि तुष्टिसि पार्थिव ।
प्रतिजानीहि तावत्त्वं सत्यं यद्वद नानृतम् ॥ १३.३१.४६ ॥
「王よ、もしあなたが満足されるなら、私はひとつの恩恵を望みます。まず誓ってください、真実を語り、偽りを語らないと。」
13.31.47
बाढमित्येव तं राजा प्रत्युवाच युधिष्ठिर ।
यदि ज्ञास्यामि वक्ष्यामि अजानन्न तु संवदे ॥ १३.३१.४७ ॥
王は答えた。「よろしい、ユディシュティラよ。もし私が知っていれば話そう。知らなければ同意はしない。」
13.31.48
पुण्याहवाचने नित्यं धर्मकृत्येषु चासकृत् ।
शान्तिहोमेषु च सदा किं त्वं हससि वीक्ष्य मां ॥ १३.३१.४८ ॥
「吉日の祝詞、宗教儀礼、鎮魂の祭祀において、いつも幾度も行っているのに、私を見てなぜあなたは笑うのか？」
13.31.49
सव्रीडं वै भवति हि मनो मे हसता त्वया ।
कामया शापितो राजन्नान्यथावक्तुमर्हसि ॥ १३.३१.४९ ॥
王よ、あなたの笑いに私の心は恥じ入っている。私は呪われているので、別のことを言ってはならない。
13.31.50
भाव्यं हि कारणेनात्र न ते हास्यमकारणम् ।
कौतूहलं मे सुभृशं तत्त्वेन कथमस्व मे ॥ १३.३१.५० ॥
ここには必ず理由があるはずだ。あなたの笑いは理由なきものではない。私はひどく好奇心がある。真実を教えてくれ。
13.31.51
एवमुक्ते त्वया विप्र यदवाच्यं भवेदपि ।
अवश्यमेव वक्तव्यं शृणुष्वैकमना द्विज ॥ १३.३१.५१ ॥
バラモンよ、あなたがそう言った以上、言うべきでないことでも必ず語らねばならない。再生者よ、一心に聞け。
13.31.52
पूर्वदेहे यथा वृत्तं तन्निबोध द्विजोत्तम ।
जातिं स्मराम्यहं ब्रह्मन्नवधानेन मे शृणु ॥ १३.३१.५२ ॥
再生者の中で最も優れた者よ、前世の身に起きたことを理解せよ。バラモンよ、私は自分の生まれを覚えている。注意して聞け。
13.31.53
शुद्रोऽहमभवं पूर्वं तपसे कृतनिश्चयः ।
ऋषिरुग्रतपास्त्वं च तदाऽभूर्द्विजसत्तम ॥ १३.३१.५३ ॥
私は以前シュードラであり、苦行を決意していた。再生者の中で最も優れた者よ、あなたはその時、激しい苦行をする聖仙であった。
13.31.54
प्रीयता हि तदा ब्रह्मन्ममानुग्रहबुद्धिना ।
पितृकार्ये त्वया पूर्वमुपदेशः कृतोऽनघ ॥ १३.३१.५४ ॥
バラモンよ、その時あなたは私への慈しみの心から喜び、罪なき者よ、先に祖霊への務めについて私に教えを授けたのだ。
13.31.55
वृस्यां दर्भेषु हव्ये च कव्ये च मुनिसत्तम ।
एतेन कर्मदोषेण पुरोधास्त्वमजायथाः ॥ १३.३१.५५ ॥
最高の聖者よ、この儀礼の過失——雄牛の供犠、吉祥草の上、神々への供物と祖霊への供物において生じた過失——によって、あなたは祭官として生まれたのです。
13.31.56
अहं राजा च विप्रेन्द्र पश्य कालस्य पर्ययम् ।
मत्कृतस्योपदेशस्य त्वयाऽवाप्तमिदं फलम् ॥ १३.३१.५६ ॥
婆羅門の最高の者よ、私は王である——時の移り変わりを見よ。私が与えた教えによって、あなたはこの果実を得たのだ。
13.31.57
एतस्मात्कारणाद्ब्रह्मन्प्रहसे त्वां द्विजोत्तम ।
न त्वां परिभवन्ब्रह्मनप्रहसामि गुरुर्भवान् ॥ १३.३१.५७ ॥
このため、婆羅門よ、再生族の最高の者よ、私はあなたを見て笑うのです。しかし婆羅門よ、あなたを侮辱して笑うのではありません——あなたは私の師です。
13.31.58
विपर्ययेण मे मन्युस्तेन सन्तप्यते मनः ।
जातिं स्मराम्यहं तुभ्यमतस्त्वां प्रहसामि वै ॥ १३.३१.५८ ॥
この逆転によって私に怒りが生じ、それによって心が苦しめられている。私は自らの出生を思い出させるために、あなたを笑うのだ。
13.31.59
एवं तवोग्रं हि तप उपदेशेन नाशितम् ।
पुरोहितत्वमुत्सृज्य यतस्व त्वं पुनर्भवे ॥ १३.३१.५९ ॥
こうしてあなたの激しい苦行は、私の教えによって台無しになった。祭官の務めを捨て、再生のために努めよ。
13.31.60
इतस्त्वमधमामन्यां मा योनिं प्राप्स्यसे द्विज ।
गृह्यतां द्रविणं विप्र पूतात्मा भव सत्तम ॥ १३.३१.६० ॥
ここからは、再生族よ、別の低い胎に生まれてはならない。婆羅門よ、財を受けよ。善き者の最高者よ、清らかな魂となれ。
13.31.61
ततो विसृष्टो राज्ञा तु विप्रो दानान्यनेकशः ।
ब्राह्मणेभ्यो ददौ वित्तं भूमिं ग्रामांश्च सर्वशः ॥ १३.३१.६१ ॥
その後、王に送り出されたそのバラモンは、さまざまな布施を行った。バラモンたちに財物、土地、そして各地の村々を与えたのである。
13.31.62
कृच्छ्राणि चीर्त्वा च ततो यथोक्तानि द्विजोत्तमैः ।
तीर्थानि चापि गत्वा वै दानानि विविधानि च ॥ १३.३१.६२ ॥
その後、最も優れた再生族が定めた通りに苦行を行い、聖なる渡し場を巡礼し、さまざまな布施をした。
13.31.63
दत्त्वा गाश्चैव विप्रेभ्यः पूतात्माऽभवदात्मवान् ।
तमेव चाश्रमं गत्वा चचार विपुलं तपः ॥ १३.३१.६३ ॥
バラモンたちに牛を施して、彼は魂が清らかになり、自制心を備えた。そして同じ庵に戻り、大きな苦行を行った。
13.31.64
ततः सिद्धिं परां प्राप्तो ब्राह्मणो राजसत्तम ।
सम्मतस्चाभवत्तेषामाश्रमे तन्निवासिनाम् ॥ १३.३१.६४ ॥
王の中の最良の者よ、その後、そのバラモンは最高の成就に達し、その庵に住む人々から尊敬された。
13.31.65
एवं प्राप्तो महत्कृच्छ्रमृषिः सन्नृपसत्तम ।
ब्राह्मणेन न वक्तव्यं तस्माद्वर्णावरे जने ॥ १३.३१.६५ ॥
王の中の最良の者よ、彼はそれほど大きな苦難を経た聖仙であったが、バラモンは低いヴァルナの人にこれを語ってはならない。
13.31.66
वर्जयेदुपदेशं च सदैव ब्राह्मणो नृप ।
उपदेशं हि कुर्वाणो द्विजः कृच्छ्रमवाप्नुयात् ॥ १३.३१.६६ ॥
王よ、バラモンは常に教えを説くことを避けるべきである。教えを説く再生族は苦難を被るからである。
13.31.67
नेषितव्यं सदा वाचा द्विजेन नृपसत्तम ।
न च प्रवक्तव्यमिह किञ्चिद्वर्णावरे नरे ॥ १३.३१.६७ ॥
王の中の最良者よ、再生族は言葉によってそのようなことを決して語るべきではなく、ここで下位のヴァルナの人々について何かを語るべきでもない。
13.31.68
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्यास्त्रयो वर्णा द्विजातयः ।
एतेषु कथयन्राजन्ब्राह्मणो न प्रदुष्यति ॥ १३.३१.६८ ॥
バラモン、クシャトリヤ、ヴァイシャ——この三つのヴァルナは再生族である。王よ、彼らについて語るバラモンは汚されない。
13.31.69
तस्मात्सद्भिर्न वक्तव्यं कस्यचित्किंचिदग्रतः ।
सूक्ष्मा गतिर्हि धर्मस्य दुर्ज्ञेया ह्यकृतात्मभिः ॥ १३.३१.६९ ॥
それゆえ善人は誰の前でも何も語るべきではない。法の道は微妙で、自制できていない者には知りがたいからである。
13.31.70
तस्मान्मौनेन मुनयो दीक्षां कुर्वन्ति चादृताः ।
दुरुक्तस्य भयाद्राजन्नाभाषन्ते च किञ्चन ॥ १३.३१.७० ॥
それゆえ尊敬される牟尼たちは沈黙によって入門の誓いを行う。王よ、粗暴な言葉を恐れて、彼らは何も語らないのである。
13.31.71
धार्मिका गुणसम्पन्नाः सत्यार्जवसमन्विताः ।
दुरुक्तवाचाभिहितैः प्राप्नुवन्तीह दुष्कृतम् ॥ १३.३१.७१ ॥
正しく、徳を備え、真実と誠実を具えた人々であっても、粗暴な言葉によって語られた言葉のために、ここで罪を負うのである。
13.31.72
उपदेशो न कर्तव्यो ह्यज्ञात्वा यस्यकस्य चित् ।
उपदेशाद्धि तत्पापं ब्राह्मणः समवाप्नुयात् ॥ १३.३१.७२ ॥
誰であるかを知らずに誰かに教えを与えてはならない。教えを与えることによって、バラモンはその罪を完全に負うからである。
13.31.73
विमृश्य तस्मात्प्राज्ञेन वक्तव्यं धर्ममिच्छता ।
सत्यानृतेन हि कृत उपदेशो हिनस्ति हि ॥ १३.३१.७३ ॥
ゆえに、ダルマを求める賢者は熟慮してから語るべきである。真実と虚偽を混ぜて与えられた教えは、必ず害をもたらす。
13.31.74
वक्तव्यमिह पृष्टेन विनिश्चयविपर्ययम् ।
स चोपदेशः कर्तव्यो येन धर्ममवाप्नुयात् ॥ १३.३१.७४ ॥
ここで問われたときは、確定した結論と逆のことも語るべきである。そしてダルマを得させる教えを与えるべきである。
13.31.75
एतत्ते सर्वमाख्यातमुपदेशकृते मया ।
महान्क्लेशो हि भवति तस्मान्नोपदिशेदिह ॥ १३.३१.७५ ॥
教えのために、私はこれらすべてをあなたに語った。そこには大きな苦悩があるので、ここで人に教えてはならない。