ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.31
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.31.1
मित्रसौहार्दयोगेन उपदेशं करोति यः ।
जात्याऽधरस्य राजर्षे दोषस्तस्य भवेन्न वा ॥ १३.३१.१ ॥
ಸ್ನೇಹಭಾವದಿಂದ ಯಾರು ಉಪದೇಶ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಓ ರಾಜರ್ಷಿ, ಜನ್ಮತಃ ಕೀಳಾದವನಿಗೆ ಉಪದೇಶಿಸಿದವನಿಗೆ ದೋಷ ಬರುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ?
13.31.2
एतदिच्छामि तत्त्वेन व्याख्यातुं वै पितामह ।
सूक्ष्मा गतिर्हि धर्मस्यि यत्र मुह्यन्ति मानवाः ॥ १३.३१.२ ॥
ಓ ಪಿತಾಮಹ, ಇದನ್ನು ತತ್ತ್ವತಃ ವಿವರಿಸಬೇಕೆಂದು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ಧರ್ಮದ ಗತಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಮಾನವರು ಮೋಹಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
13.31.3
अत्र ते वर्तयिष्यामि शृणु राजन्यथाक्रमम् ।
मदुक्तं वचनं राजन्यथान्यायं यथागमम्।
ऋषीणां वदतां पूर्वं श्रुतमासीद्यथा पुरा ॥ १३.३१.३ ॥
ಓ ರಾಜ, ಇಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳು; ನಾನು ಹೇಳುವ ಮಾತು ನ್ಯಾಯಾನುಸಾರ ಆಗಮಾನುಸಾರವಾಗಿದೆ, ಹಿಂದೆ ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದಂತೆ ಕೇಳಿದ್ದಂತೆ.
13.31.4
उपदेशो न कर्तव्यो जातिहीनस्य कस्य चित् ।
उपदेशे महान्दोष उपाध्यायस्य भाष्यते ॥ १३.३१.४ ॥
ಜನ್ಮದಿಂದ ಕೀಳಾದ ಯಾರಿಗೂ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಬಾರದು; ಉಪದೇಶದಲ್ಲಿ ಉಪಾಧ್ಯಾಯನಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ದೋಷವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
13.31.5
नाध्यापयेच्छूद्रमिह तथा नैव च याजयेत् ।
निदर्शनमिदं राजञ्शृणु मे भरतर्षभ ॥ १३.३१.५ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಶೂದ್ರನಿಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿಸಬಾರದು, ಹಾಗೆಯೇ ಯಜ್ಞ ಮಾಡಿಸಲೂ ಬಾರದು. ಓ ರಾಜ, ಭರತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಈ ನಿದರ್ಶನವನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ಕೇಳು.
13.31.6
दुरुक्तवचने राजन्यथापूर्वं युधिष्ठिर ।
ब्रह्माश्रमपदे वृत्तं पार्श्वे हिमवतः शुभे ॥ १३.३१.६ ॥
ಓ ರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ದುರುಕ್ತ ವಚನದ ಕುರಿತು, ಹಿಮಾಲಯದ ಪಾರ್ಶ್ವದ ಶುಭ ಬ್ರಹ್ಮಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆ.
13.31.7
तत्राश्रमपदं पुण्यं नानावृक्षगणायुतम् ।
नानागुल्मलताकीर्णं मृगद्विजनिषेवितम्।
सिद्धचारणसंघुष्टं रम्यं पुष्पितकाननम् ॥ १३.३१.७ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರವಾದ ಆಶ್ರಮ ಸ್ಥಳವಿತ್ತು; ಹಲವು ಬಗೆಯ ಮರಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು, ನಾನಾ ಪೊದೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಳ್ಳಿಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿತ್ತು, ಮೃಗಗಳು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ಸೇವಿತವಾಗಿತ್ತು, ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಚಾರಣರ ಘೋಷದಿಂದ ಮೊಳಗುತ್ತಿತ್ತು, ಹೂ ಬಿರಿದ ಕಾಡಿನಿಂದ ರಮ್ಯವಾಗಿತ್ತು.
13.31.8
व्रतिभिर्बहुभिः कीर्णं तापसैरुपशोभितम् ।
ब्राह्मणैश्च महाभागैः सूर्यज्वलनसन्निभैः ॥ १३.३१.८ ॥
ವ್ರತನಿಷ್ಠರಾದ ಬಹಳಷ್ಟು ಜನರಿಂದ ತುಂಬಿ, ತಪಸ್ವಿಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತವಾಗಿ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯಂತಿದ್ದ ಮಹಾಭಾಗ್ಯರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು.
13.31.9
नियमव्रतसम्पन्नैः समाकीर्णं तपस्विभिः ।
दीक्षितैर्भरतश्रेष्ठ यताहारैः कृतात्मभिः ॥ १३.३१.९ ॥
ನಿಯಮ ಮತ್ತು ವ್ರತಗಳಿಂದ ಸಂಪನ್ನರಾದ ತಪಸ್ವಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು; ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ದೀಕ್ಷಿತರು, ಮಿತಾಹಾರಿಗಳು, ಆತ್ಮಸಂಯಮಿಗಳಾದವರೊಂದಿಗೆ.
13.31.10
वेदाध्ययनघोषैश्च नादितं भरतर्षभ ।
वालखिल्यैश्च बहुभिर्यतिभिश्च निषेवितम् ॥ १३.३१.१० ॥
ವೇದಾಧ್ಯಯನದ ಘೋಷದಿಂದ ಮೊಳಗುತ್ತಾ, ಭರತರ್ಷಭನೇ; ಅನೇಕ ವಾಲಖಿಲ್ಯರು ಮತ್ತು ಯತಿಗಳಿಂದ ಸೇವಿತವಾಗಿ.
13.31.11
तत्र कश्चित्समुत्साहं कृत्वा शूद्रो दयान्वितः ।
आगतो ह्याश्रमपदं पूजितश्च तपस्विभिः ॥ १३.३१.११ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಯಾರೋ ಒಬ್ಬ ಶೂದ್ರನು ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ, ದಯೆಯಿಂದ ಕೂಡಿ ಆ ಆಶ್ರಮಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದನು; ತಪಸ್ವಿಗಳು ಅವನನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು.
13.31.12
तांस्तु दृष्ट्वा मुनिगणान्देवकल्पान्महौजसः ।
विविधां वहतो दीक्षां सम्प्राहृष्यत भारत ॥ १३.३१.१२ ॥
ದೇವರಿಗೆ ಸಮಾನರಾದ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಗಳಾದ, ವಿವಿಧ ದೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಆ ಮುನಿಗಣಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಬಹಳ ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು, ಭಾರತ.
13.31.13
अथास्य बुद्धिरभावत्तापस्ये भरतर्षभ ।
ततोऽब्रवीत्कुलपतिं पादौ सङ्गृह्य भारत ॥ १३.३१.१३ ॥
ಆಗ ಅವನಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸಿನ ಸಂಕಲ್ಪ ಉದಯಿಸಿತು. ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅವನು ಕುಲಪತಿಯ ಪಾದಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
13.31.14
भवत्प्रसादादिच्छामि धर्मं चर्तुं द्विजर्षभ ।
तस्मादभिगतं त्वं मां प्रव्राजयितुमर्हसि ॥ १३.३१.१४ ॥
ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಿಮ್ಮ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ನಾನು ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಬಳಿ ಬಂದ ನನ್ನನ್ನು ನೀವು ಸಂನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಬೇಕು.
13.31.15
वर्णावरोऽहं भगवञ्शूद्रो जात्याऽस्मि सत्तम ।
शुश्रूषां कर्तुमिच्छामि प्रपन्नाय प्रसीद मे ॥ १३.३१.१५ ॥
ಭಗವನ್, ಸತ್ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಾನು ಜನ್ಮದಿಂದ ವರ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯವನಾದ ಶೂದ್ರ. ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಶರಣಾದ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಕೃಪೆ ತೋರಿ.
13.31.16
न शक्यमिह शूद्रेण लिङ्गमाश्रित्य वर्तितुम् ।
आस्यतां यदि ते बुद्धिः शुश्रूषानिरतो भव ॥ १३.३१.१६ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಶೂದ್ರನು ಸಂನ್ಯಾಸಿಯ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ ಬದುಕುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ಬುದ್ಧಿ ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಇರು; ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿರು.
13.31.17
शुश्रूषया पराँल्लोकानवाप्स्यसि न संशयः ॥ १३.३१.१७ ॥
ಸೇವೆಯ ಮೂಲಕ ನೀನು ಉತ್ತಮ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
13.31.18
एवमुक्तस्तु मुनिना स शूद्रोऽचिन्तयन्नृप ।
कथमत्र मया कार्यं श्रुद्धा धर्मपरा च मे ॥ १३.३१.१८ ॥
ಮುನಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ರಾಜನೇ, ಆ ಶೂದ್ರನು ಯೋಚಿಸಿದನು: ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು? ನನಗೆ ಶ್ರದ್ಧೆಯೂ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠೆಯೂ ಇವೆ.
13.31.19
विज्ञातमेवं भवतु करिष्ये प्रियमात्मनः ।
गत्वाऽऽश्रमपदाद्दूरमुटजं कृतवांस्तु सः ॥ १३.३१.१९ ॥
"ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ; ನನಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದುದನ್ನೇ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ." ಎಂದು ತಿಳಿದು, ಅವನು ಆಶ್ರಮದಿಂದ ದೂರ ಹೋಗಿ ಒಂದು ಕುಟೀರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.
13.31.20
तत्र वेदीं च भूमिं च देवतायतनानि च ।
निवेश्य भरतश्रेष्ठ नियमस्थोऽभवन्मुनिः ॥ १३.३१.२० ॥
ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅಲ್ಲಿ ವೇದಿಕೆಯನ್ನೂ ನೆಲವನ್ನೂ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಮುನಿ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದನು.
13.31.21
अभिषेकांश्च नियमान्देवतायतनेषु च ।
बलिं च कृत्वा हुत्वा च देवतां चाप्यपूजयत् ॥ १३.३१.२१ ॥
ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿಷೇಕಗಳನ್ನೂ ನಿಯಮಗಳನ್ನೂ ಮಾಡಿ, ಬಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಹೋಮ ಮಾಡಿ, ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ ಪೂಜಿಸಿದನು.
13.31.22
सङ्कल्पनियमोपेतः फलाहारो जितेन्द्रियः ।
नित्यं सन्निहिताभिस्तु ओषधीभिः फलैस्तथा ॥ १३.३१.२२ ॥
ಸಂಕಲ್ಪ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನಾಗಿ, ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು, ಸದಾ ಹತ್ತಿರದ ಓಷಧಿಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಬದುಕಿದನು.
13.31.23
अतिथीन्पूजयामास यथावत्समुपागतान् ।
एवं हि सुमहान्कालो व्यत्यक्रामत तस्य वै ॥ १३.३१.२३ ॥
ಬಂದ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಸತ್ಕರಿಸಿದನು; ಹೀಗೆ ಅವನ ಬಹಳ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಕಳೆಯಿತು.
13.31.24
अथास्य मुनिरागच्चत्सङ्गत्या वै तमाश्रमम् ।
सम्पूज्य स्वागतेनर्षिं विधिवत्समतोषयत् ॥ १३.३१.२४ ॥
ಆಗ ಒಬ್ಬ ಮುನಿ ಕಾಕತಾಳೀಯವಾಗಿ ಅವನ ಆ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದನು; ಅವನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿ, ಆ ಋಷಿಯನ್ನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಪೂಜಿಸಿ ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿದನು.
13.31.25
अनूकूलाः कथाः कृत्वा यथागतमपृच्छत ।
ऋषिः परमतेजस्वी धर्मात्मा संशितव्रतः ॥ १३.३१.२५ ॥
ಅನುಕೂಲವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಿ, ಅವನು ಬಂದ ರೀತಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದನು. ಪರಮ ತೇಜಸ್ವಿಯೂ ಧರ್ಮಾತ್ಮನೂ ದೃಢವ್ರತನೂ ಆದ ಋಷಿ.
13.31.26
एवं सुबहुशस्तस्य शूद्रस्य भरतर्षभ ।
सोऽगच्छदाश्रममृषिः शूद्रं द्रष्टुं नरर्षभः ॥ १३.३१.२६ ॥
ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಹೀಗೆ ಆ ಶೂದ್ರನೊಡನೆ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಮಾತನಾಡಿ, ಆ ನರಶ್ರೇಷ್ಠ ಋಷಿ ಆ ಶೂದ್ರನನ್ನು ನೋಡಲು ಅವನ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋದನು.
13.31.27
अथ तं तापसं शूद्रः सोऽब्रवीद्भरतर्षभ ।
पितृकार्यं करिष्यामि तत्र मेऽनुग्रहं कुरु ॥ १३.३१.२७ ॥
ಆಗ ಆ ಶೂದ್ರನು ಆ ತಪಸ್ವಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದನು, ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ: 'ನಾನು ಪಿತೃಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ; ಅದರಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಅನುಗ್ರಹ ಮಾಡಿ.'
13.31.28
बाढमित्येव तं विप्र उवाच भरतर्षभ ।
शुचिर्भूत्वा स शूद्रस्तु तस्यर्षेः पाद्यमानयत् ॥ १३.३१.२८ ॥
'ಸರಿ' ಎಂದೇ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು, ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ. ನಂತರ ಆ ಶೂದ್ರನು ಶುಚಿಯಾಗಿ, ಆ ಋಷಿಗೆ ಪಾದ್ಯದ ನೀರನ್ನು ತಂದನು.
13.31.29
अथ दर्भाश्च वन्यांश्च ओषधीर्भरतर्षभ ।
पवित्रमासनं चैव बृसीं चि समुपानयत् ॥ १३.३१.२९ ॥
ನಂತರ, ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅವನು ದರ್ಭೆ, ಕಾಡಿನ ಔಷಧಿಗಳು, ಪವಿತ್ರ ಆಸನ ಮತ್ತು ಬೃಸೀ (ಚಾಪೆ) ಅನ್ನು ತಂದನು.
13.31.30
अथ दक्षिणमावृत्य बृसीं चरमशैर्षिकीम् ।
कृतामन्यायतो दृष्ट्वा तं शूद्रमृषिरब्रवीत् ॥ १३.३१.३० ॥
ಆಗ ಆ ಋಷಿ ಬೃಸೀಯನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ತಿರುಗಿಸಿ ನೋಡಿದನು; ಅದು ಅನುಚಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಗಮನಿಸಿ, ಆ ಶೂದ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
13.31.31
कुरुष्वैतां पूर्वशीर्षां भवांश्चोदङ्मुखः शुचिः ।
स च तत्कृतवाञ्शूद्रः सर्वं यदृषिरब्रवीत् ॥ १३.३१.३१ ॥
ನೀವು ಇದನ್ನು ಪೂರ್ವಶಿರಸ್ಕವಾಗಿ, ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ, ಶುಚಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿ. ಆ ಶೂದ್ರನೂ ಋಷಿ ಹೇಳಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡಿದನು.
13.31.32
यथोपदिष्टं मेधावी दर्भार्घादि यथातथम् ।
हव्यकव्यविधिं कृत्स्नमुक्तं तेन तपस्विना ॥ १३.३१.३२ ॥
ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಉಪದೇಶಿಸಿದಂತೆಯೇ ದರ್ಭೆ, ಅರ್ಘ್ಯ ಮುಂತಾದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಮಾಡಿದನು. ತಪಸ್ವಿ ಹವ್ಯ-ಕವ್ಯ ವಿಧಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದನು.
13.31.33
ऋषिणा पितृकार्येषु सदा धर्मपथे स्थितः ।
पितृकार्ये कृते चापि विसृष्टः स जगाम ह ॥ १३.३१.३३ ॥
ಋಷಿಯಿಂದ ಪಿತೃಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವನು ಸದಾ ಧರ್ಮಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದನು. ಪಿತೃಕಾರ್ಯ ನೆರವೇರಿದ ನಂತರ ಅವನು ಬೀಳ್ಕೊಡಲ್ಪಟ್ಟು ಹೊರಟುಹೋದನು.
13.31.34
अथ दीर्घस्य कालस्य स तप्यञ्शूद्रतापसः ।
वने पञ्चत्वमगमत्सुकृतेन च तेन वै।
अजायत महाराज वंशे स च महाद्युतिः ॥ १३.३१.३४ ॥
ನಂತರ ದೀರ್ಘಕಾಲ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದ ಆ ಶೂದ್ರ ತಪಸ್ವಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದನು. ಮಹಾರಾಜನೇ, ಆ ಪುಣ್ಯದಿಂದ ಅವನು ಒಂದು ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದನು; ಅವನು ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದನು.
13.31.35
तथैव स ऋषिस्तात कालधर्ममवाप ह ।
पुरोहितकुले विप्रः स जातोऽस्य वशानुगः ॥ १३.३१.३५ ॥
ಮಗೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಆ ಋಷಿಯೂ ಕಾಲಧರ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದಿದನು. ಅವನು ಪುರೋಹಿತ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಜನಿಸಿ ಇವನಿಗೆ ವಶಾನುಗನಾದನು.
13.31.36
एवं तौ तत्र सम्भूतावुभौ शूद्रमुनी तदा ।
क्रमेण वर्धितौ चापि विद्यासु कुशलावुभौ ॥ १३.३१.३६ ॥
ಹೀಗೆ ಆ ಇಬ್ಬರೂ, ಶೂದ್ರನೂ ಮುನಿಯೂ, ಅಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಕ್ರಮೇಣ ಬೆಳೆದು ಇಬ್ಬರೂ ವಿದ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರಾದರು.
13.31.37
अथर्ववेदे वेदे च बभूवर्षिः सुनिष्ठितः ।
कल्पप्रयोगे चोत्पन्ने ज्योतिषे च परं गतः।
साङ्ख्ये चैव परा प्रीतिस्तस्य चैवं व्यवर्धत ॥ १३.३१.३७ ॥
ಅಥರ್ವವೇದದಲ್ಲಿಯೂ ವೇದದಲ್ಲಿಯೂ ಆ ಋಷಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ನಿಷ್ಣಾತನಾದನು. ಕಲ್ಪಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿಯೂ ಜ್ಯೋತಿಷದಲ್ಲಿಯೂ ಅವನು ಪರಮ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದನು. ಸಾಂಖ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಅವನಿಗೆ ಮಹಾ ಪ್ರೀತಿ ಇತ್ತು; ಹೀಗೆ ಅವನು ಬೆಳೆದನು.
13.31.38
पितर्युपरते चापि कृतशौचस्तु पार्थिवः ।
अभिषिक्तः प्रकृतिभी राजपुत्रः स पार्थिवः ॥ १३.३१.३८ ॥
ತಂದೆ ಸತ್ತ ನಂತರವೂ, ಶುದ್ಧಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ ಆ ರಾಜ — ರಾಜಕುಮಾರನಾದ ಆ ರಾಜ — ಪ್ರಜೆಗಳಿಂದ ಪಟ್ಟಾಭಿಷಿಕ್ತನಾದನು.
13.31.39
अभिषिक्तेन स ऋषिरभिषिक्तः पुरोहितः ॥ १३.३१.३९ ॥
ಅಭಿಷಿಕ್ತನಾದ ಆ ರಾಜನಿಂದ ಆ ಋಷಿ ಅಭಿಷಿಕ್ತನಾಗಿ ಪುರೋಹಿತನಾದನು.
13.31.40
स तं पुरोधाय सुखमवसद्भरतर्षभः ।
राज्यं शशास धर्मेण प्रजाश्च परिपालयन् ॥ १३.३१.४० ॥
ಅವನನ್ನು ಪುರೋಹಿತನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ ಆ ಭರತರ ಶ್ರೇಷ್ಠನು ಸುಖವಾಗಿ ಇದ್ದನು; ಧರ್ಮದಿಂದ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳಿ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
13.31.41
पुण्याहवाचने नित्यं धर्मकार्येषु चासकृत् ।
उत्स्मयन्प्राहसच्चापि दृष्ट्वा राजा पुरोहितम्।
एवं स बहुशो राजन्पुरोधसमुपाहसत् ॥ १३.३१.४१ ॥
ಪುಣ್ಯಾಹವಾಚನದಲ್ಲಿ, ಧರ್ಮಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ, ಪದೇ ಪದೇ, ರಾಜನು ಪುರೋಹಿತನನ್ನು ನೋಡಿ ನಗುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಿ ನಕ್ಕನು. ಓ ರಾಜನೇ, ಹೀಗೆ ಅವನು ಪುರೋಹಿತನನ್ನು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಅಪಹಾಸ್ಯ ಮಾಡಿದನು.
13.31.42
लक्षयित्वा पुरोधास्तु बहुशस्तं नराधिपम् ।
उत्स्मयन्तं च सततं दृष्ट्वा तं मन्युमानभूत् ॥ १३.३१.४२ ॥
ಪುರೋಹಿತನು ಆ ನರಾಧಿಪನನ್ನು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಗಮನಿಸಿದನು; ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅವನು ನಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಕೋಪಗೊಂಡನು.
13.31.43
अथ शून्ये पुरोधास्तु सह राज्ञा समागतः ।
कथाभिरनुकूलाभी राजानं चाभ्योरचयत् ॥ १३.३१.४३ ॥
ನಂತರ ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ಪುರೋಹಿತನು ರಾಜನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ, ಅನುಕೂಲವಾದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ರಾಜನನ್ನು ಓಲೈಸಿದನು.
13.31.44
ततोऽब्रवीन्नरेन्द्रं स पुरोधा भरतर्षभ ।
वरमिच्छाम्यहं त्वेकं त्वया दत्तं महाद्युते ॥ १३.३१.४४ ॥
ಆಗ ಆ ಪುರೋಹಿತನು ರಾಜನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯೇ, ನೀನು ನನಗೆ ಕೊಡುವ ಒಂದು ವರವನ್ನು ನಾನು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ."
13.31.45
वराणां ते शतं दद्यां किं बतैकं द्विजोत्तम ।
स्नेहाच्च बहुमानाच्च नास्त्यदेयं हि मे तव ॥ १३.३१.४५ ॥
ರಾಜನು ಹೇಳಿದನು: "ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನೇ, ನಿನಗೆ ನೂರು ವರಗಳನ್ನು ಕೊಡಬಲ್ಲೆ, ಒಂದರ ಬಗ್ಗೆ ಏನು ಹೇಳುವುದು! ಸ್ನೇಹ ಮತ್ತು ಗೌರವದಿಂದ ನಿನಗೆ ಕೊಡದಿರುವಂಥದ್ದು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಏನೂ ಇಲ್ಲ."
13.31.46
एकं वै वरमिच्छामि यदि तुष्टिसि पार्थिव ।
प्रतिजानीहि तावत्त्वं सत्यं यद्वद नानृतम् ॥ १३.३१.४६ ॥
"ರಾಜನೇ, ನೀನು ಸಂತುಷ್ಟನಾದರೆ ಒಂದೇ ವರವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಮೊದಲು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡು, ಸತ್ಯವನ್ನೇ ಹೇಳು, ಸುಳ್ಳನ್ನಲ್ಲ."
13.31.47
बाढमित्येव तं राजा प्रत्युवाच युधिष्ठिर ।
यदि ज्ञास्यामि वक्ष्यामि अजानन्न तु संवदे ॥ १३.३१.४७ ॥
ರಾಜನು ಅವನಿಗೆ "ಸರಿ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೇ! ನನಗೆ ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ತಿಳಿಯದಿದ್ದರೆ ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದನು.
13.31.48
पुण्याहवाचने नित्यं धर्मकृत्येषु चासकृत् ।
शान्तिहोमेषु च सदा किं त्वं हससि वीक्ष्य मां ॥ १३.३१.४८ ॥
"ಪುಣ್ಯಾಹವಾಚನದಲ್ಲಿ, ಧರ್ಮಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಶಾಂತಿಹೋಮಗಳಲ್ಲಿ ಸದಾ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ — ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ ನೀನು ಏಕೆ ನಗುತ್ತಿರುವೆ?"
13.31.49
सव्रीडं वै भवति हि मनो मे हसता त्वया ।
कामया शापितो राजन्नान्यथावक्तुमर्हसि ॥ १३.३१.४९ ॥
ರಾಜನೇ, ನೀನು ನಗಿದ್ದರಿಂದ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ನಾಚಿಕೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದೆ. ನಾನು ಶಪಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಬೇರೆಯಂತೆ ಹೇಳಬಾರದು.
13.31.50
भाव्यं हि कारणेनात्र न ते हास्यमकारणम् ।
कौतूहलं मे सुभृशं तत्त्वेन कथमस्व मे ॥ १३.३१.५० ॥
ಇಲ್ಲಿ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಒಂದು ಕಾರಣವಿರಬೇಕು; ನಿನ್ನ ನಗು ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಅಲ್ಲ. ನನಗೆ ಬಹಳ ಕುತೂಹಲವಿದೆ; ಸತ್ಯವಾಗಿ ಹೇಗೆಂದು ಹೇಳು.
13.31.51
एवमुक्ते त्वया विप्र यदवाच्यं भवेदपि ।
अवश्यमेव वक्तव्यं शृणुष्वैकमना द्विज ॥ १३.३१.५१ ॥
ವಿಪ್ರನೇ, ನೀನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಹೇಳಲಾಗದ್ದಾದರೂ ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕು. ದ್ವಿಜನೇ, ಏಕಾಗ್ರಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೇಳು.
13.31.52
पूर्वदेहे यथा वृत्तं तन्निबोध द्विजोत्तम ।
जातिं स्मराम्यहं ब्रह्मन्नवधानेन मे शृणु ॥ १३.३१.५२ ॥
ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನೇ, ಹಿಂದಿನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ನಡೆದದ್ದನ್ನು ತಿಳಿ. ಬ್ರಹ್ಮನ್, ನಾನು ನನ್ನ ಹುಟ್ಟನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಗಮನವಿಟ್ಟು ಕೇಳು.
13.31.53
शुद्रोऽहमभवं पूर्वं तपसे कृतनिश्चयः ।
ऋषिरुग्रतपास्त्वं च तदाऽभूर्द्विजसत्तम ॥ १३.३१.५३ ॥
ಹಿಂದೆ ನಾನು ಶೂದ್ರನಾಗಿದ್ದೆ; ತಪಸ್ಸಿಗೆ ದೃಢನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೆ. ದ್ವಿಜಸತ್ತಮನೇ, ಆಗ ನೀನು ಉಗ್ರ ತಪಸ್ಸಿನ ಋಷಿಯಾಗಿದ್ದೆ.
13.31.54
प्रीयता हि तदा ब्रह्मन्ममानुग्रहबुद्धिना ।
पितृकार्ये त्वया पूर्वमुपदेशः कृतोऽनघ ॥ १३.३१.५४ ॥
ಬ್ರಹ್ಮನ್, ಆಗ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಅನುಗ್ರಹ ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು, ಅನಘನೇ, ಪಿತೃಕಾರ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ನೀನು ಮೊದಲು ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿದ್ದೆ.
13.31.55
वृस्यां दर्भेषु हव्ये च कव्ये च मुनिसत्तम ।
एतेन कर्मदोषेण पुरोधास्त्वमजायथाः ॥ १३.३१.५५ ॥
ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ವೃಷ್ಯ ಯಾಗದಲ್ಲಿ, ದರ್ಭೆಗಳ ಮೇಲೆ, ಹವ್ಯ ಮತ್ತು ಕವ್ಯದಲ್ಲಿ ಆದ ಈ ಕರ್ಮದೋಷದಿಂದಲೇ ನೀನು ಪುರೋಹಿತನಾಗಿ ಜನಿಸಿದೆ.
13.31.56
अहं राजा च विप्रेन्द्र पश्य कालस्य पर्ययम् ।
मत्कृतस्योपदेशस्य त्वयाऽवाप्तमिदं फलम् ॥ १३.३१.५६ ॥
ವಿಪ್ರೇಂದ್ರನೇ, ನಾನು ರಾಜ. ಕಾಲದ ಈ ತಿರುವನ್ನು ನೋಡು. ನನ್ನ ಉಪದೇಶದ ಫಲವನ್ನು ನೀನು ಈಗ ಪಡೆದಿದ್ದೀಯ.
13.31.57
एतस्मात्कारणाद्ब्रह्मन्प्रहसे त्वां द्विजोत्तम ।
न त्वां परिभवन्ब्रह्मनप्रहसामि गुरुर्भवान् ॥ १३.३१.५७ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ಬ್ರಹ್ಮನ್, ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನೇ, ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ ನಗುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಬ್ರಹ್ಮನ್, ನಿನ್ನನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿ ನಗುತ್ತಿಲ್ಲ — ನೀನು ನನ್ನ ಗುರು.
13.31.58
विपर्ययेण मे मन्युस्तेन सन्तप्यते मनः ।
जातिं स्मराम्यहं तुभ्यमतस्त्वां प्रहसामि वै ॥ १३.३१.५८ ॥
ಈ ತಿರುವಿನಿಂದ ನನಗೆ ಕೋಪ ಉಂಟಾಗಿದೆ; ಅದರಿಂದಲೇ ಮನಸ್ಸು ಸಂತಪ್ತವಾಗಿದೆ. ನಿನಗೆ ನನ್ನ ಜನ್ಮವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ ನಗುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
13.31.59
एवं तवोग्रं हि तप उपदेशेन नाशितम् ।
पुरोहितत्वमुत्सृज्य यतस्व त्वं पुनर्भवे ॥ १३.३१.५९ ॥
ಹೀಗೆ ನಿನ್ನ ಉಗ್ರ ತಪಸ್ಸು ನನ್ನ ಉಪದೇಶದಿಂದ ನಾಶವಾಯಿತು. ಪುರೋಹಿತತ್ವವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸು.
13.31.60
इतस्त्वमधमामन्यां मा योनिं प्राप्स्यसे द्विज ।
गृह्यतां द्रविणं विप्र पूतात्मा भव सत्तम ॥ १३.३१.६० ॥
ದ್ವಿಜನೇ, ಇಲ್ಲಿಂದ ನೀನು ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಬೇರೆ ಯೋನಿಗೆ ಹೋಗಬೇಡ. ವಿಪ್ರನೇ, ಧನವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ಸತ್ತಮನೇ, ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನಾಗು.
13.31.61
ततो विसृष्टो राज्ञा तु विप्रो दानान्यनेकशः ।
ब्राह्मणेभ्यो ददौ वित्तं भूमिं ग्रामांश्च सर्वशः ॥ १३.३१.६१ ॥
ನಂತರ ರಾಜನಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಅನೇಕ ವಿಧದ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದನು; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಧನ, ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.
13.31.62
कृच्छ्राणि चीर्त्वा च ततो यथोक्तानि द्विजोत्तमैः ।
तीर्थानि चापि गत्वा वै दानानि विविधानि च ॥ १३.३१.६२ ॥
ನಂತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು ಹೇಳಿದಂತೆ ಕೃಚ್ಛ್ರ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿ, ತೀರ್ಥಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ವಿವಿಧ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿ.
13.31.63
दत्त्वा गाश्चैव विप्रेभ्यः पूतात्माऽभवदात्मवान् ।
तमेव चाश्रमं गत्वा चचार विपुलं तपः ॥ १३.३१.६३ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಹಸುಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಿ ಅವನು ಪವಿತ್ರಾತ್ಮನೂ ಆತ್ಮನಿಗ್ರಹವುಳ್ಳವನೂ ಆದನು; ಅದೇ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಮಹಾ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.
13.31.64
ततः सिद्धिं परां प्राप्तो ब्राह्मणो राजसत्तम ।
सम्मतस्चाभवत्तेषामाश्रमे तन्निवासिनाम् ॥ १३.३१.६४ ॥
ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಂತರ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಪರಮ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದು, ಆ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.
13.31.65
एवं प्राप्तो महत्कृच्छ्रमृषिः सन्नृपसत्तम ।
ब्राह्मणेन न वक्तव्यं तस्माद्वर्णावरे जने ॥ १३.३१.६५ ॥
ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಹೀಗೆ ಮಹಾ ಕಷ್ಟವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ ಋಷಿಯಾದರೂ; ಆದ್ದರಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಕೆಳವರ್ಣದ ಜನರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಹೇಳಬಾರದು.
13.31.66
वर्जयेदुपदेशं च सदैव ब्राह्मणो नृप ।
उपदेशं हि कुर्वाणो द्विजः कृच्छ्रमवाप्नुयात् ॥ १३.३१.६६ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಯಾವಾಗಲೂ ಉಪದೇಶ ನೀಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು; ಉಪದೇಶ ಮಾಡುವ ದ್ವಿಜನು ಕಷ್ಟವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
13.31.67
नेषितव्यं सदा वाचा द्विजेन नृपसत्तम ।
न च प्रवक्तव्यमिह किञ्चिद्वर्णावरे नरे ॥ १३.३१.६७ ॥
ಓ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ದ್ವಿಜನು ತನ್ನ ಮಾತಿನಿಂದ ಯಾವಾಗಲೂ ಹಾಗೆ ಹೇಳಬಾರದು; ಇಲ್ಲಿ ಕೀಳು ವರ್ಣದ ಮನುಷ್ಯರ ಕುರಿತು ಯಾವುದನ್ನೂ ಹೇಳಬಾರದು.
13.31.68
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्यास्त्रयो वर्णा द्विजातयः ।
एतेषु कथयन्राजन्ब्राह्मणो न प्रदुष्यति ॥ १३.३१.६८ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಕ್ಷತ್ರಿಯರು, ವೈಶ್ಯರು — ಈ ಮೂರು ವರ್ಣಗಳು ದ್ವಿಜಾತಿಗಳು. ಓ ರಾಜನೇ, ಇವರ ಕುರಿತು ಹೇಳುತ್ತಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ದೋಷಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
13.31.69
तस्मात्सद्भिर्न वक्तव्यं कस्यचित्किंचिदग्रतः ।
सूक्ष्मा गतिर्हि धर्मस्य दुर्ज्ञेया ह्यकृतात्मभिः ॥ १३.३१.६९ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಸಜ್ಜನರು ಯಾರ ಮುಂದೆಯೂ ಏನನ್ನೂ ಹೇಳಬಾರದು; ಧರ್ಮದ ಮಾರ್ಗ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದುದು; ಆತ್ಮನಿಗ್ರಹವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಅದನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದು ಕಠಿಣ.
13.31.70
तस्मान्मौनेन मुनयो दीक्षां कुर्वन्ति चादृताः ।
दुरुक्तस्य भयाद्राजन्नाभाषन्ते च किञ्चन ॥ १३.३१.७० ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಮುನಿಗಳು ಮೌನದಿಂದ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಓ ರಾಜನೇ, ಕಠೋರ ಮಾತಿನ ಭಯದಿಂದ ಅವರು ಏನನ್ನೂ ಮಾತನಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
13.31.71
धार्मिका गुणसम्पन्नाः सत्यार्जवसमन्विताः ।
दुरुक्तवाचाभिहितैः प्राप्नुवन्तीह दुष्कृतम् ॥ १३.३१.७१ ॥
ಧಾರ್ಮಿಕರು, ಗುಣಸಂಪನ್ನರು, ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಋಜುತ್ವದಿಂದ ಕೂಡಿದವರು ಕೂಡ ಕಠೋರ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಪಾಪವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ.
13.31.72
उपदेशो न कर्तव्यो ह्यज्ञात्वा यस्यकस्य चित् ।
उपदेशाद्धि तत्पापं ब्राह्मणः समवाप्नुयात् ॥ १३.३१.७२ ॥
ಯಾರೆಂದು ತಿಳಿಯದೆ ಯಾರಿಗೂ ಉಪದೇಶ ಮಾಡಬಾರದು; ಏಕೆಂದರೆ ಉಪದೇಶದಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಆ ಪಾಪವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
13.31.73
विमृश्य तस्मात्प्राज्ञेन वक्तव्यं धर्ममिच्छता ।
सत्यानृतेन हि कृत उपदेशो हिनस्ति हि ॥ १३.३१.७३ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಯಸುವ ಪ್ರಾಜ್ಞನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ವಿಚಾರಿಸಿದ ನಂತರವೇ ಉಪದೇಶಿಸಬೇಕು; ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಸುಳ್ಳನ್ನು ಬೆರೆಸಿ ಮಾಡಿದ ಉಪದೇಶವು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಹಾನಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
13.31.74
वक्तव्यमिह पृष्टेन विनिश्चयविपर्ययम् ।
स चोपदेशः कर्तव्यो येन धर्ममवाप्नुयात् ॥ १३.३१.७४ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾದುದನ್ನೂ ಹೇಳಬೇಕು; ಯಾವುದರಿಂದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದೋ ಆ ಉಪದೇಶವನ್ನೇ ಮಾಡಬೇಕು.
13.31.75
एतत्ते सर्वमाख्यातमुपदेशकृते मया ।
महान्क्लेशो हि भवति तस्मान्नोपदिशेदिह ॥ १३.३१.७५ ॥
ಉಪದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕ್ಲೇಶವಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಉಪದೇಶಿಸಬಾರದು.