Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 13.69

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

13.69.1

ब्राह्मणानेव सततं भृशं सम्परिपूजयेत् ।
एते हि सोमराजान ईश्वरः सुखदुःखयोः ॥ १३.६९.१ ॥

ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦਾ ਸਦਾ ਬਹੁਤ ਆਦਰ-ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਹੀ ਸੋਮ ਦੇ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਸੁਖ-ਦੁੱਖ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹਨ।

13.69.2

एते भोगैरलङ्कारैरन्यैश्चैव किमिच्छकैः ।
सदा पूज्या नमस्कारै रक्ष्याश्च पितृवन्नृपैः।
ततो राष्ट्राय शान्तिर्हि भूतानामिव वासवात् ॥ १३.६९.२ ॥

ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੋਗ, ਗਹਿਣਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਇੱਛਿਤ ਵਸਤੂਆਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਨਮਸਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਦਾ ਪੂਜਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਵਾਸਵ ਤੋਂ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਂਗ ਰਾਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

13.69.3

ज्ञानवान्ब्रह्मवर्चस्वी राष्ट्रे वै ब्राह्मणः शुचिः ।
महारथश्च राजन्य एष्टव्यः शत्रुतापनः ॥ १३.६९.३ ॥

ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਬ੍ਰਹਮ-ਤੇਜ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੁੱਧ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮਹਾਰਥੀ ਕਸ਼ੱਤਰੀ ਲੱਭਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.69.4

ब्राह्मणं जातिसम्पन्नं धर्मज्ञं संशितव्रतम् ।
बोजयीत गृहे राजन्न तस्मात्परमस्ति वै ॥ १३.६९.४ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ! ਚੰਗੇ ਜਾਤੀ-ਕੁਲ ਵਾਲੇ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੈ।

13.69.5

ब्राह्मणेभ्यो हविर्दत्तं प्रतिगृह्णन्ति देवताः ।
पितरः सर्वभूतानां नैतेभ्यो विद्यते परम् ॥ १३.६९.५ ॥

ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਹਵਿ ਦੇਵਤੇ ਕਬੂਲਦੇ ਹਨ; ਸਰਬ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਿਤਰ ਵੀ ਕਬੂਲਦੇ ਹਨ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੈ।

13.69.6

आदित्यश्चन्द्रमा विष्णुः सङ्करोऽग्निः प्रजापतिः ।
सर्वे ब्राह्मणमाविश्य सदाऽन्नमुपभुञ्जते ॥ १३.६९.६ ॥

ਆਦਿੱਤ, ਚੰਦਰਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਸ਼ੰਕਰ, ਅਗਨੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ — ਇਹ ਸਭ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਸਦਾ ਅੰਨ ਦਾ ਭੋਗ ਕਰਦੇ ਹਨ।

13.69.7

न तस्याश्नन्ति पितरो यस्य विप्रा न भुञ्जते ।
देवाश्चाप्यस्य नाश्नन्ति पापस्य ब्राह्मणद्विषः ॥ १३.६९.७ ॥

ਜਿਸਦਾ ਅੰਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੇ, ਉਸਦਾ ਅੰਨ ਪਿਤਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੇ। ਪਾਪੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਦਾ ਅੰਨ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੇ।

13.69.8

ब्राह्मणेषु तु तुष्टेषु प्रीयन्ते पितरः सदा ।
तथैव देवता राजन्नात्र कार्या विचारणा ॥ १३.६९.८ ॥

ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋਣ 'ਤੇ ਪਿਤਰ ਸਦਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।

13.69.9

तथैव तेऽपि प्रीयन्ते येषां भवति तद्धविः ।
न च प्रेत्य विनश्यन्ति गच्छन्ति च परां गतिम् ॥ १३.६९.९ ॥

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਉਹ ਹਵਿ ਅਰਪਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਰਨ ਮਗਰੋਂ ਉਹ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਸਗੋਂ ਪਰਮ ਗਤੀ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।

13.69.10

येनयेनैव प्रीयन्ते पितरो देवतास्तथा ।
तेनतेनैव प्रीयन्ते पितरो देवतास्तथा ॥ १३.६९.१० ॥

ਜਿਸ ਜਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਿਤਰ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

13.69.11

ब्राह्मणादेव तद्भूतं प्रभवन्ति यतः प्रजाः ।
यतश्चायं प्रभवति प्रेत्य यत्र च गच्छति ॥ १३.६९.११ ॥

ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਜਾ ਜਨਮਦੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਤੋਂ ਇਹ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਰਨ ਮਗਰੋਂ ਜਿੱਥੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਸੇ ਤੋਂ ਹੀ।

13.69.12

वेदैष मार्गं स्वर्गस्य तथैव नरकस्य च ।
आगतानागते चोमे ब्राह्मणो द्विपदांवरः ॥ १३.६९.१२ ॥

ਇਹ ਵੇਦ ਹੀ ਸਵਰਗ ਦਾ ਰਾਹ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਰਕ ਦਾ ਵੀ। ਬੀਤੇ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।

13.69.13

ब्राह्मणो द्विपदां श्रेष्ठः स्वधर्मं चैव वेद यः ।
ये चैनमनुवर्तन्ते ते न यान्ति पराभवम्।
न ते प्रेत्य विनश्यन्ति गच्छन्ति न पराभवम् ॥ १३.६९.१३ ॥

ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਰਾਭਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਹ ਮਰਨ ਮਗਰੋਂ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਪਰਾਭਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।

13.69.14

यद्ब्राह्मणमुखात्प्राप्तं प्रतिगृह्णन्ति वै वचः ।
कृतात्मानो महात्मानस्ते न यान्ति पराभवम् ॥ १३.६९.१४ ॥

ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਬਚਨ ਨੂੰ ਜੋ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਤਮ-ਸੰਯਮੀ ਮਹਾਤਮਾ ਹਨ; ਉਹ ਪਰਾਭਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।

13.69.15

क्षत्रियाणां प्रतपतां तेजसा च बलेन च ।
ब्राह्मणेष्वेव शाम्यन्ति तेजांसि च बलानि च ॥ १३.६९.१५ ॥

ਪ੍ਰਤਾਪ ਨਾਲ ਤਪਦੇ ਖੱਤਰੀਆਂ ਦਾ ਤੇਜ ਅਤੇ ਬਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

13.69.16

भृगवस्तालजङ्घांश्च नीपानाङ्गिरसोऽजयन् ।
भरद्वाजो वैतहव्यानैलांश्च भरतर्षभ ॥ १३.६९.१६ ॥

ਭ੍ਰਿਗੂਆਂ ਨੇ ਤਾਲਜੰਘਾਂ ਨੂੰ, ਅੰਗਿਰਸਾਂ ਨੇ ਨੀਪਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ; ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਦੇ ਬਲਦ, ਭਰਦਵਾਜ ਨੇ ਵੈਤਹਵਿਆਂ ਅਤੇ ਐਲਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ।

13.69.17

चित्रायुधांश्चाप्यजयन्नेते कृष्णाजिनध्वजाः ।
प्रक्षिप्याथ च कुम्भान्वै पारगामिनमारभेत् ॥ १३.६९.१७ ॥

ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾਜਿਨ ਧੁਜਾ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਚਿਤ੍ਰਾਯੁਧਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ; ਫਿਰ ਘੜੇ ਸੁੱਟ ਕੇ ਪਾਰਗਾਮੀ ਨੂੰ ਆਰੰਭ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.69.18

यत्किंचित्कथ्यते लोके श्रूयते पठ्यतेऽपि वा ।
सर्वं तद्ब्राह्मणेष्वेव गूढोऽग्निरिव दारुषु ॥ १३.६९.१८ ॥

ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੈ; ਲੱਕੜੀ ਵਿੱਚ ਲੁਕੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ।

13.69.19

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
संवादं वासुदेवस्य पृथ्व्याश्च भरतर्षभ ॥ १३.६९.१९ ॥

ਇੱਥੇ ਵੀ ਲੋਕ ਇਹ ਪੁਰਾਤਨ ਇਤਿਹਾਸ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ — ਵਾਸੁਦੇਵ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਸੰਵਾਦ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।

13.69.20

मातरं सर्वभूतानां पृच्छे त्वां संशयं शुभे ।
केनस्वित्कर्मणा पापं व्यपोहति नरो गृही ॥ १३.६९.२० ॥

ਹੇ ਸਰਬ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ, ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਸੰਸ਼ਾ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ — ਕਿਸ ਕਰਮ ਨਾਲ ਗ੍ਰਹਸਥੀ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ?

13.69.28

ब्राह्मणानुमते तिष्ठेत्पुरुषः शुचिरात्मवान् ॥ १३.६९.२८ ॥

ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਆਤਮਸੰਜਮੀ ਪੁਰਖ ਟਿਕੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

13.69.29

इत्येतद्वचनं श्रुत्वा मेदिन्या मधूसूदनः ।
साधुसाध्विति कौरव्य मेदिनीं प्रत्यपूजयत् ॥ १३.६९.२९ ॥

ਧਰਤੀ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੇ 'ਸਾਧੁ, ਸਾਧੁ' ਆਖਿਆ ਅਤੇ ਹੇ ਕੌਰਵ੍ਯ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ।

13.69.30

एतां श्रुत्वोपमां पार्थ प्रयतो ब्राह्मणर्षभान् ।
सततं पूजयेथास्त्वं ततः श्रेयोऽभिपत्स्यसे ॥ १३.६९.३० ॥

ਹੇ ਪਾਰਥ, ਇਹ ਉਪਮਾ ਸੁਣ ਕੇ ਸੰਜਮ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਦੀ ਸਦਾ ਪੂਜਾ ਕਰ; ਤਦ ਤੈਨੂੰ ਕਲਿਆਣ ਮਿਲੇਗਾ।