Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.73

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

13.73.1

स्त्रीणां स्वभावमिच्छामि श्रोतुं भरतसत्तम ।
स्त्रियो हि मूलं दोषाणां लघुचित्ता हि ताः स्मृताः ॥ १३.७३.१ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସ୍ୱଭାବ ଶୁଣିବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ। ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ହିଁ ଦୋଷର ମୂଳ, ସେମାନେ ଚଞ୍ଚଳଚିତ୍ତ ବୋଲି କଥିତ।

13.73.2

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
नारदस्य च संवादं पुंश्चल्या पञ्चचूडाया ॥ १३.७३.२ ॥

ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ଇତିହାସ କୁହାଯାଏ — ନାରଦ ଏବଂ ପଞ୍ଚଚୂଡା ନାମକ ଜଣେ ବ୍ୟଭିଚାରିଣୀ ମଧ୍ୟରେ ସଂବାଦ।

13.73.3

लोकाननुचरन्सर्वान्देवर्षिर्नारदः पुरा ।
ददर्शाप्सरसं ब्राह्मीं पञ्चचूडामनिन्दिताम् ॥ १३.७३.३ ॥

ଥରେ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ଦେବର୍ଷି ନାରଦ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କଠାରୁ ଜାତ, ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଅପ୍ସରା ପଞ୍ଚଚୂଡାକୁ ଦେଖିଲେ।

13.73.4

तां दृष्ट्वा चारुसर्वाङ्गीं पप्रच्चाप्सरसं मुनिः ।
संशयो हृदि कश्चिन्मे ब्रूहि तन्मे सुमध्यमे ॥ १३.७३.४ ॥

ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ସର୍ବାଙ୍ଗସୁନ୍ଦରୀ ଅପ୍ସରାଙ୍କୁ ମୁନି ପଚାରିଲେ — "ହେ ସୁମଧ୍ୟମା, ମୋ ମନରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ଅଛି; ତାହା ମୋତେ କୁହ।"

13.73.5

एवमुक्ताऽथ सा विप्रं प्रत्युवाचाथ नारदम् ।
विषये सति वक्ष्यामि समर्थां मन्यसे च माम् ॥ १३.७३.५ ॥

ଏପରି କୁହାଯିବା ପରେ ସେ ବିପ୍ର ନାରଦଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲା — "ତାହା ମୋ ପରିସରରେ ଥିଲେ କହିବି; ଯଦି ଆପଣ ମୋତେ ସକ୍ଷମ ମନେ କରନ୍ତି।"

13.73.6

न त्वामविषये भद्रे नियोक्ष्यामि कथञ्चन ।
स्त्रीणां स्वभावमिच्छामि त्वत्तः श्रोतुं वरानने ॥ १३.७३.६ ॥

ନାରଦ କହିଲେ — "ହେ ଭଦ୍ରେ, ତୁମର ପରିସର ବାହାରେ କୌଣସି ବିଷୟରେ ମୁଁ ତୁମକୁ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିବି ନାହିଁ। ହେ ବରାନନେ, ତୁମଠାରୁ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସ୍ୱଭାବ ଶୁଣିବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ।"

13.73.7

एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य देवर्षेरप्सरोत्तमा ।
प्रत्युवाच न शक्ष्यामि स्त्री सती निन्दितुं स्त्रियः ॥ १३.७३.७ ॥

ସେହି ଦେବର୍ଷିଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ସତୀ ସ୍ତ୍ରୀ ହୋଇ ମୁଁ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିପାରିବି ନାହିଁ।"

13.73.8

विदितास्ते स्त्रियो याश्च यादृशाश्च स्वभावतः ।
न मामर्हसि देवर्षे नियोक्तुं कार्य ईदृशे ॥ १३.७३.८ ॥

ହେ ଦେବର୍ଷି, ଯେଉଁ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଓ ସେମାନଙ୍କ ସ୍ୱଭାବ କିପରି ତାହା ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି; ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟରେ ମୋତେ ନିଯୁକ୍ତ କରିବା ଆପଣଙ୍କୁ ଉଚିତ ନୁହେଁ।

13.73.9

तामुवाच स देवर्षिः सत्यं वद सुमध्यमे ।
मृषावादे भवेद्दोषः सत्ये दोषो न विद्यते ॥ १३.७३.९ ॥

ସେହି ଦେବର୍ଷି ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ସୁମଧ୍ୟମା, ସତ୍ୟ କୁହ; ମିଥ୍ୟା କହିବାରେ ଦୋଷ ହୁଏ, ସତ୍ୟରେ ଦୋଷ ନାହିଁ।"

13.73.10

इत्युक्ता सा कृतमतिरभवच्चारुहासिनी ।
स्त्रीदोषाञ्शाश्वतान्सत्यान्भाषितुं सम्प्रचक्रमे ॥ १३.७३.१० ॥

ଏପରି କୁହାଯିବାରୁ ସେ ମଧୁର ହସିବା ସେହି ନାରୀ ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପା ହେଲେ ଏବଂ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଶାଶ୍ୱତ ଦୋଷ ସତ୍ୟ ଭାବେ କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

13.73.11

कुलीना रूपवत्यश्च नाथवत्यश्च योषितः ।
मर्यादासु न तिष्ठन्ति स दोषः स्त्रीषु नारद ॥ १३.७३.११ ॥

କୁଳୀନା, ରୂପବତୀ ଓ ସ୍ୱାମୀ କିମ୍ବା ରକ୍ଷକଯୁକ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ମର୍ଯ୍ୟାଦାରେ ରହନ୍ତି ନାହିଁ; ହେ ନାରଦ, ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ଦୋଷ ଏହି।

13.73.12

न स्त्रीभ्यः किञ्चिदन्यद्वै पापीयस्तरमस्ति वै ।
स्त्रियो हि मूलं दोषाणां तथा त्वमपि वेत्थ ह ॥ १३.७३.१२ ॥

ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କଠାରୁ ଅଧିକ ପାପୀ ଆଉ କିଛି ନାହିଁ; ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଦୋଷମାନଙ୍କର ମୂଳ; ଆପଣ ମଧ୍ୟ ଏହା ଜାଣନ୍ତି।

13.73.13

समाज्ञातानृद्धिमतः प्रतिरूपान्वशे स्थितान् ।
पतीनन्तरमासाद्य नालं नार्यः परीक्षितुम् ॥ १३.७३.१३ ॥

ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଧନବାନ, ଯୋଗ୍ୟ ଓ ବଶରେ ରହୁଥିବା ସ୍ୱାମୀ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଅନ୍ୟ ପୁରୁଷ ପାଖକୁ ଗଲେ ନାରୀମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ପରୀକ୍ଷା କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

13.73.14

असद्धर्मस्त्वयं स्त्रीणामस्माकं भवति प्रभो ।
पापीयसो नरान्यद्वै लज्जां त्यक्त्वा भजामहे ॥ १३.७३.१४ ॥

ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏହା ନାରୀମାନଙ୍କର ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱଭାବ; ଆମର ମଧ୍ୟ ସେହି। ଲଜ୍ଜା ତ୍ୟାଗ କରି ଆମେ ଅତି ପାପୀ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେବା କରୁ।

13.73.15

स्त्रियं हि यः प्रार्थयते सन्निकर्षं च गच्छति ।
ईषच्च कुरुते सेवां तमेवेच्छन्ति योषितः ॥ १३.७३.१५ ॥

ଯେଉଁ ପୁରୁଷ ଜଣେ ନାରୀକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ, ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଏ ଓ ଟିକିଏ ସେବା କରେ, ନାରୀମାନେ ତାକୁ ହିଁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି।

13.73.16

अनर्थित्वान्मनुष्याणां भयात्परिजनस्य च ।
मर्यादायाममर्यादाः स्त्रियस्तिष्ठन्ति भर्तृषु ॥ १३.७३.१६ ॥

ପୁରୁଷଙ୍କ ଉଦାସୀନତା ହେତୁ, ଭୟ ହେତୁ ଏବଂ ପରିଜନଙ୍କ ହେତୁ, ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଲଙ୍ଘନକାରୀ ନାରୀମାନେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପାଖରେ ରହନ୍ତି।

13.73.17

नासां कश्चिदगम्योस्ति नासां वयसि निश्चयः ।
विरूपं रूपवन्तं वा पुमानित्येव भुञ्जते ॥ १३.७३.१७ ॥

ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କେହି ଅଗମ୍ୟ ନାହିଁ; ସେମାନଙ୍କ ବୟସରେ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ନିଶ୍ଚୟତା ନାହିଁ। କୁରୂପ ହେଉ କି ସୁରୂପ, 'ପୁରୁଷ' ଏତିକି ଯଥେଷ୍ଟ ମନେ କରି ସେମାନେ ଭୋଗ କରନ୍ତି।

13.73.18

न भयान्नाप्यनुक्रोशान्नार्थहेतोः कथञ्चन ।
न ज्ञातिकुलसम्बन्धात्स्त्रियस्तिष्ठन्ति भर्तृषु ॥ १३.७३.१८ ॥

ଭୟ ହେତୁ ନୁହେଁ, କରୁଣା ହେତୁ ନୁହେଁ, ଧନ ପାଇଁ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ନୁହେଁ, ଜ୍ଞାତି-କୁଳ ସମ୍ବନ୍ଧ ହେତୁ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ—ନାରୀମାନେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପାଖରେ ରହନ୍ତି ନାହିଁ।

13.73.19

यौवने वर्तमानानां मृष्टाभरणवाससाम् ।
नारीणां खैरवृत्तीनां स्पृहयन्ति कुलस्त्रियः ॥ १३.७३.१९ ॥

ଯୌବନରେ ଥିବା, ଚମକଦାର ଅଳଙ୍କାର ଓ ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରୁଥିବା, ସ୍ୱେଚ୍ଛାଚାରୀ ନାରୀଙ୍କୁ କୁଳସ୍ତ୍ରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି।

13.73.20

याश्च शश्वद्बहुमता रक्ष्यन्ते दयिताः स्त्रियः ।
अपि ताः सम्प्रसज्जन्ते कुब्जान्धजडवामनैः ॥ १३.७३.२० ॥

ଯେଉଁ ନାରୀମାନେ ସର୍ବଦା ସମ୍ମାନିତ ଓ ପ୍ରିୟ ହୋଇ ରକ୍ଷିତ ହୁଅନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ କୁଜ, ଅନ୍ଧ, ମୂର୍ଖ ଓ ବାମନମାନଙ୍କ ସହିତ ସଂଲଗ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।

13.73.21

पङ्गुष्वथ च देवर्षे ये चान्ये कुत्सिता नराः ।
स्त्रीणामगम्यो लोकेऽस्मिन्नास्ति कश्चिन्महामुने ॥ १३.७३.२१ ॥

ହେ ଦେବର୍ଷି, ଖଞ୍ଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ନିନ୍ଦିତ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ; ହେ ମହାମୁନି, ଏ ଜଗତରେ ନାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଅଗମ୍ୟ କେହି ନାହାନ୍ତି।

13.73.22

यदि पुंसां गतिर्ब्रह्मन्कथंचिन्नोपपद्यते ।
अप्यन्योन्यं प्रवर्तन्ते न हि तिष्ठन्ति भर्तृषु ॥ १३.७३.२२ ॥

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପୁରୁଷମାନଙ୍କର କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଗତି ନ ମିଳିଲେ ସେମାନେ ପରସ୍ପର ସହିତ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି; ପ୍ରକୃତରେ ନାରୀମାନେ ସ୍ୱାମୀମାନଙ୍କ ନିକଟରେ ରହନ୍ତି ନାହିଁ।

13.73.23

दुष्टाचाराः पापरता असत्या मायया वृताः ।
अदृष्टबुद्धिबहुलाः प्रायेणेत्यवगम्यताम् ॥ १३.७३.२३ ॥

ସେମାନେ ଦୁଷ୍ଟାଚାରୀ, ପାପରେ ରତ, ମିଥ୍ୟାବାଦିନୀ, ମାୟାରେ ଘେରା, ଅଦୃଷ୍ଟ ବୁଦ୍ଧିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ; ସାଧାରଣତଃ ଏହିପରି ବୁଝିବା ଉଚିତ।

13.73.24

अलाभात्पुरुषाणां हि भयात्परिजनस्य च ।
वधबन्धभयाच्चापि स्वयं गुप्ता भवन्ति ताः ॥ १३.७३.२४ ॥

ପୁରୁଷଙ୍କ ଅଭାବ, ପରିଜନଙ୍କ ଭୟ, ଏବଂ ବଧ ଓ ବନ୍ଧନର ଭୟ ହେତୁ ହିଁ ସେମାନେ ନିଜେ ରକ୍ଷିତ ରହନ୍ତି।

13.73.25

चलस्वभावा दुःसेव्या दुर्ग्राह्या भावतस्तथा ।
प्राज्ञस्य पुरुषस्येह यथाभावास्तथा स्त्रियः ॥ १३.७३.२५ ॥

ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଚଞ୍ଚଳ ସ୍ୱଭାବର, ସେବା କରିବା କଷ୍ଟକର, ସ୍ୱଭାବରୁ ବୁଝିବା କଷ୍ଟକର; ଜ୍ଞାନୀ ପୁରୁଷ ପାଇଁ ଏଠାରେ ସେମାନେ ସେମାନଙ୍କ ଭାବ ଅନୁସାରେ ହୁଅନ୍ତି।

13.73.26

नाग्निस्तृप्यति काष्ठानां नापगानां महोदधिः ।
नान्तकः सर्वभूतानां न पुंसां वामलोचनाः ॥ १३.७३.२६ ॥

ଅଗ୍ନି କାଠରେ ତୃପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ, ମହାସାଗର ନଦୀରେ ତୃପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ, ମୃତ୍ୟୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀରେ ତୃପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ; ସେହିପରି ସୁନ୍ଦର ନୟନ ବିଶିଷ୍ଟ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ପୁରୁଷରେ ତୃପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ।

13.73.27

इदमन्यच्च देवर्षे रहस्यं सर्वयोषिताम् ।
दृष्ट्वैव पुरुषं ह्यन्यं योनिः प्रक्लिद्यते स्त्रियाः ॥ १३.७३.२७ ॥

ହେ ଦେବର୍ଷି, ଏହା ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କର ଆଉ ଏକ ରହସ୍ୟ: ଅନ୍ୟ ପୁରୁଷକୁ ଦେଖିବାମାତ୍ରେ ସ୍ତ୍ରୀର ଯୋନି ଆର୍ଦ୍ର ହୁଏ।

13.73.28

कामानामपि दातारं कर्तारं मानसान्त्वयोः ।
रक्षितारं न मृष्यन्ति स्वभर्तारमसत्स्त्रियः ॥ १३.७३.२८ ॥

ଇଚ୍ଛା ଦାତା, ମନକୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଉଥିବା, ରକ୍ଷକ ନିଜ ସ୍ୱାମୀକୁ ମଧ୍ୟ ଖରାପ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହ୍ୟ କରନ୍ତି ନାହିଁ।

13.73.29

न कामभोगान्विपुलान्नालङ्कारार्थसञ्चयान् ।
तथैव बहुमन्वन्ते यथा रत्यामनुग्रहम् ॥ १३.७३.२९ ॥

ବିପୁଳ କାମଭୋଗ, ଅଳଙ୍କାର ଓ ଧନସଞ୍ଚୟକୁ ସେମାନେ ସେତେ ମୂଲ୍ୟ ଦିଅନ୍ତି ନାହିଁ, ଯେତେ ରତିରୁ ପ୍ରାପ୍ତ ଅନୁଗ୍ରହକୁ ଦିଅନ୍ତି।

13.73.30

अन्तकः शमनो मृत्युः पातालं बडबामुखम् ।
क्षुरधारा विषं सर्पो वह्निरित्येकतः स्त्रियः ॥ १३.७३.३० ॥

ଅନ୍ତକ, ଶମନ, ମୃତ୍ୟୁ, ପାତାଳ, ବଡବାମୁଖ, କ୍ଷୁରଧାର, ବିଷ, ସର୍ପ, ଅଗ୍ନି — ଏସବୁ ଗୋଟିଏ ପାଖରେ, ଆଉ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଅନ୍ୟ ପାଖରେ।

13.73.31

यतश्च भूतानि महान्ति पञ्च ।
यतश्च लोका विहिता विधात्रा।
यतः पुमांसः प्रमदाश्च निर्मिता-
स्ततश्च दोषाः प्रमदासु नारद ॥ १३.७३.३१ ॥

ଯାହାଠାରୁ ପଞ୍ଚ ମହାଭୂତ ଅଛନ୍ତି, ଯାହାଠାରୁ ବିଧାତା ଲୋକସମୂହ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କଲେ, ଯାହାଠାରୁ ପୁରୁଷ ଓ ସ୍ତ୍ରୀ ସୃଷ୍ଟ ହେଲେ, ସେଥିରୁ ହିଁ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କରେ ଦୋଷ, ହେ ନାରଦ।