ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.80
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.80.1
कन्यायां प्राप्तशुल्कायां पतिश्चेन्नास्ति कश्चन ।
तत्र का प्रतिपत्तिः स्यात्तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १३.८०.१ ॥
କନ୍ୟାର ଶୁଳ୍କ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ କୌଣସି ପତି ନ ଥିଲେ, ତେବେ ସେଥିରେ କ'ଣ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ହେବ? ହେ ପିତାମହ, ତାହା ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ।
13.80.2
या पुत्रकस्य ऋद्धस्य प्रतिपाल्या तदा भवेत् ।
अथवा सा हरेच्छुल्कं क्रीता शुल्कप्रदस्य सा ॥ १३.८०.२ ॥
ଯେଉଁ କନ୍ୟା ସମୃଦ୍ଧ ପୁତ୍ରଙ୍କ ରକ୍ଷଣୀୟା ହୁଏ, ତେବେ ସେ ତାର ହିଁ ହେବ। ଅଥବା ସେ ଶୁଳ୍କଦାତାଙ୍କ ପାଇଁ କ୍ରୀତା, ସେ ତାର ହିଁ।
13.80.3
तस्यार्थेऽपत्यमीहेव येन न्यायेन शक्नुयात् ।
न तस्मान्मन्त्रवत्कार्यं कश्चित्कुर्वीत किञ्चन ॥ १३.८०.३ ॥
ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସନ୍ତାନ ଇଚ୍ଛା କରିବା ଉଚିତ, ଯେଉଁ ନ୍ୟାୟ ଉପାୟରେ ସମ୍ଭବ। ଅତଏବ କେହି ମନ୍ତ୍ର ସହିତ କିଛି ନ କରନ୍ତୁ।
13.80.4
स्वयंवृतेन साज्ञप्ता पित्रा वै प्रत्यपद्यत ।
तत्तस्यान्ये प्रशंसन्ति धर्मज्ञा नेतरे जनाः ॥ १३.८०.४ ॥
ନିଜେ ବରଣ କରିଥିବା ପତି ସହିତ, ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ସେ ସମ୍ମତ ହେଲେ। ସେଥିକୁ ଧର୍ମଜ୍ଞମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି, ଅନ୍ୟ ଲୋକେ ନୁହଁନ୍ତି।
13.80.5
एतत्तु नापरे चक्रुरपरे जातु साधवः ।
साधूनां पुनराचारो गरीयान्धर्मलक्षणः ॥ १३.८०.५ ॥
ଏହା ଅନ୍ୟମାନେ କରିନଥିଲେ, ଏବଂ ଅନ୍ୟ କେତେକ ସାଧୁମାନେ କଦାପି କରିନଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଧର୍ମର ଲକ୍ଷଣ ସାଧୁମାନଙ୍କର ଆଚରଣ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ।
13.80.6
अस्मिन्नेव प्रकारे तुसुक्रतुर्वाक्यमब्रवीत् ।
नप्ता विदेहराजस्य जनकस्य महात्मनः ॥ १३.८०.६ ॥
ଏହି ପ୍ରକାରେ ସୁକ୍ରତୁ ବାକ୍ୟ କହିଲେ; ସେ ବିଦେହ ରାଜା ମହାତ୍ମା ଜନକଙ୍କ ନାତି ଥିଲେ।
13.80.7
असदाचरिते मार्गे कथं स्यादनुकीर्तनम् ।
अनुप्रश्नः संशयो वा सतामेवमुपालभेत् ॥ १३.८०.७ ॥
ଅସତ୍ ଆଚରିତ ପଥରେ ତାହାର ଅନୁକୀର୍ତ୍ତନ କିପରି ହୋଇପାରେ? ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କ ନିକଟରେ ଏପରି ଅନୁପ୍ରଶ୍ନ କିମ୍ବା ସଂଶୟ ଉଠିପାରେ, ଏବଂ ସେମାନେ ଏପରି ହିଁ ନିନ୍ଦା କରିପାରନ୍ତି।
13.80.8
असदेव हि धर्मस्य प्रदानं धर्म आसुरः ।
नानुशुश्रुम जात्वेनामिमां पूर्वेषु कर्मसु ॥ १३.८०.८ ॥
ଅସତ୍ ହିଁ ଧର୍ମର ଦାନ; ତାହା ଆସୁର ଧର୍ମ। ପୂର୍ବ କର୍ମରେ ଏହା ଆମେ କଦାପି ଶୁଣି ନାହୁଁ।
13.80.9
भार्यापत्योर्हि सम्बन्धः स्त्रीपुंसोस्तुल्य एव तु ।
रतिः साधारणो धर्म इति चाह स पार्थिवः ॥ १३.८०.९ ॥
ପତି-ପତ୍ନୀଙ୍କ ସମ୍ବନ୍ଧ ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ପୁରୁଷଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରକୃତରେ ସମାନ। ରତି ସାଧାରଣ ଧର୍ମ, ଏହା ସେହି ରାଜା କହିଥିଲେ।
13.80.10
अथ केन प्रमाणेन पुंसामादीयते धनम् ।
पुत्रवद्धि पितुस्तस्य कन्या भवितुमर्हति ॥ १३.८०.१० ॥
ତେବେ କେଉଁ ପ୍ରମାଣରେ ପୁରୁଷଙ୍କ ଧନ ନିଆଯାଏ? ପୁତ୍ରପରି ସେହି ପିତାଙ୍କ କନ୍ୟା ମଧ୍ୟ ହେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।
13.80.11
यथैवात्मा तथा पुत्रः पुत्रेण दुहिता समा ।
तस्यामात्मनि तिष्ठन्त्यां कथमन्यो धनं हरेत् ॥ १३.८०.११ ॥
ଆତ୍ମା ଯେପରି, ପୁତ୍ର ସେପରି; ପୁତ୍ରଙ୍କ ସମାନ କନ୍ୟା ମଧ୍ୟ। ସେ ନିଜେ ଆତ୍ମାରୂପେ ରହିଥିଲେ ଅନ୍ୟ କିପରି ଧନ ହରଣ କରିବେ?
13.80.12
मातुश्च यौतकं यत्स्यात्कुमारीभाग एव सः ।
दौहित्र एव तद्रिक्थमपुत्रस्य पितुर्हरेत् ॥ १३.८०.१२ ॥
ମାତାଙ୍କ ଯୌତକ ଯାହା ହୁଏ, ତାହା କୁମାରୀଙ୍କର ଭାଗ। ପୁତ୍ରହୀନ ପିତାଙ୍କ ସେ ଧନ ଦୌହିତ୍ର ହିଁ ନେବ।
13.80.13
ददाति हि स पिण्डान्वै पितुर्मातामहस्य च ।
पुत्रदौहित्रयोरेव विशेषो नास्ति धर्मतः ॥ १३.८०.१३ ॥
ସେ ନିଶ୍ଚୟ ପିତା ଓ ମାତାମହଙ୍କୁ ପିଣ୍ଡ ଦିଏ; ଧର୍ମ ଅନୁସାରେ ପୁତ୍ର ଓ ଦୌହିତ୍ର ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ପାର୍ଥକ୍ୟ ନାହିଁ।
13.80.14
अन्यत्र जामया सार्धं प्रजानां पुत्र ईहते ।
दुहिताऽन्यत्र जातेन पुत्रेणापि विशिष्यते ॥ १३.८०.१४ ॥
ନହେଲେ, ପୁତ୍ର ସନ୍ତାନ ପାଇଁ ଆତ୍ମୀୟା ନାରୀ ସହ ଚେଷ୍ଟା କରେ; କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟଙ୍କଠାରୁ ଜାତ ପୁତ୍ର ଅପେକ୍ଷା ମଧ୍ୟ କନ୍ୟା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୁଏ।
13.80.15
दौहित्रकेण धर्मेण तत्र पश्यामि कारणम् ।
विक्रीतासु हि ये पुत्रा भवन्ति पितुरेव ते ॥ १३.८०.१५ ॥
ଦୌହିତ୍ର ଧର୍ମରେ ଏହାର କାରଣ ମୁଁ ଦେଖେ: ଯେଉଁ ପୁତ୍ରମାନେ ବିକ୍ରୀତ ହୁଅନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ପିତାଙ୍କର ହୁଅନ୍ତି।
13.80.16
असूयवस्त्वधर्मिष्ठाः परस्वादायिनः शठाः ।
आसुरादधिसम्भूता धर्माद्विषमवृत्तयः ॥ १३.८०.१६ ॥
ଈର୍ଷାପରାୟଣ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅଧର୍ମୀ, ପରଧନ ହରଣକାରୀ, ପ୍ରବଞ୍ଚକ, ଅସୁର କୁଳରେ ଜାତ ଓ ଧର୍ମବିରୁଦ୍ଧ ଆଚରଣକାରୀ।
13.80.17
अत्र गाथा यमोद्गीताः कीर्तयन्ति पुराविदः ।
धर्मज्ञा धर्मशास्त्रेषु निबद्धा धर्मसेतुषु ॥ १३.८०.१७ ॥
ଏହି ବିଷୟରେ ଯମଙ୍କ ଗାଇଥିବା ଗାଥା ପୁରାତନଜ୍ଞମାନେ କହନ୍ତି; ସେଗୁଡ଼ିକ ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ର ଓ ଧର୍ମସେତୁରେ ନିବଦ୍ଧ।
13.80.18
यो मनुष्यः स्वकं पुत्रं विक्रीय धनमिच्छति ।
कन्यां वा जीवितार्थाय यः शुल्केन प्रयच्छति ॥ १३.८०.१८ ॥
ଯେଉଁ ମଣିଷ ନିଜ ପୁତ୍ରକୁ ବିକି ଧନ ଇଚ୍ଛା କରେ, କିମ୍ବା ଜୀବିକା ପାଇଁ ଶୁଳ୍କ ନେଇ କନ୍ୟା ଦିଏ।
13.80.19
सप्तावरे महाघोरे निरये कालसाह्वये ।
स्वेदं मूत्रं पुरीषं च तस्मिन्मूढः समश्नुते ॥ १३.८०.१९ ॥
ସାତ ତଳ, ଅତି ଭୟଙ୍କର କାଳସାହ୍ୱ ନାମକ ନରକରେ ମୂର୍ଖ ସେଠାରେ ଘାମ, ପ୍ରସ୍ରାବ ଓ ମଳ ଭୋଗ କରେ।
13.80.20
आर्षे गोमिथुनं शुल्कं केचिदाहुर्मृषैव तत् ।
अल्पो वा बहु वा राजन्विक्रयस्तावदेव सः ॥ १३.८०.२० ॥
ଆର୍ଷ ବିବାହରେ ଗାଈ ଯୋଡ଼ିଏ ଶୁଳ୍କ ବୋଲି କେହି କେହି କହନ୍ତି; ତାହା ମିଥ୍ୟା। ହେ ରାଜନ୍, ଅଳ୍ପ ହେଉ କି ବହୁ, ତାହା ବିକ୍ରୟ ହିଁ, ସେତିକି।
13.80.21
यद्यप्याचरितः कैश्चिन्नैष धर्मः सनातनः ।
अन्येषामपि दृश्यन्ते लोभतः सम्प्रवृत्तयः ॥ १३.८०.२१ ॥
କେହି କେହି ଏହା ଆଚରଣ କଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ସନାତନ ଧର୍ମ ନୁହେଁ। ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଲୋଭରୁ ଉପୁଜିଥିବା ପ୍ରଥା ଦେଖାଯାଏ।
13.80.22
वश्यां कुमारीं बलतो ये तां समुपभुञ्जते ।
एते पापस्य कर्तारस्तमस्यन्धे च शेरते ॥ १३.८०.२२ ॥
ବଶୀଭୂତ କୁମାରୀକୁ ବଳପୂର୍ବକ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ, ସେମାନେ ପାପକର୍ମୀ; ସେମାନେ ଅନ୍ଧ ଅନ୍ଧକାରରେ ଶୟନ କରନ୍ତି।
13.80.23
अन्योप्यथ न विक्रेयो मनुष्यः किं पुनः प्रजाः ।
अधर्ममूलैर्हि धनैस्तैर्न धर्मोऽथ कश्चन ॥ १३.८०.२३ ॥
ଅନ୍ୟ କେହି ମଧ୍ୟ ମନୁଷ୍ୟକୁ ବିକ୍ରୟ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ପ୍ରଜାଙ୍କ ବିଷୟରେ କଣ କହିବା? ଅଧର୍ମର ମୂଳରୁ ଆସିଥିବା ସେହି ଧନରେ କୌଣସି ଧର୍ମ ହୁଏ ନାହିଁ।