มหาภารตะ · อัธยายะ 13.90
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.90.1
वरश्च गृह्यतां मत्तो यश्च ते संशयो हृदि ।
तं प्रब्रूदि नरश्रेष्ठ सर्वं सम्पादयामि ते ॥ १३.९०.१ ॥
จงขอพรจากข้า และบอกความสงสัยที่อยู่ในใจของท่าน โอ นรศรேษฐ์ ข้าจะทำทุกสิ่งให้สำเร็จแก่ท่าน
13.90.2
यदि प्रीतोसि भगवंस्ततो मे वद भार्गव ।
कारणं श्रोतुमिच्छामि मद्गृहे वासकारितम् ॥ १३.९०.२ ॥
หากท่านพอพระทัย โอ ผู้มีภควัน ก็จงบอกข้า ภารควะ ข้าอยากฟังเหตุผลที่ท่านพำนักในเรือนของข้า
13.90.3
शयनं चैकपार्श्वेन दिवसानेकविंशतिम् ।
न किञ्चिदुक्त्वा गमनं बहिश्च मुनिपुङ्गवः ॥ १३.९०.३ ॥
ท่านนอนตะแคงข้างเดียวอยู่นานยี่สิบเอ็ดวัน แล้วก็ไม่พูดอะไรเลยและเดินออกไปข้างนอก โอ มุนีผู้ประเสริฐ
13.90.4
अन्तर्धानमकस्माच्च पुनरेव च दर्शनम् ।
पुनश्च शयनं विप्र दिवसानेकविंशतिम् ॥ १३.९०.४ ॥
ท่านหายตัวไปโดยฉับพลัน แล้วก็ปรากฏกายขึ้นอีก จากนั้น โอ พราหมณ์ ท่านก็นอนลงอีกยี่สิบเอ็ดวัน
13.90.5
तैलाभ्यक्तस्य गमनं भोजनं च गृहे मम ।
समुपानीय विविधं यद्दग्धं जातवेदसा ॥ १३.९०.५ ॥
การที่ท่านเดินจากไปหลังจากถูกทาด้วยน้ำมัน และการรับประทานอาหารในเรือนของข้า อาหารหลายชนิดถูกนำมาวางไว้ใกล้ แล้วก็ถูกไฟเผาไหม้เสียสิ้น
13.90.6
निर्याणां च रथेनाशु सहसा यत्कृतं त्वया ।
धनानां च विसर्गश्च वनस्यापि च दर्शनम् ॥ १३.९०.६ ॥
การที่ท่านออกเดินทางด้วยรถศึกอย่างรวดเร็วและฉับพลัน การแจกจ่ายทรัพย์สมบัติ และการที่ท่านได้เห็นป่า ทั้งหมดนี้ท่านได้กระทำแล้ว
13.90.7
प्रासादानां बहूनां च काञ्चनानां महामुने ।
मणिविद्रुमपादानां पर्यङ्काणां च दर्शनम् ॥ १३.९०.७ ॥
โอ มหามุนี การได้เห็นปราสาททองคำจำนวนมาก และแท่นบรรทมที่มีขาทำด้วยมณีและปะการัง
13.90.8
पुनश्चादर्शनं तस्य श्रोतुमिच्छामि कारणम् ।
अतीव ह्यत्र मुह्यामि चिन्तयानो भृगूद्वह ॥ १३.९०.८ ॥
ข้าอยากฟังเหตุผลของการที่ท่านหายไปอีกครั้ง เมื่อข้าครุ่นคิดถึงเรื่องนี้ ข้าก็รู้สึกงุนงงอย่างยิ่ง โอ ผู้สูงสุดในวงศ์ภฤคุ
13.90.9
न चैवात्राधिगच्छामि सर्वस्यास्य विनिश्चयम् ।
एतदिच्छामि कार्त्स्न्येन सत्यं श्रोतुं तपोधन ॥ १३.९०.९ ॥
ข้ายังไม่เข้าใจข้อสรุปที่แน่นอนของเรื่องทั้งหมดนี้ โอ ผู้มีตบะเป็นทรัพย์ ข้าอยากฟังความจริงทั้งหมดโดยครบถ้วน
13.90.10
शृणु सर्वमशेषेणि यदिदं येन हेतुना ।
न हि शक्यमनाख्यातुमेवं पृष्टेन पार्थिव ॥ १३.९०.१० ॥
โอ กษัตริย์ จงฟังทั้งหมดโดยไม่มีสิ่งใดเหลือ คือเหตุผลที่ทำให้เรื่องนี้เกิดขึ้น เมื่อถูกถามอย่างนี้ ก็ไม่อาจปล่อยให้ไม่บอกได้
13.90.11
पितामहस्य वदतः पुरा देवसमागमे ।
श्रुतवानस्मि यद्राजंस्तन्मे निगदतः शृणु। ॥ १३.९०.११ ॥
โอ กษัตริย์ สิ่งที่ข้าได้ยินเมื่อนานมาแล้วในที่ประชุมของเหล่าเทพ ขณะที่ปู่ของข้ากำลังกล่าวอยู่ สิ่งนั้นข้าจะบอกท่านตามที่ท่านได้บอกแก่ข้า จงฟังเถิด
13.90.12
ब्रह्मक्षत्रविरोधेन भविता कुलसङ्करः ।
पौत्रस्ते भविता राजंस्तेजोवीर्यसमन्वितः ॥ १३.९०.१२ ॥
ด้วยการขัดแย้งระหว่างพราหมณ์กับกษัตริย์ จะเกิดการปะปนของวงศ์ตระกูล โอ กษัตริย์ หลานชายของท่านซึ่งประกอบด้วยรัศมีและวีรภาพจะถือกำเนิดขึ้น
13.90.13
ततः स्वकुलरक्षार्थमहं त्वां समुपागतः ।
चिकीर्षन्कुशिकोच्छेदं संदिधक्षुः कुलं तव ॥ १३.९०.१३ ॥
ดังนั้น เพื่อปกป้องวงศ์ตระกูลของข้าเอง ข้าจึงมาหาท่าน โดยปรารถนาจะทำลายวงศ์กุศิกะ และต้องการเผาวงศ์ตระกูลของท่าน
13.90.14
ततोऽहमागम्य पुरे त्वामवोचं महीपते ।
नियमं कञ्चिदारप्सये शुश्रूषा क्रियतामिति ॥ १३.९०.१४ ॥
แล้วข้าก็มาถึงเมือง และได้กล่าวกับท่าน โอ เจ้าแห่งแผ่นดิน ข้ากำลังจะเริ่มปฏิบัติพรตบางอย่าง ขอให้ท่านรับใช้ข้าด้วยเถิด
13.90.15
न च ते दुष्कृतं किञ्चिदहमासादयं गृहे ।
तेन जीवसि राजर्षे न भवेथास्त्वमन्यथा ॥ १३.९०.१५ ॥
และข้าไม่พบความผิดใดๆ ของท่านในเรือนของท่าน เพราะเหตุนั้นท่านจึงยังมีชีวิตอยู่ โอ ราชฤษี มิฉะนั้นท่านคงไม่เป็นอย่างที่เป็นอยู่
13.90.16
एवं बुद्धिं समास्थाय दिवसानेकविंशतिम् ।
सुप्तोस्मि यदि मां कश्चिद्बोधयेदिति पार्थिव ॥ १३.९०.१६ ॥
ด้วยความคิดเช่นนี้ ข้าจะนอนหลับอยู่ยี่สิบเอ็ดวัน โอ กษัตริย์ ถ้าหากมีผู้ใดปลุกข้าให้ตื่นขึ้น
13.90.17
यदा त्वया सभार्येण संसुप्तो न प्रबोधितः ।
अहं तदैव ते प्रीतो मनसा राजसत्तम ॥ १३.९०.१७ ॥
เมื่อท่านพร้อมด้วยภรรยาไม่ได้ปลุกข้า ขณะที่ข้ากำลังหลับลึกอยู่ ข้าก็พอใจท่านในใจทันที โอ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์
13.90.18
उत्थाय चास्मि निष्क्रान्तो यदि मां त्वं महीपते ।
पृच्छेः क्व यास्यसीत्येवं शपेयं त्वामिति प्रभो ॥ १३.९०.१८ ॥
และถ้าข้าลุกขึ้นแล้วเดินจากไป ท่านควรถามข้าว่า ท่านจะไปที่ไหน? เมื่อท่านถามเช่นนั้น ข้าก็จะสาปแช่งท่าน โอ เจ้านาย
13.90.19
अन्तर्हितः पुनश्चास्मि पुनरेव च ते गृहे ।
योगमास्थाय संसुप्तो दिवसानेकविंशतिम् ॥ १३.९०.१९ ॥
ข้าได้หายตัวไป และแล้วก็กลับมาอยู่ในเรือนของท่านอีก ข้าตั้งอยู่ในโยคะ แล้วก็นอนหลับลึกอยู่ยี่สิบเอ็ดวัน
13.90.20
क्षुधितौ मामसूयेथां श्रमाद्वेति नराधिप ।
एतां बुद्धिं समास्थाय कर्शितौ वां क्षुधा मया ॥ १३.९०.२० ॥
โอ เจ้าแห่งมนุษย์ ข้าคิดว่าพวกท่านทั้งสองคงจะโกรธข้าเพราะความหิวหรือความเหนื่อยล้า ข้าจึงตั้งใจเช่นนี้ และทดสอบพวกท่านทั้งสอง ขณะที่ข้าอ่อนแรงลงเพราะความหิว
13.90.21
न च तेऽभूत्सुसूक्ष्मोपि मन्युर्मनसि पार्थिव ।
सभार्यस्य नरश्रेष्ठ तेन ते प्रीतिमानहम् ॥ १३.९०.२१ ॥
ข้าแต่พระราชา ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่มนุษย์ แม้ความโกรธที่ละเอียดที่สุดก็มิได้เกิดขึ้นในใจของท่าน เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงพอใจในตัวท่านพร้อมด้วยภรรยาของท่าน
13.90.22
भोजनं च समानाय्य यत्तदादीपितं मया ।
क्रुध्येथा यदि मात्सर्यादिति तन्मर्षितं च मे ॥ १३.९०.२२ ॥
และอาหารที่ข้าพเจ้ารวบรวมและปรุงขึ้น หากท่านโกรธด้วยความริษยา ข้าพเจ้าก็อดทนรับไว้ได้เช่นกัน
13.90.23
ततोऽहं रथमारुह्य त्वामवोचं नराधिप ।
सभार्यो मां वहस्वेति तच्च त्वं कृतवांस्तथा ॥ १३.९०.२३ ॥
จากนั้น ข้าพเจ้าขึ้นรถศึก แล้วกล่าวกับท่าน ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ว่า จงพาข้าพเจ้าไปพร้อมกับภรรยาของท่าน ท่านก็ทำตามนั้นจริง ๆ
13.90.24
अविशङ्को नरपते प्रीतोऽहं चापि तेन ह ।
धनोत्सर्गेऽपि च कृते न त्वां क्रोधोप्यधर्षयत् ॥ १३.९०.२४ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ ข้าพเจ้าพอใจในเรื่องนั้นอย่างไม่ต้องสงสัย แม้เมื่อทรัพย์สมบัติถูกสละไป ความโกรธก็มิได้ครอบงำท่านเลย
13.90.25
ततः प्रीतेन ते राजन्पुनरेतत्कृतं तव ।
सभार्यस्य वनं भूयस्तद्विद्धि मनुजाधिप ॥ १३.९०.२५ ॥
ต่อมา ด้วยความพอใจในตัวท่าน ข้าแต่พระราชา สิ่งนี้จึงถูกทำให้แก่ท่านอีกครั้ง ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ จงทราบเถิดว่า ป่าได้ถูกคืนให้แก่ท่านอีกครั้ง พร้อมกับภรรยาของท่าน
13.90.26
प्रीत्यर्थं तव चैतन्मे स्वर्गसंदर्शनं कृतम् ।
यत्ते वनेऽस्मिन्नृपते दृष्टं दिव्यं सुदर्शनम् ॥ १३.९०.२६ ॥
การที่ข้าพเจ้าให้ท่านได้เห็นภาพสวรรค์นี้ ก็เพื่อให้ท่านพอใจ ข้าแต่พระราชา นั่นคือทัศนียภาพทิพย์อันงดงามที่ท่านได้เห็นในป่านี้
13.90.27
स्वर्गोद्देशस्त्वया राजन्सशरीरेण पार्थिव ।
मुहूर्तमनुभूतोऽसौ सभार्येण नृपोत्तम ॥ १३.९०.२७ ॥
ข้าแต่พระราชา ข้าแต่ผู้ปกครอง ท่านได้สัมผัสจุดหมายแห่งสวรรค์เป็นครู่หนึ่ง ด้วยร่างกายของท่านและพร้อมกับภรรยา ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์
13.90.28
निदर्शनार्थं तपसो धर्मस्य च नराधिप ।
तत्र नासीत्स्पृहा राजंस्तच्चापि विदितं मया ॥ १३.९०.२८ ॥
สิ่งนี้เกิดขึ้นเพื่อเป็นตัวอย่างของตบะและธรรม ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ ในตัวท่านไม่มีความปรารถนาใดในที่นั้น ข้าแต่พระราชา และข้าพเจ้าก็รู้เรื่องนี้ด้วย
13.90.29
ब्राह्मण्यं काङ्क्षसे हि त्वं तपश्च पृथिवीपते ।
अवमत्य नरेन्द्रत्वं देवेन्द्रत्वं च पार्थिव ॥ १३.९०.२९ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งแผ่นดิน ท่านปรารถนาความเป็นพราหมณ์และตบะอย่างแท้จริง ข้าแต่ผู้ปกครอง โดยดูหมิ่นความเป็นจอมกษัตริย์เหนือกษัตริย์ทั้งหลาย และความเป็นเจ้าเหนือเทพทั้งหลาย
13.90.30
एवमेतद्यथातत्वं ब्राह्मण्यं तात दुर्लभम् ।
ब्राह्मण्ये सति चर्षित्वमृषित्वे च तपस्विता ॥ १३.९०.३० ॥
เป็นดังนี้จริงตามที่เป็นอยู่ ความเป็นพราหมณ์ ลูกรัก ย่อมได้มาได้ยาก เมื่อมีความเป็นพราหมณ์แล้ว ย่อมมีความเป็นฤๅษี และในความเป็นฤๅษีย่อมมีตบะ
13.90.31
भविष्यत्येष ते कामः कुशिकात्कौशिको द्विजः ॥ १३.९०.३१ ॥
นี่คือความปรารถนาของท่านที่จะสำเร็จ จากกุศิกะจะมีพราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งชื่อเการศิกะเกิดขึ้น
13.90.32
तृतीयं पुरुषं प्राप्य ब्राह्मणत्वं गमिष्यति ।
वंशस्ते पार्थिवश्रेष्ठ भृगूणामेव तेजसा ॥ १३.९०.३२ ॥
เมื่อถึงชั่วคนที่สาม วงศ์ของท่านจะบรรลุความเป็นพราหมณ์ ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์ ด้วยเดชของตระกูลภฤคุนั่นเอง
13.90.33
पौत्रस्ते भविता विप्रस्तपस्वी पावकद्युतिः ।
जमदग्नौ महाभाग तपसा भावितात्मनि ॥ १३.९०.३३ ॥
หลานของท่านจะเป็นพราหมณ์ผู้บำเพ็ญตบะ มีรัศมีสว่างดั่งไฟ ข้าแต่ผู้มีโชคยิ่งใหญ่ เกิดแก่ชมทัคนี ผู้มีจิตที่ขัดเกลาแล้วด้วยตบะ
13.90.34
यः स देवमनुष्याणआं भयमुत्पादयिष्यति ।
त्रयाणामेव लोकानां सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ १३.९०.३४ ॥
ผู้นั้นจะก่อให้เกิดความหวาดกลัวแก่เทพและมนุษย์ ข้าพเจ้ากล่าวความจริงนี้แก่ท่าน สำหรับโลกทั้งสามอย่างแท้จริง
13.90.35
वरं गृहाण राजर्षे यस्ते मनसि वर्तते ।
तीर्थयात्रां गमिष्यामि पुरा कालोऽतिवर्तते ॥ १३.९०.३५ ॥
จงรับพรที่อยู่ในใจของท่านเถิด ข้าแต่ราชฤๅษี ข้าพเจ้าจะไปแสวงบุญ เพราะกาลเวลากำลังผ่านไป
13.90.36
एष एव वरो मेऽद्य यत्त्वं प्रीतो महामुने ।
भवत्वेतद्यथार्थत्वं भवेत्पौत्रो ममानघ ॥ १३.९०.३६ ॥
วันนี้ พรของข้าพเจ้ามีเพียงนี้ คือการที่ท่านพอใจในข้าพเจ้า ข้าแต่มหามุนี ขอให้เป็นไปตามนั้น ขอให้สิ่งนี้สำเร็จเป็นจริง ข้าแต่ผู้ไร้บาป ขอให้หลานของข้าพเจ้าเป็นเช่นนั้นเถิด
13.90.37
ब्राह्मण्यं मे कुलस्यास्तु भगवन्नेष मे वरः ।
पुनश्चाख्यातुमिच्छामि भगवन्विस्तरेण वै ॥ १३.९०.३७ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ขอให้ความเป็นพราหมณ์เป็นของตระกูลของข้าพเจ้า นี่คือพรของข้าพเจ้า ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ข้าพเจ้าปรารถนาจะฟังเรื่องนี้อีกครั้งโดยละเอียด
13.90.38
कथमेष्यति विप्रत्वं कुलं मे भृगुनन्दन ।
कश्चासौ भविता बन्धुर्मम कश्चापि सम्मतः ॥ १३.९०.३८ ॥
ข้าแต่บุตรแห่งภฤคุ ตระกูลของข้าพเจ้าจะได้ความเป็นพราหมณ์อย่างไร และใครจะเป็นญาติของข้าพเจ้า และใครจะเป็นผู้ที่ข้าพเจ้าให้ความเคารพ