ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 14.102
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.102.1
अतः परं प्रवक्ष्यामि भूमिदानमनुत्तमम् ॥ १४.१०२.१ ॥
ਹੁਣ ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਭੂਮੀਦਾਨ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ।
14.102.2
यः प्रयच्छति विप्राय भूमिं रम्यां सदक्षिणाम् ।
श्रोत्रियाय दरिद्राय साग्निहोत्राय पाण्डव ॥ १४.१०२.२ ॥
ਹੇ ਪਾਂਡੂ ਪੁੱਤਰ! ਜੋ ਵੇਦ-ਗਿਆਤਾ, ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਸਹਿਤ ਸੁੰਦਰ ਭੂਮੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
14.102.3
स सर्वकामतृप्तात्मा सर्वरत्नविभूषितः ।
सर्वपापविनिर्मुक्तो दीप्यमानोऽर्कवत्सदा ॥ १४.१०२.३ ॥
ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਆਤਮਾ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ, ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਸਦਾ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
14.102.4
बालसूर्यप्रकाशेन विचित्रध्वजशोभिना ।
याति यानेन दिव्येन मम लोकं महायशाः ॥ १४.१०२.४ ॥
ਚੜ੍ਹਦੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਾਲੇ, ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਦਿਵਯ ਵਾਹਨ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.5
तत्र दिव्याङ्गनाभिस्तु सेव्यमानो यथासुखम् ।
कामगः कामरूपी च क्रीडत्यप्सरसांगणैः ॥ १४.१०२.५ ॥
ਉੱਥੇ ਦਿਵਯ ਇਸਤਰੀਆਂ ਉਸਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ; ਉਹ ਮਨਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸੁਖ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਦਾ ਹੈ, ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪ ਧਾਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।
14.102.6
यावद्बिभर्ति लोकान्वै भूमिः कुरुकुलोद्वह ।
तावद्भूमिप्रदः काले मम लोके महीयते ॥ १४.१०२.६ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂ-ਕੁਲ ਦੇ ਭਾਰ ਨੂੰ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੇ! ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਧਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਦੀ ਹੈ, ਓਨਾ ਚਿਰ ਭੂਮੀਦਾਤਾ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਮਾਣ ਪਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.7
न हि भूमिप्रदानाद्वै दानमन्यद्विशिष्यते ।
न चापि भूमिहरणात्पापमान्यद्विशिष्यते ॥ १४.१०२.७ ॥
ਭੂਮੀ-ਦਾਨ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਦਾਨ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਭੂਮੀ ਹੜੱਪਣ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਪਾਪ ਨਹੀਂ।
14.102.8
दानान्यन्यानि हीयन्ते कालेन कुरुपुङ्गव ।
भूमिदानस्य पुण्यस्य क्षयो नैवोपपद्यते ॥ १४.१०२.८ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਹੋਰ ਦਾਨ ਘਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਭੂਮੀ-ਦਾਨ ਦੇ ਪੁੰਨ ਦਾ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
14.102.9
ब्राह्मणाय दरिद्राय भूमिं दत्तां तु यो नरः ।
न हिंसति नरव्याघ्र तस्य पुण्यफलं शृणु ॥ १४.१०२.९ ॥
ਹੇ ਨਰਵਿਆਘਰ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਦਰਿਦਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਭੂਮੀ ਨੂੰ ਹਾਨੀ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ, ਉਸ ਦਾ ਪੁੰਨ-ਫਲ ਸੁਣ।
14.102.10
सप्तद्वीपसमुद्रान्ता रत्नसंचयसंकुला ।
सशैलवनदुर्गाढ्या तेन दत्ता मही भवेत् ॥ १४.१०२.१० ॥
ਸੱਤ ਦੀਪਾਂ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲੀ, ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਪਰਬਤਾਂ, ਬਨਾਂ ਅਤੇ ਕਿਲ੍ਹਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਧਰਤੀ ਉਸ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
14.102.11
भूमिं दृष्ट्वा दीयमानां श्रोत्रियायाग्निहोत्रिणे ।
सर्वभूतानि मन्यन्ते मां ददातीति हर्षवत् ॥ १४.१०२.११ ॥
ਸ਼੍ਰੋਤਰੀ ਅਤੇ ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਭੂਮੀ ਵੇਖ ਕੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਦਾਨ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ।
14.102.12
सुवर्णमणिरत्नानि धनानि च वसूनि च ।
सर्वदानानि वै राजन्ददाति वसुधां ददत् ॥ १४.१०२.१२ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੋ ਸੋਨਾ, ਮਣੀਆਂ, ਰਤਨ, ਧਨ ਅਤੇ ਵਸੂ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਧਰਤੀ ਹੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
14.102.13
सागरान्सरितः शैलान्समानि विषमाणि च ।
सर्वगन्धरसांश्चैव ददाति वसुधां ददत् ॥ १४.१०२.१३ ॥
ਸਮੁੰਦਰ, ਨਦੀਆਂ, ਪਰਬਤ, ਸਮਤਲ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਮ ਥਾਵਾਂ, ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਗੰਧਾਂ ਤੇ ਰਸ ਵੀ ਉਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ (ਸਭ ਕੁਝ) ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
14.102.14
ओषधीः फलसंपन्ना नानापुष्पसमन्विताः ।
कमलोत्पलषण्डांश्च ददाति वसुधां ददत् ॥ १४.१०२.१४ ॥
ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਅਨੇਕ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਔਸ਼ਧੀਆਂ, ਅਤੇ ਕਮਲ ਤੇ ਨੀਲੇ ਕਮਲਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵੀ ਉਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ (ਸਭ ਕੁਝ) ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
14.102.15
धर्मं कामं तथा चार्थं वेदान्यज्ञांस्तथैव च ।
स्वर्गमार्गगतिं चैव ददाति वसुधां ददत् ॥ १४.१०२.१५ ॥
ਧਰਮ, ਕਾਮ, ਅਰਥ, ਵੇਦ, ਯੱਗ, ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਦੇ ਮਾਰਗ ਦੀ ਗਤੀ ਵੀ ਉਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ (ਸਭ ਕੁਝ) ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
14.102.16
अग्निष्टोमादिभिर्यज्ञैर्ये यजन्ते सदक्षिणैः ।
न तत्फलं लभन्ते ते भूमिदानस्य यत्फलम् ॥ १४.१०२.१६ ॥
ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਆਦਿ ਯੱਗਾਂ ਨਾਲ ਦੱਖਣਾ ਸਹਿਤ ਯਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਸ ਫਲ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੇ ਜੋ ਭੂਮੀ-ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਹੈ।
14.102.17
श्रोत्रिया महीं दत्त्वा यो न हिंसति पाण्डव ।
तद्दानं कथयिष्यन्ति यावल्लोकाः प्रतिष्ठिताः।
तावत्स्वर्गोपभोगानां भोक्तारः पाण्डुनन्दन ॥ १४.१०२.१७ ॥
ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਜੋ ਉਸਦੀ ਹਿੰਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ — ਹੇ ਪਾਂਡਵ, ਉਸ ਦਾਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਲੋਕ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਕਰਨਗੇ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਲੋਕ ਟਿਕੇ ਰਹਿਣਗੇ; ਹੇ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਓਨੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉਹ ਸਵਰਗ ਦੇ ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਭੋਗੀ ਰਹੇਗਾ।
14.102.18
सस्यपूर्णां महीं यस्तु श्रोत्रियाय प्रयच्छति ।
पितरस्तस्य तृप्ययन्ति यावदाभूतसंप्लुवम् ॥ १४.१०२.१८ ॥
ਅਨਾਜ ਨਾਲ ਭਰੀ ਧਰਤੀ ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਪਿਤਰ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਲੈ ਤੱਕ ਤ੍ਰਿਪਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
14.102.19
मम रुद्रस्य सवितुस्त्रिदशानां तथैव च ।
प्रीतये विद्धि राजेन्द्र भूमिर्दत्ता द्विजाय वै ॥ १४.१०२.१९ ॥
ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਜਾਣ ਲੈ ਕਿ ਮੇਰੀ, ਰੁਦਰ ਦੀ, ਸਵਿਤਾ ਦੀ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੂਮੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
14.102.20
तेन पुण्येन पूतात्मा दाता भूमेर्युधिष्ठिर ।
मम सालोक्यमाप्नोति नात्र कार्या विचाराणा ॥ १४.१०२.२० ॥
ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਉਸ ਪੁੰਨ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਆਤਮਾ ਵਾਲਾ ਭੂਮੀ ਦਾਤਾ ਮੇਰਾ ਸਾਲੋਕਯ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ।
14.102.21
यत्किंचित्कुरुते पापं पुरुषे वृत्तिकर्शितः ।
स च गोकर्णमात्रेण भूमिदानेन शुध्यति ॥ १४.१०२.२१ ॥
ਜੀਵਿਕਾ ਨਾਲ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਜੋ ਵੀ ਪਾਪ ਕਰੇ, ਉਹ ਵੀ ਗੋਕਰਣਮਾਤਰ ਭੂਮੀ ਦਾਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.22
मासोपवासे यत्पुण्यं कृच्छ्रे चान्द्रायणेऽपि च ।
भूमिगोकर्णमात्रेण तत्पुण्यं तु विधीयते ॥ १४.१०२.२२ ॥
ਮਹੀਨੇ ਭਰ ਦੇ ਵਰਤ ਵਿੱਚ, ਕ੍ਰਿੱਛ੍ਰ ਅਤੇ ਚਾਂਦ੍ਰਾਇਣ ਵਿੱਚ ਜੋ ਪੁੰਨ ਹੈ, ਉਹੀ ਪੁੰਨ ਗੋਕਰਣਮਾਤਰ ਭੂਮੀ ਦਾਨ ਨਾਲ ਵਿਧਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.23
सर्वतीर्थाभिषेके च यत्पुण्यं समुदाहृतम् ।
भूमिगोकर्णमात्रेण तत्पुण्यं तु विधीयते ॥ १४.१०२.२३ ॥
ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਵਿੱਚ ਜੋ ਪੁੰਨ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹੀ ਪੁੰਨ ਗੋਕਰਣਮਾਤਰ ਭੂਮੀ ਦਾਨ ਨਾਲ ਵਿਧਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.24
देवदेव नमस्तेऽस्तदु वासुदेव सुरेश्वर ।
गोकर्णस्य प्रमाणं वै वक्तुमर्हसि तत्वतः ॥ १४.१०२.२४ ॥
ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਵਾਸੁਦੇਵ, ਸੁਰੇਸ਼ਵਰ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਗੋਕਰਣ ਦਾ ਸੱਚਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਦੱਸੋ।
14.102.25
शृणु गोकर्णमात्रस्य प्रमाणं पाण्डुनन्दन ।
त्रिंशद्दण्डप्रमाणेन प्रमितं सर्वतो दिशम् ॥ १४.१०२.२५ ॥
ਹੇ ਪਾਂਡੁਨੰਦਨ, ਗੋਕਰਣ ਦਾ ਮਾਪ ਸੁਣੋ। ਉਹ ਤੀਹ ਦੰਡਾਂ ਦੇ ਮਾਪ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
14.102.26
प्रत्यक्प्रागपि राजेन्द्र तत्तथा दक्षिणोत्तरम् ।
गोकर्णं तद्विदः प्राहुः प्रमाणं धरणेर्नृप ॥ १४.१०२.२६ ॥
ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਪੱਛਮ ਅਤੇ ਪੂਰਬ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਉੱਤਰ। ਜਾਣਕਾਰ ਗੋਕਰਣ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦਾ ਮਾਪ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ।
14.102.27
सवृषं गोशतं यत्र सुखं तिष्ठत्ययन्त्रितम् ।
सवत्सं कुरुशार्दूल तच्च गोकर्णमुच्यते ॥ १४.१०२.२७ ॥
ਬਲਦ ਸਮੇਤ ਸੌ ਗਾਂਵਾਂ ਬਿਨਾਂ ਬੰਧਨ ਦੇ, ਵੱਛਿਆਂ ਸਮੇਤ ਜਿੱਥੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ — ਹੇ ਕੁਰੂਸ਼ਾਰਦੂਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਗੋਕਰਣ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.28
किंकरा मृत्युदण्डाश्च कुंभीपाकाश्च दारुणाः ।
घोराश्च वारुणाः पाशा नोपसर्पन्ति भूमिदम् ॥ १४.१०२.२८ ॥
ਯਮ ਦੇ ਸੇਵਕ, ਮੌਤ ਦੇ ਦੰਡ, ਭਿਆਨਕ ਕੁੰਭੀਪਾਕ ਨਰਕ ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਘੋਰ ਪਾਸ਼ — ਇਹ ਭੂਮੀ-ਦਾਤਾ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ।
14.102.29
निरया रौरवाद्याश्च तथा वैतरणी नदी ।
तीव्राश्च यातनाः कृष्टा नोपसर्पन्ति भूमिदम् ॥ १४.१०२.२९ ॥
ਰੌਰਵ ਆਦਿ ਨਰਕ, ਵੈਤਰਣੀ ਨਦੀ ਅਤੇ ਤੀਬਰ ਕਸ਼ਟ — ਇਹ ਭੂਮੀ-ਦਾਤਾ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ।
14.102.30
चित्रगुप्ताः कलिः कालः कृतान्तो मृत्युरेव च ।
यमश्च भगवान्साक्षात्पूजयन्ति महीप्रदम् ॥ १४.१०२.३० ॥
ਚਿਤ੍ਰਗੁਪਤ, ਕਲਿ, ਕਾਲ, ਕ੍ਰਿਤਾਂਤ, ਮੌਤ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਯਮ ਖੁਦ — ਭੂਮੀ-ਦਾਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
14.102.31
रुद्रः प्रजापतिः शक्रः सुरा ऋषिगणास्तथा ।
अहं च प्रीतिमान्राजन्पूजयामो महीप्रदम् ॥ १४.१०२.३१ ॥
ਰੁਦਰ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ, ਸ਼ਕਰ, ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਗਣ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਭੂਮੀ ਦਾਤੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।
14.102.32
कृशभृत्यस्य कृशगोः कृशाश्वस्य कृतातिथेः ।
भूमिर्देया नरश्रेष्ठ स निधइः पारलौकिकः ॥ १४.१०२.३२ ॥
ਜਿਸ ਦੇ ਨੌਕਰ ਕਮਜ਼ੋਰ, ਗਾਵਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ, ਘੋੜੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੇ ਮਹਿਮਾਨ ਨਿਵਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ; ਉਹ ਪਰਲੋਕ ਦਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਹੈ।
14.102.33
सीदमानकुटुंबाय श्रोत्रियायाग्निहोत्रिणे ।
व्रस्थाय दरिद्राय भूमिर्देया नराधिप ॥ १४.१०२.३३ ॥
ਜਿਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੁੱਖੀ ਹੈ, ਅਜਿਹੇ ਸ਼੍ਰੋਤਰਿਯ ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਪਤਿਤ ਅਤੇ ਕੰਗਾਲ ਹੈ, ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ, ਜ਼ਮੀਨ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
14.102.34
यथा हि धात्री क्षीरेण पुत्रं वर्धयति स्वयम् ।
दातारमनुगृह्णाति दत्ता ह्येवं वसुंधरा ॥ १४.१०२.३४ ॥
ਜਿਵੇਂ ਧਾਤਰੀ ਆਪਣੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਪ ਪਾਲਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਵਸੁੰਧਰਾ ਦਾਤੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
14.102.35
यथा बिभर्ति गौर्वत्सं सृजन्ती क्षीरमात्मनः ।
तथा सर्वगुणोपेता भूमिर्वहति भूमिदम् ॥ १४.१०२.३५ ॥
ਜਿਵੇਂ ਗਾਂ ਆਪਣਾ ਦੁੱਧ ਦੇ ਕੇ ਵੱਛੇ ਨੂੰ ਪਾਲਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਸਰਬਗੁਣ ਸੰਪੰਨ ਧਰਤੀ ਭੂਮੀ-ਦਾਤੇ ਨੂੰ ਧਾਰਦੀ ਹੈ।
14.102.36
यथा बीजनि रोहन्ति जलसिक्तानि भूपते ।
तथा कामाः प्ररोहन्ति भूमिदस्य दिनेदिने ॥ १४.१०२.३६ ॥
ਹੇ ਭੂਪਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਿੰਜੇ ਬੀਜ ਉੱਗਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਭੂਮੀ-ਦਾਤੇ ਦੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਫਲਦੀਆਂ ਹਨ।
14.102.37
यथा तेजस्तु सूर्यस्य तमः सर्वं व्यपोहति ।
तथा पापं नरस्येह भूमिदानं व्यपोहति ॥ १४.१०२.३७ ॥
ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਦਾ ਤੇਜ ਸਾਰੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਇੱਥੇ ਭੂਮਿਦਾਨ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪਾਪ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
14.102.38
दाता दशानुगृह्णाति यो हरेद्दश हन्ति च ।
अतीतान्यागतानीह कुलानि कुरुपुङ्गव ॥ १४.१०२.३८ ॥
ਦਾਤਾ ਦਸ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਹਰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਦਸ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰੇਸ਼ਠ, ਇੱਥੇ ਬੀਤੇ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੁਲ ਵੀ ਇਸ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
14.102.39
आश्रुत्य भूमिदानं तु दत्त्वा यो वा हरेन्पुनः ।
स बद्धो वारुणैः पाशैः क्षिप्यते पूयशोणिते ॥ १४.१०२.३९ ॥
ਭੂਮੀ-ਦਾਨ ਦਾ ਵਚਨ ਦੇ ਕੇ ਅਤੇ ਦੇ ਕੇ ਵੀ ਜੋ ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਖੋਹ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਰੁਣ ਦੇ ਪਾਸਿਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾ ਕੇ ਪੀਬ ਅਤੇ ਲਹੂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.40
स्वदत्तां परदत्तां वा यो हरेत् वसुंधराम् ।
न तस्य नरकाद्धोराद्विद्यते निष्कृतिः क्वचित् ॥ १४.१०२.४० ॥
ਆਪਣੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਦਿੱਤੀ ਧਰਤੀ ਜੋ ਹਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਵੀ ਛੁਟਕਾਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
14.102.41
ब्राह्म्णस्य हृते क्षेत्रे हन्याद्द्वादश पूर्वजान् ।
स गच्छेत्कृमियोनिं च न च मुच्येत जातु सः ॥ १४.१०२.४१ ॥
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਖੇਤ ਹਰਨ ਵਾਲਾ ਬਾਰਾਂ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕੀੜਿਆਂ ਦੀ ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਮੁਕਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
14.102.42
दत्त्वा भूमिं द्विजेन्द्राय यस्तामेवोपजीवति ।
गवां शतसहस्रस्य हन्तुः स लभते फलम् ॥ १४.१०२.४२ ॥
ਦਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਕੇ ਫਿਰ ਉਸੇ ਧਰਤੀ ਨਾਲ ਜੋ ਜੀਵਨ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੱਖ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
14.102.43
सोधश्शिरास्तु पापात्मा कुंभीपाकेषु पच्यते ।
दिव्यैर्वर्षसहस्रैस्तु कुंभीपाकाद्विजनिस्सृतः।
इह लोके भवेत्स श्वा रातजन्मनि पाण्डव ॥ १४.१०२.४३ ॥
ਪਾਪੀ ਸੋਧਸ਼ਿਰਾ ਕੁੰਭੀਪਾਕ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਿਵਿਆ ਹਜ਼ਾਰ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਬਾਅਦ ਕੁੰਭੀਪਾਕ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਦ੍ਵਿਜ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਰਾਤ-ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਕੁੱਤਾ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਪਾਂਡਵ।
14.102.44
दत्त्वा भूमि द्विजेन्द्राणां यस्तामेवोपजीवति ।
स मूढो याति दुष्टात्मा नरकानेकविंशतिम्।
नरकेभ्यो विनिर्मुक्तः शुनां योनिं स गच्छति ॥ १४.१०२.४४ ॥
ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੂੰ ਭੂਮੀ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ ਜੋ ਉਸੇ ਨਾਲ ਜੀਵਿਕਾ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੂਰਖ, ਦੁਸ਼ਟ-ਮਨ ਇਕੀਹ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਨਰਕਾਂ ਤੋਂ ਛੁੱਟ ਕੇ ਉਹ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.45
हलकृष्टा मही देया सबीजा सस्यमालिनी ।
अथवा सोदका देया दरिद्राय द्विजातये ॥ १४.१०२.४५ ॥
ਹਲ ਨਾਲ ਵਾਹੀ ਹੋਈ, ਬੀਜ ਸਹਿਤ, ਫਸਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਭੂਮੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਸਹਿਤ ਭੂਮੀ ਕੰਗਾਲ ਦ੍ਵਿਜ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
14.102.46
एवं दत्ता मही राजन्प्रहृष्टेनान्तरात्मना ।
सर्वान्कामानवाप्नोति मनसा चिन्तितानि च ॥ १४.१०२.४६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਅੰਤਰਾਤਮਾ ਨਾਲ ਦਿੱਤੀ ਭੂਮੀ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚੀਆਂ ਸਭ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
14.102.47
बहुभिर्वसुधा दत्ता दीयते च नराधिपैः ।
यस्य यस्य यदा भूमिस्तस्य तस्य तदा फलम् ॥ १४.१०२.४७ ॥
ਬਹੁਤ ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਤੇ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਜਿਸਦੀ ਜਦੋਂ ਭੂਮੀ ਹੋਵੇ, ਉਸਨੂੰ ਉਦੋਂ ਹੀ ਉਸਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
14.102.48
यः प्रयच्छति कन्यां वै सुरूपां श्रोत्रियाय वै ।
स ब्रह्मदेयो राजेन्द्र तस्य पुण्यफलं शृणु ॥ १४.१०२.४८ ॥
ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਕੰਨਿਆ ਸ਼ਰੋਤ੍ਰੀ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਉਸਦਾ ਪੁੰਨ-ਫਲ ਸੁਣ।
14.102.49
बलीवर्दसहस्राणां दत्तानां धुर्यवाहिनाम् ।
यत्पुण्यं लभते राजन्कन्यादानेन तत्फलम् ॥ १४.१०२.४९ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜੂਲਾ ਢੋਣ ਵਾਲੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਲਦਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਜੋ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਫਲ ਕੰਨਿਆਦਾਨ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
14.102.50
गवां शतसहस्रस्य सम्यग्धत्तस्थ यत्फलम् ।
तत्फलं समवाप्नोतिः यः प्रयच्छति कन्यकाम् ॥ १४.१०२.५० ॥
ਲੱਖ ਗਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਧੀਪੂਰਵਕ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਕੰਨਿਆ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਹ ਫਲ ਪੂਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
14.102.51
यावन्ति चैव रोमाणि कन्यायाः कुरुपुङ्गव ।
तावद्वर्षसहस्राणि मम लोके महीयते ॥ १४.१०२.५१ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਕੰਨਿਆ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਜਿੰਨੇ ਰੋਮ ਹਨ, ਉਤਨੇ ਹਜ਼ਾਰ ਵਰ੍ਹੇ ਉਹ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.52
ततश्चापि च्युतः कालादिह लोके स जायते ।
षडङ्गविच्चतुर्वेदी सर्वलोकार्चितो द्विजः ॥ १४.१०२.५२ ॥
ਫਿਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਲੋਕ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਕੇ ਉਹ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ — ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ, ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਪੰਡਿਤ, ਸਰਬ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਤ ਦ੍ਵਿਜ ਵਜੋਂ।
14.102.53
यः सुवर्णं दरिद्राय ब्राह्मणाय प्रयच्छति ।
श्रोत्रियाय सुवृत्ताय बहुपुत्राय पाण्डव ॥ १४.१०२.५३ ॥
ਹੇ ਪਾਂਡਵ, ਜੋ ਗਰੀਬ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਸਦਾਚਾਰੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਸੋਨਾ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
14.102.54
स मुक्तः सर्वपापेभ्यो बालसूर्यसमप्रभः ।
विमानं दिव्यामारूढः कामगः कामभोगवान्
वर्षकोटिं महातेजा मम लोके महीयते ॥ १४.१०२.५४ ॥
ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਉਗਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; ਦਿਵ੍ਯ ਵਿਮਾਨ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਚਰਦਾ, ਮਨਚਾਹੇ ਭੋਗ ਭੋਗਦਾ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਹੋ ਕੇ ਕਰੋੜਾਂ ਵਰ੍ਹੇ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.55
ततः कालावतीर्णश्च सोस्मिँल्लोके हि जायते ।
वेदवेदाङ्गविद्विप्रः कोटीधनपतिर्भवेत् ॥ १४.१०२.५५ ॥
ਫਿਰ ਸਮਾਂ ਆਉਣ ਤੇ ਉਹ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਵੇਦ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂਗਾਂ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਣ ਕੇ ਕਰੋੜਾਂ ਧਨ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.56
यश्च रूप्यं प्रयच्छेद्वै दरिद्राय द्विजातये ।
कृशवृत्तेः कृशगवे स मुक्तः सर्वकिल्बिषैः ॥ १४.१०२.५६ ॥
ਜੋ ਗ਼ਰੀਬ ਦ੍ਵਿਜ ਨੂੰ, ਕਠਿਨ ਜੀਵਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਗਾਂਆਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਚਾਂਦੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.57
पूर्णचन्द्रप्रकाशेन विमानेन विराजता ।
कामरूपि यथाकामं स्वर्गलोके महीयते ॥ १४.१०२.५७ ॥
ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੇ ਚੰਦ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.58
ततोऽवतीर्णः कालेन लोके चास्मिन्महायशाः ।
सर्वलोकार्चितः श्रीमान्राजा भवति वीर्यवान् ॥ १४.१०२.५८ ॥
ਫਿਰ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਅਵਤਰਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ, ਸਰਬ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪੂਜਿਤ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਅਤੇ ਬਲਵਾਨ ਰਾਜਾ ਬਣਦਾ ਹੈ।
14.102.59
तिलपर्वतकं यस्तु श्रोत्रियाय प्रयच्छति ।
विशेषेण दरिद्राय तस्यापि शृणु यत्फलम् ॥ १४.१०२.५९ ॥
ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਗ਼ਰੀਬ ਨੂੰ, ਜੋ ਤਿਲਾਂ ਦਾ ਪਹਾੜ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਵੀ ਸੁਣ।
14.102.60
पुण्यं वृषायुतोत्सर्गे यत्प्रोक्तं पाण्डुनन्दन ।
तत्पुण्यं समनुप्राप्य तत्क्षणाद्विरजा भवेत् ॥ १४.१०२.६० ॥
ਹੇ ਪਾਂਡੂ ਪੁੱਤਰ, ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਬਲਦਾਂ ਦੇ ਉਤਸਰਗ ਵਿੱਚ ਜੋ ਪੁੰਨ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹੀ ਪੁੰਨ ਪਾ ਕੇ ਉਹ ਉਸੇ ਪਲ ਨਿਰਮਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.61
यथा त्वचं भुजङ्गो वै त्यक्त्वा शुद्धतनुर्भवेत् ।
तता तिलप्रदानाद्वै पापं त्यक्त्वा विसुद्ध्यति ॥ १४.१०२.६१ ॥
ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਆਪਣੀ ਕੁੰਜ ਲਾਹ ਕੇ ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਤਿਲ ਦਾਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਪਾਪ ਛੱਡ ਕੇ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.62
तिलषण्डं प्रयुञ्जानो जांबूनदविभूषितम् ।
विमानं दिव्यमारूढः पितृलोके महीयते ॥ १४.१०२.६२ ॥
ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰੀ ਤਿਲਾਂ ਦੀ ਢੇਰੀ ਭੇਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦਿਵਿਆ ਵਿਮਾਨ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਪਿਤਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.63
षष्टिं वर्षसहस्राणि कामरूपी महायशाः ।
तिलप्रदाता रमते पितृलोके यथासुखम् ॥ १४.१०२.६३ ॥
ਮਹਾਂ-ਯਸ਼ਸਵੀ ਤੇ ਇੱਛਾ-ਰੂਪੀ ਤਿਲ-ਦਾਤਾ ਸੱਠ ਹਜ਼ਾਰ ਵਰ੍ਹੇ ਪਿਤਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਮਨਚਾਹੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਰਮਦਾ ਹੈ।
14.102.64
यः प्रयच्छति विप्राय तिलधेनुं नराधिप ।
श्रोत्रियाय दरिद्राय शृणु तस्यापि यत्फलम् ॥ १४.१०२.६४ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ! ਜੋ ਦਰਿਦ੍ਰ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਤਿਲ-ਧੇਨੂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਵੀ ਸੁਣੋ।
14.102.65
गोसहस्रप्रदानेन यत्पुण्यं समुदाहृतम् ।
तत्पुण्यफलामाप्नोति तिलधेनुप्रदो नरः ॥ १४.१०२.६५ ॥
ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਵਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਜੋ ਪੁੰਨ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਿਲ-ਧੇਨੂ ਦਾਤਾ ਮਨੁੱਖ ਉਹੀ ਪੁੰਨ-ਫਲ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
14.102.66
तिलानां कुडवैर्यस्तु तिलधेनुं प्रयच्छति ।
तावत्कोटिसमा राजन्स्वर्गलोके महीयते ॥ १४.१०२.६६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਜੋ ਕੁਡਵ ਮਾਪ ਦੇ ਤਿਲਾਂ ਨਾਲ ਤਿਲ-ਧੇਨੂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਨੇ ਕਰੋੜ ਵਰ੍ਹੇ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.67
अष्टाढकतिलैः कृत्वा तिलधेनु नराधिप ।
द्वात्रिंशन्निष्कसंयुक्तं विषुवे यः प्रयच्छति।
मद्भक्त्या मद्गतात्मा वै तस्य पुण्यफलं शृणु ॥ १४.१०२.६७ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ, ਜੋ ਅੱਠ ਆਢਕ ਤਿਲਾਂ ਨਾਲ ਤਿਲਧੇਨੂ ਬਣਾ ਕੇ ਬੱਤੀ ਨਿਸ਼ਕਾਂ ਸਮੇਤ ਵਿਸ਼ੂਵ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਮੇਰ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਮਨ ਨਾਲ ਜੋ ਅਜਿਹਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਪੁੰਨ ਫਲ ਨੂੰ ਸੁਣ।
14.102.68
कन्यादानसहस्रस्य विधिदत्तस्य यत्फलम् ।
तत्पुण्यं समनुप्राप्तो मम लोके महीयते ॥ १४.१०२.६८ ॥
ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਜ਼ਾਰ ਕੰਨਿਆਦਾਨਾਂ ਦਾ ਜੋ ਫਲ ਹੈ, ਉਹੀ ਪੁੰਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾ ਕੇ ਉਹ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.69
मम लोकावतीर्णश्च सोस्मिँल्लोकेऽभिजायते ।
ऋग्यजुस्सामवेदानां पारगो ब्राह्मणर्षभः ॥ १४.१०२.६९ ॥
ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਤੋਂ ਉਤਰ ਕੇ ਉਹ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਰਿਗ, ਯਜੁਰ ਅਤੇ ਸਾਮ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰੰਗਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
14.102.70
गां तु यस्तु दरिद्राय श्रोत्रियाय प्रयच्छति ।
प्रसन्नां क्षीरिणीं पुण्यां सवत्सां कांस्यदोहिनीं ॥ १४.१०२.७० ॥
ਜੋ ਗਰੀਬ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ, ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਪਵਿੱਤਰ, ਵੱਛੜੇ ਸਮੇਤ ਅਤੇ ਕਾਂਸੀ ਦੇ ਦੋਹਣ ਪਾਤਰ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ;
14.102.71
यत्किंचिद्दुष्कृतं कर्म तस्य पूर्वकृतं नृपः ।
तत्सर्वं तत्क्षणादेव विनश्यति न संशयः ॥ १४.१०२.७१ ॥
ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ, ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤਾ ਜੋ ਵੀ ਦੁਸ਼ਕਰਮ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਭ ਉਸੇ ਪਲ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
14.102.72
यानं च वृषसंयुक्तं दीप्यमानं स्वलङ्कृतम् ।
आरूढः कामगं दिव्यं गोलोकमधिगच्छति ॥ १४.१०२.७२ ॥
ਬਲਦਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ, ਚਮਕਦੇ, ਸੁੰਦਰ ਸਜੇ, ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਦਿਵ੍ਯ ਯਾਨ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਉਹ ਗੋਲੋਕ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।
14.102.73
यावन्ति चैव रोमाणि तस्या गोस्तु नराधिप ।
तावद्वर्षसहस्राणि गवां लोके महीयते ॥ १४.१०२.७३ ॥
ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ, ਉਸ ਗਾਂ ਦੇ ਜਿੰਨੇ ਰੋਮ ਹਨ, ਓਨੇ ਹਜ਼ਾਰ ਵਰ੍ਹੇ ਉਹ ਗਊਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
14.102.74
गोलोकादवतीर्णस्तु लोकेऽस्मिन्ब्राह्मणो भवेत् ।
सत्रयाजी वदन्यश्च सर्वराजभिरर्चितः ॥ १४.१०२.७४ ॥
ਗੋਲੋਕ ਤੋਂ ਉਤਰ ਕੇ ਉਹ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਸਤ੍ਰਯਾਗ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਵੇਦ ਪਾਠੀ ਬਣ ਕੇ ਸਭ ਰਾਜਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14.102.75
तिलं गावः सुवर्णं चाप्यन्नं कन्या वसुंधरा ।
तारयन्तीह दत्तानि ब्राह्मणेभ्यो महाभुज ॥ १४.१०२.७५ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਤਿਲ, ਗਊਆਂ, ਸੋਨਾ, ਅੰਨ, ਕੰਨਿਆ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਇਥੇ ਦਾਤੇ ਨੂੰ ਤਾਰਦੇ ਹਨ।
14.102.76
ब्राह्मणं वृत्तसंपन्नमाहिताग्निमलोलुपम् ।
तर्पयेद्विधिवद्राजन्स निधिः पारलौकिकः ॥ १४.१०२.७६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸਦਾਚਾਰੀ, ਆਹਿਤਾਗਨੀ, ਲੋਭਹੀਣ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਰਲੋਕ ਦਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਹੈ।
14.102.77
आहिताग्नि दरिद्रं च श्रोत्रियं च जितेन्द्रियम् ।
शूद्रान्नवर्जितं चैव द्विजं यत्नेन पूजयेत् ॥ १४.१०२.७७ ॥
ਆਹਿਤਾਗਨੀ, ਦਰਿੱਦਰ, ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯ, ਜਿਤੇਂਦ੍ਰਿਯ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦ੍ਰ ਦਾ ਅੰਨ ਤਿਆਗਣ ਵਾਲੇ ਦ੍ਵਿਜ ਦੀ ਯਤਨ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
14.102.78
आहिताग्निः सदा पात्रमह्निहोत्री च वेदवित् ।
पात्राणामपि तत्पात्रं शूद्रान्नं यस्य नोदरे ॥ १४.१०२.७८ ॥
ਆਹਿਤਾਗਨੀ, ਸਦਾ ਪਾਤਰ, ਨਿੱਤ ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ ਅਤੇ ਵੇਦ-ਗਿਆਨੀ; ਪਾਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਉਹੀ ਉੱਤਮ ਪਾਤਰ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਦਰ ਦਾ ਅੰਨ ਨਹੀਂ।
14.102.79
यच्च वेदमयं पात्रं यच्च पात्रं तपोमयम् ।
असंकीर्णं च यत्पात्रं तत्पात्रं तारयिष्यति ॥ १४.१०२.७९ ॥
ਜੋ ਵੇਦਮਈ ਪਾਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਤਪੋਮਈ ਪਾਤਰ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਅਸੰਕੀਰਣ ਪਾਤਰ ਹੈ — ਉਹ ਪਾਤਰ (ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ) ਤਾਰ ਦੇਵੇਗਾ।
14.102.80
नित्यस्वाध्यायनिरतास्त्वसंकीर्णेन्द्रियाश्च ये ।
पञ्चयज्ञपरा नित्यं पूजितास्तारयन्ति ते ॥ १४.१०२.८० ॥
ਜੋ ਨਿੱਤ ਸਵਾਧਿਆਏ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇੰਦਰੀਆਂ ਅਸੰਕੀਰਣ ਹਨ, ਜੋ ਸਦਾ ਪੰਚ ਯੱਗਾਂ ਵਿੱਚ ਤਤਪਰ ਹਨ — ਉਹ ਪੂਜਿਤ ਹੋ ਕੇ (ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ) ਤਾਰਦੇ ਹਨ।
14.102.81
ये क्षान्तिदान्ताः श्रुतिपूर्णकर्णा ।
जितेन्द्रियाः प्राणिवधै निवृत्ताः।
प्रतिग्रहे संकुचिता गृहस्था-
स्ते ब्राह्मणास्तारयितुं समर्थाः ॥ १४.१०२.८१ ॥
ਜੋ ਖਿਮਾ ਅਤੇ ਦਮ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਨ ਸ਼੍ਰੁਤੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਜਿੱਤੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਜੀਵ-ਹੱਤਿਆ ਤੋਂ ਨਿਵ੍ਰਿਤ ਹਨ, ਦਾਨ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਸੰਕੋਚੀ ਗ੍ਰਹਸਥ ਹਨ — ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ (ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ) ਤਾਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹਨ।
14.102.82
नित्योदकी नित्ययज्ञोपवीती ।
नित्यस्वाध्यायी वृषलान्नवर्जी।
क्रतौ गच्छन्विधिवच्चापि जुह्व-
त्स ब्राह्मणस्तारयितुं समर्थः ॥ १४.१०२.८२ ॥
ਜੋ ਨਿੱਤ ਜਲ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਨਿੱਤ ਯਗਯੋਪਵੀਤ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਨਿੱਤ ਸਵਾਧਿਆਏ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸ਼ੂਦਰ ਦਾ ਅੰਨ ਤਿਆਗਦਾ ਹੈ, ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਵਿਧੀਵਤ ਜਾ ਕੇ ਆਹੂਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ — ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ (ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ) ਤਾਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ।
14.102.83
ब्राह्मणो यस्तु मद्भक्तो मद्रागी मत्परायणः ।
मयि संन्यस्तकर्मा च स विप्रस्तारयेद्ध्रुवम् ॥ १४.१०२.८३ ॥
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੇਰਾ ਭਗਤ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਅਨੁਰਾਗੀ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਹੀ ਪਰਮ ਸ਼ਰਣ ਮੰਨਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਸੌਂਪ ਚੁੱਕਾ ਹੈ — ਉਹ ਵਿਪ੍ਰ ਜ਼ਰੂਰ (ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ) ਤਾਰੇਗਾ।
14.102.84
द्वादशाक्षरतत्वज्ञश्चतुर्व्यूहविभागवित् ।
अच्छिद्रपञ्चकालज्ञःक स विप्रस्तारयिष्यति ॥ १४.१०२.८४ ॥
ਜੋ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਕਸ਼ਰ ਤੱਤਵ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਚਤੁਰਵਿਊਹ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ, ਅਚਛਿਦਰ ਪੰਚਕਾਲ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ — ਉਹ ਵਿਪ੍ਰ (ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ) ਤਾਰੇਗਾ।